تعد الضربة أول عمل عسكري تقوم به إدارة بايدن وقالت وزارة الدفاع الأمريكية (البنتاغون) إن الجيش شن غارة جوية استهدفت ميليشيات تدعمها إيران في سوريا. وأضافت الوزارة أن الهجوم أسفر عن تدمير "عدة منشآت عند نقطة حدودية يستخدمها عدد من الجماعات المسلحة التي تدعمها إيران".من جهتها قالت وزارة الخارجية السورية إنها "تدين بشدة العدوان الأمريكي الجبان". وأضافت في بيان "إنها إشارة سيئة فيما يتعلق بسياسات الإدارة الأمريكية الجديدة التي ينبغي أن تلتزم" بالمعايير الدولية. وأقر الرئيس الأمريكي، جو بايدن، الإجراء ردا على هجمات أخيرة استهدفت قوات من الجيش الأمريكي والتحالف الدولي في العراق. مواضيع قد تهمك نهاية وقال البنتاغون إن الهجوم الذي وقع بالقرب من الحدود العراقية شرق سوريا كان "ردا عسكريا مناسبا" تم اتخاذه "مع مراعاة الإجراءات الدبلوماسية"، بما في ذلك استشارة شركاء التحالف. وجاء الهجوم بعد مقتل متعاقد مدني في هجوم صاروخي على أهداف أمريكية في العراق في وقت سابق من الشهر الجاري. كما أُصيب جندي أمريكي وخمسة متعاقدين آخرين عندما ضربت صواريخ مواقع في أربيل، بينها قاعدة يستخدمها التحالف بقيادة الولايات المتحدة. كما أصابت صواريخ قواعد أمريكية في بغداد، شملت المنطقة الخضراء التي تضم السفارة الأمريكية وبعثات دبلوماسية أخرى. الضربات الصاروخية على أربيل ألحقت أضرارا بمطار المدينة توجيه رسالة، تحليل بول آدامز ربما تكون الرسائل حول الضربة أكثر أهمية من الضربة نفسها. فقد جاءت الضربة بعد عشرة أيام من الهجوم الصاروخي في 15 فبراير/شباط على أربيل. وقد أعرب وزير الدفاع الأمريكي عن شكره للحكومة العراقية على مساهمتها الاستخباراتية. وقالت وزارة الدفاع الأمريكية (البنتاغون) إن الضربات الجوية نُفذت "بالتشاور مع شركاء التحالف". كما لم تحدث الهجمات على الأراضي العراقية، مما قلل من أي إحراج للحكومة في بغداد. باختصار، يبدو أن واشنطن تضع حدا مميزا بينها وبين التصرفات الأحادية الأكثر تعقيدا للإدارة السابقة. ولكن في الوقت الذي تستكشف فيه إدارة بايدن طرقا لإحياء الاتفاق النووي الإيراني، فإن الضربات ترسل أيضا رسالة إلى طهران مفادها: لمجرد أننا على استعداد للجلوس والتحدث لا يعني ذلك أنه يمكن لوكلاء طهران في جميع أنحاء المنطقة فعل ما يريدون. ماذا نعرف عن الغارة الجوية؟ وقالت وزارة الدفاع الأمريكية (البنتاغون) إن الضربة التي شنتها الجمعة كانت "بتوجيه من الرئيس بايدن". واستهدفت منشآت تقع في نقطة مراقبة حدودية يستخدمها عدد من الميليشيات المدعومة من إيران، بما في ذلك كتائب حزب الله وكتائب سيد الشهداء المتحالفة مع حكومة دمشق. وسبق أن نفذت كتائب حزب الله وكتائب سيد الشهداء أو دعمت هجمات صاروخية طالت أهدافا أمريكية في البلاد. لكن كتائب حزب الله نفت ضلوعها في الهجمات الأخيرة ضد المصالح الأمريكية. وقالت وزارة الدفاع الأمريكية إن "كتائب حزب الله" و"كتائب سيد الشهداء" كانت ضمن الجماعات المسلحة المدعومة من إيران التي استهدفها هجوم يوم الخميس، شرقي سوريا. وزير الدفاع الأمريكي لويد أوستن ووصفت العملية بأنها "رد عسكري متناسب" اتُخذ "مع إجراءات دبلوماسية"، منها مشاورات مع شركاء في التحالف. وقال بيان البنتاغون إن "العملية ترسل رسالة لا لبس فيها". وأضاف البيان أن "الرئيس بايدن سيعمل على حماية الأفراد الأمريكيين وقوات التحالف. في الوقت نفسه، تصرفنا بطريقة متعمدة تهدف إلى تهدئة الوضع العام في كل من شرقي سوريا والعراق". وأسفرت الضربة الجوية الأمريكية عن مقتل 17 مقاتلا إيرانيا على الأقل، بحسب المرصد السوري لحقوق الإنسان المعارض. وقال رامي عبد الرحمن مدير المرصد لوكالة فرانس برس إن "الضربات دمرت ثلاث شاحنات محملة بالذخيرة"، مضيفا "كان هناك العديد من الضحايا". وأعلنت جماعات غير معروفة مسؤوليتها عن عدة هجمات استهدفت موظفين أمريكيين. لكن بعض المسؤولين العراقيين والغربيين يقولون إن هذه الجبهة هي لميليشيات قائمة على الأرض، حيث أنها تتمكن من شن هجمات دون محاسبة. وقال وزير الدفاع الأمريكي لويد أوستن، في حديث للصحافة إنه "واثق من الهدف الذي سعينا وراءه". وأضاف "نحن نعرف ما ضربنا". "نحن على ثقة من أن هذا الهدف كان يستخدم من قبل نفس المسلحين الشيعة الذين نفذوا الضربات" في 15 فبراير/ شباط. وقال وزير الخارجية الروسي، سيرجي لافروف، إن على الولايات المتحدة أن توضح بشكل مباشر خططها للمنطقة، وانتقد التحذير الذي وجهته الولايات المتحدة إلى موسكو قبل "أربع أو خمس دقائق" من الضربة التي نفذتها ضد حليفها الرئيسي سوريا. وقال السكرتير الصحفي للبنتاغون، جون كيربي، إن الضربة كانت تهدف إلى معاقبة الميليشيات ولكن ليس لتصعيد التوترات مع إيران، التي تسعى الولايات المتحدة معها لاستئناف المحادثات بشأن الاتفاق النووي الذي تخلى عنه الرئيس السابق دونالد ترامب، حسبما ذكرت صحيفة نيويورك تايمز.

હુમલામાં 'બૉર્ડર કંટ્રોલ પૉઇન્ટ પર સ્થિત ઈરાન-સમર્થિત જૂથોના કેટલાય ઠેકાણાં' નષ્ટ થઈ ગયા છે. બાઇડન પ્રશાસને પહેલી વખત સૈન્ય કાર્યવાહીનો આદેશ આપ્યો છે. પૅન્ટાગનનું કહેવું છે કે ઈરાકમાં અમેરિકાના ગઠબંધનવાળી સેના પર હુમલાના જવાબમાં આ હુમલો કરવામાં આવ્યો છે. આ મહિને અમેરિકી ઠેકાણાં પર થયેલા રોકેટ હુમલામાં એક સિવિલ કૉન્ટ્રૅક્ટરની મોત થઈ હતી. 15 ફેબ્રુઆરીએ ઇરબિલમાં આ હુમલો એક સૈન્ય ઠેકાણે થયો જેનો ઉપયોગ અમેરિકી નેતૃત્વવાળી ગંઠબંધન સેના કરતી હતી. આ ઉપરાંત અમેરિકી સર્વિસના એક અધિકારી અને પાંચ કૉન્ટ્રાક્ટર ઘાયલ થઈ ગયા હતા. બગદાદમાં એક પણ અમેરિકી બૅઝ પર રોકેટથી હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો. તેમાં એક ગ્રીન ઝોન પણ સામેલ છે જ્યાં અમેરિકી દૂતાવસ અને બીજા રાજદ્વારી મિશન છે. ટ્રમ્પ પછી ઈરાન મામલે બાઇડનનું વલણ કેવું હશે? પૅન્ટાગન અનુસાર ગુરુવારે ઇરાક-સીરિયા સરહદે કૈતેબ હિઝબુલ્લાહ અને કતૈબ સઈદ-અલ-શુહાદા નામના બે ઈરાન સમર્થિત જૂથોને નિશાન બનાવાયા હતા. એજન્સીએ કહ્યું કે આ પ્રતિક્રિયારૂપી હુમલો છે. અને ગઠબંધનના સભ્યો સાથે ચર્ચા બાદ જ હુમલો કરાયો હતો. એક નિવેદનમાં પૅન્ટગને કહ્યું કે આ હુમલો એક 'સંદેશ' આપવા માટે કરાયો હતો. નિવેદનમાં કહેવાયું હતું કે, "રાષ્ટ્રપતિ બાઇડન અમેરિકા અને ગઠબંધન દેશોના નાગરિકોની સુરક્ષા માટે સૈન્ય પગલા ભરતા રહેશે. જેથી ઇરાક અને સીરિયાની સરહદ પર તણાવ ઓછો થઈ શકે." 'અમને ખબર છે અમે ક્યાં હુમલો કર્યો' અમેરિકાએ કોઈ પણ નુકસાનની પુષ્ટિ નથી કરી. પરંતુ માનવાધિકાર માટે કામ કરતી બ્રિટનની સંસ્થા સીરિયન ઑબ્ઝર્વેટરી ફૉર હ્યુમન રાઇટ્સ અનુસાર હુમલામાં 22 લોકોનાં મોત થયા છે. તેમાં મોટાભાગના શિયા ચરમપંથ સંગઠનોના હતા જેમાં કતૈબ હિઝબુલ્લાહ સામેલ છે. સંસ્થા અનુસાર રમી અબ્દુલ રહમાને સમાચાર એજન્સી એએફપીને જણાવ્યું કે હુમલામાં વિસ્ફોટક અને હથિયાર લઈ જઈ રહેલી ત્રણ કારને તબાહ કરી દેવાઈ હતી. કતૈબ હિઝબુલ્લાહે 15 ફેબ્રુઆરીએ ઇરબિલમાં અમેરિકન ઠેકાણાંઓ પર થયેલા રોકેટ હુમલામાં સંડોવણી મામલે ઇન્કાર કર્યો છે. પરંતુ અમેરિકાના રક્ષા સચિવ લૉયડ ઑટિને પત્રકારોને કહ્યું કે, 'અમને ખબર છે કે અમે ક્યાં હુમલો કર્યો છે.' તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


أنهى اتفاق السلام بين أثيوبيا وأريتريا عقدين من النزاع بين البلدين ومنحت الأكاديمية السويدية جائزة السلام لهذا العام لرئيس الوزراء آبي بسبب "جهوده في تحقيق السلام والتعاون الدولي". وتوصلت إثيوبيا، العام الماضي، إلى اتفاق تاريخي مع إريتريا ينهي 20 عاما الخلاف عقب الحرب الحدودية بين البلدين من 1998 إلى 2000. ويفوز آبي بجائزة نوبل للسلام رقم مئة، وسيستلم الجائزة في أوسلو في ديسمبر/ كانون الأول المقبل. وتبلغ قيمة الجائزة المالية نحو 900 ألف دولار أمريكي. مواضيع قد تهمك نهاية وتنافس على الجائزة هذا العام أكثر من 300 مرشح، بينهم أفراد ومؤسسات. وانتشرت أخبار عن الفائز المحتمل من بينهم الناشطة في مجال البيئة، غريتا ثونبورغ. وتمنع قوانين هيئة جوائز نوبل نشر أسماء المرشحين، غير الفائزين، إلا بعد مرور 50 عاما. جائزة نوبل: من الديناميت للسلام من هو آبي أحمد؟ بعد توليه رئاسة الوزراء أدرج أبي أحمد العديد من الإصلاحات وسعت الحريات في بلاده، التي كانت تعاني من التضييق في العديد من المجالات. وأفرج عن عشرات المعارضين، وفتح باب العودة أمام المنفيين منهم. وأهم من ذلك كله فقد وقع اتفاقية سلام مع الجارة إريتريا منهيا عقدين من النزاع بين البلدين. ولكن إصلاحاته أماطت اللثام أيضا عن النزاعات العرقية في البلاد، وأدت أعمال العنف التي ترتبت عنها إلى نزوح 2.5 ملايين شخص من ديارهم. لماذا فاز بالجائزة؟ قالت لجنة نوبل النرويجية إنها منحت الجائزة لرئيس الوزراء الأثيوبي نظير "مبادرته الحاسمة لحل النزاع الحدودي مع الجارة أريتريا". وأضافت اللجنة أن الجائزة تثمن جهود "جميع الأطراف العاملة من أجل إحلال السلام في أثيوبيا وشرق وشمال شرقي أفريقيا". وتابعت تقول إن "السلام لا يتحقق من جانب واحد. فعندما طرح رئيس الوزراء أبي المبادرة وجد الرئيس أمامه الرئيس أفورقي فتلقفها وساعد في إنجاز السلام بين البلدين، وتتمنى لجنة نوبل أن يحدث السلام تغييرا إيجابيا في كل من أثيوبيا وأريتريا". وقال مكتب آبي إن "الجائزة دليل على قيم الوحدة والتعاون والتعايش التي دأب رئيس الوزراء على ترقيتها". فائزون سابقون بالجائزة من بين الفائزين بالجائزة الرئيس الأمريكي السابق، باراك أوباما، نظير "جهوده المتميزة لتعزيز الدبلوماسية الدولية والتعاون بين الشعوب". وفاز بالجائزة أيضا الرئيس الأمريكي السابق، جيمي كارتر، والناشطة في مجال التعليم، مالالا يوسف زاي، والاتحاد الأوروبي، والأمم المتحدة، والأمين العام للأمم المتحدة السابق، كوفي عنان، والأم تيريزا. ما الذي يحصل عليه الفائز؟ يحصل الفائزة بجائزة نوبل على ثلاثة أشياء: تسلم الجائزة في حفل رسمي يوم 10 ديسمبر/ كانون الأول

દુશ્મન દેશ ઇરિટ્રિયા સાથે શાંતિ સ્થાપિત કરીને આંતરાષ્ટ્રિય શાંતિ સ્થાપવાના તેમના પ્રયાસો માટે વડા પ્રધાન અબી અહેમદ અલીની નોબેલ પુરસ્કાર માટે પસંદગી કરવામાં આવી છે. 2018માં વડા પ્રધાન બન્યા પછી અબી અહેમદે ઈથિયોપિયામાં મોટા પ્રમાણમાં ઉદારીકરણની શરૂઆત કરી. તેમણે હજારો વિપક્ષી નેતાઓ અને કાર્યકર્તાઓને જેલમાંથી મુક્ત કર્યા અને હાંકી કઢાયેલાં અસંતુષ્ટોને દેશમાં પરત ફરવાની મંજૂરી આપી. સૌથી મહત્ત્વનું કામ જેના માટે તેમને નોબેલ પુરસ્કાર આપવામાં આવ્યું તે પડોશી દેશ ઇરિટ્રિયાની સાથે બે દાયકાઓથી વધારે સમય સુધી ચાલી રહેલાં સંઘર્ષને પૂર્ણ કરીને તેમની સાથે શાંતિની સ્થાપ્ના કરી. જોકે તેમના સુધારાઓએ ઈથિયોપિયામાં વંશીય તણાવ પરથી પડદો હઠાવી દીધો. આ પછી થયેલી હિંસાને કારણે 25 લાખ લોકોને પોતાનાં ઘરબાર છોડવા માટે મજબૂર થવું પડ્યું. ગાંધીજીને શાંતિ માટેનું નોબલ પ્રાઇઝ કેમ ન મળ્યું? તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


وقيل إن التغريدة الأولى المنقولة عن حساب جايدا فرانسين، نائبة زعيم جماعة "بريطانيا أولا"، تظهر مهاجرا مسلما وهو يهاجم رجلا على عكازين. وتبع ذلك مقطعان آخران لأناس تقول فرانسين إنهم مسلمون. وقد أسست جماعة "بريطانيا أولا" في عام 2011 على يد أعضاء سابقين في الحزب القومي البريطاني اليميني المتطرف. ولفتت الجماعة الانتباه على مواقع التواصل الاجتماعي بسبب منشوراتها المثيرة للجدل حول ما يرون أنه "أسلمة المملكة المتحدة". مواضيع قد تهمك نهاية ورشحت الجماعة أعضاء لها في الانتخابات العامة في بريطانيا، متبنية سياسات مناوئة للهجرة والإجهاض، لكنها لم تتمكن بعد من إحراز أي مقعد في البرلمان. ويتابع حساب فرانسين على موقع تويتر أكثر من 52 ألف شخص. وردت فرانسين بحماس على مشاركة ترامب لتغريداتها التي حملت مقاطع الفيديو. وقالت على حسابها "دونالد ترامب نفسه أعاد نشر مقاطع الفيديو هذه، وهو لديه حوالي 44 مليون متابع". وقالت "باركك الله يا ترامب! وبارك الله أمريكا".

