a olaylar başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir türkiye bankası banka nezdinde yılları arası dönem için yapılan vergi incelemesi sonucunda düzenlenen tarihli ve sayılı vergi tekniği raporunda özetle munzam sandık vakfının tarihli ve sayılı sosyal sigortalar kanununun geçici maddesine göre kurulmadığı bankaya ait geçici maddeye göre kurulan başka bir sandığın bulunduğu dolayısıyla munzam sandığın bu sandığın sağladığı haklara ek haklar sağladığı ve bu sebeple özel sigorta fonksiyonu gördüğü munzam sandığın ana finansman kaynağının çalışanlardan ve bankadan sağlanan katkı payları olduğu dolayısıyla vakıf tarafından çalışanlara sağlanan menfaatlerin bir kısmının banka tarafından finanse edildiği bu yönüyle banka katkı payının işçilere sağlanan menfaatlere ilişkin işveren payı olarak algılanması gerektiği banka katkı payının hesabında çalışanların emekliliğe esas maaş ve ikramiye paylarının dikkate alındığı ve bundaki amacın her bir çalışanın elde edeceği menfaatin net tutarını belirlemek olduğu banka katkı payı ödemelerinden esas yararlananın çalışanlar olduğu munzam sandığın sadece buna aracılık ettiği gerekçeleriyle bankanın muhtelif şubeleri tarafından yapılan ödemelerin ücret mahiyetinde olduğu ve bu ödemelerin tarihli ve sayılı gelir vergisi kanununun maddesinde yazılı şartları taşımaması nedeniyle ücret matrahından indirilemeyeceği sonucuna varılmış bu ödemeler üzerinden gelir vergisi kesilerek beyan edilip ödenmediği gerekçesiyle cezalı gelir vergisi tarhiyatları ve bu katılım payları ödemelere ilişkin belgelerde gösterilmediğinden damga vergisi matrahının eksik hesaplandığı gerekçesiyle de cezalı damga vergisi tarhiyatları yapılmış ve bankanın muhtelif şubelerine tebliğ edilmiştir banka tarafından muhtelif şubeleri adına bu tarhiyatlara karşı vakfa ödenen katkı paylarının ücret sayılamayacağı iddiasıyla vergi mahkemelerinde çok sayıda dava açılmıştır bu davaların çoğu reddedilmiş bazı davalar vergi mahkemelerince kabul edilse de bu kararların bir kısmı üst derece mahkemeleri olan bölge idare mahkemelerince bozularak esastan reddedilmiştir bir kısmı da üst derece mahkemesi olan danıştay üçüncü ve dördüncü dairelerince yılının değişik tarihlerinde verilen kararlarda esastan reddedilmeleri gerektiği gerekçesiyle bozulmuş olup derdesttir derece aşamasında davaları kabul eden vergi mahkemelerinin kararları ile emsal niteliğindeki danıştay dördüncü dairesinin tarihli ve sayılı ile verilen kararına katılmayan üyelerin karşıoy yazılarında özetle katkı payı ödemesinin kaynağının vakıf senedi olduğu vakfın fonksiyonunun çeşitli sosyal güvenlik yardımlarının sağlanması olduğu koşulların gerçekleşmesi halinde çalışanlara sağlanan faydanın ücret olarak değerlendirilemeyeceği katkı payının hesaplanmasında işçi ücretlerinin baz alınmasının bir sigorta primi hesaplama tekniği olup bu şekilde hesaplama yapılmasının katkı payının ücret olarak değerlendirilmesi sonucunu doğurmayacağı çalışanlara vakıfça menfaat sağlanmasının tek başına ödemenin ücret olduğunun kabulünü gerektirmeyeceği sağlanan menfaat üzerinde hukuki ve fiili tasarrufun ne zaman gerçekleştiğinin tespit edilmesi gerektiği oysa menfaatin hangi çalışana ne zaman sağlandığının belli olmadığı ödemenin yapıldığı tarih itibariyle çalışanın hukuki ve fiili tasarrufunun bulunmadığı dolayısıyla banka çalışanlarına doğrudan bir menfaat sağlanmadığı menfaatin banka ile çalışan arasındaki iş aktine göre değil vakıf ile yararlanan arasındaki hukuki bağa göre sağlandığı hangi çalışana hangi tutarda menfaat sağlandığı tespit edilemeyeceğinden menfaatin parayla temsil edilme kabiliyetinin bulunmadığı vakfın sağladığı menfaatlerden sadece ücretli olarak çalışanlar değil başvuru numarası karar tarihi bankanın vakıflarında çalışanlar ve görevinden ayrılanların da yararlandığı bankanın katkı payını önce bordroya ekleyip vergi kesmesi sonra da vakfa ödemesi hususunda yasal bir zorunluluk bulunmadığı kıyas veya genişletici yorum yoluyla vergi konusunun genişletemeyeceği aksinin kabulü halinin vergiyi doğuran olayın mahiyetine ve verginin kanuniliği ilkesine aykırı olduğu gerekçeleriyle davaların kabul edildiği ve aynı gerekçelerle danıştay incelemesinde bazı üyelerin çoğunluk görüşüne katılmadıkları görülmektedir gerek davaların reddine ilişkin vergi mahkemeleri ile bölge idare mahkemeleri kararlarında gerekse emsal niteliğindeki ve kabul yönündeki ilk derece mahkemesi kararlarının bozulmasına ilişkin danıştay dördüncü dairesinin tarihli ve sayılı karan ile danıştay üçüncü dairesinin tarihli ve sayılı kararında özetle kanunun vergiyi doğuran olay olarak nitelendirdiği hukuki durumun özel hukuk işlemi veya tasarrufuyla değiştirilemeyeceği banka tarafından vakfa aktarılan paraların kalmayıp çalışanlara menfaat olarak yansıtıldığı vakfın bu işlemde aracılık ettiği tarafından sunulan menfaatlerin bir kısmının banka tarafından finanse edildiği banka katılım payının çalışanların maaş ve ikramiyelerinin belli bir oranı olarak hesaplanması suretiyle her çalışanın elde edeceği menfaatin net tutarının belirlendiği kayıtların personel bazında tutulduğu ve sağlanan maddi menfaatin bu kişilere münhasır kılındığı menfaat anlık olarak sunulmasa bile banka tarafından yapılan ödemelerin kişi bazında izlendiği ve sonuçta koşullar gerçekleştiğinde kişiye ödeme yapıldığı dolayısıyla ödeme ile kişisel bazda menfaat sağlandığı bankanın ödenen işçi paylarından stopaj yoluyla vergi kestiği bu nedenle tasarruf hakkının bulunduğu iç ilişkide bankanın sorumluluğunun çalışana karşı değil de vakfa karşı olmasının sonucu değiştirmeyeceği başvuranlar tarafından aksi yönde danıştay kararları bulunduğu iddiasına ilişkin olarak aksi yönde danıştay kararları bulunsa da içtihadı birleştirme kararları dışındaki kararların olaya özgü ve tarafları bağlayıcı olduğu aksi yönde maliye bakanlığı bulunduğu iddiasına ilişkin olarak ise maliye bakanlığı muktezalarının mahkemeler açısından bağlayıcılığının bulunmadığı bankanın sosyal güvenlik sistemindeki emeklilik sonrası düzenlemeler dikkate alındığında yapılan stopajın mükerrer vergilemeye sebep olacağı iddiasına ilişkin olarak farklı dönemlerde farklı vergileme uygulamaları nedeniyle mükerrer vergilemeden söz edilemeyeceği gerekçeleriyle davaların reddedildiği vergi mahkemelerinin davaların kabulü yönündeki kararlarının bozulduğu ve danıştayın bu husustaki içtihadının yılında verdiği kararlara dayandığı görülmektedir ekli tablonun a sütununda numaralarına yer verilen bireysel başvurular başvurucular tarafından aynı tablonun e sütununda belirtilen mahkemelerde açılan davalara ilişkindir tablonun g sütununda başvuru konusu davaların esas numaralarına yer verilmiş olup söz konusu davaların bir kısmı ilk derece yargılamaları aşamasında reddedilmiştir diğer bir kısmı ilk derece yargılaması aşamasında kabul edilmiş ise de davalı vergi dairesi başkanlıklarınca yapılan itirazlar üzerine üst derece mahkemelerince itirazların kabul edilmesiyle bozulmuş ve sonuç olarak söz konusu davaların tümü reddedilmiştir davaların reddedildiğine ilişkin nihai kararlar söz konusu tablonun b sütununda belirtilen tarihlerde tebliğ edilmiştir başvurucular aynı tablonun c sütununda yer verilen tarihlerde bireysel başvuruda bulunmuşlardır b hukuk bkz türkiye b no türkiye bankası a ş b başvuru numarası karar tarihi iv


formu ve eklerinde ifade ekliyle ve ulusal y sistemi uyap bilgi ve belgeler olaylar istanbul icra icra takibi karar verilen ilgili olarak istanbul icra hukuk mahkemesinde mahkeme ihalenin feshi mahkeme tarihinde dosya incelemede ihalesinin istanbul anadolu icra dairesince kanun karar tarihi ve ihaleye istinabe olunan icra dairesinin icra mahkemesinin istanbul anadolu icra mahkemesi yetkili kesin olarak talebi mahkeme tarihli ek tarihli ve hukuk muhakemeleri kanununun maddesinde veya yetkisizlik karan verilmesi halinde taraflardan birinin bu karar anda kesin ise bu tarihten itibaren iki hafta karan veren mahkemeye dava ya da yetkili mahkemeye talep etmesi aksi takdirde bu mahkemece karar karar tarihinden itibaren iki yasal sure yetkili mahkemeye talep belirterek yetkisizlik karan ve ek karar tarihinde aym tarihte ve yetkili istanbul anadolu icra mahkemesine talep ek karan temyiz ancak hukuk dairesi daire tarihli karar talebi aym dairenin tarihli ret karan tarihinde ve tarihinde bireysel iv ilgili hukuk a ulusal hukuk kanun kanunun maddesinin olay tarihindeki haliyle veya yetkisizlik verilmesi halinde taraflardan birinin bu karar anda kesin ise bu tarihten suresi irinde kanun yoluna ise tarihten kanun yoluna bu reddi tarihinden itibaren iki hafta irinde veren mahkemeye dava ya da yetkili mahkemeye talep etmesi gerekir aksi takdirde bu mahkemece karar verilir kanunun maddesi tarihinden veya kanunda hdllerde tarihinden itibaren tarihli ve icra ve iflas kanununun maddesinin feshine veya yetkisiz icra mahkemesi veya mahkemeye icra mahkemesi veya mahkeme evrak uzerinde inceleme yaparak tarihinden itibaren en on gun irinde veya yetkisizlik verir kararlar kesindir karar tarihi kanunun maddesi mallar baka bir yerde takdirde istinabe suretiyle ve ihaleye istinabe olunan icra dairesinin tabi icra mahkemesince hallolunur anayasa mahkemesi karan konusuna benzer bir olayla ilgili olarak baka bir davada kanunun maddesinin birinci yer alan bu karar anda kesin ise bu tarihten ibaresinin maddesine ileri anayasa mahkemesi mahkemeler kesin olarak verilen ve yetkisizlik olmayan dava veya yetkili mahkemeye talep etme nedeniyle karar verilmesi halinde usul hukuku hak yeniden suretiyle tekrar dava zorunda kesilmesi hak gibi da sona bu haberdar ya da yetkisizlik tarihten itibaren iki sure yetkili ve mahkemeye karar verilmesinin hak arama bir belirtilerek amlan maddesine karar ve kanunda yer alan bu karar anda kesin ise bu tarihten ibaresi iptal aym b hukuk ilgili avrupa insan haklan maddesinin ilgili medeni hak ve ile ilgili konusunda karar verecek olan bir mahkeme istemek sahiptir avrupa insan haklan mahkemesi avrupa insan haklan mahkemesi maddesinin bir mahkeme veya etmese de maddede terimler bir olarak dikkate bu mahkemeye da garanti sonucuna belirtmektedir b no mahkemeye maddesinin bu devletlere yeni bir yorum maddesinin birinci ve hedefleri ile hukukun genel prensiplerinin birlikte olarak maddesinin herkesin medeni hak ve ilgili mahkeme getirme sahip karar tarihi mahkeme bir unsurunu tekil eden mahkemeye mutlak devletin gerektiren bu belli kabul etmektedir ancak bu mahkemeye zedeleyecek ve ve ifade etmektedir bir ya da uygulanan ile istenen makul bir kurmayan maddesinin uyumlu olmaz sefer ve meryem b no b no march b no dava sure hukuk olarak kamu otoritelerinin ve mahkemelerin belirterek bu yorumun etkilerinin ile uyumlu olup tespitiyle ifade etmektedir getiren uygun adalet eden bu veya ilgililerin engelleyecek mahiyette bu her bir somut yolunun ve maddesinin birinci ve hedefleri v inceleme gereke mahkemenin tarihinde incelenip a iddialan icra takibinde karar verilen ilgili olarak ihalenin feshi verilen yetkisizlik karan kendisine edilmeden iki karar verilmesi nedeniyle maddesinde alman adil ihlal ileri yeniden ile tl maddi ve tl manevi tazminata karar verilmesini talep b hak arama kenar maddesinin birinci herkes ve yollardan faydalanmak suretiyle mercileri veya olarak iddia ve savunma ile adil sahiptir anayasa mahkemesi hukuki nitelendirmesi ile olay ve hukuki tavsifini kendisi takdir eder tahir canan b no adil mahkeme bir unsuru olan mahkemeye incelenmesi karar tarihi kabul edilebilirlik dayanaktan yoksun ve kabul karar verilmesini gerektirecek