ટ્રમ્પના એકાઉન્ટ પરથી એક કટ્ટરવાદી બ્રિટિશ સંગઠનનાં ટ્વીટ્સને રિટ્વીટ કરાયા છે. પહેલું ટ્વીટ 'બ્રિટન ફર્સ્ટ'ના નેતા જેડા ફ્રાન્સેનનું છે. જેમાં એક પ્રવાસી મુસલમાન દ્વારા એક વ્યક્તિ પર હુમલો કરાઈ રહ્યો હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. અન્ય બે વીડિયોઝ્ પણ આ પ્રકારના જ છે. દક્ષિણપંથી બ્રિટિશ નેશનલ પાર્ટી (બીએનપી)ના ભૂતપૂર્વ સભ્યોએ 2011માં 'બ્રિટન ફર્સ્ટ'ની સ્થાપના કરી હતી. આ સંગઠન સોશિઅલ મીડિયા પર વિવાદાસ્પદ પોસ્ટ મૂકવા માટે કુખ્યાત છે. સંગઠનનું માનવું છે કે બ્રિટનનું ઇસ્લામિકરણ થઈ રહ્યું છે. બ્રિટનની સામાન્ય ચૂંટણી વખતે સંગઠને પ્રવાસી વિરોધી અને ગર્ભપાત વિરોધી નીતિઓને મુદ્દો બનાવી ઉમેદવાર ઊભા રાખ્યા હતા. જોકે, કોઈપણ ઉમેદવાર જીત હાંસલ કરી શક્યો નહોતો. અહીં એ વાત પણ મહત્વપૂર્ણ છે કે ફ્રાન્સેનને 52 હજાર લોકો ટ્વિટર પર ફૉલો કરે છે. તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


زيارة الرئيس الأمريكي الأولى إلى الهند وهو بهذه الزيارة ينضم إلى سلسلة طويلة منالرؤساء الأمريكيين الذين زاروا الهند. واستُقبل بعض أسلافه بحفاوة، وكان لدى أحدهم قرية باسمه في الهند، بينما تعثر آخرون وارتكبوا هفوات دبلوماسية. هل يمكن أن نتعلم من التاريخ كيف يمكن أن تسير هذه الزيارة؟ هنا نلقي نظرة مختصرة على زيارات الرؤساء السابقة الناجحة منها والفاشلة والمحرجة. الصالح بداية، حظي الرئيس دوايت أيزنهاور، أول رئيس أمريكي زار الهند، باستقبال حافل وأطلقت 21 قذيفة مدفعية عندما حلّ ضيفاً في العاصمة الهندية، دلهي، في ديسمبر/كانون الأول 1959. واصطفت حشود ضخمة في الشوارع ليلقوا نظرة على بطل الحرب العالمية الثانية وهو في سيارته المكشوفة. مواضيع قد تهمك نهاية ويتوقع ترامب أن يحظى باستقبال مماثل في مدينة أحمد آباد، حيث سيكون هناك حشود في استقباله. لعبت العلاقة الدافئة بين أيزنهاور ورئيس الوزراء الهندي السابق، جواهر لال نهرو، خلال مرحلة من توتر العلاقات بين البلدين، دوراً مهماً في بدايات الحرب الباردة، عندما أصبحت الولايات المتحدة وباكستان حليفتين مقربتين، بينما أصرت الهند على البقاء على الحياد. وكانت العلاقات مع الصين في صميم المقاربة الهندية الأمريكية، حيث كانت تضغط واشنطن على دلهي لاتخاذ موقف حاسم من بكين بخصوص قضية التبت. وعموماً، كانت زيارة آيزنهاور للهند التي استمرت أربعة أيام، ناجحة. كان دوايت آيزنهاور، أول رئيس أمريكي يقوم بهكذا زيارة ويلتقي برئيس الوزراء الهندي السابق جواهرلال نهرو وقد قام كل رئيس أمريكي تقريباً زار الهند رسمياً، بالسير على خطى آيزنهاور. وضع الزهور عند نصب المهاتما غاندي، وزيارة تاج محل، وإلقاء خطاب في البرلمان، وإلقاء كلمة في موقع رمليلة الشهير في دلهي. وعندما غادر آيزنهاور، قال عنه نهرو إنه "أخذ معه قطعة من قلوبنا" بحسب تقارير إخبارية في ذلك الوقت. السيئ لم يكن ريتشارد نيكسون غريباً عن الهند عندما قام بزيارة رسمية إليها في أغسطس/آب 1969، استغرقت يوماً فقط. فقد زارها عندما كان نائباً للرئيس عام 1953، وقبل ذلك، بصفة شخصية، لكنه لم يكن من المعحبين بالهند بشكل عام. "كان نيكسون يكره الهنود عموماً ويشمئز من رئيسة الوزراء السابقة، أنديرا غاندي"، وفقاً لغاري باس، مؤلف كتاب ( تلغراف الدم: نيكسون وكيسنجر والإبادة الجماعية المنسية)، وأوضح أنه كان شعوراً متبادلاً بين الطرفين. كان ذلك أيضاً خلال أوج مرحلة الحرب الباردة، وسياسة عدم الانحياز التي اتبعتها الهند، هي السياسة التي أزعجت الرؤساء الأمريكيين. استقبل الرئيس آيزنهاور بحفاوة من قبل الهنود. 13 ديسمبر/كانون الأول 1959 يقول باس إنه في ظل حكم غاندي ، تحولت سياسة عدم الانحياز الهندية إلى "سياسة خارجية مؤيدة للإتحاد السوفياتي بشكل واضح". وأصبحت العلاقة أكثر جفاءً بعد الزيارة، حيث دعمت الهند بنغلاديش (باكستان الشرقية وقتها) في معركتها من أجل الاستقلال عن باكستان، حليفة الولايات المتحدة. وتجلت الخلافات بين البلدين أكثر عندما زارت غاندي البيت الأبيض عام 1971. وفيما بعد، كشف شريط صوتي لما يعرف بـ "تسجيلات البيت الأبيض" أن نيكسون وصف أنديرا غاندي بـ "الساحرة العجوز الشريرة". إحراج رغم أن زيارة جيمي كارتر التي استمرت يومين في عام 1978 كانت بمثابة ذوبان الثلج في العلاقات بين الهند والولايات المتحدة، لكنها لم تخلُ من بعض المنغصات. وبمرافقة ما يقرب من 500 صحفي، التقى كارتر برئيس الوزراء وقتها مورارجي ديساي، وألقى خطاباً مشتركاً معه في جلسة للبرلمان، وزار تاج محل وقرية خارج دلهي. كانت لقرية "تشوما خيراغوان"، علاقة شخصية بكارتر؛ فقد كانت والدته ليليان، زارتها عندما كانت في الهند كعضو في "فريق السلام" في أواخر الستينيات. لذلك عندما قام كارتر وزوجته روزالين، بزيارة القرية، تبرعا لها بالمال وسميت القرية باسم "كارتربوري"، ولا يزال هذا الإسم يستخدم إلى يومنا هذا. نبذة عن مانموهان سينغ وباستثناء الصور الفوتوغرافية، كانت الهند والولايات المتحدة في حالة نزاع، إذ كانت الهند ماضية في برنامجها النووي، وأجرت أول اختبار نووي في عام 1974. وأرادت الولايات المتحدة أن توقع الهند على معاهدة تهدف إلى الحد من انتشار الأسلحة النووية. لكن الهند رفضت قائلة إن الاتفاقية غير منصفة للدول النامية. وفي محادثة مسرَّبة لكارتر مع وزير خارجيته سايروس فانس، وتصدرت وقتها عناوين الصحف وكادت تفشل الزيارة، هدد كارتر بتوجيه رسالة "صريحة وشديدة لديساي. ووقّع الزعيمان بياناً مشتركاً تعهدا بالتعاون المشترك على الصعيد العالمي، لكن كارتر غادر الهند دون أن يحصل على الضمانات التي كان يأمل الحصول عليها من الجانب الهندي. استقبال الرئيس جيمي كارتر وزوجته من قبل القرويين في قرية "كارتربوري". "البهيج" إذا كانت هناك زيارة غيرت كل شيء، فهي زيارة بيل كلينتون في مارس/آذار عام 2000 ولقائه برئيس الوزراء السابق أتال بيهاري فاجبايي. جاءت زيارة كلينتون بعد عقدين من استقرار العلاقة بين البلدين؛ لم يقم رونالد ريجان، ولا جورج بوش الابن بزيارة إلى الشرق. جاءت الزيارة في وقت صعب حيث فرضت واشنطن عقوبات على دلهي عقب اختبارها للقنبلة النووية عام 1999. ولكن، وفقاً لما ذكره نافتيج سارنا، السفير الهندي السابق لدى الولايات المتحدة، فإن الزيارة التي استمرت خمسة أيام كانت "زيارة بهيجة". أوباما ومودي يتفقان على توثيق التعاون النووي السلمي بيل كلينتون يكتب رواية حول البيت الأبيض وُصف الرئيس السابق بيل كلينتون بالمبهج وشملت الزيارة حيدر أباد، المدينة الجنوبية التي كانت تعتبر مركز التكنولوجيا، ومدينة مومباي، العاصمة المالية للهند. يقول سارنا: "لقد شاهد كلينتون الإمكانات الاقتصادية والإلكترونية للهند، والديمقراطية على أرض الواقع". رقص كلينتون مع القرويين أيضاً، وقام برحلة سفاري إلى حديقة النمور، وتناول حساء العدس الأسود المشهور في فندق فخم، ارتبط اسمه بالرئيس منذ ذلك الوقت. وربما كان أفضل تعبير عن تفاعل الهند مع الزيارةهو ما جاء في عنوان صحيفة "نيويورك تايمز" الأمريكية، "حمى كلينتون، تجلت في الهند السعيدة كل أعراضها". الرئيس الأمريكي السابق جورج بوش ورئيس الوزراء الهندي السابق مانموهان سينغ "أفضل رئيس أمريكي على الإطلاق " كان جورج دبليو بوش، على حد تعبير مجلة فوربس "أفضل رئيس أمريكي زار الهند". كانت زيارته التي استمرت ثلاثة أيام في مارس/آذار عام 2006، هو من أجل تسليط الضوء على علاقة البلدين الاستراتيجية، وخاصة على الصعيد التجاري والتكنولوجيا النووية، التي كانت محل نزاع طويل بين البلدين. كان من الصعب عدم ملاحظة ديناميكية شخصيته القوية مع رئيس الوزراء مانموهان سينغ، لدرجة أن بوش، الرسام الحريص، قام برسم بورتريه لسينغ بعد تركه لمنصبه. ويعود الفضل للزعيمين لإبرام اتفاقية نووية تاريخية لكن مثيرة للجدل. خرجت الهند من عزلة استمرت عقوداً، بسبب رفضها التوقيع على معاهدة "عدم انتشار الأسلحة النووية". وحصلت الهند المتعطشة للطاقة على التقنية النووية الأمريكية للأغراض السلمية مقابل عرض منشآتها النووية للتفتيش. ورغم أن الزيارة كانت جوهرية، إلا أنها لم تكن كغيرها من الزيارات الرسمية، فلم تشمل الزيارة إلى تاج محل ولا إلقاء خطاب في البرلمان، لكن التوقيت كان في غاية الأهمية. كانت مشاعر العداء للولايات المتحدة بسبب غزو العراق قوية، حيث نظّم نواب يساريون احتجاجاً ضد زيارة بوش وكانت هناك مظاهرات في أجزاء أخرى من الهند. "الزائر المزدوج" كان باراك أوباما الرئيس الوحيد الذي قام بزيارتين رسميتين للهند خلال حكمه. فالأولى كانت عام 2010، في ظل حكومة سينغ، والثانية عام 2015، في ظل حكم رئيس الوزراء الحالي ناريندرا مودي. في أول زيارة له، وصل إلى مومباي بدلاً من دلهي، مع وفد تجاري كبير. لم تكن الزيارة ذات هدف اقتصادي فحسب، بل كان مظهراً لإبداء التضامن مع الهند في أعقاب هجمات مومباي الإرهابية في عام 2008 ، والتي أودت بحياة 166 شخصاً. وبات أوباما وزوجته في فندق تاج محل، الذي كان أحد الأهداف الرئيسية للإرهابيين. وتقول أليسا أيريس، نائبة مساعد وزير الخارجية الأمريكية السابق لجنوب آسيا، إنه من الأهمية بمكان إعلان الرئيس الأمريكي دعمه للهند لعضوية الهند في مجلس الأمن الدولي بعد تعديله وتوسيعه. "إن حدوث أي تغيير في منظومة الأمم المتحدة بعد كل هذه السنوات مسألة أخرى، لكن كان ذلك تحولاً رئيسياً في سياسة واشنطن". عاد أوباما عام 2015 كضيف رئيسي في احتفالات يوم الجمهورية في الهند بناءً على دعوة من رئيس الوزراء مودي. وكانت قضايا الدفاع والمناخ والتجارة محور المحادثات. وأكدت الزيارة أيضا على استراتيجية الهند والمحيط الهادئ، حيث أعرب الزعيمان عن عدم ارتياحهما لممارسات بكين في بحر الصين الجنوبي. سباق شهدت العلاقات الأمريكية الهندية حالات مد وجزر، ولكن أثناء زيارة أوباما الرسمية الأخيرة عام 2015، وقّع البلدان على إعلان صداقة تحت شعار "لنتقدم إلى الأمام معاً". وستؤدي زيارة الرئيس ترامب إلى دفع العلاقة إلى الأمام، لكن ليس من الواضح كيف. ويلي وصول ترامب إلى أحمد آباد، المدينة الرئيسية في ولاية كوجارات (مسقط رأس مودي) تجمع ضخم في ستاد المدينة، من المتوقع أن يجتذب جمهوراً كبيراً. وسيكون الحدث تذكيراً بزيارة آيزنهاور، وربما يعزز العلاقات الشخصية بين الزعيمين. لكن في الوقت الذي ستطغى على زيارة ترامب الأجواء الاحتفالية، إلا انها قد تكون أقل أهمية في الجانب السياسي. وعلى عكس الزيارات الرئاسية الأخرى، لا يُتوقع أن تثمر هذه الزيارة عن توقيع اتفاقيات محددة، و يبدو أن الصفقة التجارية التي يسعى إليها ترامب بعيدة المنال.

શિંજો આબે ગુજરાતના પ્રવાસ દરમિયાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે બે દિવસની મુલાકાત દરમિયાન ટ્રમ્પ દિલ્હી અને અમદાવાદ જશે. તેમના સ્વાગત માટે ગુજરાતમાં જોરદાર તૈયારી ચાલી રહી છે. અમેરિકાના હ્યુસ્ટનમાં યોજાયેલા ભવ્ય 'હાઉડી, મોદી' કાર્યક્રમની માફક જ અમદાવાદમાં 'નમસ્તે ટ્રમ્પ' ઇવેન્ટનું આયોજન થઈ રહ્યું છે. ટ્રમ્પના સ્વાગતની તૈયારી વચ્ચે વિરોધ પક્ષોથી માંડીને સોશિયલ મીડિયા સુધીના સ્તરે એ ચર્ચા ચાલી રહી છે કે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી વિદેશી રાષ્ટ્રાધ્યક્ષોને હંમેશા ગુજરાત જ શા માટે લઈ જાય છે? નરેન્દ્ર મોદીએ 2014ની 16, મેએ વડા પ્રધાનપદ સંભાળ્યું ત્યારથી અત્યાર સુધીમાં 100થી વધુ દેશના વડા ભારતની મુલાકાતે આવી ચૂક્યા છે. તેમાં એક દેશના અલગ-અલગ સમયે રાષ્ટ્રાધ્યક્ષ બનેલા જુદા-જુદા વડાઓનો પણ સમાવેશ થાય છે. નરેન્દ્ર મોદી દરેક રાષ્ટ્રાધ્યક્ષને ગુજરાત કે તેમના સંસદીય મતવિસ્તાર બનારસ લઈ ગયા નથી એ જગજાહેર છે, પણ ચીની રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ, જાપાનના વડા પ્રધાન શિંજો આબે અને ઇઝરાયલના વડા પ્રધાન બિન્યામિન નેતન્યાહૂ જેવા દિગ્ગજ નેતાઓને તેમણે ગુજરાત અને બનારસની સહેલ કરાવી છે. નરેન્દ્ર મોદીના ગૃહ-રાજ્ય ગુજરાત અને સંસદીય મતવિસ્તાર વારાણસીની મુલાકાત ક્યા-ક્યા રાષ્ટ્રાધ્યક્ષે લીધી હતી એ જાણી લઈએ. 1. શી જિનપિંગ પદઃ ચીનના રાષ્ટ્રપતિ પ્રવાસ સમયઃ 17થી 19 સપ્ટેમ્બર, 2014 સાબરમતી આશ્રમમાં ચરખો ચલાવી રહેલા શી જિનપિંગ અને નરેન્દ્ર મોદી વિદેશી રાષ્ટ્રાધ્યક્ષોને ગુજરાત દર્શન કરાવવાની શરૂઆત શી જિનપિંગની મુલાકાત સાથે થઈ હતી. જિનપિંગ તેમનાં પત્ની પેંગ લિયુઆન સાથે 2014ની 17 સપ્ટેમ્બરે અમદાવાદ પહોંચ્યાં હતાં. મોદી જિનપિંગને સાબરમતી આશ્રમ લઈ ગયા હતા, જ્યાં જિનપિંગે ચરખો ચલાવ્યો હતો. એ પ્રવાસ દરમિયાન ભારત-ચીન વચ્ચે ત્રણ કરાર પર સહીસિક્કા થયા હતા. છી જિનપિંગના સ્વાગતમાં સાબરમતીના કિનારે પરંપરાગત નૃત્ય પ્રસ્તુત કરવામાં આવ્યું હતું. ત્યાં મોદીએ જિનપિંગને હિંચકે પણ ઝૂલાવ્યા હતા. એ પછી જિનપિંગ દિલ્હી ગયા હતા, જ્યાં તેમણે કેટલાક વધુ કરારો પર સહીસિક્કા કર્યા હતા. 2. ડોનાલ્ડ રબીન્દ્રનાથ રામોતાર પદઃ ગુયાનાના તત્કાલીન રાષ્ટ્રપતિ પ્રવાસ સમયઃ 7થી 12 જાન્યુઆરી, 2015 ગાંધીનગરમાં નરેન્દ્ર મોદી સાથે ડોનલ્ડ રબીન્દ્રનાથ 2015ની આઠમી અને નવમી જાન્યુઆરીએ ગુજરાતની રાજધાની ગાંધીનગરમાં પ્રવાસી ભારતીય દિવસની ઊજવણી કરવામાં આવી હતી. તેમાં ડોનલ્ડ રબીન્દ્રનાથ રામોતાર મુખ્ય મહેમાન હતા. ભારતીય મૂળના જે લોકો ગુયાનામાં રહે છે. તેમનાં નામ પણ ભારતીય નામો સાથે મળતાં આવે છે. એ કારણે રબીન્દ્રનાથને આ કાર્યક્રમમાં આમંત્રણ આપવામાં આવ્યું હતું. 3. શેરિંગ તોબગે પદઃ ભૂતાનના તત્કાલીન વડાપ્રધાન પ્રવાસ સમયઃ 10થી 18 જાન્યુઆરી, 2015 ભારત મુલાકાત દરમિયાન ભૂતપૂર્વ વિદેશ પ્રધાન સુષમા સ્વરાજ સાથે શેરિંગ તોબગે અમદાવાદમાં 'વાઇબ્રન્ટ ગુજરાત સમિટ' યોજવામાં આવી ત્યારે શેરિંબ તોબગે અમદાવાદ આવ્યા હતા. સમિટના ઉદ્ઘાટન કર્યા બાદ તેમણે એ પ્રવચન પણ આપ્યું હતું. એ પછી તેમની અને નરેન્દ્ર મોદી વચ્ચે તમામ મુદ્દે મંત્રણા થઈ હતી. સાબરમતી આશ્રમની મુલાકાત બાદ દિલ્હી પહોંચેલા તોબગે ત્યાંથી નરેન્દ્ર મોદીના મતવિસ્તાર વારાણસી જવા રવાના થયા હતા. એ પછી તેમણે બિહારસ્થિત બોધ ગયાની મુલાકાત પણ લીધી હતી. 4. ફિલિપ જેસિંટો ન્યૂસી પદઃ મોઝામ્બિકના રાષ્ટ્રપતિ પ્રવાસ સમયઃ 4થી 8 ઑગસ્ટ, 2015 આણંદસ્થિત કૃષિ યુનિવર્સિટીમાં ફિલિપ જેસિન્ટો મોઝામ્બિકના રાષ્ટ્રપતિ ફિલિપ જેસિંટોનો ભારત સાથે જૂનો સંબંધ છે. તેમણે અમદાવાદસ્થિત ભારતીય પ્રબંધન સંસ્થાન (આઈઆઈએમ)માંથી મૅનેજમૅન્ટની ડિગ્રી મેળવી છે. મુલાકાત દરમિયાન તેઓ તેમના કેટલાક સહાધ્યાયીઓને પણ મળ્યા હતા. દિલ્હીથી ગુજરાત આવ્યા બાદ ફિલિપ આણંદસ્થિત કૃષિ યુનિવર્સિટી, દીનદયાળ ઉપાધ્યાય પેટ્રોલિયમ યુનિવર્સિટી અને સાબરમતી આશ્રમ ગયા હતા. 5. શિંજો આબે પદઃ જાપાનના વડાપ્રધાન પ્રવાસ સમયઃ 11થી 13 ડિસેમ્બર, 2015 દશાશ્વમેઘ ઘાટ પર ગંગા આરતી દરમિયાન શિંજો આબે અને નરેન્દ્ર મોદી નરેન્દ્ર મોદી ગુજરાતના મુખ્યપ્રધાન હતા ત્યારે અનેક વખત જાપાનની મુલાકાતે ગયા હતા. શિંજો આબે સાથે તેમને જૂનો સંબંધ હોવાનું માનવામાં આવે છે. આ વખતે નરેન્દ્ર મોદી તેમના યજમાન બન્યા હતા. દિલ્હીમાં નરેન્દ્ર મોદી અને તત્કાલીન રાષ્ટ્રપતિ પ્રણવ મુખરજીની મુલાકાત સાથે આબેની ભારત યાત્રા શરૂ થઈ હતી. પછી મોદી તેમને વારાણસી લઈ ગયા હતા, જ્યાં દશાશ્વમેઘ ઘાટ પર બન્નેએ પરંપરાગત આરતીમાં ભાગ લીધો હતો. આબેની આ મુલાકાત દરમિયાન ભારત-જાપાન વચ્ચે બુલેટ ટ્રેન, અસૈન્ય પરમાણુ ઊર્જા, સુરક્ષા, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, ટેકનૉલૉજી, શિક્ષણ અને અર્થતંત્ર સંબંધે અનેક કરાર થયા હતા. 6. કેપી શર્મા ઓલી પદઃ નેપાળના તત્કાલીન અને વર્તમાન વડાપ્રધાન પ્રવાસ સમયઃ 19થી 24 ફેબ્રુઆરી, 2016 ભારતની મુલાકાત દરમિયાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે કેપી શર્મા ઓલી કેટલાક મહિનાઓથી ભારત-નેપાળ વચ્ચેનો સંબંધ કપરા તબક્કામાં હતો, ત્યારે કેપી શર્મા ઓલી ભારતની મુલાકાતે આવ્યા હતા. ઓલીએ દિલ્હી પછી ઉત્તરાખંડના ટિહરી પાવર પ્રોજેક્ટની મુલાકાત લીધી હતી. એ પછી ઓલી ગુજરાતના ભુજની મુલાકાતે ગયા હતા. 2001ના ધરતીકંપ પછી ભુજને નવેસરથી વસાવવામાં આવ્યું હતું. જોકે, ઓલીની આ ગુજરાત મુલાકાત વખતે વડા પ્રધાન મોદી તેમની સાથે ન હતા. 7. એન્ટોનિયો કોસ્ટા પદઃ પોર્ટુગલના વડાપ્રધાન પ્રવાસ સમયઃ 7થી 13 જાન્યુઆરી, 2017 દિલ્હીમાં નરેન્દ્ર મોદી સાથે એન્ટોનિયો કોસ્ટા 2017માં યોજાયેલી આઠમી 'વાઇબ્રન્ટ ગુજરાત સમિટ' નરેન્દ્ર મોદીએ એન્ટોનિયો કોસ્ટાને આમંત્રણ આપ્યું હતું. એ આમંત્રણ સ્વીકારીને કોસ્ટાએ ગુજરાતના આ કાર્યક્રમમાં હાજરી આપી હતી. એ પ્રવાસ દરમિયાન કોસ્ટા 14મા પ્રવાસી ભારતીય દિવસ સંમેલનમાં મુખ્ય મહેમાન પણ બન્યા હતા. એ કાર્યક્રમનું આયોજન બૅંગ્લોરમાં કરવામાં આવ્યું હતું. બન્ને કાર્યક્રમોનું ઉદ્ઘાટન કોસ્ટાએ વડા પ્રધાન મોદી સાથે મળીને કર્યું હતું. બેંગલુરુ અને ગુજરાતની મુલાકાત બાદ કોસ્ટા ગોવા જવા રવાના થયા હતા. કોસ્ટાના પિતાનું મોટાભાગનું જીવન ગોવામાં પસાર થયું હતું. તેઓ તેમના પૈતૃક નિવાસસ્થાને પણ ગયા હતા. 8. અલેકઝેન્ડર વુકિક પદઃ સર્બિયાના તત્કાલીન વડાપ્રધાન અને વર્તમાન રાષ્ટ્રપતિ પ્રવાસ સમયઃ 9થી 12 જાન્યુઆરી, 2017 ભારતની મુલાકાત વખતે એલેકઝેન્ડર વુકિક આઠમી 'વાઇબ્રન્ટ ગુજરાત સમીટ' માટે વડા પ્રધાન મોદીએ અલેકઝેન્ડર વુકિકને પણ આમંત્રણ આપ્યું હતું. એ કાર્યક્રમમાં મોદી અને વુકિકની બેઠકની શરૂઆત 'નમસ્તે' સાથે થઈ હતી. સમિટના ઉદઘાટન બાદ વુકિક મુંબઈ જવા રવાના થયા હતા. મુંબઈમાં તેઓ મહારાષ્ટ્રના તત્કાલીન મુખ્ય પ્રધાન અને અનેક ઉદ્યોગપતિઓને મળ્યા હતા. 9. વિદ્યાદેવી ભંડારી પદઃ નેપાળનાં રાષ્ટ્રપતિ પ્રવાસ સમયઃ 17થી 21 એપ્રિલ, 2017 રાજઘાટ પર વિદ્યાદેવી ભંડારી વિદ્યાદેવીની પાંચ દિવસની ભારત મુલાકાતની શરૂઆત દિલ્હીથી થઈ હતી. દિલ્હીમાં તેઓ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને તત્કાલીન રાષ્ટ્રપતિ પ્રણવ મુખરજીને મળ્યાં હતાં. એ પછી વિદ્યાદેવીએ ગુજરાતના રાજકોટ, સોમનાથ અને દ્વારકાની મુલાકાત લીધી હતી. સોમનાથ મહાદેવ અને દ્વારકાધીશની તેમણે પૂજા પણ કરી હતી. જોકે, એ પ્રવાસ દરમિયાન મોદી તેમની સાથે ન હતા. 10. શિંજો આબે પદઃ જાપાનના વડાપ્રધાન પ્રવાસ સમયઃ 13-14 સપ્ટેમ્બર, 2017 અમદાવાદ સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ પર નરેન્દ્ર મોદી સાથે જાપાની વડા પ્રધાન અને તેમનાં પત્ની વારાણસી બાદ શિંજો આબે આ વખતે ગુજરાતના પ્રવાસે ગયા હતા. દિલ્હી પહોંચવાને બદલે તેઓ સીધા અમદાવાદ પહોંચ્યા હતા. ઍરપૉર્ટ પર ખુદ વડા પ્રધાન મોદીએ તેમને આવકાર્યા હતા. બન્નેએ ઍરપૉર્ટથી સાબરમતી આશ્રમ સુધીનો રોડ-શો કર્યો હતો, જે નરેન્દ્ર મોદીનો કોઈ વિદેશી નેતા સાથેનો પહેલો રોડ-શો હતો. એ યાત્રા દરમિયાન આબેએ સાબરમતી આશ્રમ, સિદી સૈયદની જાળી, ગાંધીનગરસ્થિત મહાત્મા ગાંધીને સમર્પિત મ્યુઝિયમ દાંડી કુટિરની મુલાકાત લીધી હતી. એ ઉપરાંત આબેએ નરેન્દ્ર મોદી સાથે મળીને મુંબઈ-અમદાવાદ હાઇસ્પીડ રેલ પ્રોજેક્ટનું ભૂમિપૂજન પણ કર્યું હતું. 11. બિન્જામિન નેતન્યાહૂ પદઃ ઇઝરાયલના વડાપ્રધાન પ્રવાસ સમયઃ 14થી 19 જાન્યુઆરી, 2018 ગુજરાતની પરંપરાગત છત્રી સાથે બિન્યામિન નેતન્યાહૂ દિલ્હીમાં આગમન અને આગ્રામાં તાજ મહેલને નિહાળ્યા બાદ નેતન્યાહૂ અમદાવાદ પહોંચ્યા હતા. નરેન્દ્ર મોદીએ નેતન્યાહૂ સાથે ઍરપૉર્ટથી સાબરમતી આશ્રમ સુધી 14 કિલોમીટર લાંબો રોડ-શો કર્યો હતો. મોદી એ પછી નેતન્યાહૂને સાબરમતી આશ્રમ લઈ ગયા હતા, જ્યાં નેતન્યાહૂએ તેમનાં પત્ની સાથે ચરખો ચલાવ્યો હતો. એ પ્રસંગે મોદી અને નેતન્યાહૂએ સાથે મળીને પતંગ પણ ચગાવી હતી. અનેક કાર્યક્રમોમાં હાજરી આપ્યા બાદ મોદી નેતન્યાહૂને વરદાદસ્થિત 'આઇક્રિએટ સેન્ટર' પર લઈ ગયા હતા. નેતન્યાહૂની એ મુલાકાત દરમિયાન ભારત-ઇઝરાયલ વચ્ચે સંરક્ષણ, કૃષિ અને અંતરિક્ષ વિજ્ઞાન સહિતના કુલ નવ કરાર પર સહીસિક્કા થયા હતા. 12. જસ્ટિન ટ્રૂડો પદઃ કૅનેડાના વડાપ્રધાન પ્રવાસ સમયઃ 17થી 24 ફેબ્રુઆરી, 2018 ભારતીય પરિધાનોમાં સજ્જ જસ્ટિન ટ્રૂડો પરિવાર અમદાવાદ ઍરપૉર્ટ પર આગમન વખતે જસ્ટિન ટ્રૂડોની ભારત મુલાકાતની શરૂઆત દિલ્હીથી થઈ હતી. એ પછી તેઓ આગ્રા, અમદાવાદ, મુંબઈ અને અમૃતસર ગયા હતા. જોકે, ટ્રૂડોના આ પ્રવાસને કૅનેડાના મીડિયામાં મળેલા 'ફિક્કા આવકાર'નો આક્ષેપ સમાચારોમાં ચમક્યો હતો. ટ્રૂડો તેમના પરિવાર સાથે ગુજરાત પહોંચ્યા હતા, જ્યાં તેમણે અક્ષરધામ મંદિરમાં દર્શન કર્યાં હતાં. પછી સાબરમતી આશ્રમ ગયા હતા. ત્યાં ટ્રૂડો અને તેમનાં પત્નીએ ચરખો ચલાવ્યો હતો. સોશિયલ મીડિયા ઉપર એ ચર્ચા ચાલી હતી કે કૅનેડાના વડા પ્રધાનના ગુજરાત પ્રવાસ દરમિયાન ભારતીય વડા પ્રધાન તેમની સાથે શા માટે જોવા મળ્યા ન હતા? 13. ઈમેન્યૂઅલ મેંક્રોં પદઃ ફ્રાન્સના રાષ્ટ્રપતિ પ્રવાસ સમયઃ 9થી 12 માર્ચ, 2018 વારાણસીમાં નૌકાવિહાર કરી રહેલા નરેન્દ્ર મોદી અને ઇમેન્યુઅલ મેંક્રોં આ મુલાકાત દરમિયાન મેંક્રોં દિલ્હીથી માંડીને આગ્રા, વારાણસી અને મિર્ઝાપુર જેવી અનેક જગ્યાએ ગયા હતા. તેમની વારાણસી મુલાકાત દરમિયાન વડા પ્રધાન મોદી તેમની સાથે હતા. વારાણસી પહોંચેલા મેંક્રોનું શંખનાદ વડે સ્વાગત કરવામાં આવ્યું હતું. તેમણે મોદી સાથે નૌકાવિહાર કર્યો હતો. મોદી તેમને પંડિત દીનદયાળ ઉપાધ્યાય હસ્તકલા સંકુલમાં પણ લઈ ગયા હતા. એ પ્રસંગે મેંક્રોં સમક્ષ તમામ ભારતીય વ્યંજન પીરસવામાં આવ્યાં હતાં. 14. ડૉ. ફ્રેન્ક વોલ્ટર સ્ટાઈનમાયર પદઃ જર્મનીના રાષ્ટ્રપતિ પ્રવાસ સમયઃ 22થી 25 માર્ચ, 2018 ગંગા આરતી દરમિયાન દશાશ્વમેઘ ઘાટ પર વોલ્ટર જર્મનીના રાષ્ટ્રપતિ ફ્રેન્ક વોલ્ટરને પણ નરેન્દ્ર મોદીએ પોતાના સંસદીય મતવિસ્તારની સહેલ કરાવી હતી. દિલ્હીથી સીધા વારાણસી પહોંચેલા ફ્રેન્કે બનારસ હિંદુ વિશ્વવિદ્યાલયમાં આયોજિત કાર્યક્રમમાં વિદ્યાર્થીઓ સાથે સંવાદ કર્યો હતો. એ પછી અસ્સી ઘાટ પહોંચેલા ફ્રેન્કે નૌકાવિહાર કર્યો હતો અને વડા પ્રધાન મોદી સાથે દશાશ્વમેઘ ઘાટ પરની ગંગા આરતી નિહાળી હતી. ત્યાર બાદ બાકીના કાર્યક્રમો માટે તેઓ દિલ્હી પાછા ફર્યા હતા. 15. ડેની એન્ટોઈન રોલેન પદઃ સેશેલ્શના રાષ્ટ્રપતિ પ્રવાસ સમયઃ 22થી 27 જૂન, 2018 સાબરમતી આશ્રમમાં પત્ની સાથે ચરખો ચલાવી રહેલા ડેની ડેનીની એ ભારતયાત્રાનો પ્રારંભ ગુજરાતથી થયો હતો, પણ ગુજરાતમાં વડા પ્રધાન મોદી તેમની સાથે ન હતા. ગુજરાતમાં એક દિવસ પસાર કર્યા બાદ દિલ્હીમાં બન્નેની મુલાકાત થઈ હતી. ગુજરાતની મુલાકાત દરમિયાન ડેની અમદાવાદસ્થિત ગાંધી આશ્રમ ગયા હતા, જ્યાં તેમણે તેમનાં પત્ની સાથે ચરખો ચલાવ્યો હતો. એ પછી તેઓ આઈ.આઈ.એમ. (ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ મૅનેજમૅન્ટ) કૅમ્પસ ગયા હતા, જ્યાં તેઓ આઈઆઈએમના ડિરેક્ટર અને તેમના જૂના દોસ્ત ઈરોલ ડિસોઝાને મળ્યા હતા. એ પ્રવાસના પછીના દિવસોમાં તેઓ ગોવા અને ઉત્તરાખંડ પણ ગયા હતા. 16 પ્રવિંદ કુમાર જગન્નાથ પદઃ મૉરેશિયસના વડાપ્રધાન પ્રવાસ સમયઃ 20થી 28 જાન્યુઆરી, 2019 પત્ની કવિતા સાથે દશાશ્વમેઘ ઘાટ પર પ્રવિંદ કુમાર વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ પંદરમાં પ્રવાસી ભારતીય દિવસ સમારંભમાં મુખ્ય અતિથિ તરીકે મૉરેશિયસના વડા પ્રધાન પ્રવિંદ કુમારને આમંત્રણ આપ્યું હતું. એ કાર્યક્રમ વારાણસીમાં જ યોજવામાં આવ્યો હતો. એ સમયે કુંભમેળો પણ ચાલતો હતો. પ્રવિંદને આમંત્રણ આપવાનું એક કારણ, તેમના પૂર્વજો ભારતીય હતા, એ પણ હતું. વારાણસીના કાશી વિશ્વનાથ મંદિરમાં તેમણે તેમનાં પત્ની સાથે પૂજા કરી હતી. પછી દશાશ્વમેઘ ઘાટ પર ગંગા આરતીમાં ભાગ લીધો હતો. પ્રવાસી ભારતીય દિવસના કાર્યક્રમમાં આપેલા ભાષણમાં પ્રવિંદે ઘણી વાતો ભોજપુરીમાં કહી હતી. 17. મહિંદા રાજપક્ષે પદઃ શ્રીલંકાના વડાપ્રધાન પ્રવાસ સમયઃ 7થી 11 ફેબ્રુઆરી, 2020 બોધગયા જતાં પહેલાં અસ્સી ઘાટ પર મહિંદા રાજપક્ષે રાજપક્ષેની એ યાત્રાની શરૂઆત દિલ્હીથી થઈ હતી. 9 ફેબ્રુઆરીએ વારાણસી પહોંચીને તેમણે કાશી વિશ્વનાથ મંદિરમાં પૂજા કરી હતી. પછી કાળભૈરવના મંદિરે દર્શન કરવા ગયા હતા. એ પ્રસંગે રાજપક્ષેએ નરેન્દ્ર મોદીના 'નમાની ગંગે' પ્રોજેક્ટના ખૂબ વખાણ કર્યાં હતાં. વારાણસી તેઓ બોધગયા જવા રવાના થયા હતા. અલબત, વારાણસીની મુલાકાત દરમિયાન વડાપ્રધાન મોદી રાજપક્ષેની સાથે ન હતા. તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