baka bir neden de mahkemeye ihlal kabul edilebilir karar verilmesi gerekir esas a ve maddesinin birinci herkesin mercileri veya olarak iddiada bulunma ve savunma sahip mahkemeye maddesinde alman hak arama bir unsurudur diger yandan maddesine adil ibaresinin eklenmesine taraf de alman adil madde metnine dahil yorumlayan maddesinin mahkemeye belirtmektedir tur san ve tic ltd ti b no maddesinde alman hak arama bir temel hak diger temel hak ve gereken ve en etkili biridir bu bir mahkeme ve adil giren faydalanabilmesi ilk olarak ortaya koyma gerekir diger bir ifadeyle dava yoksa adil yararlanmak olmaz mohammed b no yetkisizlik karan mahkemeye gerekesiyle karar verilmesinin mahkemeye bir tekil b ihlal maddesinin ilgili temel hak ve ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere olarak ve ancak kanunla bu ilkesine olamaz yukanda amlan maddesinde belirtilen uygun maddesinin ihlalini tekil edecektir bu sebeple somut olarak maddesinde olan kanun bir sebebe dayanma ve ilkesine olmama uygun olup belirlenmesi gerekir kanunilik konusu olayda karar talebinin tarihinden anayasa mahkemesinin tarihli ve kanunun maddesinin konusu olayda uygulanan bu karar anda kesin ise bu tarihten ibaresi maddesine gerekesiyle karar tarihi iptal ise de iptal tarihli ve resmi gazetede itibaren dokuz ay sonra tarihinde kanunun amlan dava ve karar tarihinde olan haline verilen kararla mahkemeye kanuni temelinin sonucuna arna maddesinde hak arama maddede hak arama herhangi bir nedeni olmakla birlikte bunun olmayan mutlak bir hak nedeni da kaynaklanan kabul edilmektedir aynca maddede herhangi bir nedenine yer verilmemi olsa da baka maddelerinde yer alan kurallara bu olabilir aym taraflara belirli usule adil biri de makul surede maddesinde en az giderle ve olan denilmek suretiyle makul bir sure bitirilmesi ifade bu ilke devlet gereksiz yere engelleyecek etkin bu hukuk sisteminin ve makul sure bitirilmesini ve nedensiz olarak yol usul yer verilmemesi mahkemelerin nicelik ve nitelik yeterli miktarda insan ara ve makul ilkesinin bir a makul mahkemeye mahkemece yetkisizlik tarihten itibaren iki sure yetkili mahkemeye taraflarca talepte belirtilerek karar yetkili mahkemeye talebin belli bir taraflan takip etmeye zorlamak ve bu suretle gereksiz yere bu makul sure temine bir are somut olaydaki bir amaca genel ilkeler ilkesi gereklilik ve olmak ti alt ilkeden istenen gereklilik istenen ama zorunlu yani aym amaca daha hafif bir ile ise bireyin ile istenen ama makul bir dengenin ifade etmektedir aym mehmet ve digerleri b no karar tarihi surelerin ilemeye an da mahkemeye buyuk bu kapsamda surenin hak sahibinin dava haberdar ve somut haberdar nedenlerin bir donemde ilemeye dava ilkesini zedeleyebilir bkz oban b no uygun kendilerine hukuki bildirilmesi gerekir uygun olarak anayasada olan iddia ve savunma tam olarak ve bireylere tanman hak arama biridir aym ilkelerin olaya somut olayda ihalenin feshi mahkeme dosya uzerinden inceleme sonucu kesin olarak karar kanunun maddesi tarihten itibaren iki hafta taraflardan birinin yetkili ve mahkemeye talep de ve makul surede olarak ve gerekli ancak gereken husus olup kanunun maddesinde ihalenin feshine veya yetkisiz icra mahkemesi yahut mahkemeye halinde icra mahkemesi ya da mahkemenin evrak uzerinde inceleme yaparak tarihinden itibaren en ge on gun veya yetkisizlik karan ve bu kesin nitelikte kanunun maddesinin olay tarihindeki haliyle veya yetkisizlik karan verilmesi halinde taraflardan birinin bu karar anda kesin ise bu tarihten itibaren iki hafta karan veren mahkemeye dava ya da yetkili mahkemeye talep etmesi aksi takdirde bu mahkemece karar mahkemenin yetkisizlik kesin nitelikte ve tarihinden itibaren iki hafta taraflardan birinin ve yetkili icra mahkemesine hususunda talepte nedeniyle tarihinde karar yetkisizlik tarihinde karar ve ek kendisine edilmesiyle haberdar somut olayda dikkat edilmesi gereken nokta olay tarihinde kanunun maddesinde bu karar anda kesin ise bu tarihten ibaresine verilen yetkisizlik iki surenin bu tarih esas suretiyle ve tefhim ya da edilmeyen hukuki sorumlu tutularak karar verilmesinin uzerinde bir karar tarihi konusu olayda uygulanan kanunun maddesi ile ilgili olarak somut norm denetimi yoluyla gelen bir iptal bu karar anda kesin ise bu tarihten ibaresinin maddesine ileri iptaline karar verilmesi talep anayasa mahkemesi dosya verilen kesin nitelikteki ve yetkisizlik kararlan taraflara tefhim ya da edilmeden an esas iki suretiyle karar verilmesinin hukuki hak arama belirterek kanunun bu ibaresinin anayasaya karar ve bu iptal bkz buna somut davada dosya inceleme sonucu verilen kesin nitelikteki yetkisizlik tarih esas iki bu tarihten ve bu suretle haberdar bir hukuki sorumlu tutularak talepte karar verilmesinin mahkemeye ulama ortadan bizatihi kanun kaynaklanan bu uygulamayla mahkemeye ve am bir meydana sonucuna kanunun maddesi tarihli ve anayasa mahkemesinin ve usulleri maddesinin ve esas inceleme sonunda ihlal ya da karar verilir verilmesi halinde ihlalin ve ortadan gerekenlere tespit edilen ihlal bir mahkeme ihlali ve ortadan yeniden yapmak uzere dosya ilgili mahkemeye yeniden hukuki yarar bulunmayan hallerde lehine tazminata veya gene mahkemelerde dava yolu yeniden yapmakla mahkeme anayasa mahkemesinin ihlal ihlali ve ortadan dosya uzerinden karar verir yeniden ile tl maddi ve tl tazminat karan verilmesi talebinde kanunun maddesinin esas inceleme bir temel ihlal edilip ve varsa ihlalin ortadan belirlenmektedir aym kanunun maddesinin ile anayasa mahkemesi maddesinin ihlal karan verilmesi halinde gerekli takdirde ihlalin ve ortadan gerekenlere buna ihlal sonucuna ilgili temel hak ve ihlal karar verilmesinin ihlalin ortadan belirlenmesi diger bir ifadeyle ihlalin ve ortadan gerekenlere de gerekir mehmet dogan b no karar tarihi bireysel bir temel hak ve ihlal karar takdirde ihlalin ve ortadan edilebilmesi temel kural eski hale getirmenin yani ihlalden duruma bunun ise devam eden ihlalin ihlale konu veya ve yol ortadan varsa ihlalin sebep maddi ve manevi giderilmesi aynca bu uygun diger tedbirlerin gerekmektedir mehmet dogan ihlalin ve ortadan gerekenlere ihlalin belirlenmesi gerekir buna ihlal idari eylem ve veya yasama kaynaklanabilir ihlalin belirlenmesi uygun giderim yolunun belirlenebilmesi mehmet ihlal idari veya derece mahkemelerinin anayasaya uygun yorum imkan vermeyecek bir kanun nedeniyle ortaya bu ihlal kanunun kanundan bu durumda ihlalin edilebilmesi yenilenmesi yoluyla ihlal nedenini ortadan yeni bir karar verilmesi bu ise yeterli bir giderim ve somut uygun telafi edici tedbirlerin gerekmektedir eker b no konu olayda maddesinde alman adil mahkemeye ihlal ve ihlalin anayasa mahkemesince iptal edilen kanunun maddesinde bu karar anda kesin ise bu tarihten ibaresinden kanun iptal edilmesiyle mahkemenin somut davada yeniden yapma buna mahkemeye ihlalinin ortadan yeniden hukuki yarar bir istanbul icra hukuk mahkemesine karar verilmesi gerekir mahkemeye ihlalinin ortadan yeniden karan yeterli bir giderim tazminat taleplerinin reddine karar verilmesi gerekir dosyadaki belgelerden tespit edilen tl giderinin karar verilmesi gerekir a mahkemeye ihlal kabul edilebilir b maddesinde alman adil mahkemeye ihlal karar tarihi c bir ihlalin ortadan yeniden istanbul icra hukuk mahkemesine d tazminat taleplerinin reddine e tl giderinin f takiben hazine ve maliye tarihinden itibaren ay gecikme halinde bu sona tarihten tarihine kadar sure yasal faiz g bir bilgi ilgili dairesine h bir adalet tarihinde karar verildi bakan dye dye engin recep m dye dye recai akyel


a olaylar başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir başvurucu cumhuriyet başsavcılığınca yürütülen sayılı soruşturma kapsamında tarihinde gözaltına alınmış ağır ceza mahkemesinin tarihli ve sorgu sayılı kararıyla suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma suç örgütüne yarar sağlamak amacıyla yağma öldürme ve ruhsatsız ateşli silah taşıma suçlarından tutuklanmıştır başvuru numarası karar tarihi ağır ceza mahkemesi tarihli duruşmada başvurucunun tutukluluk hâlinin devamına karar vermiştir başvurucu bu karara karşı tarihinde itiraz yoluna başvurmuştur başvurucu tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur tarihli duruşmada verilen tutukluluk hâlinin devamına ilişkin karara başvurucu tarafından yapılan itiraz ağır ceza mahkemesinin tarihli ve değişik sayılı kararıyla reddedilmiştir ağır ceza mahkemesi tarihli ve sayılı kararıyla başvurucunun üzerine atılı suçlardan mahkûmiyetine ve hükümle birlikte tutukluluk hâlinin devamına karar vermiştir anılan karar temyiz edilmiş olup temyiz incelemesi hâlen devam etmektedir b hukuk tarihli ve sayılı ceza muhakemesi kanununun veya sanığın salıverilme istemleri kenar başlıklı maddesinin numaralı fıkrası şöyledir ceza mahkemesinin görevine giren işlerde tutukluluk süresi en çok iki yıldır bu süre zorunlu hallerde gerekçesi gösterilerek uzatılabilir uzatma süresi toplam üç yılı geçemez sayılı maddesi şöyledir kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren olguların ve bir tutuklama nedeninin bulunması halinde şüpheli veya sanık hakkında tutuklama kararı verilebilir önemi verilmesi beklenen ceza veya güvenlik tedbiri ile ölçülü olmaması halinde tutuklama kararı verilemez aşağıdaki hallerde bir tutuklama nedeni var sayılabilir a şüpheli veya sanığın kaçması saklanması veya kaçacağı şüphesini uyandıran somut olgular varsa b şüpheli veya sanığın davranışları delilleri yok etme gizleme veya değiştirme tanık mağdur veya başkaları üzerinde baskı yapılması girişiminde bulunma hususlarında kuvvetli şüphe oluşturuyorsa aşağıdaki suçların işlendiği hususunda kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı halinde tutuklama nedeni var sayılabilir kasten öldürme madde md hırsızlık madde ve yağma madde iv


formu ve eklerinde ifade ekliyle olaylar karar tarihi maliki konu revizyon uygulama imar kamu hizmeti bu istemiyle belediyeye fakat bu yoldan bir elde bunun imar kamu hizmeti aynlan bedelinin istemiyle belediye aleyhine tam derece mahkemelerince karar verilmesine yer kararda tarihli ve proje desteklenmesi ile kanun ve kanun dair kanunla tarihli ve kanununa bu uygulama imar umumi hizmetlere ve resmi kurumlara aynlan be kanuna eklenen madde bu maddenin tarihten itibaren ve bu maddenin tarihten ancak karara veya karan davalara da bu madde nihai bireysel iv ilgili hukuk konu ile ilgili hukuk bkz una b no v inceleme gereke mahkemenin tarihinde incelenip a iddialan imar kamu hizmeti tekil bu sebebiyle gibi ihlaline yol ifade bunun lava yasal geriye nedeniyle adil hakki ilkesi ve hak arama ihlal de ileri b kenar maddesi herkes ve miras sahiptir bu haklar ancak kamu kanunla topum olamaz karar tarihi anayasa mahkemesi hukuki nitelendirmesi ile olay ve hukuki kendisi takdir eder tahir canan b no adil ilkesi ve hak arama ihlal ileri ancak somut olayda ilkesinin ihlaline yol muamelenin diger taraftan imar kamu hizmeti alam olarak sebebiyle maliki gibi ve ondan tasarruf ihlali kabul edilebilirlik dayanaktan yoksun ve kabul karar verilmesini gerektirecek baka bir nedeni de ihlal kabul edilebilir karar verilmesi gerekir esas anayasa mahkemesi aym konu ile ilgili daha ve uygulanacak ilkeleri ortaya una una imar konu edilen tapuda maddesi tekil una bu uygulama imar kamu hizmeti alam olarak tekil kabul konusu sebebiyle yararlanmaya genel kural incelenmesi una anayasa mahkemesi tarihli ve imar kanunu ile kanuna eklenen maddeye olan kanunilik aynca kamu hizmetine tahsis edilmesine kamu bir una ise uygulama imar itibaren be fazla sure imar