رجل متجه إلى المسجد لأداء صلاة الفجر في شينجيانغ وأفادت الدراسة التي أعدتها منظمة "إيغور هيومن رايتس بروجكت" واطلعت عليها بي بي سي بأن 18 شخصية دينية، توفيت أثناء الاعتقال أو بعده بقليل. وأدين أغلب المعتقلين بتهم فضفاضة من بينها "نشر التطرف"، و"حشد الناس من أجل الإخلال بالنظام العام"، و"التحريض على الانفصال". وحسب شهادات الأقارب، فإن الجريمة "الحقيقية" هي الدعوة وإمامة الناس في الصلاة، أو مجرد تولي منصب الإمام. وتحرت المنظمة في بحثها عن مصير 1046 شخصية دينية مسلمة، الأغلبية الساحقة منهم من الإيغور، اعتماداً على وثائق صادرة عن المحاكم، وشهادات العائلات، وتقارير إعلامية نقلاً عن بيانات حكومية وخاصة. مواضيع قد تهمك نهاية وتبين في مرحلة معينة اعتقال 1046 شخصية دينية، ولكن لم يتسن تأكيد كل الحالات من مصادر مختلفة بسبب القيود المشددة التي تفرضها السلطات الصينية على المعلومات في الإقليم. ومن بين 630 حالة تبين أن 304 شخصية دينية أحيلت على السجون بدل مراكز "إعادة التأهيل" التي يحتجز فيها عدد كبير المسلمين الإيغور. وكشفت الوثائق الصادرة عن المحاكم وشهادات العائلات بخصوص عقوبات السجن ومدتها، قساوة القضاء في إقليم شينجيانغ. فنسبة 96 في المئة من الأحكام مدتها 5 سنوات على الأقل، و26 في المئة 20 سنة وأكثر، من بينها 14 حكماً بالمؤبد. مسجد مغلق في كاشغار بالأسلاك الشائكة وكاميرات المراقبة وليست هذه البيانات بأي حال من الأحوال شاملة، ولا تمثل إلا جزءاً بسيطاً من عدد الأئمة الإيغور المعتقلين في إقليم شينجيانغ. كما لا يمكن التحقق من أغلب البيانات من جهة مستقلة. ولكن الدراسة سلطت الضوء تحديدا على استهداف الشخصيات الدينية بين الإيغور في شينجيانغ، والذي يعزّز كما يبدو مزاعم محاولة الصين القضاء على تقاليد الإيغور وإذابتهم في ثقافة الهان السائدة في الصين. وتنفي الصين هذه المزاعم قائلة إن مهمة "مراكز إعادة التأهيل" هي استئصال التطرف بين المسلمين الإيغور والأقليات المسلمة الأخرى. ربط الدين بالتطرف ويعتقد أن في الصين أكثر من مليون مسلم من الإيغور وأقليات أخرى في شينجيانغ، وهو إقليم كبير شمال غربي البلاد، يضم أقليات من أصول تركية. وتتعرض الدولة لاتهامات بانتهاك حقوق الإنسان في الإقليم من بينها الإكراه على العمل، وإجبار النساء على منع الحمل، والاغتصاب. ويقتاد أغلب المعتقلين إلى مراكز "إعادة التأهيل" شبيهة بالسجون، حيث يحتجزون لمدة غير محددة من دون تهمة. بينما يحال آخرون إلى سجون تقليدية وقد تزايدت قساوة الأحكام الصادرة ضدهم بشكل كبير منذ 2017. ومن النادر العثور على الأحكام الصادرة عن المحاكم للاطلاع العام، ولكن القلة المتوفرة تتضمن أدلة على أن الدولة تعمل ما بوسعها لربط أي تعبير ديني بسيط في شينجيانغ بالتطرف والانفصالية. ووفق مذكرة اعتقال أوكن محمد، وهو إمام كازاخستاني، يبلغ من العمر 51 عاماً، في شينجيانغ، فإنه متهم "بنشر التطرف". وحسب شهادات فإن محمد اعتقل لأنه يؤم الناس في صلاة الجمعة ويشرف على عقود الزواج في المسجد. وتقول مذكرة اعتقال أولية إنه "يحرض الناس على مخالفة القوانين الوطنية بخصوص أحكام عقود الزواج، والتعليم والإدارة العامة، ونشر مواد متعلقة بالتطرف". ويعتقد أنه تلقى حكماً بالسجن 10 سنوات. أما باقيثان ميرزان، البالغ من العمر 58 عاماً، فهو إمام معين من الدولة بمقاطعة هامي، واعتقل أيضاً بتهمة "بنشر التطرف". واحتجز ميرزان من أغسطس آب 2018 إلى مايو أيار 2019 ثم حكم عليه بالسجن 14 عاماً. وتقول عائلة ميرزان إن جريمته الوحيدة هي أداء وظيفته إماماً في المسجد. تعتقد عائلة عابدين أيوب أنه في مستشفى داخل السجن كل ما نعرفه عن جريمة عابدين أيوب المزعومة، وهو فقيه كبير وإمام مسجد أتوش، كلمات مقتضبة وردت في حكم قضائي مطول ضد مسؤول صيني من الهان. فقد اتهم المسؤول بالسماح لإبن أيوب بزيارته في المستشفى بعد اعتقاله. وتشير وثائق المحكمة إلى أيوب الذي كان عمره 88 عاماً عند اعتقاله في 2017 بأنه "متدين متطرف". ووصفت مريم محمد ابنة أخ أيوب في تصريح لبي بي سي عمها بأنه كان "رجلاً طيباً، مجدّاً، سخياً ومثفقاً يشجع الشباب على اكتساب العلوم كافة، وليس العلوم الدينية فحسب". وتقول مريم من أمريكا حيث تعيش إن نحو 60 من أفراد عائلتها الكبيرة محتجزون منذ اعتقال أيوب، من بينهم زوجها وجميع أبناء أيوب الثمانية. ويرى دونالد كلارك، الأستاذ المتخصص في القانون الصيني بجامعة جورج واشنطن، إن تهم التطرف أصبحت تصدر على "أسس واهية" في شينجيانغ، بسبب "مخالفات لا يمكن حتى تصنيفها بأنها مخالفات". ومن بين هذه "المخالفات" يقول كلارك: اللحية، وعدم شرب الخمر، والسفر إلى الخارج. ويرى بيتر إروين من منظمة "إيغور هيومن رايتس بورجكت" أن السبب وراء استهداف الأئمة هو "قدرتهم على جمع الناس حولهم والمؤالفة بينهم". ويضيف أن الدولة تتعقب الأئمة منذ زمن طويل لأنها تعرف مدى تأثيرهم. وحملة الاحتجاز والاعتقالات الأخيرة ليست إلا امتداداً لثلاثة عقود من القمع لسحق ثقافة الإيغور ودينهم. وقال متحدث باسم الحكومة الصينية إن إقليم شينجيانغ "يتمتع بحرية دينية غير مسبوقة"، مضيفاً أن جهود "محو التطرف" في شينجيانغ حدت بشكل كبير من انتشار التطرف الديني، وساهمت في الجهود العالمية في "محو التطرف". بدايات إعادة التأهيل استهداف الأقليات العرقية ذات الأصول التركية ليست ظاهرة جديدة. فقد عانت الأقليات المسلمة من الاضطهاد في الخمسينيات والسبعينيات، عندما أحرق القرآن ودنست المساجد ومقابر المسلمين، ومنعت ألبستهم التقليدية وطريقة تسريح شعرهم. وشهدت الثمانينيات انفتاحاً نسبياً. فقد رممت المساجد المخربة وبنيت مساجد جديدة. وسمحت السلطات بالاحتفال بالأعياد وللأئمة والشخصيات الأخرى بالسفر. وصدرت ترجمة القرآن إلى لغة الإيغور من قبل العالم الإيغوري محمد صالح حاجم. ولكن انتفاضة عنيفة قادها متشددون من الإيغور في التسعينيات في بلدة بارن بإقليم شينجيانغ دفعت الدولة إلى شن حملة قمع استمرت عقدين من الزمن. ولأن الأئمة لهم تأثير كبير في المجتمع أصبحت الدولة تفرض عليهم إبداء الولاء لها. قوة من الجيش الصيني أمام مسجد كاشغار الذي قتل فيه إمام عام 2014 ومنذ سنوات 2000 كان الكثير من الأئمة يجبرون على حضور دروس تربية سبقت برامج "إعادة التأهيل" الجماعية التي تفرض على عموم الإيغور اليوم. وحسب منظمة "هيومن رايتس ووتش" فإن 1600 إمام وشخصيات دينية أخرى خضعوا "لإعادة التأهيل السياسي" بين 2001 و2002. ومن بين هؤلاء الإمام تورسون الذي كان أول من اعتقل في 2001 لأنه ترجم الأدعية للناس من العربية إلى لغة الإيغور، حسب ابنة أخيه. وقالت ابنة أخيه في تصريح لبي بي سي إن دخول توسون إلى مراكز "إعادة التأهيل" لمدة سنتين كانت بداية لعقدين من الاضطهاد على يد الدولة. فقد أفرج عنه في 2002 ولكن الشرطة استمرت في مضايقته. وأضافت أنهم كانوا يأخذونه بين الفينة والأخرى إلى المركز لمدة أسبوعين. وفي عام 2005 اعتقل ثم حكم عليه بالسجن 4 سنوات. وأفرج عن توسون في 2009 ثم اعتقل مرة أخرى في 2017 بعدم تولى المتشدد تسن كوانغوو إدارة إقليم شينجيانغ وصعد عمليات القمع الإيغور فيه. وعلى غرار غيره من الأئمة على ما يبدو، فإن أغلب أفراد عائلة توسون تعرضوا للاعتقال حسب ابنة أخيه التي كانت غادرت البلاد. وقالت: "بعدما سمعت عن اعتقال عمي وزوجته وصلني خبر اعتقال أمي والعديد من أقاربي. فقد أخذوا جميع من أعمارهم أكثر من 14 عاماً". وأضافت: "حاولت في الأربع سنوات الأخيرة البحث عن مكان وجوهم، خصوصاً أمي، فلم أتوصل إلى شيء". وعلمت الشهر الماضي أن أمها محكوم عليها بالسجن 13 عاماً، وأخوها الأصغر 5 سنوات، ولا تعرف ما هي التهم التي وجهت لهما. أما أبوها فقد حكم عليها بالسجن المؤبد في 2008، بتهمة "الدعوة من دون ترخيص"، و"الانفصال". وقالت: "أمي ربة بيت وحكم عليها بالسجن 13 عاماً، فما بالك بعمي"، مضيفة: "استهدفوهم بسبب سلطتهم الخفية. حاولت الدولة ما بوسعها للقضاء عليهم، ليس الأئمة فحسب وإنما جميع من يلتزمون بالشعائر الدينية البسيطة، ويفتخرون بأنهم من الإيغور. فعلوا كل شيء لتدميرهم والقضاء عليهم". وبعض الذين دخلوا مراكز الاعتقال لم يخرجوا منها أبداً. 18 إماماً وردت أسماؤهم في البيانات يعتقد أنهم ماتوا في الاعتقال، أو بعده بقليل. ومن بين هؤلاء نور غازي مالك، وهو أب لولدين ومتخرج في معهد الدراسات الإسلامية الحكومي في شينجيانغ ومدير تحرير مجلة دينية مرخصة من الدولة. يعتقد أنه مات في الاعتقال في نوفمبر/ تشرين الثاني 2018. وأفادت تقرير غير مؤكدة أن السلطات الصينية اعترفت بموته لعائلته ولكنها لم تسلمهم جثته. الصلاة سرّاً ادعت الصين في أواخر 2019 أنها أفرجت عن جميع من هم في مراكز "إعادة التأهيل" بعدما أثارت القضية استياء وتنديداً على المستوى العالمي. ولكن عدداً كبيراً من المفرج عنهم حولوا إلى الإقامة الجبرية أو إلى أشكال أخرى من التضييق في شينجيانغ. ولكن منظمات حقوق الإنسان تقول إنهم بكل بساطة نقلوا إلى سجون تقليدية. وهناك أدلة على أن الآلاف كانوا من البداية في السجون. وأفادت تقارير نشرتها نيويورك تايمز وصحف أخرى بأن أحكام السجن تضاعفت في شينجيانغ خلال عامي 2017 و2018. إذ وصلت إلى 230 ألف شخص، بزيادة 200 ألف شخص عن الأعوام السابقة. وحسب بيانات الحكومة الصينية فإن الاعتقالات الجنائية في شينجيانغ تمثل 21 في المئة من عدد الاعتقالات على المستوى الوطني، على الرغم من أن سكان الإقليم لا يمثلون إلا 1.5 في المئة من عدد السكان الإجمالي. وعلى عكس الاعتقال في مراكز "إعادة التأهيل" فإن أحكام السجن تصدر بوثائق قضائية، ولكن لا يمكن العثور عليها في قرارات المحاكم، حسب الباحث في شؤون الإيغور جين بونين. ويقول جين إن كل ما هو متوفر من الأحكام الجنائية في شينجيانغ في 2018 هو 7714 حكماً موثقاً على الرغم من أن الإقليم سجل في ذلك العام 74348 قضية جنائية. ويدل غياب الأحكام في القضايا المرفوعة على الأئمة الإيغور بتهم "نشر التطرف" و"التحريض على الانفصال" على أن الصين تتعمد محو الأثر. وعندما تكون الوثائق الرسمية متوفرة وفيها تفاصيل فإن المخالفات المسجلة تصيبك بالصدمة لغرابتها. ففي أحد الأحكام الصادرة في 2018 (مسحته السلطات الآن من قاعدة بياناتها) فإن مزارعاً من الإيغور عمره 55 عاماً كان يقضي عقوبة بالسجن لمدة 10 أعوام بتهمة "نشر التطرف"، حكم عليه بمضاعفة عقوبته لأنه "أدى الصلاة متخفيا في مرقد السجن". فقد أدين إسماعيل صديق بتهم "نشاطات دينية غير قانونية"، و"التحريض على الكراهية العرقية والتمييز"، بعدما بلغ عنه سجناء معه رأوه يصلي. والتهمة الأخيرة لأنه صرخ قائلاً: "الإيغور لا يبلغون عن بعضهم البعض. وستنتهي مدة عقوبته في 2038". المعتقلون في مراكز "إعادة التأهيل" أكثر حظاً من غيرهم، إذ قد يفرج عنهم بعد شهور أو سنوات، ولكن الإفراج في شينجيانغ لا يعني بالضرورة نهاية المعاناة. يقول محمد في تصريح لبي بي سي إن والده اعتقل في 2017 بعد سنوات قضاها إماماً. وتمكن محمد من الحصول على أخبار عائلته عن طريق سيدة في شينجيانغ بعيدة عن العائلة لا تثير الشبهة على نفسها من إرسال الأخبار إلى الخارج. ولكن محمد لم يسمع عن ظروف والده شيئا طوال أربع سنوات. ولكنه في الفترة الأخيرة علم أن والده أفرج عنه فتمنى أن يكلمه لأول مرة منذ أربعة أعوام وطلب من السيدة أن تجد والده وتمكنه من الحديث معه بالهاتف. فردت عليه بأنها عثرت على والده ولكنه قال لها إنه من الأحسن له ألا يكلم ابنه. وبعدما بعثت له الرسالة حظرت رقمه حتى لا يستطيع الاتصال بها.

ચીનના વીગર મુસલમાનો વીગર માનવાધિકાર પ્રોજેક્ટ (યુએચઆરપી)એ સંશોધન અહેવાલ તૈયાર કર્યો છે અને બીબીસી સાથે આ અહેવાલ શૅર કર્યો છે. તેમાં એ વાતની પણ સાબિતી મળી છે કે જેલવાસમાં અથવા તેનાથી થોડા જ સમય બાદ લગભગ 18 મૌલવીઓ મૃત્યુ પામ્યા છે. ચીને જેમની ધરપકડ કરી તેમાંથી ઘણા મૌલવીઓ પર 'કટ્ટરવાદનો પ્રચાર કરવો', 'સામાજિક વ્યવસ્થા બગાડવા માટે ભીડ એકત્ર કરવી' જેવા ગંભીર આરોપો લાગ્યા હતા. પરંતુ તેમના સ્વજનોએ જણાવ્યા પ્રમાણે આ મૌલવીઓને અસલમાં ધાર્મિક ઉપદેશ આપવો, પ્રાર્થના સમૂહને એકત્ર કરવો અથવા ઇમામ તરીકે કામ કરવું, જેવા અપરાધના કારણે પકડવામાં આવતા હોય છે. યુએચઆરપીએ 1046 મુસ્લિમ મૌલવીઓ વિશે માહિતી મેળવી હતી. તેમાંથી મોટા ભાગના વીગર મુસલમાનો હતા. તેના માટે કોર્ટના દસ્તાવેજો, પરિવારની જુબાનીઓ અને જાહેર તથા ખાનગી ડેટાબેઝમાંથી મીડિયા રિપોર્ટનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. તમામ 1046 મૌલવીઓને કમસે કમ એક વખત અટકાયતમાં લેવાયા હતા. આ અંગેની માહિતી પર ચીનમાં ચુસ્ત નિયંત્રણો છે. તેથી ઘણા મામલાની પુષ્ટિ કરી શકાય તેવા પ્રમાણ નથી મળ્યા. એવું જણાય છે કે કુલ 630 મામલામાંથી ઓછામાં ઓછા 304 મૌલવીઓને જેલમાં ધકેલવામાં આવ્યા છે. વીગર મુસલમાનોને મોટા પ્રમાણમાં હિરાસતમાં લેવા સાથે સંકળાયેલા ચીનના 'પુનઃશિક્ષણ શિબિર' ઉપરાંત આ કાર્યવાહી થઈ છે. કોર્ટના દસ્તાવેજો અથવા સાક્ષીઓ પાસેથી મળેલી માહિતી દર્શાવે છે કે તેમને શિનજિયાંગમાં અત્યંત આકરી સજા કરવામાં આવી છે. 96 ટકા મૌલવીઓને ઓછામાં ઓછા પાંચ વર્ષની કેદની સજા થઈ છે. 26 ટકાને 20 વર્ષ અથવા વધારે સજા થઈ હતી. 14 લોકોને ઉંમરકેદની સજા પણ સંભળાવવામાં આવી હતી. કાશગારના દક્ષિણમાં યાંગિસાર ગામમાં એક મસ્જિદની 2019ની તસવીર જેમાં કાંટાળા તાર અને સીસીટીવી કૅમેરા લાગેલા છે આ ડેટા સંપૂર્ણ નથી. તે શિનજિયાંગના કુલ મૌલવીઓમાંથી અમુક હિસ્સાનું જ પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. ઘણા ડેટાની સ્વતંત્ર રીતે ચકાસણી થઈ શકી નથી. પરંતુ આ અભ્યાસ શિનજિયાંગમાં ધર્મગુરુઓને ખાસ કરીને નિશાન બનાવવામાં આવે છે તેના પર પ્રકાશ ફેંકે છે. તેનાથી એ આરોપોને પણ સમર્થન મળે છે કે ચીન વીગર મુસ્લિમોની ધાર્મિક પરંપરાઓ ખતમ કરીને તેમને હણ ચીની સંસ્કૃતિમાં ઢાળવા માંગે છે. જોકે, ચીને આ આરોપોને નકારી કાઢ્યા છે. તેનું કહેવું છે કે શિનજિયાંગમાં કથિત 'પુનઃશિક્ષા' શિબિરોનો હેતુ વીગર અને અન્ય મુસ્લિમ લઘુમતીઓમાં કટ્ટરવાદને ખતમ કરવાનો છે. ધર્મને કટ્ટરવાદ સાથે જોડવો વીગર મુસ્લિમો પર ખોટા આરોપો મૂકી ચીનમાં જેલમાં પૂરી દેવાયાના આરોપ એક અંદાજ પ્રમાણે ચીને શિનજિયાંગમાં દસ લાખથી વધારે વીગર અને અન્ય મુસલમાનોને અટકાયતમાં લીધા છે. શિનજિયાંગ ઉત્તર-પશ્ચિમી ચીનનો એક બહુ મોટો વિસ્તાર છે જ્યાં તુર્ક મૂળના મુસ્લિમો વસવાટ કરે છે. ચીન પર આ વિસ્તારમાં માનવાધિકારના ભંગનો આરોપ છે, જેમાં બળજબરીથી નસબંધી અને બળાત્કાર પણ સામેલ છે. શિનજિયાંગમાં હિરાસતમાં લેવાયેલા મોટા ભાગના લોકોને 'પુનઃશિક્ષણ' શિબિરોમાં મોકલી દેવાય છે. તે એક પ્રકારની જેલ જેવી શિબિર હોય છે જ્યાં લોકોની સામે આરોપો ઘડ્યા વગર અનિશ્ચિત સમય સુધી રાખવામાં આવે છે. પરંતુ ઘણા લોકોને જેલની સજા પણ કરવામાં આવી છે અને વર્ષ 2017 પછી આવા કેસની સંખ્યા અને ગંભીરતા વધી છે. લોકોને અટકાયતમાં લેવાને લગતા અથવા આરોપોના સાર્વજનિક દસ્તાવેજો બહુ ઓછા છે. પરંતુ જે દસ્તાવેજ ઉપલબ્ધ છે, તે દર્શાવે છે કે ચીન કઈ રીતે શિનજિયાંગમાં સામાન્ય ધાર્મિક અભિવ્યક્તિને કટ્ટરવાદ અથવા રાજકીય અલગાવવાદ સાથે જોડી રહ્યું છે. શિનજિયાંગમાં કાબાના 51 વર્ષના કઝાખ ઇમામ ઓકેન મહમતને ધરપકડ અંગે મળેલી નોટિસ પ્રમાણે તેમના પર 'કટ્ટરવાદનો પ્રચાર કરવાનો' આરોપ લગાવાયો હતો. શિનજિયાંગ વિક્ટિમ્સ ડેટાબેઝમાંથી મળેલાં નિવેદનો પ્રમાણે તેમના પરિવારનું કહેવું છે કે તેમને શુક્રવારની નમાજ પઢાવવા અને મસ્જિદમાં લગ્નવિધિ કરવા બદલ પકડવામાં આવ્યા છે. મહમતને હિરાસતમાં લેવાની શરૂઆતની નોટિસમાં જણાવાયું છે કે તેમના પર 'વિવાહના સોગંદ લેવડાવવા, શિક્ષણ અને જાહેર વહીવટ અંગેના રાષ્ટ્રીય કાયદાનો ભંગ કરવા માટે ઉશ્કેરવા, સાથે સાથે કટ્ટરવાદ સંલગ્ન ચીજો તૈયાર કરવા અને તેનો પ્રચાર કરવા'નો આરોપ છે. તેમને કથિત રીતે આઠથી દસ વર્ષની જેલની સજા સંભળાવવામાં આવી હતી. ઓેકેન મહમુતની ધરપકડ કરવાની નોટિસ રાજ્ય દ્વારા અનુમોદિત ઇમામ 58 વર્ષના બકથાન મિર્જાન હામી પ્રાંતના વતની છે. તેમની પણ 'કટ્ટરવાદનો પ્રચાર કરવા'ના આરોપો હેઠળ ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. મિર્જાનની વર્ષ 2018માં ધરપકડ કરવામાં આવી હતી અને મે 2019 સુધી ડિટેન્શન સેન્ટરમાં રાખવામાં આવ્યા હતા. ત્યાર પછી બિંટુગઆન ઉરુમચી જેલમાં 14 વર્ષની સજા સંભળાવાઈ હતી. મિર્જાનના પરિવારનું કહેવું છે કે તેમનો ગુનો માત્ર એટલો છે કે તેમણે ઇમામ તરીકે પોતાની જવાબદારી નિભાવી હતી. આતુશ શહેરના જાણીતા વિદ્વાન અને ઇમામ એબિદીન અયપ પર લાગેલા આરોપો વિશે માત્ર અમુક લાઇનો લખવામાં આવી છે. આ લાઇનો એક હણ ચીની અધિકારી વિરુદ્ધ ચાલેલા એક અલગ મામલામાં કોર્ટના એક લાંબા દસ્તાવેજમાં પણ હાજર હતી. તે અધિકારી પર આરોપ હતો કે તેમણે અયપની ધરપકડ પછી તેમના પુત્રને હૉસ્પિટલ ડિટેન્શન સેન્ટરમાં આવવાની છૂટ આપી હતી. તેમને 2017માં અટકાયતમાં લેવાયા હતા. કોર્ટના દસ્તાવેજોમાં 88 વર્ષના અયપને 'ધાર્મિક કટ્ટરવાદી' ગણાવવામાં આવ્યા છે. અયપનાં ભત્રીજી મરયમ મુહમ્મદે બીબીસીને જણાવ્યું કે એબિદીન અયપ એક 'દયાળુ, મહેનતુ, ઉદાર, સુસભ્ય અને જાણકાર વ્યક્તિ છે જેઓ યુવાનોને માત્ર ધાર્મિક પુસ્તકો વાંચવાના બદલે શાળાના અન્ય વિષયોનો અભ્યાસ કરવા માટે પણ પ્રોત્સાહિત કરતા હતા.' અમેરિકામાં રહેતાં મરયમ જણાવે છે કે અયપની ધરપકડ પછી તેમના પરિવાર સાથે સંકળાયેલા 60 લોકોની અટકાયત કરવામાં આવી હતી. તેમાં તેમના પતિ અને ઇમામનાં તમામ આઠ બાળકો સામેલ છે. વીગર અને અન્ય વંશીય લધુમતી સમુદાયોને ઉત્તર અને પશ્ચિમ શિનજીયાંગથી ખસેડવામાં આવી રહ્યાં છે. હાન અધિકારીના વિરુદ્ધ નિર્ણયના અંશ જ્યોર્જ વોશિંગ્ટન યુનિવર્સિટીમાં ચાઇનીઝ કાયદાના નિષ્ણાત ડોનાલ્ડ ક્લાર્ક જણાવે છે કે, "શિનજિયાંગમાં લગાવાયેલા કટ્ટરવાદના આરોપોનો કાનૂની આધાર બહુ નબળો છે. તેમાં એવા અપરાધ માટે આરોપો લગાવાયા છે જેને અપરાધ જ ગણી ન શકાય." ડોનાલ્ડ ક્લાર્ક જણાવે છે કે, "શું તમે 'કટ્ટરવાદનો પ્રચાર કરવા'ને કાયદેસરનો આરોપ ગણો છો, શું આ આરોપોને ટેકો આપી શકે તેવા તથ્ય હાજર છે? અમે દાઢી રાખવી, શરાબ પીવો અથવા વિદેશ જવું જેવા આરોપો પર નજર નાખીએ ત્યારે સમજાય છે કે આ આરોપોમાં તથ્ય નથી." વીગર માનવાધિકાર પ્રૉજેક્ટના સિનિયર પ્રોગ્રામ ઑફિસર પીટર ઇરવિનનું કહેવું છે કે ઇમામો 'સમુદાયના લોકોને એકસાથે લાવવાની ક્ષમતા' ધરાવે છે તેથી તેમને નિશાન બનાવાયા છે. તેઓ કહે છે, "સરકાર લાંબા સમયથી ઇમામોની સાથે સાવધાનીપૂર્વક વ્યવહાર કરતી હતી કારણ કે તેઓ તેમના પ્રભાવને જાણે છે. પાછલાં કેટલાંક વર્ષોની નજરબંધી અને કારાવાસ એ વીગર સંસ્કૃતિ અને ધર્મને મીટાવી દેવા માટે તૈયાર કરાયેલા ત્રણ દાયકાના દમનની ચરમ સ્થિતિ છે." પરંતુ ચીન સરકારના પ્રવક્તાએ બીબીસીને જણાવ્યું કે શિનજિયાંગમાં "ધાર્મિક આસ્થાની અભૂતપૂર્વ સ્વતંત્રતા છે." તેમણે કહ્યું, "સરકારે શિનજિયાંગમાં કટ્ટરવાદી વિચારોને નિયંત્રણમાં રાખવાના પ્રયત્ન કર્યા તેનાથી ધાર્મિક કટ્ટરવાદના પ્રસારમાં ઘટાડો થયો છે. તેણે કટ્ટરવાદી વિચારો પર અંકુશ મૂકવાના વૈશ્વિક પ્રયાસોમાં ભારે યોગદાન આપ્યું છે." પુનઃ શિક્ષણની શરૂઆત આબિદીન અયુપની વર્ષ 2017માં ધરપકડ કરાઈ હતી ચીનના ઉત્તર-પશ્ચિમ વિસ્તારમાં તુર્ક મૂળના લોકોને નિશાન બનાવવા એ કોઈ નવી વાત નથી. અહીં મુસ્લિમ લઘુમતીએ 1950થી 1970 વચ્ચે લાંબો સમય અત્યાચાર સહન કર્યો છે. તે સમયે કુરાન સળગાવાયાં હતાં, મસ્જિદો અને કબ્રસ્તાન તોડવામાં આવ્યાં હતાં અને પરંપરાગત વસ્ત્રો તથા હેરસ્ટાઈલ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો હતો. 1980ના દાયકામાં તુલનાત્મક રીતે ખુલ્લાપણા અને પુનરોદ્ધારનો સમય આવ્યો હતો. તોડવામાં આવેલી મસ્જિદોનું સમારકામ કરવામાં આવ્યું અને નવી મસ્જિદો બાંધવામાં આવી હતી. ધાર્મિક તહેવારોની છૂટ આપવામાં આવી અને ઇમામ તથા અન્ય જાણીતા લોકોને પ્રવાસ કરવાની છૂટ અપાઈ હતી. વિખ્યાત વીગર વિદ્વાન મુહમ્મદ સલીહ હાજિમે પહેલી વખત કુરાનનો વીગર ભાષામાં અનુવાદ કરાવ્યો હતો. પરંતુ 1990માં શિનજિયાંગના બરેન શહેરમાં વીગર કટ્ટરવાદીઓની હિંસા વધવાના કારણે ચીને સખતાઈ દેખાડવાનું શરૂ કર્યું. ચીની વહીવટી તંત્ર મૌલવીઓને સમુદાય પર પ્રભાવ ધરાવતા લોકો તરીકે જુએ છે. તેમણે વારંવાર દેશ પ્રત્યે પોતાની નિષ્ઠા જાહેર કરવી પડી હતી. વર્ષ 2000ની શરૂઆતમાં ઘણા ઇમામોને ઔપચારિક શિક્ષણ કોર્સ કરવાની ફરજ પાડવામાં આવી હતી, જે આજે ચાલતા 'પુનઃશિક્ષણ' કાર્યક્રમનો એક સંકેત પણ હતો. હ્યુમન રાઇટ્સ વોચ મુજબ 2001 અને 2002 વચ્ચે લગભગ 16 હજાર ઇમામો અને અન્ય ધાર્મિક હસ્તીઓએ 'રાજકીય પુનઃશિક્ષણ' લેવું પડ્યું હતું. તેમાં ટર્સન નામના એક ઇમામ પણ હતા. તેમનાં ભત્રીજીએ જણાવ્યા મુજબ તેમને અરબીમાંથી વીગર ભાષામાં પ્રાર્થનાઓનું અનુવાદ કરવા બદલ વર્ષ 2001માં પહેલી વખત અટકાયતમાં લેવાયા હતા. ચરમપંથનો પ્રસાર ઇમામો પર લગાવાતો એક સામાન્ય આરોપ છે જે ઘણા મામલાઓમાં જોવા મળે છે ચીન બહાર વસતા ટર્સનનાં ભત્રીજીએ બીબીસીને જણાવ્યું કે, "મજૂરી દ્વારા પુનઃશિક્ષણ" શિબિરમાં ટર્સનને બે વર્ષની અટકાયતમાં મોકલવામાં આવ્યા હતા. તેઓ જણાવે છે કે ટર્સનને 2002માં મજૂર શિબિરમાંથી છોડી દેવાયા હતા પરંતુ પોલીસ તેમને સતત પરેશાન કરતી રહી. તેમને વારંવાર 'અભ્યાસ' કરવા માટે બેથી ત્રણ સપ્તાહ માટે લઈ જવાયા હતા. ત્યાર પછી 2005માં તેમની ફરીથી અટકાયત કરવામાં આવી અને ચાર વર્ષની જેલની સજા સંભળાવાઈ હતી. ટર્સનનાં ભત્રીજી જણાવે છે, "અમને કોર્ટમાંથી કોઈ નોટિસ અપાઈ ન હતી. તેમના વિશે પૃચ્છા કરવા મારો પરિવાર પોલીસ સ્ટેશને ગયો, પરંતુ પોલીસે લેખિતમાં તેમની સજાની જાણકારી આપી અને જેલનું સરનામું આપી દીધું." ટર્સનને 2009માં જેલમાંથી મુક્ત કરવામાં આવ્યા, પરંતુ કટ્ટરવાદી રાજનેતા ચેન ક્વેંગુને શિનજિયાંગના પ્રભારી બનાવાયા પછી 2017માં તેમની ફરીથી ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. ચેન ક્વેંગુએ વીગરો વિરુદ્ધ અભિયાન વધારે ઉગ્ર બનાવ્યું હતું. ટર્સનનાં ભત્રીજીએ જણાવ્યા પ્રમાણે બીજા ઇમામોની જેમ ટર્સનના આખા પરિવારને પણ નિશાન બનાવાયો હતો. તેઓ ત્યાં સુધીમાં ચીન છોડીને બહાર જતા રહ્યા હતા. તેઓ કહે છે, "મારા કાકા અને તેમનાં પત્નીની ધરપકડના સમાચાર મળ્યા પછી મને ખબર પડી કે મારાં માતા અને બીજાં સગાંની પણ ધરપકડ કરવામાં આવી છે. 14 વર્ષથી વધારે વયની તમામ વ્યક્તિઓને તેઓ ઉપાડી ગયા છે. હું છેલ્લાં ચાર વર્ષથી મારાં માતા અને બીજા સ્વજનોની ભાળ મેળવવાની કોશિશ કરી રહી છું." ચરમપંથનો પ્રસાર ઇમામો પર લગાવાતો એક સામાન્ય આરોપ છે જે ઘણા મામલાઓમાં જોવા મળે છે એક મહિના અગાઉ ટર્સનનાં ભત્રીજીને ખબર પડી કે તેમનાં માતાને 13 વર્ષની અને નાના ભાઈને પાંચ વર્ષની જેલની સજા સંભળાવાઈ છે. તેમની સામેના આરોપોની પણ માહિતી ઉપલબ્ધ નથી. તેમનાં પિતા પહેલેથી ઉંમરકેદની સજા કાપી રહ્યા છે. વર્ષ 2008માં 'ગેરકાયદે ઉપદેશ' અને 'અલગાવવાદ'ના આરોપો હેઠળ આ સજા અપાઈ હતી. તેઓ કહે છે, "મારાં માતા એક સામાન્ય ગૃહિણી છે અને તેમને 13 વર્ષની જેલની સજા કરવામાં આવી. મને નથી ખબર કે મારા કાકાએ કેટલો સમય જેલમાં રહેવું પડશે." "તેમને તેમના અદૃશ્ય પ્રભાવના કારણે નિશાન બનાવાયા હતા. સરકારે તેમને તોડવા અને બરબાદ કરવા માટે બધું કર્યું. આવું માત્ર ધાર્મિક નેતાઓ સાથે નથી થયું. શાંતિપૂર્વક ઇસ્લામમાં માનતા અને વીગર હોવા બદલ ગૌરવ અનુભવતા લોકો સાથે પણ આમ જ થયું છે. તેમને ખતમ કરવાનો તમામ સંભવ પ્રયાસ કરાયો છે." અટકાયતમાંથી ગાયબ થયેલા કેટલાક લોકો ક્યારેય પાછા નથી આવ્યા. ડેટાબેઝ મુજબ અટકાયતમાં અથવા તેના થોડા સમય પછી 18 ઇમામોનાં મોત નિપજ્યાં હતાં. બે બાળકોના પિતા નૂરગેગી મલિક શિનજિયાંગ ઇસ્લામિક ઇન્સ્ટિટ્યૂટના ગ્રેજ્યુએટ હતા. તેઓ સરકારની મંજૂરીથી ચાલતી ધાર્મિક પત્રિકાના મુખ્ય સંપાદક પણ હતા. નવેમ્બર 2018માં તેઓ કથિત રીતે પોલીસ અટકાયતમાં જ મૃત્યુ પામ્યા હતા. બિનસત્તાવાર માહિતી પ્રમાણે ચીની વહીવટી તંત્રે તેમના પરિવારને આ વિશે જણાવ્યું હતું, પરંતુ તેમનો મૃતદેહ સોંપ્યો ન હતો. બીજા રિપોર્ટમાં પણ આવી સ્થિતિ જાણવા મળી છે. મલિકના મિત્રો અને સ્વજનોએ કઝાખસ્તાનમાં જ તેમના અંતિમ સંસ્કાર કરી દીધા હતા. ગુપ્ત રીતે નમાજ પઢી કાશગારમાં વર્ષ 2014માં ખુલ્લામાં બનેલી એક મસ્જિદમાં નમાજ અદા કરતા વીગર લોકો વર્ષ 2019ના અંતમાં જ્યારે 'પુનઃશિક્ષણ' શિબિરોના નેટવર્ક અંગે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે તપાસ શરૂ થઈ ત્યારે ચીને દાવો કર્યો હતો કે તેણે બધા લોકોને મુક્ત કરી દીધા છે. ઘરમાં નજરબંધ કરાયેલા અને શિનજિયાંગના નિયંત્રણવાળી જગ્યાઓમાં મોટી સંખ્યામાં લોકોને મુક્ત કરવામાં આવ્યા, પરંતુ માનવાધિકાર સમૂહોનું કહેવું છે કે આવા ઘણા લોકોને ઔપચારિક જેલોમાં ધકેલવામાં આવ્યા છે. એ વાતના પણ પુરાવા મળ્યા છે કે હજારો લોકો જેલમાં બંધ હતા. ન્યૂયોર્ક ટાઇમ્સ અને અન્યના અહેવાલ પ્રમાણે 2017 અને 2018માં શિનજિયાંગમાં કેદીઓની સંખ્યામાં બહુ મોટો તફાવત હતો. અગાઉના વર્ષમાં બે લાખ કેદી હતા જ્યારે ત્યાર પછી કેદીઓની સંખ્યા વધીને 2.30 લાખ થઈ હતી. ચીનના સરકારી ડેટા મુજબ વર્ષ 2017માં શિનજિયાંગમાં અપરાધિક ધરપકડો આખા દેશમાં થયેલી ધરપકડોના 21 ટકા હતી જ્યારે આ વિસ્તારની વસતી આખા દેશની વસતીના માત્ર દોઢ ટકા છે. 'પુનઃશિક્ષણ' વ્યવસ્થાથી વિપરીત જેલની સજા માટે આધારભૂત દસ્તાવેજ હોવા જોઈએ, પરંતુ શિનજિયાંગ વિક્ટિમ્સ ડેટાબેઝના સંશોધનકર્તા જેને બુનિન મુજબ પ્રમાણે કોર્ટમાં આવા કોઈ દસ્તાવેજ નથી મળ્યા. બુનિન મુજબ શિનજિયાંગ માટે વર્ષ 2018ના માત્ર 7714 ચુકાદા ઉપલબ્ધ છે જ્યારે તે વર્ષ દરમિયાન આ વિસ્તારમાં 74,348 કેસ દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા. જે કેસના ચુકાદા ઉપલબ્ધ નથી તેમાં ધાર્મિક વીગરો પર 'કટ્ટરવાદનો પ્રચાર કરવો' અને 'અલગાવને ઉત્તેજન આપવું' જેવા આરોપો હતા. તેના પરથી જણાય છે કે ચીન જાણી જોઈને કેસના રેકર્ડ ગાયબ કરી દે છે. જે કેસમાં સત્તાવાર ઉપલબ્ધ હોય અને તેની વિગત આપવામાં આવી હોય તેમાં આરોપોની વિગત ચોંકાવનારી છે. જાણકારોનું કહેવું છે કે શિનજિયાંગમાં લગભગ 16 હજાર મસ્જિદો નષ્ટ કરાઈ છે, જે કુલ સંખ્યાના બે તૃતિયાંશ છે 55 વર્ષના એક વીગર ખેડૂતને 'કટ્ટરવાદનો પ્રચાર કરવા માટે' પહેલેથી દસ વર્ષની સજા સંભળાવવામાં આવી હતી. પરંતુ 'જેલમાં નમાજ પઢવાનો ગુપ્ત અને સરળ રસ્તો શોધવાના કારણે' તેમની સજા બમણી કરી દેવાઈ હતી. આ મામલાના સરકારી રેકર્ડ નષ્ટ કરી દેવાયા છે. પરંતુ શિનજિયાંગ વિક્ટિમ્સ ડેટાબેઝ પાસે આ રેકર્ડ હાજર છે. તેવી જ રીતે ઇસ્માઈલ સિદ્દીક જેલમાં નમાજ પઢતા હતા. તેમની સાથે હાજર એક કેદીએ તેમના વિશે ફરિયાદ કરી અને તેમના પર 'ગેરકાયદે ધાર્મિક પ્રવૃત્તિઓ' કરવાનો અને 'જાતીય નફરત તથા ભેદભાવ ફેલાવવાનો' આરોપ મુક્યો હતો. ત્યાર પછી તેમના પર કથિત રીતે બૂમો પાડીને એવું બોલવાનો આરોપ મુકાયો કે વીગરોએ સરકારને એક-બીજા વિશે માહિતી આપવી ન જોઈએ. તેઓ 2038 સુધીમાં જેલમાંથી મુક્ત થશે. જે લોકોને શિબિરમાં અટકાયતમાં રાખવામાં આવ્યા હતા તેમને કેટલાંક મહિના અથવા વર્ષ પછી છોડી દેવાયા હતા. પરંતુ શિનજિયાંગમાં જેલમાંથી મુક્તિ મળવાનો અર્થ એવો નથી કે વ્યક્તિને સ્વતંત્રતા મળશે. વીગર મુસ્લિમો પર ખરેખર અત્યાચાર કરે છે ચીન? શિનજિયાંગથી ભાગી ગયેલા એક વીગર મુસલમાન મેમતે બીબીસીને જણાવ્યું કે તેમના પિતાએ ઘણાં વર્ષો સુધી શાંતિપૂર્વક ઇમામની જવાબદારી નિભાવી હતી, ત્યાર બાદ વર્ષ 2017માં તેમની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. મેમતને શિનજિયાંગમાં રહેતી એક ઓળખીતી વ્યક્તિ મારફત વર્ષો સુધી તેના પરિવારની માહિતી મળતી રહી. તેઓ વાતચીત કરવા માટે વીચેટ એકાઉન્ટનો ઉપયોગ કરતા હતા. પરંતુ તેમને પોતાના પિતા વિશે કોઈ જાણકારી નથી મળી. તાજેતરમાં જ તેમને ખબર પડી કે તેમના પિતાને મુક્ત કરવામાં આવ્યા છે. તેથી મેમતે તેમની સાથે વાત કરવાની કોશિશ શરૂ કરી. તેમણે પોતાના પિતાને શોધીને ફોન પર વાત કરાવવા માટે એક પરિચિત વ્યક્તિને જણાવ્યું. પરંતુ જે દિવસે વાત થવાની હતી તે દિવસે મેમતને વીચેટ પર એક મેસેજ મળ્યો. તેમાં તેમની ઓળખીતી વ્યક્તિએ કહ્યું કે તેમના પિતાનો પત્તો મળી ગયો છે. પરંતુ તેમના પિતાનું કહેવું છે કે તેઓ પોતાના પુત્ર સાથે વાત ન કરે તેમાં જ ભલાઈ છે. ત્યાર પછી તે પરિચિતે મેમતને બ્લૉક કરી દીધા.