kamu hizmetine aynlan ve herhangi bir tazminat da olarak am bir kanaatine bu sebeple ile kamunun yaran gereken adil dengenin aleyhine ve kabul una somut da ait uygulama imar kamu hizmeti be akm bir sureden beri ve kendisine herhangi bir tazminat da dikkate bu ilkelerden gerektirir bir durumun konusu sonucuna karar tarihi maddesinde alman ihlal karar verilmesi gerekir kanunun maddesi tarihli ve anayasa mahkemesinin ve usulleri kanunun maddesinin ve esas inceleme sonunda ihlal ya da karar verilir karan verilmesi halinde ihlalin ve ortadan gerekenlere tespit edilen ihlal bir mahkeme ihlali ve ortadan irin yeniden yapmak uzere dosya ilgili mahkemeye yeniden hukuki yarar bulunmayan hallerde lehine tazminata veya gene mahkemelerde dava yolu yeniden yapmakla mahkeme anayasa mahkemesinin ihlal ihlali ve ortadan dosya uzerinden karar verir anayasa mahkemesinin mehmet dogan b no ihlal sonucuna ihlalin ortadan belirlenmesi hususunda genel ilkeler buna bireysel bir temel hak ve ihlal karar takdirde ihlalin ve ortadan edilebilmesi temel kural eski hale getirmenin yani ihlalden duruma bunun ise devam eden ihlalin ihlale konu veya ve yol ortadan varsa ihlalin sebep maddi ve manevi giderilmesi aynca bu uygun diger tedbirlerin gerekmektedir mehmet dogan anayasa mahkemesi ihlalin ve idarenin veya yasama yerine tesis edemez anayasa mahkemesi ihlalin ve gerekli tesis edilmesi karan ilgili mercilere mehmet dogan ihlalin ve ortadan gerekenlere ihlalin belirlenmesi gerekir buna ihlal idari eylem ve veya yasama kaynaklanabilir ihlalin belirlenmesi uygun giderim yolunun belirlenebilmesi mehmet dogan ihlalin mahkeme durumlarda kanunun maddesinin ile maddesinin a bendi kural olarak ihlali ve ortadan yeniden uzere bir ilgili mahkemeye mehmet dogan karar tarihi buna anayasa mahkemesince ihlalin tespit hallerde yenilenmesinin hususundaki takdir derece mahkemelerine ihlalin tespit eden anayasa mahkemesine derece mahkemeleri ise anayasa mahkemesinin ihlal ihlalin gidermek uzere gereken yapmakla mehmet dogan bu derece mahkemesinin gereken ey bir hak veya ihlal veya idari makamlar bir temel hak veya olarak ihlali tespit edilen derece mahkemesi somaki ise anayasa mahkemesi tespit edilen ihlalin gidermek gereken yapmak mehmet dogan maddi ve manevi tazminat talebinde somut olayda ait imar kamu hizmeti tazminat derece mahkemeleri lava soma giren kanun maddesini lava karar verilmesine yer karar olarak temeli olan imar kamu hizmetine idari bir idari bir nedeniyle ihlal ancak somut olayda ihlale yol idari eylem ve ileme kanun yolu soma bireysel ilgili mahkemenin yeniden yoluyla tespit edilen ihlali ve ortadan bu durumda ihlalinin ortadan yeniden hukuki yarar buna yeniden ise kanunun maddesinin ihlalin ve ortadan bu kapsamda derece mahkemelerince gereken ihlal sonucuna uygun olarak tazminata ibarettir tazminat belirlenmesi hususu ise bu konuda derece mahkemelerinin takdirindedir bu sebeple bir yeniden uzere ilk derece mahkemesine karar verilmesi gerekir yeniden uzere yetkili karar verilmesinin ihlal sonucu yeterli bir giderim tazminat taleplerinin reddine karar verilmesi gerekir dosyadaki belgelerden tespit edilen tl han ve tl vekalet toplam tl giderinin karar verilmesi gerekir a ihlal kabul edilebilir karar tarihi b maddesinde alman ihlal c bir ihlalinin ortadan yeniden uzere antalya idare mahkemesine e k d tazminat taleplerinin reddine e tl har ve tl vekalet toplam tl giderinin f takiben hazine ve maliye tarihinden itibaren ay gecikme halinde bu surenin sona tarihten tarihine kadar sure yasal faiz g bir adalet tarihinde karar verildi bakan burhan serruh kaleli hasan tahsin kadir hakyemez


a olaylar başvuru formu ve ekleri ile başvuruya konu yargılama dosyası içeriğinden tespit edilen ilgili olaylar özetle şöyledir muğla ili marmaris ilçesi karaca köyünde yapılan kadastro çalışmaları sonrasında parsel numaralı taşınmaz başvurucular ve paydaşları adlarına tespit edilmiştir yapılan kadastro tespitine karşı ve mö tarafından dava konusu taşınmazın kendi adlarına tescili istemiyle tarihinde marmaris kadastro mahkemesinde bir kısım başvurucular ve paydaşları aleyhine kadastro tespitine itiraz davası açılmış ve dava marmaris kadastro mahkemesinin sayılı dosyasına kaydedilmiştir açılan davada davalı olarak yer alan başvurucular caner sayar ve nezihe tunçalp aynı zamanda müdahil davacı olarak davada yer almışlardır başvurucu derin karamanoğlu tarihli dilekçesiyle dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan konutlardan birini davalı satın aldığını belirterek müdahale talebinde bulunmuş mahkemece tarihli duruşmada başvurucunun müdahale talebi kabul edilmiştir marmaris kadastro mahkemesinin tarih ve sayılı kararı ile asıl davacılar tarafından açılan davaların reddine müdahil davacıların davalarının kabulüne karar verilmiştir anılan karar yargıtay hukuk dairesinin tarih ve karar sayılı ilâmı ile bozulmuştur başvuru numarası karar tarihi bozma üzerine marmaris kadastro mahkemesinin sayılı dosyasına kaydedilen davadaki yargılama halen devam etmektedir başvurucular tarihinde bireysel başvuruda bulunmuşlardır b hukuk tarih ve sayılı hukuk muhakemeleri maddesi ile tarih ve sayılı kadastro maddesinin birinci fıkrası maddesinin birinci fıkrası maddesinin birinci üçüncü ve dördüncü fıkraları maddesinin birinci ve ikinci fıkraları maddesinin birinci fıkrası ve maddesinin birinci fıkrasının son cümlesi bkz b no iv


başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir başvurucu yılında deniz kuvvetleri komutanlığında astsubay olarak göreve başlamıştır başvuru numarası karar tarihi cumhuriyet başsavcılığınca yürütülen ve kamuoyunda askeri casusluk soruşturması adıyla anılan soruşturma kapsamında şüpheli osnin evinde yapılan aramada el konulan dijital depolama cihazlarının içinde başvurucunun cinsel ilişki görüntülerinin ve cinsel içerikli fotoğraflarının bulunduğu iddiası ile başvurucu hakkında idari tahkikat başlatılmıştır söz konusu tahkikatı yürütmekle görevlendirilen başkanlığı görevlileri tarafından tarihinde başvurucunun ifadesi alınmıştır tutanağında başvurucuya söz konusu görüntü kayıtları hakkındaki bilgisi ve video kayıtlarının üçüncü şahısların eline nasıl geçtiği sorulmuştur başvurucu sorulan soruları ayrıntılı olarak yanıtlamış ve ifade tutanağını imzalamıştır tahkikat sonucunda türk silahlı kuvvetlerinin tsk itibarını sarsacak nitelikte ahlak dışı davranışta bulunduğu belirtilerek tarihli ve sayılı türk silahlı kuvvetleri personel kanununun maddesi uyarınca başvurucu hakkında tarihinde tskdan ayırma işlemi tesis edilmiştir başvurucu tskdan ayırma kararına karşı askeri yüksek mahkemesinde a iptal davası açmıştır başvurucu dava dilekçesinde çok sayıda takdir belgelerinin bulunduğunu hiç bir disiplin cezası bulunmadığını çok başarılı çalışmaları olduğunu özel yaşamına ait unsurların kurum disiplinini ve düzenini tehdit eden bir yönü bulunmadığını ileri sürmüştür başvurucu bekar olduğu dönemde yaşadığı ilişkilere ait hukuka aykırı şekilde ele geçirilen görüntüler nedeniyle tskdan çıkarma cezası verilmesinin ölçülülük ilkesine aykırı olduğunu iddia etmiştir birinci dairesi tarihinde davayı reddetmiştir karar gerekçesinde başvurucunun bazı kadınlar ile yaşadığı cinsel ilişkileri kayda almayı alışkanlık haline getirmesinin genel ahlak kurallarına uymadığı anılan kayıtları muhafaza edemeyen başvurucunun kayıtların alenileşmesinde kusuru olduğu vurgulanarak idarenin takdir yetkisini objektif ve kamu yararı ile birey yararı dengesini gözeterek kullandığı sonucuna varılmıştır hakim üye karara muhalif kalmıştır muhalif üye görüşlerinde tarihli ve sayılı türk silahlı kuvvetleri disiplin kanununun geçici maddesinin numaralı fıkrasında yer alan hükmün anayasaya aykırı olduğu bu hükme karşı daha önce anayasa mahkemesine yapılmış olan başvurunun sonucunun bekletici mesele yapılması gerektiği belirtilmiştir esas yönünden ise sayılı kanunda öngörülen makamlar tarafından ve bu kanunda belirtilen usuller dikkate alınarak işlem tesis edilmesi gerekirken sayılı kanun hükümlerinin uygulanması nedeniyle işlemin hukuka aykırı olduğu ifade edilmiştir başvurucunun söz konusu karara karşı karar düzeltme istemi de reddedilmiştir nihai karar tarihinde başvurucu vekiline tebliğ edilmiştir başvurucu vekili tarafından bireysel başvuru yapılmıştır iv hukuk anayasa mahkemesi daha önceki kararlarında tskda görev yapan askeri personel hakkında ahlaki nedenlerle ayırma işlemi tesis edilmesine dayanak oluşturan başvuru numarası karar tarihi mevzuata gg b no ve benzer durumlara ilişkin uluslararası hukuka yaşar türkmen b no yer vermiştir sayılı kanunun geçici maddesinin numaralı fıkrasında yer alan söz konusu yönetmelik yürürlüğe girinceye kadar sayılı kanunun bu kanunun inci maddesinin altıncı fıkrasının c bendi ile yürürlükten kaldırılan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur hükmünün anayasaya aykırı olduğu ileri sürülmüştür anayasa mahkemesinin tarihli ve e sayılı kararıyla itirazın reddine hükmedilmiştir v


formu ve eklerinde ifade ekliyle olaylar ve surecini mart komando uzman olarak jandarma komando tugay karar tarihi emrine bu atamadan ve komando uzman olur raporu tarihinde pusu dinleme gunu geri aracla sevk bir tutulan istirahat devam etmesi tarihinde asker hastanesine sevk amlan hastane organik mental bozukluk tarihinde asker hastanesine sevk edilen bu hastaneden de ambulans askeri tip akademisine gata gata devam eden tedavi boyunca anksiyete ensefalopati organik ruhsal bozukluk muhtelif tarihlerde hava izinleri verilen nihai olarak tarihli raporla turk kuvvetlerinde tsk karar bu raporda organik veya mental bozukluk epilepsi konusu rapora itiraz etmesi sevk etimesgut asker hastanesi tarihli raporda da raporunda yer alan durumunun kesinlik tarihinde terhis edilen sosyal kurumu adi malul olarak kabul durumunun askeri etkisiyle ileri tarihinde maddi ve manevi istemiyle idari ileri maddi ve manevi tazmini istemiyle askeri idare mahkemesi ayim nezdinde lava ayim ikinci dairesi tarihli ret idare hukuku ilkeleri ve maddesi idarenin kendi eylem ve dogan zararlan ister hizmet kusuru ister kusursuz sorumluluk ilkelerine idarenin tazminle sorumlu tutulabilmesi bir zaran eylemin idareye nitelikte zararla eylem bir illiyet hizmet kusurunun veya kusursuz sorumluluk birlikte zorunlu meydana gelen zarar idari eylem ya da ise yahut zararla idari eylem veya nedensellik idarenin tazmin tarihindeki somut herhangi bir olaydan bahsetmeden soyut temel ve tskda yapamaz hale gelmesine neden olan ve bu etkisi ile meydana kabule karar tarihi yeterli somut dayanak ifade nedeniyle zarar ile illiyet kurulabilecek bir idari eylemin dikkat bu dosyadaki bilgi ve belgelere karar ve incelemesi gerek kanaat getirilerek soyut iddialara ve hukuki dayanaktan yoksun sonucuna karar kalan iki ise askeri ileri gelip hususunda incelemesi sonuca ifade ret tarihinde etmesinin tarihinde bireysel iv ilgili hukuk maddesinin son idarenin kendi eylem ve dogan zaran bu turk hukukunda idarenin mali anayasal temelini idarenin kamu hukukundan kaynaklanan mali maddesinin son haricinde bir yasal hukuktan olarak somut konulan istisna idarenin idari nitelikteki ve eylemlerinden dogan zararlara mali genel bir kanun yoktur idarenin kamu hukuku kaynaklanan mali ile ve esaslan amlan yola suretiyle idarenin mali kusur ve kusursuz sorumluluk eklinde ikiye kusursuz sorumluluk da sebebe tehlikeli faaliyetler mesleki risk sosyal risk ve tasnif edilmektedir kusur idarenin kusurlu hizmet kusuru temel iken kusursuz sorumluluk hallerinde idarenin kusuru bulunmasa dahi idarenin mali