تصف جودي كارنيل نفسها بأنها "فتاة سنابشات مدفوعة الأجر تقول جودي كارنيل إنها تجمع نحو أربعة آلاف استرليني شهريا، عبر التطبيق، لكن ذلك له تكلفة على حياتها الشخصية، كما أنها تتعرض لانتهاكات عبر الإنترنت. وتقول الفتاة البالغة من العمر 26 عاما: "إنه عمل تجاري مناسب". وتضيف: "الأمر يشبه الأشخاص الذين يغنون، أو الفنانين الذين يبيعون لوحاتهم. أنا فقط أبيع صورا وفيديوهات لي". وتصف جودي كارنيل نفسها بأنها "فتاة سنابشات مدفوعة الأجر". ومقابل مبالغ شهرية، تتراوح بين 20 إلى 200 جنيه استرليني، ترسل كارنيل لمشتركيها صورا وفيديوهات جنسية، عبر تطبيق سنابشات. وتعلن عن خدمتها عبر تطبيقات وسائل التواصل الاجتماعي الأخرى، مثل تويتر وفيسبوك وانستغرام. وحينما يتصل بها أشخاص، لكي يتعاقدوا على خدمتها، عليهم أن يوافقوا على مجموعة من القواعد، حددتها بنفسها، وأن يحولوا إليها أموالا مقابل اشتراك الشهر الأول، قبل أن تسمح لهم بمتابعتها. وتقول جودي إنها تحرص على التحقق، من أن الحسابات لأشخاص حقيقيين، قبل قبولها. ترسل جودي محتويات لمشتركيها عدة مرات أسبوعيا وبدأت جودي بيع محتويات إباحية لنفسها، بعد ظهورها على برنامج "تيك مي أوت"، وهو برنامج ترفيهي يتحدث عن علاقات الحب والارتباط، ويعرض على قناة أي تي في البريطانية، وذلك عام 2016، حيث بدأ رجال في الاتصال بها عبر الإنترنت. في البداية رأت جودي أن تلك الرسائل "مزعجة"، لكنها في النهاية غيرت رأيها. وتقول إن الحفاظ على حسابها في سنابشات أصبح وظيفتها، التي تستغرق كل وقتها، وذلك يرجع إلى أن مشتركيها، الذي يبلغ عددهم نحو 40 شخصا، يطلبون منها المزيد من المواد. ويتراوح مضمون المواد بين التعري إلى فيديوهات لممارسة الاستمناء. المحتويات الإباحية "محظورة" يقول محامون إن هؤلاء، الذين يبيعون مثل تلك المحتويات، لا ينتهكون أي قانون، ما لم يبيعوها لأشخاص أقل من 18 عاما. وبعد أن عرض برنامج فيكتوريا ديربشاير نتائج تحقيقه على شركة انستغرام، فإن موقع التواصل الاجتماعي حظر الآن كل الهاشتاغات المرفقة مع حسابات سنابشات مدفوعة الأجر، والتي تستخدم من جانب أشخاص للإعلان عن خدماتهم. أما سنابشات نفسها، فقد قالت في بيان إنها لا تسمح بـ "بث محتويات إباحية أو الترويج لها"، عبر التطبيق. وأضافت: "الحسابات التي تبث محتويات إباحية سرا تعد انتهاكا دوليا لبنود خدمة منصتنا". وتابعت: "نقوم بحذف تلك الحسابات، حين يتم الإبلاغ عنها".

26 વર્ષનાં જોડી કાર્નૉલ મહિનામાં આ રીતે ચાર હજાર પાઉન્ડ (અંદાજે ત્રણ લાખ રૂપિયાથી વધુ) કમાઈ લે છે. જોકે, આ કમાણીનો ગેરફાયદો એ છે કે તેમને લોકોના ધિક્કારનો સામનો કરવો પડે છે. જોડી આ બાબતને સંપૂર્ણપણે એક બિઝનેસ માને છે. તેમના મતે લોકો જેવી રીતે અન્ય કામ કરે છે તેવી જ રીતે તેઓ પણ આ પ્રકારનું કામ કરે છે. જોડીના મતે તેઓ એક 'સ્નેપચેટ પ્રિમિયમ ગર્લ' છે. પૈસા માટે સેક્યુઅલ વીડિયોનો વેપાર જોડી તેમના સબસ્ક્રાઇબર્સને સ્નેપચેટ ઍપ મારફતે અશ્લીલ તસવીરો અને વીડિયો મોકલે છે. આ માટે તેઓ એક મહિનાના 20થી 200 પાઉન્ડ વસૂલે છે. સ્નેપચેટની નજરે જ્યારે આવું કન્ટેન્ટ સામે આવ્યું ત્યારે તેમણે તેના પર પ્રતિબંધ લાદી દીધો પરંતુ જોડી વર્ષ 2016થી આવું કરી રહ્યાં હતાં. જોડી તેમની સુવિધા અંગે ફેસબુક, ટ્વિટર અને ઇન્સ્ટાગ્રામ પર પ્રચાર કરે છે. તેઓ કોઈ પણ વ્યક્તિને સુવિધા આપતાં પહેલાં તેમનાં એકાઉન્ટ્સની સંપૂર્ણ જાણકારી મેળવે છે. આમ છતાં તેમને લોકોની અશ્લીલ ટિપ્પણીનો સામનો કરવો પડે છે. જોડી કહે છે, "જ્યારે લોકો મને વેશ્યા કહે છે, ત્યારે મને ખૂબ જ દુ:ખ થાય છે." વિક્ટોરિયા ડર્બીશાયર પ્રોગ્રામની વચ્ચે જ જોડીને એક મૅસેજ આવ્યો જેમાં લખ્યું હતું, "તું સુંદર છે પરંતુ આવી રીતે તારા શરીરની તસવીરો વેચવાથી શરમ આવવી જોઈએ. આ દુનિયામાં નૈતિકતા જેવું કંઈ નથી." જોડી કહે છે, "આવા પ્રકારના મૅસેજ મને દિવસ દરમિયાન દર અડધી કલાકે મળે છે." "ધારો કે મારા મિત્રો આજે મને કહે કે તારી ફિલ્મનું કામ કેવું ચાલે છે ત્યારે તેમને જવાબ આપવા માટે મારી પાસે કંઈ નહીં હોય." જોડીનું કહેવું છે કે તેઓ હવે તેમની સ્નેપચેટ પ્રોફાઇલ પર વધુ ધ્યાન આપી રહ્યાં છે કારણ કે તેમના 40થી વધુ સબસ્કાઇબર્સમાં તસવીરો અને વીડિયોની માગ વધી રહી છે. તેમના વીડિયોમાં કપડાં ઉતારવાથી લઈને હસ્તમૈથુનનો સમાવેશ થાય છે. વકીલોનું કહેવું છે કે 18 વર્ષની નીચેની વયનાં માટે આ કન્ટેન્ટ પ્રતિબંધિત હોવાથી તેઓ કોઈપણ જાતના કાયદાનું ઉલ્લંઘન નથી કરી રહ્યાં. વિક્ટોરિયા ડર્બીશાયર પ્રોગ્રામમાં જાણવા મળ્યું કે તમામ સોશિયલ મીડિયા સાઇટે 'પ્રિમિયમ સ્નેપચેટ'ને લગતા તમામ હેશટેગને બ્લૉક કરી દીધા છે. સ્નેપચેટનું કહેવું છે કે તેઓ પોર્નોગ્રાફિક કન્ટેન્ટને આગળ વધતા રોકવા પ્રતિબદ્ધ છે. એક નિવેદનમાં સ્નેપચેટ કહે છે, "જ્યારે પણ અમને જાણ થાય છે કે અમારા પ્લૅટફૉર્મનો ઉપયોગ અશ્લીલ વસ્તુના પ્રસાર માટે થઈ રહ્યો છે, અમે તેવા એકાઉન્ટ્સ પર પ્રતિબંધ લાદી દઈએ છીએ." તમે આ વાંચ્યું કે નહીં? અશ્લીલ કૉમેન્ટ્સ જોડીના મતે સ્નેપચેટ પૈસા કમાવવા માટે સુરક્ષિત વાતાવરણ પૂરું પાડે છે. કારણ કે તેમાં ગ્રાહકને મળવાનું હોતું નથી. તેઓ કહે છે, "લોકો મને મળવા માટે હજારો પાઉન્ડ ઑફર કરે છે પરંતુ હું તેમને ના કહી દઉં છું." જોડીનું માનવું છે કે આ કાર્યને લઈને તેમના અંગત જીવનમાં અસર થઈ રહી છે. તેઓ કહે છે, "જ્યારે પણ હું કોઈ યુવકને મારા કામ અંગે જણાવું છું ત્યારે તેઓ મારી સાથે સંબંધ રાખવાની ના પાડી દે છે." જે લોકો મહિનાના 200 પાઉન્ડ ચૂકવે છે જોડી તેમને પોતાની તસવીરો અને વીડિયો તેમના ફોનમાં સેવ કરવાની પરવાનગી આપે છે." આ બાબતનો ગેરફાયદો એ છે કે જોડી આ તસવીરો કે વીડિયો પરનો કાબૂ ગુમાવી દે છે. ત્યારબાદ આ સામગ્રીનો ઉપયોગ ખરાબ રીતે પણ થઈ શકે છે. ભવિષ્ય પર અસર રિવેન્જ પોર્ન હેલ્પલાઇનની સ્થાપના કરનારાં લૉરા હિંગિસનું માનવું છે કે આ અંગે સુરક્ષાના વધુ પગલાં લેવાની જરૂરિયાત છે. તેઓ કહે છે, "જોડી જેવા અનેક લોકોની ફરિયાદ અમને આવે છે." "ઑનલાઇન અશ્લીલ સામગ્રી વેચ્યા બાદ તેમને બ્લેક-મેઇલ કરવામાં આવી રહ્યા છે તેવી ઘણી ફરિયાદો અમને મળે છે." "આ સામગ્રીનો ઉપયોગ અન્ય લોકો પોતાના અંગત લાભ માટે કરે છે." કલ્ચર, મીડિયા એન્ડ સ્પોર્ટ્સના ડિજિટલ વિભાગના પ્રવક્તા જણાવે છે, "ઑનલાઇન પ્લૅટફૉર્મને વય મર્યાદાને ધ્યાનમાં રાખીને પોતાની સુવિધા આપવાની જરૂર છે." "ટેક કંપનીઓ, બાળકો સાથે જોડાયેલી ચૅરિટીઓ અને અન્ય સ્ટેકહોલ્ડર્સ સાથે કામ કરતા હોવાથી અમે નવા કાયદા બનાવવાનું વિચારી રહ્યા છે. જેથી કરીને ઑનલાઇનના ક્ષેત્રે યૂકેને દુનિયામાં સૌથી સુરક્ષિત બનાવી શકાય." જોડીનું કહેવું છે કે જ્યાં સુધી તેમને યોગ્ય લાગશે ત્યાં સુધી તેઓ સ્નેપચેટ પર આ કામ કરતાં રહેશે. આ કામ કરવાથી તેઓ સારા પૈસા કમાય છે અને તેમનું જીવનધોરણ પણ ઘણું સુધર્યું છે. પરંતુ આ કામની ખરાબ બાજુ પણ છે. જોડી કહે છે, "અશ્લીલ ટિપ્પણીઓને કારણે ક્યારેક તમને તમારા પર ઘૃણા આવે છે." "લોકો મારી સાથે ક્યારેય સારી રીતે વાત નથી કરતા. તેઓ કહે છે કે 'તારા સ્તન બતાવ, અમારે તને આંતરવસ્ત્રમાં જોવી છે અથવા તો તું બહું ગંદી છે.'" "ક્યારેક મને આવી વાતોનું ખૂબ જ ખરાબ લાગે છે અને હું રડું પણ છું." તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


ولقرون ظل حطام السفينة مفقودا بقاع المحيط، قبل أن تعلن الحكومة الكولومبية العثور عليه رسميا في عام 2015. ومضت أربع سنوات ومازالت السفينة الضخمة على عمق 600 متر بالمياه الكولومبية. والآن، تتنازع أطراف عدة حول ملكية ما كانت تحويه من ثروات. في عام 1708 غرقت السفينة الإسبانية "سان خوسيه" قبالة ساحل كارتاخينا بكولومبيا وكانت تحمل ذهبا وفضة ومجوهرات بقيمة تصل لنحو 20 مليار دولار ولم تحدد الحكومة الكولومبية موقع السفينة التي طالما سعى الجميع للفوز بها، لكن يتردد أن الحطام على مقربة من جزر روزاريو، وهي مجموعة من الجزر المدارية تقع على بُعد 40 كيلومترا من كارتاخينا ويقصدها السياح يوميا بزوارقهم السريعة دون أن يدروا أن تلك المياه ربما أخفت كنزا هائلا. وقد أثارت هذه السفينة خيال الكثيرين، ومنهم المؤلف غابرييل غارسيا ماركيز الحائز على جائزة نوبل، في روايته "الحب في زمن الكوليرا"، فالشخصية الرئيسية للرواية، فلورنتينو أريزا، خطط للغوص بحثا عن كنزها ليقدمه لحبيبته. وتقول ببيانا روخاس ميخيا، الزائرة التي تحدثت إليها من بوغوتا وقد أمضت يومها برفقة أسرتها على شاطئ كبرى جزر روزاريو: "نحن لا نعرف ما تحويه السفينة سان خوسيه فعلا، وقد يكون كنزها أسطورة كبيرة". يقال إن حطام السفينة قرب جزر روزاريو المدارية السياحية التي تبعد 40 كيلومترا عن كارتاخينا وكانت السفينة "سان خوسيه" قد أبحرت من مرفأ بورتوبلو ببنما أواخر مايو/أيار 1708 محملة بذهب وفضة وأحجار كريمة من بيرو، التي كانت تخضع وقتها لسيطرة الإسبان، وتقدر قيمة تلك الكنوز اليوم بما يتراوح بين 10 و20 مليار دولار. وكانت الثروات في طريقها لملك إسبانيا فيليب الخامس الذي عول على ما تدره مستعمراته للإنفاق على الحرب التي اندلعت لخلافة عرش إسبانيا. وأدرك قبطان السفينة، خوسيه فرنانديز دي سانتيلان، أن البريطانيين المنخرطين في الحرب ربما أخفوا سفنا استعدادا للهجوم في كارتاخينا، إذ كان يعتزم التوقف بها لوقت قصير لإصلاح السفينة قبل الشروع في رحلة أطول إلى هافانا بكوبا ومن ثم إلى إسبانيا. ومع ذلك، مضى القبطان في طريقه وبحلول مساء الثامن من يونيو/حزيران بدأت معركة لنيل كنز سان خوسيه. يقول غونزالو زونييغا، من المتحف البحري للكاريبي في كارتاخينا، إن البحارة البريطانيين المسلحين ببنادق وسيوف وخناجر، حاولوا ثلاث مرات اعتلاء السفينة والاستيلاء عليها، مضيفا: "لكن بدا أن السفينة ستفوز بالمعركة حتى اللحظات الأخيرة، لكنها ربما فقدت أحد أشرعتها أو وقع تمرد على القبطان على متن السفينة، إذ كان أغلب ركابها من المدنيين غير المتقيدين بأوامره". لكن المؤكد أن أيا من الجانبين لم يرغب في غرق السفينة وضياع كنزها. ويفسر زونييغا ما حدث بأن القبطان ربما أشعل بارود السفينة بنفسه وأغرقها بدلا من تسليمها وما عليها والعودة إلى إسبانيا بخفي حنين. هاجم البحارة البريطانيون السفينة سان خوسيه (ليست في الصورة) أثناء توقفها في كارتاخينا لإصلاحها وفي 27 نوفمبر/تشرين الثاني 2015 أُعلن "رسميا" أن غواصة روبوت تدعى "ريموس 6000" قد اكتشفت السفينة. ويجري تشغيل الغواصة عن طريق معهد وودز هول لمسح المحيطات، والذي يتخذ من الولايات المتحدة مقرا له. وتتسم الغواصة الآلية، التي يقارب طولها أربعة أمتار، بقدرتها على استكشاف المياه على عمق يصل إلى ستة كيلومترات تحت سطح البحر. وقد هبطت الغواصة لمسافة تسعة أمتار أعلى الحطام لالتقاط صور للسفينة ومدافعها البرونزية المزينة بنقوش دلافين، وهو ما ساعد الباحثين على التثبت من هويتها. ويقول إرنستو مونتنيغرو، مدير المعهد الكولومبي للأنثروبولوجيا والتاريخ، إن السفينة تعد "مركزا هاما للمعلومات نستقي منه الكثير عن التاريخ الاستعماري، إذ تجسد نحو 300 عام من تاريخ الاستعمار الأوروبي، لاسيما الإسباني، للأمريكتين". ويقدر أن المياه قبالة كولومبيا تضم حطام ألف سفينة غارقة لم تكتشف بعد. ورغم العثور على "سان خوسيه" في المياه الكولومبية، فقد قالت إسبانيا إن حصة من السفينة تخصها، ونفس الأمر ينطبق على شعب الكارا كارا الأصلي في بوليفيا الذي استخلصت الكنوز من أرضه حين كانت تابعة للتاج الإسباني تحت اسم مستعمرة بيرو. كما تدور معارك قانونية حول السفينة منذ 40 عاما، إذ تقول شركة "سي سيرش أرمادا" الأمريكية إنها هي التي عثرت على السفينة منذ مطلع الثمانينيات، وتؤكد أن نسبة 50 في المئة من محتوياتها تخصها، وفقا لاتفاق مع كولومبيا في ذلك الحين - وقد حكمت المحكمة الكولومبية العليا لصالح ذلك عام 2007. ولم يشر الرئيس الكولومبي السابق خوان مانويل سانتوس إلى شركة "سي سيرش أرمادا" فيما يتعلق بإعلان الكشف عن السفينة عام 2015. بينما قالت مارتا لوسيا راميريز، نائبة الرئيس، في بيان في يونيو/حزيران إنه "ليس لدى سي سيرش أرمادا أي حق في سفينة سان خوسيه ولا محتوياتها" نظرا لأن الإحداثيات التي أوردتها الشركة لموقع الاكتشاف المفترض ليست هي احداثيات موقع السفينة الفعلي. ومازالت تلك القضية محل استئناف بمحكمة كولومبية أعلى. كما أحجمت الحكومة هذا العام عن التوقيع على عقد مع شركة خاصة أخرى لانتشال حطام السفينة، وحتى وقتنا هذا مازالت الشركة البحرية الاستشارية للآثار "إم إيه سي"، التي شاركت في عملية البحث عام 2015، هي المرشح الوحيد لمهمة الانتشال. ومن شأن الدخول في شراكة مع شركة خاصة لانتشال الحطام أن يقسم محتوى السفينة لتحصل الشركة على ما يصل إلى 45 في المئة من المحتويات التي لا تصنف كإرث ثقافي، وهو ما ستضطلع كولومبيا بتحديده. وصف الرئيس الكولومبي السابق خوان مانويل سانتوس اكتشاف سان خوسيه بأنه "أحد أعظم اكتشافات التاريخ" ويعتبر المؤرخ والكاتب فرانسيسكو مونيوز تقاسم المحتويات بأنه الخيار الأسوأ، مشيرا إلى أن "الإنسانية جمعاء لها الحق الكامل في التعرف على السفينة وكل ما يتعلق بها، وعلى كولومبيا أن تكون وصيا أمينا على هذا الإرث". ويقول مونيوز إن هذا يعني تأسيس متحف في كارتاخينا لعرض كنوز السفينة بالكامل - وهو مقترح أشارت إليه الحكومة أيضا، ويضيف: "الجميع سيتهافت على هذا المعرض للاطلاع على القصة" المتعلقة بالسفينة. وفي عام 2018 كتب الرئيس السابق سانتوس تغريدة قال فيها: "تعد السفينة سان خوسيه، الغارقة في المياه الوطنية، أحد أعظم اكتشافات التاريخ، ويمكننا انتشالها استنادا إلى القانون المنظم للإرث الثقافي الغارق". ومن ناحية أخرى يقول الخبراء إنه ينبغي التمهل أثناء القيام بعمليات البحث والانتشال. يقول خوان غيليرمو مارتين، خبير الآثار الغارقة، إن السفينة "غارقة منذ 300 عام وسيلزم بالتأكيد بذل جهد خاص لصيانتها. ولو لم تكن الظروف متوافرة لنا الآن في كولومبيا للقيام بالمهمة، فمن الأفضل ألا نفعل، فهي ليست إرثا لكولومبيا وحدها، بل للإنسانية كلها". ولحين انتشال السفينة سيتعين على الكولومبيين وغيرهم الانتظار لرؤية هذا الإرث بمتحف في كارتاخينا. كما لم يحصل الكولومبيون بعد على ضمان ببقاء تلك السفينة المرموقة داخل حدودهم. وحتى إشعار آخر، بإمكان زوار كارتاخينا وجزر روزاريو أن يمدوا بصرهم إلى البحر ليتخيلوا تلك السفينة قابعة بالقاع تأبى الكشف عن كنزها. يمكنك قراءة الموضوع الأصلي على موقع BBC Travel

સ્પેનનું આ જહાજ બપોરથી બ્રિટન વિરુદ્ધ યુદ્ધ લડી રહ્યું હતું. પરંતુ રાત થતાં થતાં તો 62 તોપો સાથેનું આ જહાજ કૅરેબિયન સમુદ્રમાં સમાઈ ગયું. જહાજ સાથે લગભગ 600 લોકો અને 20 અબજ ડૉલરની કિંમતનું સોનુ, ચાંદી અને ઝવેરાત પણ ડૂબી ગયાં. સદીઓ સુધી સૅન જોસ ગૅલિયન સમુદ્રની અંદર ડૂબેલું રહ્યું તેના વિશે કોઈ ભાળ મળી ન હતી. 2015માં જ્યારે કોલંબિયા સરકારે જાહેર કર્યું કે આ જહાજ મળી ગયું છે ત્યારથી આ જહાજ વિશેનાં રહસ્યો ખુલવાનાં શરૂ થયાં. ખજાનાના ઘણા દાવેદાર ચાર વર્ષ પછી આજે પણ ગૅલિયન કોલંબિયાના સમુદ્રના તળિયે 600 મીટર ઊંડે પડ્યું છે. જોકે, જહાજમાં રહેલી અબજો રૂપિયાની મિલકતના અનેક દાવેદારો સામે આવી ગયા છે. ડૂબેલા ગૅલિયનને સમુદ્રી જહાજોના કાટમાળનું 'હોલી ગ્રેલ' કહેવાય છે. કોલંબિયાની સરકારે એ નથી જણાવ્યું કે તે ક્યાં ડૂબ્યું હતું. માનવામાં આવે છે કે સૅન જોસ કાર્ટાજેનાથી લગભગ 40 કિલોમીટર દૂર રોજેરિયો ટાપુ પાસે ડૂબ્યુ છે. આ ટાપુઓ પર જંગલ છે જે નેશનલ પાર્કનો હિસ્સો છે. ઘણી મોટરબોટ પ્રવાસીઓને દરરોજ ત્યાં લઈ જાય છે. સમુદ્રની સપાટી પરથી પસાર થતી વખતે એ કલ્પના કરવી મુશ્કેલ નથી કે નીચે ક્યાંક સૅન જોસનો ખજાનો પડેલો છે. ખજાનાથી ભરેલાં જહાજ સદીઓથી લોકોને રોમાંચિત કરી રહ્યાં છે. નોબેલ પુરસ્કાથી સન્માનિત લેખક ગૅબ્રિયલ ગાર્સિયા માર્કેઝે 'લવ ઇન ધ ટાઇમ ઑફ કૉલેરા'માં ગૅલિયન વિશે લખ્યું છે. આ નવલકથાનું મુખ્ય પાત્ર પ્લોરેન્ટિનો એરિઝા સમુદ્રના તળીયા સુધી જવાની અને સૅન જોસના ખજાનાને શોધવાની યોજના બનાવે છે. જાદુઈ કૅરેબિયા ગોટાથી આવતા પ્રવાસી બિબિયાના રોજસ મેજિયા કહે છે, "કૅરેબિયન ખૂબ જ જાદુઈ છે." મેજિયાએ પોતાના પરિવાર સાથે ઇસ્લા ટાપુ પર આખો દિવસ વિતાવ્યો. આ અહીંનો સૌથી મોટો ટાપુ છે. "આ જાદુઈ જહાજ અમારા દેશમાં છે. અમને ખબર નથી કે સૅન જોસ ગૅલિયન પર કેટલો ખજાનો છે. આ કોઈ દંતકથા પણ હોઈ શકે છે." સૅન જોસ ગૅલિયન મે 1708ના અંતમાં પનામાના બંદરોના શહેર તરીકે ઓળખાતા પોર્ટોબેલોથી નીકળ્યું હતું. તેમાં પર સોનું, ચાંદી અને કિંમતી ઝવેરાત ભરવામાં આવ્યાં હતાં. જે સ્પેનના તાબામાં આવેલી પેરુની ખીણોમાંથી કાઢવામાં આવ્યાં હતાં. અનુમાન છે કે આજના હિસાબે તેની કિંમત 1,000 કરોડથી 2,000 કરોડ રૂપિયા વચ્ચે છે. આ મિલકત સ્પેનના રાજા ફિલિપ પાંચમા માટે હતી, જેઓ સ્પેનના ઉત્તરાધિકારીની લડાઈમાં સંસ્થાનો તરફથી મળી રહેલાં ધન પર આશ્રિત હતા. બ્રિટન સાથે લડાઈ ગૅલિયનના કૅપ્ટન જોસ ફર્નાન્ડેઝ ડિ સ્ટૅલિનને ખબર હતી કે ઉત્તરાધિકારની લડાઈમાં સામેલ બ્રિટનનાં જહાજ કાર્ટાજેનામાં હુમલો કરવાની રાહમાં હશે. કાર્ટાજેનામાં આ જહાજને સમારકામ માટે થોડો સમય રોકાવાનું હતું. ત્યારબાદ તે ક્યૂબાના હવાના જવાનું હતું અને પછી તેને સ્પેન જવાનું હતું. કૅપ્ટને આયોજન મુજબ જ સફર યથાવત રાખી. 8 જૂનની સાંજે સૅન જોસના ખજાના માટે યુદ્ધ શરૂ થઈ ગયું. કાર્ટાજેનાની નેવીના મ્યૂઝિયમ ઑફ ધ કૅરેબિયનના ક્યૂરેટર ગોંઝાલો ઝૂનિગાનું કહેવું છે કે પિસ્તોલ, તલવાર અને ચાકુઓથી સજ્જ બ્રિટીશ નૌસૈનિકોએ ત્રણ વખત ગૅલિયન પર ચઢવાની અને તેના પર કબજો કરવાની કોશિશ કરી. તેઓ કહે છે, "સૅન ડોસ યુદ્ધ જીતી રહ્યું હતું. પરંતુ અમને ખબર નથી કે આખરી ક્ષણોમાં તેની સ્થિતી શું હતી." બની શકે કે ગૅલિયનનું એક હલેસું તૂટી ગયું હોય અથવા તો જહાજ પર હાજર લોકોએ કૅપ્ટન વિરુદ્ધ બળવો કર્યો હોય. મોટા ભાગના લોકો સામાન્ય નાગરિકો હતા અને કોઈના તાબા હેઠળ નહોતા. એ વાતમાં તો કોઈ શંકા નહોતી કે એક પણ પક્ષ ઇચ્છતો નહોતો કે ગૅલિયન અને તેનો ખજાનો ડૂબી જાય. ઝૂનિગાનો મત છે કે સૅન જોસને બ્રિટિશ સેનાને તાબે કરવાને બદલે કે પછી ખજાના વિના સ્પેન લઈ જવાને બદલે કૅપ્ટને પોતે જ જહાજમાં આગ લગાવી દઈને તેને નષ્ટ કરી દીધું હોય. ખજાનાની ખોજ 27 નવેમ્બર 2015ના રોજ એક રોબોટિક સબમરીન REMUS600એ સૅન જોસને શોધી લીધું. આ સબમિરન અમેરિકાની વૂડ્ઝ હોલ ઓશિયનોગ્રાફીક ઇન્સ્ટિટ્યૂટની હતી. લગભગ 4 મીટર લાંબી આ સ્વચાલિત સબમરીન સમુદ્રના તળિયે નીચે 6 કિલોમિટર ઊંડે શોધખોળ કરી શકે છે. આ સૅન જોસથી 9 મીટરની ઊંચાઈ સુધી ઊતરીને તેની તસવીરો લેવા સક્ષમ હતી. તેણે તોપોનાં નાળચાંઓની તસવીરો લીધી. જેના પર ડોલ્ફિન કોતરેલી હતી. શોધકર્તાઓએ તેને સૅન જોસની ઓળખ ગણાવી. કોલંબિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઍન્થ્રોપોલોજી ઍન્ડ હિસ્ટ્રીના ડાયરેક્ટર અર્નેસ્ટો મોંટેનેગ્રો કહે છે, "સૅન જોસ ગૅલિયન ઉપનિવેશક અંગના ઇતિહાસ વિશેની માહિતીનું કેન્દ્ર છે." "અમેરિકાના આ ક્ષેત્રમાં યુરોપીયન, ખાસ કરીને સ્પેન લગભગ 300 વર્ષ લાંબા ઉપનિવેશક યુગનું પ્રતિનિધિ છે." કોલંબિયાના કિનારા પાસે લગભગ 1 હજાર જહાજ ડૂબ્યાં હોવાનું અનુમાન છે, જે તેમને કોઈ શોધે તેની રાહ જોઈ રહ્યા છે. સૅન જોસ ગૅલિયનને કોલંબિયાના સમુદ્રમાં શોધી કાઢવામાં આવ્યું, પરંતુ એ વાતની કોઈ ગૅરંટી નથી કે તે તેની સીમાઓમાં જ રહેશે. ખજાનાના ઘણા દાવેદારો સ્પેને ગૅલિયનના હિસ્સા પર પોતાનો દાવો કરવામાં રસ દાખવ્યો છે. બોલિવિયાના કારા કારા મૂળ નિવાસીઓએ પણ તેના પર દાવો કર્યો છે. સૅન જોસનો ખજાનો તેમની જમીનમાંથી જ કાઢવામાં આવ્યો હતો, જે ક્યારેક પેરુની વાઇસરૉયલ્ટીનો ભાગ હતો. સૅન જોસને લઈને લગભગ 40 વર્ષ જૂનો કેસ પણ ચાલ્યો. એમેરિકાની સર્ચ કંપની અર્માડા(SSA)નું કહેવું હતું કે તેણે 1980ના દાયકામાં સૅન જોસને શોધ્યું હતું અને અડધી મિલકત પર તેમનો અધિકાર છે. કંપનીનો કોલંબિયા સરકાર સાથેના જોડાણનો પણ દાવો હતો. કોલંબિયાની સુપ્રીમ કોર્ટે 2007માં તેના પક્ષમાં ચુકાદો આપ્યો હતો. પરંતુ 2015માં કોલંબિયાના પૂર્વરાષ્ટ્રપતિ જુઆન મૅન્યુઅલ સાંટોસએ જ્યારે ગૅલિયનના મળવાની વાત કરી તો તેમણે એસએસએને શ્રેય આપ્યો નહીં. કોલંબિયાના ઉપરાષ્ટ્રપતિ માર્ટા લુસિયા રામિરેઝે જૂનમાં નિવેદન આપ્યું હતું કે "સી સર્ચ અર્માડાનો સૅન જોસ ગૅલિયન કે તેની કોઈ સામગ્રી પર કોઈ હક નથી." કારણ કે તેમણે જે જગ્યાએ સૅન જોસને શોધવાનો દાવો કર્યો તે અસલ જગ્યા સાથે મેળ ખાતો નથી. આ મુકદ્દમો હજુ પણ કોલંબિયાની સુપ્રીમ કોર્ટમાં ચાલે છે. એ વર્ષો કોલંબિયા સરકાર સૅન જોસ ગૅલિયનનો ખજાનો કાઢનાર વધુ એક ખાનગી કંપની સાથે કરાર કરવાની હતી. પણ તેને અટકાવી દેવામાં આવ્યો. હાલ 2015માં થયેલી તપાસમાં સામેલ મૅરિટાઇમ આર્કિયોલૉજી કન્સલ્ટેન્ટ્સ(એમએસી) એક માત્ર દાવેદાર છે. એક ખાનગી કંપની સાથે ભાગીદારી કરીને સૅન જોસની સામગ્રીઓને ફરી વહેંચી શકાય છે અને કંપનીને 45 ટકા સામગ્રી આપી શકાય છે. શરત એ છે કે કોલંબિયાની સરકાર તેને સાંસ્કૃતિક વારસા તરીકે વર્ગીકૃત ન કરે. કોલંબિયાને હજુ એ અંગે નિર્ણય લેવાનો છે. સાંસ્કૃતિક વારસો સાંકેતિક તસવીર ઇતિહાસકાર, લેખક અને સૅન જોસના નિષ્ણાત ફ્રાન્સિસ્કો મુનોઝ માટે એ સ્થિતિ સૌથી ખરાબ હશે. તેઓ કહે છે, "તે અંગે જાણવાનો માનવજાતનો પૂરો અધિકાર છે. કોલંબિયાને યોગ્ય સંરક્ષક બનવાની જરૂર છે." તેનો અર્થ છે કે કાર્ટાજેનામાં એક સંગ્રહાલય બને, જેમાં ગૅલિયનના સમગ્ર ખજાનાને દર્શાવવામાં આવે. મુનોઝ કહે છે, "એ પ્રદર્શનને કોણ નહીં જુએ? સૅન જોસ ગૅલિયન રાષ્ટ્રીય સમુદ્રમાં ડૂબ્યું હતું, જેની ખોજ ઇતિહાસની મહત્ત્વની શોધમાંની એક છે. જળમગ્ન સાંસ્કૃતિક વારસાના કાયદા સાથે આપણે તેને હાંસલ કરી શકીએ છીએ." પોતાના ટ્વીટને તેમણે #NuestraCulturaElMejorLegado સાથે પૂરું કર્યું. જેનો અર્થ થાય છે, "અમારી સંસ્કૃતિનો શ્રેષ્ઠ વારસો". નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આ યોજનામાં કોઈ ઉતાવળ થવી જોઈએ નહીં. સામુદ્રીક પુરાતત્વવિદ્દ જુઆન ગુઈલેર્મો માર્ટન કહે છે, "જહાજ 300 વર્ષથી ડૂબેલું છે અને તે સંરક્ષણના અધિકારની ગૅરંટી આપે છે." "જો કોલંબિયામાં હાલ જોખમ ઉઠાવવા લાયક સ્થિતિ ન હોય તો આવું કરવામાં કોઈ સમજદારી નથી. આ કોલંબિયાના વારસા માટે જવાબદારીનો મૂળભૂત સિદ્ધાંત છે, બલકે માનવતાનો પણ." જ્યાં સુધી સૅન જોસને બહાર કાઢવામાં ન આવે, કાર્ટાજેનાના લોકો અને પ્રવાસીઓ માટે મ્યૂઝિયમ બનાવવું એ દૂરની વાત છે. કોલંબિયા પાસે હજુ સુધી એ મૂલ્યવાન જહાજને પોતાની સીમામાં રાખવાના અધિકારની કોઈ ગૅરંટી નથી. હજુ તો કાર્ટાજેના અને રોજેરિયો ટાપુ પર આવનારા સમયમાં આવનારા પ્રવાસીઓ બસ સમુદ્રમાં નૌકાવિહાર કરે છે જેની તળેટીમાં સૅન જોસ પડ્યું છે અને પોતાના ખજાનાની રક્ષા કરી રહ્યું છે. તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


كنيسة المسيح الشهيرة بمدينة ملقا في ماليزيا يأتي ذلك في إطار قضية رفعتها امرأة مسيحية، تم الاستيلاء على موادها الدينية لاحتوائها على كلمة "الله"، التي يعتبرها كثير من المسلمين الماليزيين خاصة بهم. وأثار موضوع استخدام غير المسلمين كلمة "الله" توترا وعنفا في ماليزيا في الماضي. ويشكل المسلمون ما يقرب من ثلثي سكان ذلك البلد، لكن هناك أيضا مجتمعات مسيحية كبيرة. وتقول هذه الطوائف المسيحية إنهم استخدموا كلمة "الله"، التي دخلت لغة الملايو من اللغة العربية، للإشارة إلى ربهم لقرون وأن الحظر السابق ينتهك حقوقهم. مواضيع قد تهمك نهاية ويكفل دستور ماليزيا حرية الدين، لكن التوترات الدينية تصاعدت في السنوات الأخيرة. "غير قانوني وغير دستوري" في عام 2008، صادرت السلطات الماليزية أقراصا مدمجة بلغة الملايو من "جيل إيرلاند لورانس بيل"، وهي مسيحية، في أحد المطارات بعد أن اكتشفت أن التسجيلات تستخدم كلمة "الله" في أغلفتها. ثم رفعت السيدة بيل دعوى قضائية ضد الحظر، الذي فرض عام 1986 على استخدام المسيحيين للكلمة في المنشورات. وأمس الأربعاء - بعد أكثر من عقد من الزمان - قضت المحكمة العليا في كوالالمبور بحق المرأة في عدم التعرض للتمييز على أساس عقيدتها. وفي قرارها، حكمت القاضية نور بي بأن كلمة "الله" - إلى جانب ثلاث كلمات أخرى من أصل عربي وهي: الكعبة، بيت الله، وصلاة - يمكن استخدامها من قبل المسيحيين. وقالت القاضية نور بي إن التوجيه الذي حظر استخدام الكلمات الأربع كان "غير قانوني وغير دستوري". وأضافت: "حرية اعتناق وممارسة الدين يجب أن تشمل الحق في امتلاك المواد الدينية". وليست هذه هي المرة الأولى التي ينقسم فيها الماليزيون حول استخدام كلمة "الله" من قبل المسيحيين. وفي قضية منفصلة قبل سنوات، كانت صحيفة كاثوليكية محلية - The Herald - قد رفعت دعوى قضائية ضد الحكومة بعد أن قالت إنها لا تستطيع استخدام الكلمة في نسختها بلغة الملايو لوصف الإله عند المسيحيين. وفي عام 2009، حكمت محكمة أقل درجة لصالح الصحيفة وسمحت لها باستخدام الكلمة، في قرار أدى إلى تصاعد التوترات الدينية بين المسلمين والمسيحيين. وتعرضت عشرات الكنائس وعدد قليل من مساجد المسلمين للهجوم والحرق حينذاك. وفي عام 2013، ألغت محكمة الاستئناف القرار وأعادت فرض الحظر. ودعا التوافق الوطني، وهو ائتلاف سياسي ماليزي، اليوم الخميس إلى إحالة حكم المحكمة العليا الأخير إلى محكمة الاستئناف، وذلك وفقا لتقرير صحيفة محلية.