konusu olabilmektedir recep tarhan ve afife tarhan b no tarihli ve askeri idare mahkemesi kanununun maddesi veya kurulu bakmakta davalara ait her incelemeleri kendiliklerinden yapabilecekleri gibi tayin edecekleri sure ve her bilgilerin verilmesini ve ilgili diger yerlerden isteyebilirler bu husustaki ilgililerce yerine getirilmesi mecburidir sebeplerin halinde bu sure bir defaya mahsus olmak kanunun maddesinin ilgili bu kanunda aksine bulunmayan hallerde mari kanunu ile hukuk muhakemeleri kanununun delillerin tespitine tarihli ve idari kanununun maddesinin birinci karar tarihi ile idare ve vergi mahkemeleri bakmakta davalara ait her eit incelemeleri kendiliklerinden yaparlar mahkemeler belirlenen sure evralan ve her bilgilerin verilmesini ve ilgili diger yerlerden isteyebilirler bu husustaki ilgililerce yerine getirilmesi mecburidir v inceleme gereke mahkemenin tarihinde incelenip a iddialan askeri ve kabul edilerek askeri yerine getirirken operasyonlara ve yerine bu nedeniyle bu hususlara dikkate ve bu hususlar irdelenmeden karar belirterek adil ile hukuk devleti ilkesinin ihlal iddia b hak arama kenar maddesinin birinci herkes ve yollardan faydalanmak suretiyle mercileri veya olarak iddia ve savunma ile adil sahiptir anayasa mahkemesi hukuki nitelendirmesi ile olay ve hukuki tavsifini kendisi takdir eder tahir canan b no ispat konusunda konuma iddia hakkaniyete uygun ilkesinden kabul edilebilirlik dayanaktan yoksun ve kabul karar verilmesini gerektirecek baka bir neden de adil ihlal kabul edilebilir karar verilmesi gerekir esas genel ilkeler maddesi herkes iddia savunma ve adil sahiptir amlan maddesinde adil ayn olarak iddia ve savunma birlikte yer verilmesi taraflara iddia ve mahkeme dile getirme da mehmet fidan b no karar tarihi diger yandan maddesine adil ibaresinin eklenmesine taraf de alman adil madde metnine dahil nitekim anayasa mahkemesi de maddesi inceleme a insan haklan mahkemesi adil dahil edilen ilkelerine maddesi yer vermektedir bu itibarla amlan ilkenin adil kapsam ve dahil sonucu ortaya amlan ilkeye uygun bir hakkaniyete uygun mehmet fidan ilkesi usule haklar aym tabi ve taraflardan birinin digerine daha bir duruma iddia ve makul bir mahkeme dile getirme sahip gelir aslan b no bu usul her iki da temel olan delilleri sunma b no ilkesi inceleme konusu bir olarak adil olup genel anlamda hakkaniyete uygun bir ilkesi taraflara delili de dahil olmak delillerini sunma inceletme uygun ve etkin gerekir bu anlamda delillere dengesizlik veya hakkaniyetsiz olma iddialan da ceza davalan ile medeni hak ve usul kurallan da dahil olmak ilkesinin adil hukuk devleti bir mustafa b no kural olarak anayasa mahkemesinin herhangi bir davada raporu veya uzman gerekli olup karar vermek bununla birlikte anayasa mahkemesi one ve esasa etkili olan mahiyetinin incelenip ve ispat konusunda taraflardan birinin digerine nazaran bir konuma denetleme ahmet korkmaz b no ilkelerin olaya somut olayda askeri uzman olarak pusu dinlemesi ve tedavi sonucunda mental nedeniyle tsk yapamaz hale hususunda ihtilaf ilk derece mahkemesinde taraflan ihtilaf tsk yapamaz hale gelmesine neden olan mental askeri etkisi ile ortaya komando olarak ilinde donemde etkisiyle mental ileri a ise mental ve bu karar tarihi etkisi ile meydana kabule yeterli somut dayanak sonucuna askeri olarak kabul komando olarak ve yerine getirirken operasyonlara hususuna olarak idarenin herhangi bir konusu mahkemenin de aksine bir bu hale komando olarak ve operasyonlara dikkate mental askeri yolunda one temelsiz mental askeri temelsiz bu gelmemektedir bu iddiaya dair daha ve ikna edici bir durumdur bununla birlikte mental askeri kendi de mental sebebinin ortaya incelemeyi askeri ileri bir inceleme bu mahkemeye ve kanunlarla tanman imkan gerekirse incelemesi de suretiyle gereken bir olgudur genel ilkeler da mahkemelerin takdiri bir husus olup bu kural olarak anayasa mahkemesinin yetki alam bununla birlikte yeterli irdelenip ve bu kapsamda taraflardan birinin digerine nazaran bir konuma getirilip denetime somut davada temel iddia askeri olarak kabul edilmesine operasyonlar nedeniyle mental durumuna olarak tespitin inceleme askeri ileri bir inceleme bu konu olan askerlik neden olup hususu sonuca idareye nazaran bir konuma sonucunu bu hale ve imkanlar dahilinde alma sahip olan ayimin ileri iddiaya yeterli yapmadan idareye nazaran bir konuma ve bu durumun ilkesiyle sonucuna bir olarak maddesinde alman adil ilkesinin ihlal karar verilmesi gerekir kanunun maddesi tarihli ve anayasa mahkemesinin ve usulleri kanunun maddesinin ve karar tarihi esas inceleme sonunda ihlal ya da karar verilir verilmesi ihlalin ve ortadan irin gerekenlere tespit edilen ihlal bir mahkeme ihlali ve ortadan irin yeniden yapmak dosya ilgili mahkemeye yeniden hukuki yarar bulunmayan hdllerde lehine tazminata veya gene mahkemelerde dava yolu yeniden yapmakla mahkeme anayasa mahkemesinin ihlal ihlali ve ortadan dosya karar verir anayasa mahkemesinin mehmet dogan b no ihlal sonucuna ihlalin ortadan belirlenmesi hususunda genel ilkeler mehmet dogan uygun giderim yolunun belirlenebilmesi ihlalin belirlenmesi buna ihlalin mahkeme durumlarda kanunun maddesinin ile anayasa mahkemesi maddesinin a bendi kural olarak ihlali ve ortadan yeniden bir ilgili mahkemeye mehmet dogan anayasa mahkemesinin tespit edilen ihlalin giderilmesi yeniden hallerde ilgili usul yenilenmesi kurumundan olarak yenilenmesi sebebinin ve hususunda derece mahkemesinin herhangi bir takdir yetkisi zira ihlal karan verilen hallerde yenilenmesinin hususundaki takdir derece mahkemelerine ihlalin tespit eden anayasa mahkemesine derece mahkemesi anayasa mahkemesinin ihlal ihlalin gidermek gereken yapmakla mehmet dogan yeniden ihlalin giderilmesi ve tazminine karar verilmesi talebinde anayasa mahkemesi a usule imkanlar idareye nazaran bir konuma ve bu durumun ilkesini ihlal sonucuna somut ihlalin mahkeme bu durumda ilkesinin ihlalinin ortadan yeniden hukuki yarar buna yeniden ise kanunun maddesinin ihlalin ve ortadan bu kapsamda derece mahkemelerince gereken ihlale yol mahkeme ortadan ve nihayet ihlal sonucuna uygun yeni bir karar verilmesinden ibarettir bu sebeple bir yeniden ilgili mahkemeye karar verilmesi gerekir karar tarihi ilkesinin ihlalinin ortadan yeniden hukuki yarar sonucuna tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekir dosyadaki belgelerden tespit edilen tl ve tl vekalet toplam tl giderinin karar verilmesi gerekir a adil ilkesinin ihlal kabul edilebilir b maddesinde alman adil ilkesinin ihlal c bir ilkesinin ihlalinin ortadan yeniden maddesinin birinci e bendinin b alt bendi yetkili idari karar a dairesinin tarihli ve ait dava ile ilgilidir d tazminat talebinin reddine e tl ve tl vekalet toplam tl giderinin f takiben hazine ve maliye tarihinden itibaren ay gecikme halinde bu sona tarihten tarihine kadar sure yasal faiz g bir adalet tarihinde karar verildi bakan dye dye burhan ustun serruh kaleli hasan tahsin dye dye kadir yusuf sevki hakyemez


a olaylar başvuru formu ve ekleri ile başvuruya konu yargılama dosyası içeriğinden tespit edilen ilgili olaylar özetle şöyledir başvuru numarası karar tarihi başvurucu tarihinde kızıltepe asliye hukuk mahkemesinde karpuz ürününün sulamasında kullandığı dalgıç pompanın dedaş tarafından bölgeye dalgalı ve düşük gerilimli enerji verilmesi sebebiyle yanması sonucu ürünlerinin telef olduğu iddiasıyla tazminat davası açmıştır başvurucu tazminat davası açmadan önce de kızıltepe asliye hukuk mahkemesinin sayılı dosyasında taşınmazda zarar tespiti yaptırmıştır kızıltepe asliye hukuk mahkemesi tarih ve sayılı ilamıyla davayı kısmen kabul etmiş ve başvurucuya tazminat ödenmesine karar vermiştir kararın temyiz edilmesi üzerine yargıtay hukuk dairesi tarih ve sayılı ilamıyla derece mahkemesinin kararını bozmuştur bozma üzerine kızıltepe asliye hukuk mahkemesinin sayılı dosyasına kaydedilen davadaki yargılama halen devam etmektedir b hukuk tarih ve sayılı hukuk muhakemeleri maddesi tarih ve sayılı borçlar maddesi iv


başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir başvurucunun eşi doğukan kayaoğlu kastamonu ili jandarma komutanlığı emrinde zorunlu askerlik görevini ifa etmekte iken tarihinde silahla vurularak vefat etmiştir jandarma genel komutanlığı askeri savcılığınca yapılan soruşturma sonucunda başvurucunun eşinin gece nöbetini tutmakta olan jandarma er ahmet erdemin üzerindeki silahı onun ardından sessizce yaklaşarak aldığı hızla yemekhaneye doğru başvuru numarası karar tarihi koştuğu diğer erlerin müdahalesine meydan vermeden sağ şakağına bir el ateş ederek intihara teşebbüs ettiği devlet hastanesi acil polikliniğine sevk edildiği ancak burada kurtarılamayarak aynı gün vefat ettiği yapılan inceleme ve soruşturma sonucunda olayın intihar olduğu ölüm olayında herhangi bir kişinin eylemi bulunmadığı gibi herhangi bir kişiye atfı kabil bir kusurun da söz konusu olmadığı gerekçesiyle tarihinde olay hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiştir anılan kararda ayrıca şu ifadelere yer verilmiştir müteveffa doğukan yapılan psikososyal risk faktörü tarama anketinde psikolojik bir rahatsızlık geçirdiği rahatsızlığa istinaden tedavisinin devam ettiği şimdiye kadar kendisine zarar yönelik teşebbüsünün olduğu öfkelendiği zaman kendini kontrolsüz durumda hissettiği vücudunda sigara söndürme jilet atma gibi kendine zarar verici davranışları olduğu anlaşılmıştır buna ilişkin kapsamına alındığı psikolojik sorunları tespit edildiği ailesine inci komutanlığınca oğullarında anksiyete bozukluğu olduğu konusunda yazı yazıldığı anlaşılmıştır anılan takipsizlik kararının başvurucuya ne zaman tebliğ edildiği dosyadan anlaşılamamakla birlikte başvurucu tarihinde bakanlığına başvurarak maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuş başvurusunun zımnen reddi üzerine tarihinde tam yargı davası açmıştır başvuruya konu askeri yüksek mahkemesi kararından anlaşıldığı kadarıyla başvurucu olayın intihar olmadığını kaldı ki intihar olsa bile idarenin hizmet kusuru bulunduğunu zira müteveffanın olay öncesinde intihara teşebbüs nedeniyle hava değişimine gönderildiğini gün tedavi gördüğünü dolayısıyla askerlikten muaf tutulması gerektiğini ayrıca idarenin olayda kusursuz sorumluluğunun da bulunduğunu ileri sürmüştür a dairesi tarihli ve sayılı kararıyla başvurucunun eşinin ölümü ile oluşan zarardan ölüm tarihinde haberdar olduğu ve bu tarihten itibaren bir yıl içinde davalı idareye ön müracaatta bulunması ve başvurudan sonra yasal süresi içinde dava açması gerekirken bir yıllık idari müracaat süresi geçtikten sonra tarihindeki idari başvurunun ardından tarihinde açılan davada süre aşımı bulunduğu gerekçesiyle davayı reddetmiştir başvurucunun karar düzeltme istemi de aynı dairenin tarihli ve sayılı kararıyla reddedilmiş karar tarihinde tebliğ edilmiştir başvurucu tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur iv hukuk a ulusal hukuk anayasa ve kanun hükümleri anayasanın maddesinin son fıkrası şöyledir kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür tarihli ve sayılı askeri yüksek mahkemesi kanununun maddesinin birinci fıkrası şöyledir eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların askeri yüksek mahkemesinde dava açmadan önce bu eylemlerin yazılı bildirimi üzerine veya başka suretle öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde yetkili makama başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri lazımdır bu isteklerin kısmen veya tamamen reddi halinde bu konudaki işlemin tebliği tarihinden ve altmış gün içinde cevap verilmediği takdirde bu sürenin bittiği tarihten itibaren altmış gün içinde tam yargı davası açabilirler başvuru numarası karar tarihi tarihli ve sayılı yargılama usulü kanununun maddesinin numaralı fıkrası şöyledir eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların idari dava açmadan önce bu eylemleri yazılı bildirim üzerine veya başka öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gereklidir bu isteklerin kısmen veya tamamen reddi halinde bu konudaki işlemin tebliğini izleyen günden itibaren veya istek hakkında altmış gün içinde cevap verilmediği takdirde bu sürenin bittiği tarihten itibaren dava süresi içinde dava açılabilir danıştay danıştay onuncu dairesinin tarihli ve sayılı kararı şöyledir bir eylemin ve doğurduğu zarar bazı durumlarda eylemin gerçekleşmesiyle kimi zaman da değişik araştırma ve incelemelerden hatta ceza davalarından sonra ortaya çıkabilmektedir özelikle kamu görevlilerinin idari tasarrufta bulunurken uyulması zorunlu görülen kurallara uymamaları nedeniyle kendilerine izafe edilebilecek nitelikte olmakla birlikte resmi yetkilerin kullanımı sırasında gerçekleştiği için idaresinden de ayrılamayan göre kusurlarından doğan zararın tazmini istemiyle açılacak tam yargı davalarında eylemin zararın kamu görevlisinin kişisel kusurundan mı görev kusurundan mı kaynaklandığının ceza muhakemesi sonucunda belirlenmesiyle ortaya çıkabilmektedir bu nedenlerle sayılı kanun un maddesinde öngörülen ve yıllık sürelerin eylemin idariliğinin ve doğurduğu zararın ortaya çıktığı tarihten itibaren hesaplanması zorunludur aksi yorumun dava açma yolunun kullanımını güçleştirerek hak arama hürriyetini olumsuz etkileyeceğini belirtmek gerekir anılan yasa hükmünde öngörülen tam yargı davalarının idari eylem nedeniyle uğranılan zararın tazminine yönelik olması sebebiyle davanın açılabilmesi için eylemin idariliğinin ve yol açtığı zararın ortaya çıkması zorunludur aynı dairenin tarihli ve sayılı kararı şöyledir sayılı yargılama usulü kanunu maddesinde idari eylemlerden hakları ihlal edilen ilgililerin idari eylemleri öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve herhalde idari eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gerektiği hükme bağlanmıştır anılan kanun hükmünde idareye başvuru için öngörülen en geç beş yıllık sürenin hangi tarihten itibaren başlatılacağı zaman zaman duraksamalara yol açtığından bu hususun irdelenmesi gerekmektedir tam yargı davaları idari eylem nedeniyle uğranılan zararın tazminini ifade etmektedir bu nedenle tam yargı davasının açılabilmesi için eylemin idariliğinin ve yol açtığı zararın ortaya çıkması zorunludur eylem idarenin işlevi sırasında bir hareketi bir davranışı bir tutumu veya hareketsizliği idari karar ve işlemle ilgisi olmayan başka bir deyişle öncesinde temelinde bir idari karar veya işlem olmayan salt maddi tasarrufları ifade etmektedir söz konusu eylemlerin ve doğurduğu zarar bazen eylemin yapılmasıyla birlikte ortaya çıkarken bazen de çok sonra değişik araştırma inceleme ve hatta ceza sonucu ortaya çıkabilmektedir özellikle kamu görevlilerinin idari bir tasarruf yaparken mevzuatın üstlendiği ödevin ve yürüttüğü hizmetin kural usul ve gereklerine aykırı olarak kendisine izafe edilebilecek başvuru numarası karar tarihi boyutta ve biçimde ancak yine de resmi yetki görev ve olanaklardan yararlanarak onları kullanarak hareket ettiği bu nedenle de idaresinden tamamen ayrılmasını önleyen ve engelleyen görev kusurları nedeniyle doğan zararların tazmini istemiyle açılacak tam yargı davalarında eylemin bazen ceza davalarıyla personelin şahsi kusuru sonucu mı yoksa görev kusuru sonucu mu zararın ortaya çıktığının belirlenmesinden sonra saptanabilmektedir bu itibarla sayılı kanunun maddesinde öngörülen ve yıllık sürenin eylemin idariliğinin ortaya çıktığı tarihten itibaren hesaplanması zorunludur aksi yorumun zarara yol açan eylemin idariliğinin ortaya çıkmasıyla kullanılması mümkün olan dava açma hakkını ortadan kaldıracağı hak arama özgürlüğüyle bağdaşmayacağı açıktır b uluslararası hukuk avrupa hakları sözleşmesinin maddesinin numaralı fıkrasının ilgili kısmı şöyledir herkes medeni hak ve yükümlülükleri ile ilgili uyuşmazlıklar ya da cezai alanda kendisine yöneltilen suçlamalar konusunda karar verecek olan kanunla kurulmuş bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından davasının makul bir süre içinde hakkaniyete uygun ve açık olarak görülmesini istemek hakkına sahiptir avrupa hakları mahkemesi sözleşmenin maddesinin numaralı fıkrasında ifade edilen hakkın kurucu unsurlarından birinin mahkemeye erişim hakkı olduğunu belirtmiştir krallık b no mahkemeye erişim hakkı sözleşmenin maddesinde yerini bulan güvencelerin doğal bir parçası olup partners b no bu kapsamda numaralı fıkra herkesin kişisel hakları ve yükümlülükleriyle ilgili her türlü iddiasını bir mahkeme veya bir yargı yeri önüne çıkarma hakkını güvence altına alır krallık mahkemeye erişim hakkı niteliği gereği devlet tarafından düzenleme yapılmayı gerektirdiğinden mutlak bir hak olmayıp sınırlamalara tabidir göre bu hak sözleşmenin tanımlamaksızın kabul ettiği bir hak olduğundan bir hakkın kapsamını belirleyen çerçevesini çizen sınırlardan başka sınırlamalara da tabi olabilir ancak hiçbir durumda bu sınırlamalar hakkın özünü zedelememelidir krallık ayrıca bu sınırlama meşru bir amaç izlemeli ve kullanılan araçlarla gerçekleştirilmek istenen amaç arasında makul bir orantılılık ilişkisi bulunmalıdır aksi takdirde sınırlama maddenin numaralı fıkrasıyla bağdaşmaz birleşik krallık b no temyize başvurma dava açma gibi usul kurallarına ilişkin kanunlarda birtakım sürelerin öngörülmesi hukuksal güvenlik ilkesi ve mahkemelerin zamanın geçmesi nedeniyle güvenilirliği kalmayan ve eksik olan kanıtlara dayanarak uzak geçmişte meydana gelmiş olaylar hakkında karar vermelerini istemekle oluşabilecek adaletsizliklerin önüne geçmek gibi önemli ve meşru amaçlara hizmet etmektedir ve b no süre koşulu gibi dava açmaya ilişkin usul koşulları birden fazla yoruma neden olabilecek nitelikte ise mahkemeye erişim hakkı kapsamında o yorumlardan birinin davayı açmak isteyen kişileri engelleyecek şekilde katı bir şekilde kullanılmaması veya söz konusu koşulların katı bir uygulamaya tabi olmaması gerekir ve cumhuriyeti b no dava açma hakkını kullanmak yasal birtakım şartlara bağlansa da mahkemelerin usul kurallarını uygularken hem yargılamanın adil olmasına halel getirecek aşırı şekilcilikten başvuru numarası karar tarihi hem de yasalar tarafından konulan usul kurallarını ortadan kaldırma sonucunu doğuracak aşırı esneklikten kaçınmaları gerekir no yapılan düzenlemeler hukuk güvenliği ilkesi ve adaletin iyi bir şekilde tecelli etmesi amaçlarına hizmet etmediği ve dava açmak isteyen kişinin önünde davasının esasını yetkili ve görevli mahkeme önünde inceletmek bakımından bir engel oluşturduğu durumlarda mahkemeye erişim hakkı ihlal edilmiş olur ve no bir tazminat davasının kusur veya ihmale dayandırıldığı hallerde başvurucu söz konusu kusur veya ihmali oluşturan olaydan haberi olduğu ya da haberi olması gerektiği tarihten itibaren dava açma hakkına sahip olmaktadır escalana ve na ve ve canete de no bu kapsamda tazminat davasının ileri sürülen bir kusur veya ihmale dayandığı durumlarda başvurucunun yalnızca bu kusur veya ihmalin sonuçlarından haberdar olduğu veya haberdar olması gerektiği andan itibaren yani haklarının ihlal edildiğiyle ilgili belge ya da karardan haberdar olduğu tarihten itibaren dava açma süresi işleyebilecektir kk b no sefer yılmaz ve meryem başvurusunda askerde ölüm olayıyla ilgili yürütülen ceza soruşturmasının takipsizlikle sonuçlanmasının ardından açılan tam yargı davasının süre aşımı gerekçesiyle reddedilmesine ilişkin başvuruda başvurucuların mahkemeye erişim hakkının ihlal edilip edilmediği hususunu değerlendirmiştir söz konusu olayda başvurucuların oğlu my tarihinde nöbet kulübesinde el bombasının patlaması sonucu vefat etmiştir yapılan soruşturmanın ardından tarihinde savcılık ölüm olayının meydana gelmesinde kimsenin kusur ya da kastının bulunmadığı mynin el bombasıyla intihar ettiği sonucuna varmıştır askeri savcılığın bu sonuca varmasında olay yeri inceleme raporu olay yeri krokisi otopsi raporları ve tanıkların mynin ailevi ve maddi çeşitli sıkıntılara bağlı olarak psikolojik sorunlarının olduğuna dair ifadeleri etkili olmuştur söz konusu kararın ardından başvurucular o tarihinde tazminat istemiyle bakanlığına başvuruda bulunmuş istemin zımnen reddi üzerine tarihinde tam yargı davası açmışlardır sayılı kanunun maddesinde öngörülen bir yıllık süreyi ölüm tarihinden başlatarak davayı süre aşımı gerekçesiyle reddetmiştir a kararında yürütülen soruşturma sonucunda ölüm olayının davacılar yakınının intihar kastıyla el bombasını patlatması şeklinde gerçekleştiği ve bu durumun davacılar tarafından da önceden bilinen ölüm sebebinde herhangi bir değişiklik yapmadığı kanaatine varıldığı da ayrıca belirtilmiştir ise davanın temelinde yer alan konunun bir yıllık süre sınırının mynin ölüm tarihinden itibaren başlatılması olduğunu belirtmiş başvuranların oğullarının tarihinde hayatını kaybettiğini öğrendiklerini ancak kesin ölüm nedenini bilmediklerini bu bağlamda takipsizlik kararı tebliğ edilinceye kadar söz konusu olayın kaza cinayet veya intihar olduğunu kesin olarak bilemediklerini ve bu durumun a başvuru yapılması için belirleyici bir etkiye sahip olduğunu vurgulamıştır olay tarihinde başvurucuların elinde idarenin kusur veya ihmaliyle ilgili kıstaslar bulunmadığını kovuşturmaya yer olmadığına dair karardan haberleri olduğu tarihten itibaren tam olarak soruşturma unsurlarına erişebildiklerini ve idarenin olası bir hatası veya ihmalinden haberleri olduğunu anılan kararın tebliğinin üzerinden bir yıl geçmeden idareye başvuru yapıldığı ve bu koşullarda başvurucuların ihmalkar davrandıkları ya da hatalı oldukları yönünde suçlanamayacaklarını belirterek kararının başvuranları mahkemeye erişim haklarından mahrum bıraktığı sonucuna varmıştır sefer yılmaz ve meryem başvuru numarası karar tarihi öte yandan canan ve b başvurusunda askerde ölüm olayıyla ilgili kusursuz sorumluluğa dayalı olarak açılan tam yargı davalarında takipsizlik kararından haberdar olmaya ihtiyaç duyulmadığını dolayısıyla kusursuz sorumluluk esasına göre açılan davalarda bir yıllık dava açma süresinin ölüm tarihinden itibaren başlatılmasının makul olduğunu belirtmiştir ölümcül kazanın başvurucuların yakınlarının zorunlu askerlik hizmetini yerine getirdiği sırada meydana gelmesi nedeniyle idarenin kusursuz sorumluluk ilkesine dayanarak kendilerine tazminat ödemeye mahkum edilmesi gerektiğini savunduklarına dikkat çekerek idarenin olası kusurundan bilgi sahibi olmaya ihtiyaç duyulmadığını bu nedenle dava açma süresinin olay tarihinden itibaren başlatılmasının hakkaniyetsizlik olarak ya da kendi özünde başvuranların mahkemeye erişim haklarına zarar verecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle başvuruyu kabul edilemez bulmuştur v


başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir başvurucu tarihinden itibaren tosya sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakfında vakıf hizmet akdine dayalı bir şekilde büro görevlisi olarak çalışmaktadır başvuru numarası karar tarihi başvurucu çalıştığı kurumun aile ve sosyal politikalar bakanlığı sosyal yardımlar genel müdürlüğüne bağlı kamu kurumu niteliğinde ve danıştay içtihatlarında belirtildiği üzere kendisinin de kamu personeli olduğunu ileri sürerek tarihli ve sayılı devlet ve ona bağlı müesseselerde çalışan tediye yapılması hakkında kanun uyarınca her bir yıllık çalışma süresi içinde ödenmesi gereken iki aylık tutarındaki ilave tediye alacağının ödenmesi amacıyla çalıştığı kuruma başvuruda bulunmuştur tediye alacağı isteğinin vakıf tarafından reddedilmesi üzerine başvurucu tarihli dilekçesiyle fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulması kaydıyla tl talebiyle vakıf aleyhine dava açmıştır başvurucu yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda talebini toplam tl olarak ıslah etmiştir tosya asliye hukuk mahkemesi iş mahkemesi sıfatıyla yapmış olduğu yargılama sonunda tarihli kararla davanın kabulü ile tlnin başvurucuya ödenmesine karar vermiştir mahkeme gerekçeli kararında davalı vakfın kamu kuruluşu niteliğinde olup bu kurumda çalışan başvurucunun kanun ile tanınan ilave tediye alacağından yararlanma hakkı bulunduğunu belirtmiş ve yargıtay hukuk dairesinin benzeri bir uyuşmazlıkta vermiş olduğu karardaki tespitlere de yer vermiştir davalı vakıf hükme karşı istinaf yoluna başvurmuştur ankara bölge adliye mahkemesi bam hukuk dairesi tarihli kararla ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak davanın reddine kesin olarak karar vermiştir anılan kararda davalı vakfın sayılı kanunun maddesi kapsamında kamu tüzel kişiliğinin bulunup bulunmadığı ve bunun sonucu olarak bu kurumda çalışan başvurucuya ilave tediye yapılıp yapılamayacağı değerlendirilmiştir bam davalı vakfın kuruluşunu düzenleyen tarihli ve sayılı sosyal yardımlaşma ve dayanışmayı teşvik kanununda sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına kamu tüzel kişiliği statüsü verilmediğini ve dolayısıyla bu vakıflarda çalışanların da kamu işçisi sıfatına sahip bulunmaması nedeniyle ilave tediye alacağına hak kazanmayacakları gerekçesiyle davayı reddetmiştir nihai karar tarihinde tebliğ edilmiş başvurucu tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur iv hukuk a ulusal hukuk kanun hükümleri sayılı kanunun maddesinin ilgili kısımlan şöyledir bu kanunun amacına uygun faaliyet ve çalışmalar yapmak ve ihtiyaç sahibi vatandaşlara ve bulunmak üzere her il ve ilçede sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıfları kurulur vakıflar tarihli ve sayılı sendikalar ve toplu sözleşmesi kanununun üncü maddesinin ikinci fıkrası hükmüne göre aile ve sosyal politikalar başvuru numarası karar tarihi bakanlığı sosyal yardımlar genel müdürlüğünce imzalanacak işletme düzeyinde toplu iş sözleşmesi kapsamında işyerleridir sayılı kanunun maddesinin ilgili kısmı şöyledir umumi mülhak ve hususi bütçeli dairelerle mütedavil sermayeli müesseseler sermayesinin yarısından fazlası devlete ait olan şirket ve kurumlarla belediyeler ve bunlara bağlı teşekküller ve sayılı kanunların şümulüne giren devlet teşekkülleri ve diğer bilcümle kurum banka ortaklık ve müesseselerinde müstahdem olanlardan kanununun şümulüne giren veya yerlerde çalışmakta olan ve kanununun muaddel birinci maddesindeki tarife göre işçi vasfında olan kimselere ücret sistemleri ne olursa olsun her yıl için birer aylık istihkakları tutarında ilave tediye yapılır sayılı kanunun maddesinin ilgili kısmı şöyledir birinci ve ikinci maddelerde yazılı olan işçilere mezkür maddeler gereğince yapılan ayrı olarak her yıl için bir aylık istihkakları tutarını geçmemek üzere cumhurbaşkanı aynı nispette bir ilave tediye daha yapılabilir yargıtay kararları yargıtay birleştirme hukuk genel kurulunun tarihli ve sayılı içtihadı birleştirme kararının ilgili kısımlan şöyledir birleştirmenin konusu il ve ilçe sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarının her birinin ayrı işyeri ve bağımsız işveren olup olmadığının ya da aile ve sosyal politikalar bakanlığı işverenine bağlı işletme kapsamında sayılıp sayılmayacağı sayılı kanunun inci maddesi uyarınca iş güvencesi hükümlerinden yararlanmak bağlamında her bir sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakfında işçi çalışıp çalışmadığının araştırılmasının gerekip gerekmediği hususundadır öncelikle üzerinde durulması gereken fon kurulunun ve sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarının yukarıda belirtilen nitelikleri itibariyle aile ve sosyal bakanlığının idari ve hiyerarşik yapılanmasındaki yeri ile hukuki statüsünün tespitidir sosyal yardımlar genel müdürlüğünün görevlerine ilişkin sayılı kanun hükmünde kararnamenin inci maddesinin h bendinde yer alan genel müdürlük ve yardımlaşma ve dayanışma vakıflarının işbirliği yapmasına dair açık ifade de anılan vakıfların tüzel kişiliğe haiz ve bağımsız işveren sıfatına sahip olduğunu aralarında idari yönden hiyerarşik bir ilişki bulunmadığını ortaya koymaktadır bu çerçevede sayılı kanun ile il ve ilçelerde kurulan sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıfları özel hukuk tüzel kişiliğine sahip olup ayrı işyeri olan bağımsız işveren oldukları bakanlığın denetim yetkisi nedeniyle işveren sıfatının bakanlığa ait ileri sürülemeyeceği anılan vakıfların ayrı tüzel kişiliğe sahip olması nedeniyle toplu sözleşmesinin iş yeri düzeyinde bağıtlanabileceği işletme düzeyinde mümkün olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır yargıtay hukuk dairesinin tarihli ve sayılı kararının gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir başvuru numarası karar tarihi dosya içeriğine göre davalı vakıf sosyal adaleti pekiştirici tedbirlerin alınması gelir dağılımının adilane bir şekilde tevzi edilmesinin sağlanması sosyal dayanışma ve yardımlaşmayı teşvik etmesi için sayılı yasanın maddesi uyarınca kurulmuştur mülki idare amiri vakfın başkanı olup diğer kamu görevlileri de vakfın mütevelli heyetin oluşturmaktadır vakfın gelirlerinin bir kısmının başbakanlığa bağlı fondan ve bütçeye konulacak ödeneklerden karşılanacağı yasada belirtilmiştir yasa birtakım vergi muafiyetlerinden yaralandırılmasını da düzenlemiştir vakfın harcamalarının iş ve işlemlerinin incelenmesi izlenmesi ve denetlenmesi sayılı yasa ile kurulan başbakanlığa bağlı sosyal yardımlaşma ve dayanışma genel müdürlüğü tarafından yerine yardımlaşma ve dayanışma genel müdürlüğü genel bütçe kapsamındaki bir kamu idaresidir davalı yasadan alınan yetki ile kurulduğu devlete bağlı olduğu kamusal yetki ve ayrıcalıklardan yararlandığı anlaşılmaktadır davalı vakıf niteliği itibariyle sayılı yasa kapsamında sayılan devlete bağlı bir yerde çalışan işçinin de sayılı yasada belirtilen ilave tediye alacağından yararlanması gerekir yargıtay hukuk dairesinin tarihli ve sayılı kararının gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir dairemizin sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakfı sayılı kanun un maddesinde sayılan ve ilave tediye ödemesi gereken kurumlardan olduğu benzer davalarda davacılara ilave tediye ödenmesi gerektiği yönündeki kararların dairemizce onandığı dairemiz tarih k sayılı kararı gerekçesi ile verdiği bozma kararı usul ve yasaya uygun olup direnmenin yerinde anlaşıldığından temyiz incelemesinin yapılmak üzere dosyanın sayılı mahkemeleri kanunu geçici ek ikinci maddesi uyarınca yetkili ve görevli yargıtay hukuk genel kurulu na karar verildi yargıtay hukuk dairesinin tarihli ve sayılı kararının gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir sonuç olarak il ve ilçelerde sayılı yasa uyarınca kurulan sosyal yardımlaşma dayanışma vakıflarının devlet bağlı sayılı kanun kapsamında sayılan işyerlerinden olduğu ve gün ve sayılı resmi gazetede yayımlanan gün e k sayılı yargıtay birleştirme kararının ilave tediye alacağın ilişkin olarak olumsuz bir etkisinin olmadığının anlaşılmasına göre davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde değil ise de derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre davacının davalı işyerinde çalışmaya başladığı tarihten dava tarihine kadar ilave tediye ücretinin hesaplandığı anlaşılmaktadır oysa ki fon kurulu tarafından yılından itibaren ilave tediye niteliğinde iki maaş tutarında ikramiye ödenmesine karar verilmiştir bu nedenlerle mahkemece davacının çalıştığı süreye ilişkin sözleşme ve kayıtları getirtilerek ödenen ikramiye miktarları yıllara göre tespit edilmeli ikramiye ödemesi yapılan yıllar için ilave tediyenin ödendiği kabul edilmelidir mahkemece bu hususta herhangi bir inceleme yapılmadan ikramiyenin dolayısıyla ilave tediyenin bu tarihten sonra ödenip ödenmediği belirlenmeden karar verilmesi hatalıdır kapatılan yargıtay hukuk dairesinin tarihli ve sayılı kararının gerekçesinin ilgili kısımları şöyledir tediye alacağı ödeme tarihinde işçinin işinden ayrılmış olup olmadığına bakılmaksızın hak edilen yıl içinde o yerde veya aynı idare teşekkül ve müesseseye ait muhtelif yerlerde geçmiş olan hizmetlerinin toplamı oranında ve son çalıştığı yerde ödenir başvuru numarası karar tarihi tam yıl çalışmamış ise ilave tediye o yıl için kıstelyevm esasına göre hesaplanıp ödenecektir ilave tediye alacağına esas olacak çalışma hesaplanmasında iş sözleşmesinin devamı müddetine rastlayan yasal ve idari izinler hastalık izinleri hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil günleri çalışılmış gibi hesaba katılır somut olayda davacının ilave tediye ücreti hesaplanırken hesaplamaya esas ücret olarak ödeme tarihleri itibarıyla davacının sgk hizmet cetvelinde gösterilen ücretleri esas alınmıştır oysa yukarıdaki ilke kararında detaylı şekilde açıklandığı üzere ilave tediye ücreti bakanlar kurulu tarafından belirlenen dönemlerde işçiye ödenen çıplak ücret tutarında ödenmelidir yani hesaplamaya esas alınan ücret bakanlar kurulu kararı ile belirlenen ödeme tarihlerinde işçinin almış olduğu fazla mesai evlilik çocuk zamları veya primleri ayni yardımlar hafta ve genel tatil ücretleri gibi esas ücrete dahil olan ödemeler dikkate alınmaksızın belirlenen çıplak ücrettir hükme esas alınan bilirkişi raporunda hesaplamaya esas alınan sgk hizmet cetvelinde belirtilen ücretler çıplak ücretler olmayı prime esas kazançların tümünü kapsamaktadır yapılacak iş dosya yeniden uzman bil bilirkişiye tevdi edilerek davacının ilave tediye ücreti davalı tarafından dosyaya sunulan bordrolarda belirtilen çıplak ücret miktarı esas alınarak yukarıdaki ilkeler çerçevesinde tekrar hesaplanmalı ve çıkacak sonuca göre karar verilmelidir mahkemece bu husus gözetilmeksizin hatalı bilirkişi raporu hükme esas alınmak suretiyle karar verilmiş olması isabetli olmayıp bozma nedenidir yargıtay hukuk dairesinin tarihli ve sayılı kararının gerekçesinin ilgili kısımları şöyledir sayılı sosyal yardımlaşma ve dayanışmayı teşvik kanunu hükümlerine istinaden kanunun amacına uygun faaliyet ve çalışmalar yapmak ve ihtiyaç sahibi vatandaşlara nakdi ve bulunmak üzere her il ve ilçede sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıfları kurulmuştur sayılı kanunun sayılı kanunun maddesi ile değişik maddesinin fıkrasında sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıfları kurulacağı fıkrasında ise vakıf senetlerinin mahallin en büyük mülki amiri tarafından medeni kanun hükümlerine göre tescil ettirileceği belirtilmiştir sayılı vakıflar kanununun maddesine göre de vakıflar özel hukuk tüzel kişiliğine sahiptir anayasanın maddesinin fıkrasında kamu tüzel kişiliği ancak kanunla veya kanunun açıkça verdiği yetkiye dayanılarak kurulur hükmü mevcuttur görüldüğü üzere kanun koyucunun sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına bilinçli olarak kamu tüzel kişiliği vermediği türk medeni kanunu hükümlerine göre kurulmasını ve özel hukuk hükümlerine göre faaliyet göstermesini istediği açıktır öte yandan sayılı sosyal yardımlaşma ve dayanışmayı teşvik kanununun maddesinde gelirleri belirtilmiş olup sosyal yardımlaşma ve dayanışmayı teşvik fonundan ayrı bir tüzel kişiliğe sahip olan sosyal yardımlaşma ve dayanışma gelirlerinin sadece fondan aktarılan paydan oluşmadığı bunun yanında her nevi fitre zekat ve benzeri yardımlardan işletme ve iştiraklerden elde edilecek gelirlerden ve gelirlerden oluştuğu anlaşılmaktadır bu açıklamalar ve yasal düzenlemeler ışığında sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarının özel hukuk tüzel kişisi olduğu kuruluş amacı ve mali yapısı itibariyle kurumlarından farklı nitelikte olduğu ve bu bağlamda sayılı kanunun maddesi kapsamına girmeyeceği açıktır şu halde mahkemece davalı ilave tediye alacağından sorumlu olmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile davanın kabulü yönünde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir başvuru numarası karar tarihi yargıtay hukuk dairesinin tarihli ve sayılı kararının gerekçesinin ilgili kısımlan şöyledir edilen sebeplerle sosyal yardımlaşma ve dayanışmayı teşvik fonundan ayrı birer özel hukuk tüzel kişisi olan sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarının izah edilen hukuki statüleri nazara alınarak personelleri hakkında sayılı kanunun uygulanması mümkün görünmemektedir sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarının oluşumuna bakılacak olursa heyet üyelerinin neredeyse yarısı sivil üyelerden oluşmaktadır sayılı yardımlaşmayı ve dayanışmayı teşvik kanununun maddesinde sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıfları mütevelli heyetinde adet belediye başkanı adet köy muhtarı adet mahalle muhtarı adet sivil toplum kuruluşu yöneticisi hayırsever vatandaşın görev alacağı belirtilmektedir mütevelli heyet tarafından ile karar alan ve uygulayan sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarının üyesinden seçilerek gelen kişiler olduğu nazara alındığında bu vakıfların kamu kurumu olarak telakki edilmesi düşünülemez sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarının vakıf statüsü mevcut hukuki yapısı gelirleri ve konuya ilişkin yargı kararlarıyla birlikte değerlendirildiğinde yardımlaşma ve dayanışmayı teşvik fonundan ayrı bir özel hukuk tüzel kişiliğine sahip sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarının kamu kurumu vasfında olmadığı vaki çalışanlarının da fon personeli olarak telakki edilemeyeceği cihetle sayılı kanun kapsamındaki kamu kurumlarından olmadığı açıktır yargıtay birleştirme hukuk genel kurulu gün ve esas sayılı birleştirme kararında vurgulandığı üzere vakfın özel hukuk tüzel kişiliğini haiz ayrı ve bağımsız işveren olduğu belirlendiğinden kamu tüzel kişiliği bulunmadığından ilave tediye isteminin reddedilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir b uluslararası hukuk avrupa haklan sözleşmesi sözleşme maddesinin numaralı fıkrasının ilgili kısmı şöyledir herkes davasının medeni hak ve yükümlülükleri ile ilgili uyuşmazlıklar ya da cezai alanda kendisine yöneltilen suçlamaların esası konusunda karar verecek olan kanunla kurulmuş bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından kamuya açık olarak ve makul bir süre içinde görülmesini isteme hakkına sahiptir avrupa haklan mahkemesi adil yargılanma hakkının hukukun üstünlüğünün sözleşmeci devletlerin ortak mirası olduğunu belirten sözleşmenin ön sözüyle birlikte yorumlanması gerektiğini belirtmektedir hukukun üstünlüğünün temel unsurlarından biri hukuki durumlarda belirli bir istikrarı garanti altına alan ve kamuoyunun mahkemelere olan güvenine katkıda bulunan hukuki güvenlik ilkesidir toplumun yargısal sisteme olan güveni hukuk devletinin esaslı unsurlarından biri olmasına rağmen birbirinden farklı yargı kararlarının devamlılık arz etmesi bu güveni azaltacak nitelikte bir hukuki belirsizlik durumu yaratabilecektir nejdet şahin ve perihan b no başvuru numarası karar tarihi diğer yandan hukuki güvenlik ilkesinin gerekleri ve bireylerin meşru beklentilerinin korunması içtihadın değişmezliği şeklinde bir hak bahşetmemektedir b no ve perihan mahkemelerin yorumlarında dinamik ve evrilen bir yaklaşımın sürdürülememesi reform ya da gelişimi engelleyeceğinden kararlardaki değişim adaletin iyi idaresine aykırılık teşkil etmez eski yugoslav cumhuriyeti b no yüksek mahkemelerin oynaması gereken rol tam da yargı kararlan arasında doğabilecek içtihat farklılıklarına bir çözüm getirmektir bununla birlikte yeni kabul edilmiş bir kanunun yorumlanmasında olduğu gibi bazı hallerde içtihadın müstakar hale gelmesinin belirli bir zamana ihtiyaç duyacağı açıktır ve ve gonzalez ve b no schwarzkopf ve cumhuriyeti kk b no açık bir keyfilik bulunan durumlar hariç ulusal mahkemelerin iç hukuku yorumlama şeklini sorgulamanın kendi görevi olmadığına dikkat çekmektedir benzer şekilde bu konuda görünüşe göre benzer davalarda verilmiş olsalar bile ulusal mahkemelerin farklı kararlarını karşılaştırmak da prensipte görevi değildir söz konusu mahkemelerin bağımsızlığına saygı göstermek durumundadır nejdet şahin ve perihan iki ihtilafa farklı muamele yapılmasının incelenen gerçek olayların farklılığından kaynaklanmış olması halinde çelişkili içtihatlardan bahsedilmesinin mümkün olmadığını belirtmektedir türkiye kk b no mahkeme kararlarının çatışma ihtimalinin her biri kendi yargı alanında yetkili olan yargılama ve temyiz mahkemeleri ağına dayalı yargı sistemlerinin doğal bir özelliği olduğunu kabul etmiştir bu tip uyuşmazlıklar aynı mahkeme içinde de ortaya çıkabilmektedir bu durum kendi içinde sözleşmeye aykırı olarak değerlendirilemez santos pinto portekiz b no tudor b no b no nejdet şahin ve perihan bu konuda hüküm verirken değerlendirmesinin dayandığı kriterleri açıklamıştır söz konusu kriterler yüksek mahkemenin içtihadında derin ve süregelen farklılıklar olup olmadığı iç hukukta bu tutarsızlıkların üstesinden gelmek için bir mekanizma bulunup bulunmadığı bu mekanizmanın uygulanıp uygulanmadığı ve uygulandı ise ne ile sonuçlandığının tespitine dayanmaktadır b no nejdet şahin ve perihan bu bağlamda mahkemelerin uygulamalarında tutarlılığın ve içtihatlarında yeknesaklığın sağlanması için mekanizmalar oluşturulmasının önemini birçok defa hatırlatmış yargı sistemlerini birbirine zıt kararlar verilmesini önleyecek şekilde yapılandırmanın devletlerin sorumluluğunda olduğunu ifade etmiştir ne var ki bu ilkelerin incelemek durumunda kaldığı çelişen yorumların bir yüksek mahkemenin birleştirici yetkisini uygulayabileceği yasal hükümlerle bağlantılı olarak yargı sisteminin aynı dalında meydana gelen davalar için öngörüldüğü belirtilmelidir nejdet şahin ve perihan başvuru numarası karar tarihi v


başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir başvurucu yılında hava kuvvetleri komutanlığında subay sınıfında göreve başlamıştır evli ve iki çocuk babasıdır hava kuvvetleri komutanlığı tarafından anayasa mahkemesine gönderilmiş olan belgelere göre bazı askeri personel hakkında hava kuvvetleri komutanlığına gelen isimsiz bir ihbar üzerine istihbarata karşı koyma zafiyeti konusunda idari tahkikat daire başkanlığı tarafından başlatılmıştır bu kapsamda istihbarat görevlileri tarafından konuyla ilgili personelin ifadeleri alınmıştır ayrıca hakkında tahkikat yürütülen kişilerin özlük dosyaları ile hava kuvvetleri komutanlığına ait göreve mahsus eposta intranet outlook hesapları incelenmiştir bu incelemeler sırasında başvurucunun yılında evli olan bir bayan sivil memura göreve tahsisli eposta adresinden duygusal ve cinsellik içerikli mesajlar gönderdiği bu kişinin de başvurucuya aynı içerikte iletiler gönderdiği tespit edilmiştir a başvuru numarası karar tarihi anayasa mahkemesine sunulmuş belgelere göre istihbarat görevlileri tarafından alınan ifade tutanaklarında zafiyeti kapsamında ifade alınmıştır tutanaklarda ifadeyi alan kısmı ve ifadelerin bazı bölümleri karartılmıştır tutanağında başvurucuya söz konusu sivil memurla tanışıklığının ne zaman başladığı bu kişiyle irtibatı ve samimiyetinin ne düzeyde olduğu sorulmuştur bunun yanı sıra hizmet amaçlı olan intranet sisteminden sivil memur ile yaptığı yazışmalar gösterilerek cinsel içerikli karşılıklı yazışmalar hakkındaki düşüncesini belirtmesi istenmiştir aynı kişiye gönderdiği bir iletide maillerin otomatik okunma ihtimaline karşı nasıl farklı bir karakterde yazacağını bu şekilde yazılmış olanları nasıl okuyabileceğini anlattığı gösterilmiş ve intranet sisteminin özel amaçlarla kullanımının yasak olduğunu bilmesine rağmen niçin yazışmalarını devam ettirdiği ve gizlemek için çaba içine girdiği sorulmuştur başvurucunun imzalamış olduğu tarihli ifade tutanağında anılan sorulan yanıtladığı sivil memur olan bayanla gerçek hayatta cinsel anlamda hiçbir şey yaşamadığını sanal olarak hayalinde gerçekleştirdiği hususları yazarak mail olarak gönderdiğini söylediği belirtilmiştir aynca başvurucunun ifade tutanağında intranet sistemini hizmet amaçlan dışında kullanmanın yasak olduğunu bildiğini beyan ettiği belirtilmiştir bunun yanı sıra anayasa mahkemesine gönderilen belgeler arasında bulunan eposta iletileri incelendiğinde başvurucunun söz konusu mesajları yılında göndermiş olduğu görülmektedir tahkikat sonucunda hazırlanan raporda başvurucunun davranışlarının tsknın itibarını sarsacak nitelikte ahlak dışı davranış kapsamında olduğu belirtilerek başvurucu hakkında tskdan ayırma işlemi tesis edilmesi teklifi getirilmiştir bu teklif doğrultusunda başvurucu hakkında tarihinde tarihli ve sayılı türk silahlı kuvvetleri personel kanununun maddesi uyarınca tskdan ayırma işlemi tesis edilmiştir başvurucu tskdan ayırma kararına karşı askeri yüksek mahkemesinde iptal davası açmıştır başvurucu dava dilekçesinde psikolojik baskı altında ifadesinin alındığını ifade tutanağını okumadan imzaladığını belirtmiştir başvurucu bu ifade tutanağı ile outlook hesabından ele geçirilen iletilerinin hukuka aykırı şekilde elde edilen deliller olduğunu bu delillerin disiplin soruşturması dosyasına dahil edilmesinde özel bir kasıt bulunduğunu ileri sürmüştür bunun yanı sıra başvurucu çok sayıda takdir belgelerinin bulunduğunu hiçbir disiplin cezası bulunmadığını çok başarılı çalışmaları olduğunu özel yaşamına ait unsurların kurum disiplin ve düzenini tehdit eden bir yönünün bulunmadığını iddia etmiştir davayı reddetmiştir göre başvurucuya isnat edilen davranışlar tsknın itibarını sarsacak nitelikte ahlak dışı davranış kapsamındadır ve bu nedenle başvurucunun tskdaki görevini devam ettirmesi değildir ayrıca başvurucunun ifadesinin usulsüz ve hukuka aykırı şartlarda alındığı iddialarını da reddetmiştir göre söz konusu epostalar başvurucunun özeli olan bir alandan değil hizmete yönelik kullanılan ve denetime açık olan intranet üzerinden elde edilmiştir a kararında başvurucunun ifadesinin ceza soruşturması kapsamında değil disiplin soruşturması çerçevesinde alındığı iradesinin fesada uğratıldığına dair kanıt bulunmadığı belirtilmiştir bir hakim üye karara katılmamıştır muhalif üyeye göre başvurucuya isnat edilen fiillerin yılında gerçekleşmiştir ve aradan dört yıl gibi uzunca bir süre geçtikten sonra ayırma işlemi tesis edilmiştir başvurucunun geçmiş hizmetleri başarılıdır takdir ve teşekkür belgeleri bulunmaktadır ve herhangi bir cezası bulunmamaktadır bu hususlar gözetildiğinde isnat edilen eylemin başvurucunun tskda hizmet etmesine engel başvuru numarası karar tarihi teşkil edecek derecede vahamet arz etmemektedir dolayısıyla yaptırım ölçülülük ilkesine uygun değildir başvurucunun söz konusu karara karşı karar düzeltme istemi de reddedilmiştir nihai karar tarihinde başvurucu vekiline tebliğ edilmiştir başvurucu vekili tarafından tarihinde bireysel başvuru yapılmıştır iv a ulusal hukuk sayılı kanunun işlem tarihinde yürürlükte olan maddesi tarihli ve sayılı türk silahlı kuvvetleri hizmet kanununun ve maddeleri tarihli ve sayılı yayımlanan subay sicil yönetmeliğinin işlem tarihinde yürürlükte olan disiplinsizlik ve ahlakı durum nedeniyle ayırma kenar başlıklı ve maddeleri b uluslararası hukuk avrupa hakları sözleşmesinin sözleşme özel ve aile hayatına saygı hakkı kenar başlıklı maddesi şöyledir herkes özel ve aile hayatına konutuna ve yazışmasına saygı gösterilmesi hakkına sahiptir bu hakkın kullanılmasına bir kamu makamının müdahalesi ancak müdahalenin yasayla öngörülmüş ve demokratik bir toplumda ulusal güvenlik kamu güvenliği ülkenin ekonomik refahı düzenin korunması suç işlenmesinin önlenmesi sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için gerekli bir tedbir olması durumunda söz konusu olabilir özel hayata saygı hakkına kamu makamlarının keyfi bir şekilde müdahale etmelerinin önlenmesi sözleşmenin maddesi ile sağlanan güvenceler kapsamında yer almaktadır avrupa hakları mahkemesi devletin özel hayata saygı hakkı kapsamında bulunan bir menfaate müdahale ettiğini tespit ettiğinde maddenin ikinci fıkrasında belirtilen koşulları incelemektedir buna göre kamu makamlarının müdahalesinin yasal bir dayanağı olup olmadığı anılan fıkrada yer alan meşru amaçlara dayalı olup olmadığı demokratik bir toplumda gerekli ve orantılı olup olmadığı araştırılmaktadır benzer yöndeki kararı için bkz krallık b no b no de souza b no ayrıca kararlarına göre sözleşmenin maddesi açıkça usul şartları içermemekle birlikte anılan maddeyle güvence altına alınan haklardan etkili bir şekilde yararlanılabilmesi için müdahaleyi doğuran karar alma sürecinin bu maddeyle korunan hak ve özgürlüklere gerekli saygıyı sağlayacak nitelikte ve adil olması gerekir bu şekildeki bir süreç başvurucunun maddedeki haklarını deliller ve kanıtlama konuları dahil adil şartlarda savunabileceği usule ilişkin etkili güvencelerden yararlandırılmasını gerektirir göre bu şekildeki güvencelerin amacı maddede yer alan haklara keyfi şekilde müdahalede bulunulmasını önlemek müdahalenin gerekçelendirilmesini sağlamaktır benzer yöndeki kararı için bkz b no tp ve b no göre gerek negatif yükümlülükler gerekse pozitif yükümlülükler bakımından söz konusu usule ilişkin etkili güvencelerin sunulması gerekmektedir b no krallık b no b no abdulaziz ve krallık b no başvuru numarası karar tarihi gerek negatif yükümlülük alanındaki usule dair güvencelere örnek olması gerekse anayasa mahkemesi önündeki mevcut başvuruyla benzerlikler içermesi bakımından smith ve krallık b no kararı incelenmelidir bu davada başvurucular kraliyet hava kuvvetlerinde görevli personeldir ve eş cinsel olmaları nedeniyle görevlerine son verilmiştir başvuruculardan bayan smith hemşire olarak bay grady ise pilot olarak görev yapmıştır görevden alınmaları işlemine karşı açtıkları davada verilen kararda her ikisinin de sicil ve görev performansının mükemmel derecede olduğu herhangi bir disiplinsizliklerinin bulunmadığı belirtilmiştir başvurucular kraliyet hava kuvvetleri polisi karşı koyma ve güvenliğin sağlanması konularında görevlidir tarafından sorgulanmışlardır bu sorgulama sırasında sorgulama yapılmasının amacı açıklanmış eş cinsel olanların silahlı kuvvetlerde çalıştırılmayacağı yönündeki devlet politikası hatırlatılarak başvurucuların karşılaşacağı sonuçlar belirtilmiştir başvuruculara hiçbir şey söylemek zorunda olmadıkları ancak konuşmaları halinde söyleyecekleri şeylerin aleyhe delil olarak kullanılabileceği uyarısı yapılmıştır bunun yanı sıra başvurucuların talepleri üzerine avukatlarıyla görüşerek hukuki yardım almalarına müsaade edilmiştir bayan smithin sorgusu sırasında bir kadın soruşturmacı da görüşmelere katılmıştır ayrıca görüşmelere başlanmadan önce bayan smithe bazı soruların utanmasına sebep olabileceği eğer böyle hissederse bunu belirtebileceği hatırlatılmıştır bayan smith sorgudan önce bir avukatla görüşmüş ve avukatı hiçbir şey söylememesi bazı basit sorulara cevap verebileceği yönünde tavsiyede bulunmuştur bay talebi üzerine de avukatının ve yine kraliyet hava kuvvetlerinde pilot olarak görev yapan bir personelin objektif gözlemci olarak sorgulama sürecine katılması sağlanmıştır smith ve krallık her iki başvurucunun özel hayata saygı hakkına müdahalede bulunulduğu tespitini yapmıştır müdahalenin demokratik bir toplumda gerekli olup olmadığını incelerken özel hayata saygı hakkının cinsellik ve mahremiyet hakkı gibi yönleri söz konusu olduğunda kamu makamlarının takdir yetkisinin daha dar tutulması gerektiğini bu alanlara yönelik müdahaleler için özellikle ciddi nedenlerin varlığının şart olduğunu vurgulamıştır smith ve krallık krallık demokratik toplumda gereklilik unsuru yönünden müdahale için gösterilen gerekçeleri incelediği sırada her iki başvurucu yönünden sorgulama sürecini değerlendirmiştir göre sorgulama süreci son derece müdahaleci niteliktedir başvurucuların özel hayatlarının en mahrem yönlerine cinsel hayatlarına aile ilişkilerine dair çok ayrıntılı sorular sorulmuştur sorgu tarzı oldukça saldırgan ve müdahalecidir hatta hükumet görüşünde de bayan smithe sorulan üvey kızıyla cinsel ilişkisi olup olmadığı sorusunun savunulacak bir tarafı olmadığı belirtilmiştir smith ve krallık ayrıca eş cinselliğin silahlı kuvvetlerden erken ayrılabilmek için bahane olarak kullanılıp kullanılmadığını anlamak amacıyla sorgulama yapıldığı belirtilmişse de söz konusu soruşturmaya kadar başvurucular cinsel yönelimlerini gizli tutmuşlardır ve görevden ayrılmak istemedikleri açıktır bu nedenle sorgulamanın devam ettirilmiş olmasının makul bir gerekçesi bulunmamaktadır hükumetin sorgulamanın devam ettirilmesiyle ilgili olarak ileri sürdüğü tıbbi riskler veya güvenlik riskleri disiplinle ilgili sebeplerin de somut olayda mevcut olmadığını bu yüzden başvurucuların cinsel yönelimlerini kabul etmelerine rağmen sorgu sürecinin devam ettirilmesi konusunda hükumetin ikna edici ve ciddi gerekçeler ortaya koyamadığını vurgulamıştır smith ve krallık o v


formu ve eklerinde ifade ekliyle olaylar karar tarihi maliki konu revizyon uygulama imar kamu hizmeti bu istemiyle belediyeye fakat bu yoldan bir elde bunun uzerine imar kamu hizmeti aynlan bedelinin istemiyle belediye aleyhine tam derece mahkemelerince karar verilmesine yer kararda tarihli ve proje desteklenmesi ile kanun ve kanun dair kanunla tarihli ve kanununa bu uygulama imar umumi hizmetlere ve resmi kurumlara aynlan be surenin kanuna eklenen madde bu maddenin tarihten itibaren ve bu maddenin tarihten ancak karara veya karan davalara da bu madde nihai uzerine bireysel iv ilgili hukuk konu ile ilgili hukuk bkz ona b no v inceleme gereke mahkemenin tarihinde incelenip a iddialan imar kamu hizmeti tekil bu sebebiyle gibi ihlaline yol ifade bunun dava surecinde yasal geriye nedeniyle adil ilkesi ve hak arama ihlal de ileri b hakla maddesi herkes ve miras sahiptir bu haklar ancak kamu kanunla toplum olamaz karar tarihi anayasa mahkemesi hukuki nitelendirmesi ile olay ve hukuki tavsifini kendisi takdir eder tahir canan b no adil ilkesi ve hak arama ihlal ileri ancak somut olayda ilkesinin ihlaline yol muamelenin diger taraftan imar kamu hizmeti alam olarak sebebiyle maliki gibi ve onu tasarruf edemediklerine ihlali kabul edilebilirlik dayanaktan yoksun ve kabul karar verilmesini gerektirecek baka bir neden de ihlal kabul edilebilir karar verilmesi gerekir esas anayasa mahkemesi aym konu ile ilgili daha ve uygulanacak ilkeleri ortaya huseyin una huseyin una imar konu edilen tapuda maddesi tekil huseyin una bu uygulama imar kamu hizmeti alam olarak tekil kabul konusu sebebiyle yararlanmaya genel kural incelenmesi huseyin una anayasa mahkemesi tarihli ve imar kanunu ile kanuna eklenen maddeye olan kanunilik aynca kamu hizmetine tahsis edilmesine kamu bir bununla birlikte anayasa mahkemesinin tarihli ve karan ile amlan madde iptal bu uygulama imar itibaren be fazla sure imar kamu hizmetine aynlan ve herhangi bir tazminat da olarak am bir kanaatine bu sebeple ile kamunun yaran gereken adil dengenin aleyhine ve kabul somut da ait uygulama imar kamu hizmeti be akm bir beri ve kendilerine herhangi bir tazminat da dikkate bu ilkelerden gerektirir bir durumun konusu sonucuna karar tarihi maddesinde alman ihlal karar verilmesi gerekir kanunun maddesi tarihli ve anayasa mahkemesinin ve usulleri maddesinin ve esas inceleme sonunda ihlal ya da karar verilir verilmesi halinde ihlalin ve ortadan gerekenlere tespit edilen ihlal bir mahkeme ihlali ve ortadan irin yeniden yapmak dosya ilgili mahkemeye yeniden hukuki yarar bulunmayan hallerde lehine tazminata veya gene mahkemelerde dava yolu yeniden yapmakla mahkeme anayasa mahkemesinin ihlal ihlali ve ortadan dosya karar verir anayasa mahkemesinin mehmet dogan b no ihlal sonucuna ihlalin ortadan belirlenmesi hususunda genel ilkeler buna bireysel bir temel hak ve ihlal karar takdirde ihlalin ve ortadan edilebilmesi temel kural eski hale getirmenin yani ihlalden duruma bunun ise devam eden ihlalin ihlale konu veya ve yol ortadan varsa ihlalin sebep maddi ve manevi giderilmesi aynca bu uygun diger tedbirlerin gerekmektedir mehmet anayasa mahkemesi ihlalin ve idarenin veya yasama yerine tesis edemez anayasa mahkemesi ihlalin ve gerekli tesis edilmesi karan ilgili mercilere mehmet dogan ihlalin ve ortadan gerekenlere ihlalin belirlenmesi gerekir buna ihlal idari eylem ve veya yasama kaynaklanabilir ihlalin belirlenmesi uygun giderim yolunun belirlenebilmesi mehmet dogan ihlalin mahkeme durumlarda kanun un maddesinin ile maddesinin a bendi kural olarak ihlali ve ortadan yeniden bir ilgili mahkemeye mehmet dogan karar tarihi buna anayasa mahkemesince ihlalin tespit hallerde yenilenmesinin hususundaki takdir derece mahkemelerine ihlalin tespit eden anayasa mahkemesine derece mahkemeleri ise anayasa mahkemesinin ihlal ihlalin gidermek gereken yapmakla mehmet dogan bu derece mahkemesinin gereken ey bir el hak veya ihlal veya idari makamlar bir temel hak veya olarak ihlali tespit edilen derece mahkemesi sonraki ise anayasa mahkemesi tespit edilen ihlalin gidermek gereken yapmak mehmet dogan maddi ve manevi tazminat talebinde somut olayda ait imar kamu hizmeti tazminat derece mahkemeleri dava sonra giren kanun maddesini dava karar verilmesine yer karar olarak temeli olan imar kamu hizmetine idari bir idari bir nedeniyle ihlal ancak somut olayda ihlale yol idari eylem ve ileme kanun yolu sonra bireysel ilgili mahkemenin yeniden yoluyla tespit edilen ihlali ve ortadan bu durumda ihlalinin ortadan yeniden hukuki yarar buna yeniden ise kanunun maddesinin ihlalin ve ortadan bu kapsamda derece mahkemelerince gereken ihlal sonucuna uygun olarak tazminata ibarettir tazminat belirlenmesi hususu ise bu konuda derece mahkemelerinin takdirindedir bu sebeple bir yeniden ilk derece mahkemesine karar verilmesi gerekir yeniden yetkili karar verilmesinin ihlal sonucu yeterli bir giderim tazminat taleplerinin reddine karar verilmesi gerekir dosyadaki belgelerden tespit edilen ekli tabloda belirtilen ayn ayn olmak aynca tl vekalet de karar verilmesi gerekir a ihlal kabul edilebilir b maddesinde alman ihlal karar tarihi c bir ihlalinin ortadan yeniden ekli tabloda belirtilen mahkemelere d tazminat taleplerinin reddine e ekli tabloda belirtilen ayri ayri f tl vekalet g takiben hazine ve maliye tarihinden itibaren ay gecikme halinde bu sona tarihten tarihine kadar sure yasal faiz h bir adalet tarihinde karar verildi bakan dye dye engin celal muammer top al dye dye m recai akyel