મલેશિયામાં એક નીતિ હતી કે ખ્રિસ્તીઓ પ્રાર્થનામાં 'અલ્લાહ' શબ્દ નહોતા વાપરી શકતા. પણ દાયકાઓ લાંબી કાનૂની લડત બાદ આખરે હાઈકોર્ટે ચુકાદો આપ્યો છે. ખ્રિસ્તી સમુદાયની એક વ્યક્તિ પાસેથી કેટલીક સામગ્રી જપ્ત કરાઈ હતી જેમાં 'અલ્લાહ' શબ્દ પણ સામેલ હતો. તેમણે બાદમાં કોર્ટમાં લડત ચલાવી હતી. મલેશિયામાં બિન-મુસ્લિમ લોકો આ શબ્દ વાપરતા હતા તે મુદ્દે હિંસા અને તણાવના બનાવો પણ નોંધાયા હતા. મલેશિયામાં બે તૃતિયાંશ વસતિ મુસ્લિમોની છે પણ ખ્રિસ્તીઓ પણ મોટા પ્રમાણમાં છે. ખ્રિસ્તી સમુદાયોની દલીલ છે કે તેઓ અરબીમાંથી મલયમાં પ્રવેશેલા 'અલ્લાહ' શબ્દનો ઉપયોગ કરે છે. તેમનું કહેવું છે કે તેઓ સદીઓથી તેમના ઈશ્વરની આરાધના માટે આ શબ્દ વાપરે છે જેથી આ નીતિ તેમના અધિકારોનું હનન કરે છે. મલેશિયાનું બંધારણ ધાર્મિક સ્વતંત્રતાની ખાતરી આપે છે પણ તાજેતરના વર્ષોમાં ધાર્મિક તણાવની ઘટનાઓ બનતી રહી છે. 'ગેરકાનૂની અને ગેરબંધારણીય' વર્ષ 2008માં મલેશિયાના અધિકારીઓએ એક ખ્રિસ્તી વ્યક્તિ જીલ આયર્લૅન્ડ લૉરેન્સ બિલ પાસેથી ઍરપૉર્ટ પર મલય ભાષાની કૉમ્પેક્ટ ડિસ્ક (સીડી) જપ્ત કરી હતી, જેમાં ડિસ્કના રૅકર્ડિંગના ટાઇટલમાં 'અલ્લાહ' શબ્દ વાપરવામાં આવ્યો હતો. પછી વર્ષ 1986માં બિલે ખ્રિસ્તીઓ પ્રકાશનોમાં આ શબ્દ નથી વાપરી શકતા તેના સામે કાયદાકીય લડતની શરૂઆત કરી. એક દાયકાથી વધુ સમય બાદ કુઆલા લૂમ્પુર હાઈકોર્ટે નિર્ણય સંભળાવ્યો છે કે ધાર્મિક આસ્થાના આધારે ભેદભાવ ન થાય એ જીલ આયર્લૅન્ડ લૉરેન્સ બિલનો અધિકાર છે. પોતાના ચુકાદામાં જસ્ટિસ નૂર બીએ કહ્યું, 'અલ્લાહની સાથે સાથે અન્ય ત્રણ શબ્દો, કાબા (મક્કામાં ઇસ્લામનું સૌથી પવિત્ર સ્થળ), બૈતુલા (ખુદાનું ઘર), સોલત (પ્રાર્થના)નો પણ ખ્રિસ્તીઓ ઉપયોગ કરી શકે છે.' જસ્ટિસ નૂર બીએ કહ્યું કે આ ચાર શબ્દો પરની રોક ગેરકાનૂની અને ગેરબંધારણીય હતી. "પોતાનો ધર્મને પાળવા માટેની સ્વતંત્રતા હેઠળ ધાર્મિક સામગ્રી રાખવાનો અધિકાર પણ હોવો જોઈએ." આ પહેલી વખત નથી જ્યારે મલેશિયન કોર્ટ 'અલ્લાહ' શબ્દના ઉપયોગ મામલે વિભાજિત જોવા મળી હોય. એક અન્ય કેસમાં જેમાં સ્થાનિક કૅથલિક અખબાર - ધ હેરાલ્ડ - દ્વારા સરકાર સામે કેસ કરવામાં આવ્યો હતો. સરકારે તેમને એવું કહ્યું હતું કે તેઓ તેમની મલય ભાષાની આવૃત્તિમાં ખ્રિસ્તીઓના ઈશ્વરને સંબોધવા માટે 'અલ્લાહ' શબ્દ ન વાપરી શકે. જેને અખબારે કોર્ટમાં પડકાર્યો હતો. વર્ષ 2009માં એક સ્થાનિકે કોર્ટે હેરાલ્ડના તરફેણમાં ચુકાદો આપ્યો હતો કે તેઓ આ શબ્દનો ઉપયોગ કરી શકે છે જેને પગલે મુસ્લિમ અને ખ્રિસ્તીઓમાં ધાર્મિક તણાવ પણ જોવા મળ્યો હતો. ડઝન જેટલા ચર્ચ અને કેટલાક મુસ્લિમ પ્રાર્થનાગૃહો પર હુમલા થયા હતા અને આગચંપી પણ થઈ હતી. વર્ષ 2013માં કોર્ટ ઑફ આપીલ દ્વારા નિર્ણય ફેરબદલ કરીને પ્રતિબંધને ફરી લાગુ કરી દેવાયો હતો. સ્થાનિક મીડિયા 'ધ સ્ટાર' અનુસાર ગુરુવારે મલેશિયાના મૌફાકત નાસીઓનલ (એક રાજકીય ગઠબંધન) દ્વારા અનુરોધ કરવામાં આવ્યો છે કે હાઈકોર્ટના નિર્ણયને કોર્ટ ઑફ અપીલને રિફર કરવામાં આવે. તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


وقالت كليفورد لشبكة سي بي إس نيوز إن رجلا اقترب منها مهددا في مرأب للسيارات في لاس فيغاس عام 2011. وتزعم كليفورد أن الرجل قال لها "ابتعدي عن ترامب" ثم نظر إلي ابنتها الصغيرة وأضاف "سيكون أمرا محزنا أن تتعرض أمها لسوء". وينفي ترامب أنه كان على علاقة بالممثلة. ويسعى طاقم الدفاع عن ترامب إلى حصول على تعويضات تصل إلى 20 مليون دولار من كليفورد، قائلا إنها خرقت اتفاق عدم الكشف عن معلومات عن العلاقة وقعته قبل انتخابات 2016. وتقول كليفورد إن المزاعم باطلة. وقالت كليفورد إنها مارست الجنس مع ترامب مرة واحدة فقط. وتزوج ترامب ميلانيا عام 2005. وقالت كليفورد في البرنامج، الذي تبلغ مدته 60 دقيقة وأُذيع مساء الأحد، إن الرجل اقترب منها في مرأب السيارات بعد الموافقة على تروى قصتها لمجلة. وقالت "كنت في مرأب للسيارات في طريقي لدرس للتدريبات الرياضية مع ابنتي الرضيعة". وأضافت "اقترب مني رجل وقال لي: ابتعدي عن ترامب. انس القصة. ثم أدار رأسه ونظر إلى ابنتي وقال: إنها طفلة جميلة. سيكون من المحزن أن يحدث مكروه لأمها". ولم يرد ترامب على المزاعم الأخيرة. قالت دانييلز إنها مارست الجنس مع ترامب مرة واحدة فقط وكان ترامب في استراحته في فلوريدا في عطلة نهاية الأسبوع ولكن كان من المزمع أن يعود إلى البيت الأبيض قبيل إذاعة البرنامج، حسبما قالت صحيفة واشنطن بوست. وقالت المتحدثة باسم البيت الأبيض إن ميلانيا ترامب ستبقى في فلوريدا. وكليفورد واحدة من بين ثلاث نساء رفعن دعوى قضائية بشأن مزاعم عن علاقات أو اعتداء جنسي ضد ترامب. وقال مايكل أفيناتي، محامي كليفورد، لبي بي سي، إن موكلته مختلفة عن الأخريات نظرا لـ "إجراءات الترهيب التي استخدمت لإسكات موكلتي". واضاف "أعتقد أن ذلك يمثل مشكلة ومصدر قلق ليس للأمريكيين فقط ولكن للجميع في الغرب". وأضاف "لا يجب أن يكون هذا سلوك من يتولون السلطة". وقالت كليفورد إن مايكل كوهين، محامي ترامب، دفع لها 130 ألف دولار حتى تبقى صامتة قبيل انتخابات الرئاسة الأمريكية عام 2016. وأكد كوهين في فبراير/شباط إنه دفع لها 130 ألف دولار بصورة خاصة ولكنه لم يكشف السبب. وقال الشهر الماضي إن ترامب أو مؤسسته التجارية ليسا طرفا في الأمر. ونفى كوهين أيضا أنه هدد كليفورد بأي صورة من الصور.

ટ્રમ્પ સાથે સેક્સ સંબંધો બાંધ્યા હોવાનો દાવો કરતાં સ્ટૉર્મીનું સાચું નામ સ્ટેફની ક્લિફોર્ડ છે. તેમણે 2006માં ટ્રમ્પ સાથે સેક્સ સંબંધ બાંધ્યા હોવાનો દાવો કર્યો છે. ડેનિયલ્સ કહે છે કે તેમને હવે ટ્રમ્પ તરફથી ધમકીઓ મળી રહી છે. સીબીએસ ન્યૂઝને તેમણે આપેલા એક ઇન્ટર્વ્યૂમાં તેમણે જણાવ્યું હતું કે 2011માં એક વ્યક્તિ તેમને લાસ વેગાસના કાર પાર્કિંગમાં મળી હતી. સ્ટૉર્મીને તેણે કહ્યું કે "ટ્રમ્પને એકલા છોડી દો." પછી સ્ટૉર્મીની પુત્રીને જોઈને કહ્યું, "જો આની માતાને કંઈક થશે તો તે શરમજનક કહેવાશે." જોકે, ટ્રમ્પ આ પહેલાં ડેનિયલ્સના દાવાને પાયા વગરના જાહેર કરી ચૂક્યા છે. ગયા અઠવાડિયે ટ્રમ્પના વકીલોએ ડેનિયલ્સ પર આશરે 130 કરોડ રૂપિયાનો બદનક્ષીનો દાવો કર્યો હતો. ટ્રમ્પના વકીલો કહે છે કે ડેનિયલ્સે 2016માં રાષ્ટ્રપ્રમુખની ચૂંટણી પહેલાં ટ્રમ્પ સાથે ગુપ્ત કરાર કર્યો હતો. જેને ડેનિયલ્સે તોડ્યો છે જોકે, તેઓ આ આરોપોને નકારે છે. શું કહેવું છે ડેનિયલ્સનું? ડેનિયલ્સ કહે છે કે તેમણે માત્ર એક વખત 2006માં ટ્રમ્પ સાથે સંબંધ બાંધ્યો હતો. તેમનો દાવો છે કે 2006માં નેવાડા અને કૅલિફોર્નિયા વચ્ચે 'લેક ટોહોય હોટલ'માં તેઓ ટ્રમ્પને મળ્યાં હતાં. ટ્રમ્પ તે સમયે એક બિઝનેસમેન હતા. રવિવારે સાંજે 60 મિનિટના આ શોનું પ્રસારણ થયું હતું, જેમાં તેમણે ધમકી આપનાર વ્યક્તિ વિશે માહિતી આપી હતી. ડેનિયલ્સે જણાવ્યું, "હું કાર પાર્કિંગમાં હતી. મારી દીકરી સાથે ફિટનેસ ક્લાસમાં જઈ રહી હતી. "એક વ્યક્તિ મારી પાસે આવ્યો અને તેણે મને કહ્યું કે ટ્રમ્પથી દૂર રહો અને જે થયું તે ભૂલી જાઓ. પછી તેમણે મારી દીકરીને જોઈને કહ્યું કે કેટલી સુંદર છે. "જો તેની માતાને કંઈ થાય તો તેને પણ સારું નહીં લાગે અને આટલું કહીને તે ત્યાંથી જ જતો રહ્યો." જોકે ટ્રમ્પે આ નવા આરોપોનો હજુ સુધી જવાબ આપ્યો નથી. શું થયું હતું 2006માં? ડૉનાલ્ડ ટ્રમ્પના અંગત વકીલ માઇકલ કોહેન 2011માં ડેનિયલ્સે 'ઇનટચ' મેગેઝિનમાં (જે આ વર્ષે જાન્યુઆરીમાં રિલીઝ કરવામાં આવ્યું હતું) એક ઇન્ટર્વ્યૂ આપ્યો હતો. જેમાં તેમણે દાવો કર્યો હતો કે ટ્રમ્પે તેમને ડિનરમાં આમંત્રણ આપ્યું હતું. એટલે તેઓ ટ્રમ્પની હોટલના રૂમમાં તેમને મળવા ગયાં હતાં. તેમણે જણાવ્યું હતું "ટ્રમ્પ સોફા પર બેઠા હતા અને ટીવી જોતા હતા." આ પહેલાં તેમણે કહ્યું હતું કે પ્રમુખ ટ્રમ્પના અંગત વકીલ માઇકલ કોહેને રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી પહેલાં ઑક્ટોબર 2016માં શાંત રહેવા માટે લગભગ 85 લાખ રૂપિયાનો સોદો કર્યો હતો. કોહેને નાણાં ચુકવ્યા હોવાની વાત સ્વીકારી લીધી, પરંતુ શા માટે નાણાં આપ્યા તેનું કારણ નથી આપ્યું. સીબીએસ ન્યૂઝના અહેવાલ મુજબ, તેમણે કોઈપણ રીતે ડેનિયલ્સને ધમકાવવાના આક્ષેપો નકાર્યા હતા. ડેનિયલ્સ એ ત્રણ મહિલાઓમાંનાં એક છે, જેમણે ટ્રમ્પ પર કથિત સંબંધ બાંધવાનો અને જાતીય શોષણનો આરોપ મૂક્યો છે. ડેનિયલ્સના વકીલ માઇકલ એવેન્ટીએ બીબીસીને જણાવ્યું હતું કે તેમના ક્લાયન્ટનો કેસ અન્ય લોકોથી અલગ છે. કારણ કે તેમને ચૂપ કરાવવા માટે જુદી-જુદી યુક્તિઓનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો અને ધમકીઓ પણ અપાઈ. તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


الأطباء يقولون إن الاختبارات "لم تكشف وجود أي سموم" حتى الآن وكان الأطباء الروس، قبل ساعات قليلة، قد قالوا إنه ما زال مريضا لدرجة أنه لا يمكن نقله إلى ألمانيا لتلقي العلاج. ولم يقدموا تفسيرا لتغيير لرأيهم، لكن مؤيدي نافالني يعتقدون أن هذه الخطوة ربما تأخرت حتى لا يتم العثور على آثار للسم في جسمه. وفي وقت سابق، اتهمت، كيرا يارمش، المتحدثة باسم نافالني، الأطباء الروس بالكذب بعد أن قالوا إن الفريق الطبي الألماني الذي سافر لنقله جوا إلى برلين وافق على عدم إمكانية نقله. وكان أنصار نافالني قد وصفوا قرار الأطباء الروس بعدم إمكانية نقله بأنه "تهديد مباشر لحياته". مواضيع قد تهمك نهاية وقد اعتمد أنصاره في ذلك على تقرير واحد يقول إن "المادة القاتلة" خطيرة ليس فقط على نافالني بل على جميع من حوله. ومع ذلك، قال الأطباء إن الاختبارات "لم تكشف وجود أي سموم" حتى الآن. وكان نافالني قد دخل في غيبوبة منذ يوم الخميس عندما مرض على متن طائرة. ويشتبه فريق نافالني، المنتقد البارز للرئيس الروسي فلاديمير بوتين، في وضع مادة سامة له في الشاي في مقهى بمطار تومسك. وكان نشطاء ألمان قد أرسلوا في وقت سابق طائرة لنقله إلى برلين لتلقي العلاج. لكن كبير الأطباء الروس، ألكسندر موراخوفسكي، في مستشفى أومسك في سيبيريا حيث يخضع نافالني للعلاج، قال إن حالته قد تحسنت قليلاً، لكنه لا يزال غير مستقر. وغردت حينها المتحدثة باسمه على موقع تويتر "حظر نقل نافالني محاولة لاغتياله". مستشفى الطوارئ في أومسك حيث يخضع نافالني للعلاج الجهود التي بذلت لنقله؟ قالت مؤسسة السينما من أجل السلام ومقرها برلين إنها أرسلت طائرة لنقل نافالني وإعادته إلى برلين، حيث يوجد مستشفى شاريتيه الذي أعلن استعداده لعلاج نافالني. وأضافت أن الطائرة حملت فريقا طبيا متخصصا ومعدات طبية. وكانت المؤسسة التي أسسها الناشط والمخرج السينمائي جاكا بزيلج، قد رتبت في عام 2018 لعلاج بيوتر فيرزيلوف، الناشط في مجموعة الاحتجاج الروسية بوسي ريوت، الذي ظهرت عليه أعراض تسمم. ووصلت طيارة الإسعاف الجوي إلى أومسك صباح الجمعة، لنقل نافالني، وفقا لبيانات تتبع الرحلات الجوية. لكن المستشفى قال حينها إنه لن يسلم نافالني، بحجة أنه سيكون من الخطر للغاية نقله في حالته الحالية. لكن زوجته، يوليا نافالنايا، قالت للصحفيين إنها تعتقد أن "الأطباء يسعون للتغطية على تسميم زوجها". وأضافت "نعتقد أنهم يقومون بذلك للتأكد من أن المادة الكيميائية الموجودة في جسم أليكسي ستذوب" و"نحن بالتأكيد لا نستطيع الوثوق بهذا المستشفى". وقد أعربت حكومتا ألمانيا وفرنسا عن استعدادهما للمساعدة في العلاج. وقال رئيس الوزراء البولندي، ماتيوش مورافيتسكي، إنه يدعم "الجهود المبذولة لتزويد نافالني بأفضل علاج متاح". أما السفارة الأمريكية في روسيا فقالت إنه "إذا صح نبأ تسميم نافالني فيعني ذلك أن روسيا تمر بلحظة حرجة". من جانبه، قال متحدث باسم بوتين يوم الخميس إن الكرملين سيساعد في نقل نافالني إلى الخارج إذا لزم الأمر، وأضاف أنه يتمنى له "الشفاء العاجل". كيف انتهى به المطاف في المستشفى؟ أصيب نافالني بالمرض خلال رحلة من تومسك إلى موسكو، ما اضطر الطائرة للهبوط في مطار أومسك. صور تداولتها وسائل التواصل الاجتماعي تظهر نافالني ينقل على نقالة إلى سيارة إسعاف على مدرج المطار. وغردت المتحدثة باسم أليكسي على تويتر "تعرض أليكسي للتسمم". وأظهرت لقطات مصورة على وسائل التواصل الاجتماعي نافالني ينقل على نقالة إلى سيارة إسعاف على مدرج المطار. وأظهر مقطع فيديو آخر، نافالني يتألم أثناء الرحلة. وقال أحد الركاب ويدعى، بافيل ليبيديف، إنه سمع الناشط "يصرخ من الألم". كما أظهرت صورة أخرى على وسائل التواصل الاجتماعي، تزعم انها لواقعة التسمم، نافالني يشرب من فنجان في مقهى بمطار تومسك. ما هي مستجدات حالته الصحية؟ رفض الدكتور موراخوفسكي الإجابة عن أسئلة حول إذا ما كان المعارض الروسي المعروف قد تعرضت للتسمم، واكتفى بالقول إن هناك خمسة تشخيصات محتملة وأن نتائج الفحوصات ستكون متاحة في غضون يومين. لكن في وقت لاحق صباح الجمعة، قال نائب رئيس الأطباء، أناتولي كالينيتشينكو، إنه لم يتم العثور على آثار سموم في الفحوصات التي أجريت. وأضاف أن المستشفى كان لديه بالفعل تشخيص شاركته مع أسرة نافالني، لكنه لا يمكنه بعد الكشف عنه علنا. وأكد كالينيتشينكو أن "التسمم كتشخيص لا يزال أحد الإحتمالات، لكننا لا نعتقد أن المريض عانى من التسمم". ألكسي نافالني: من هو منتقد بوتين الذي سمم على متن طائرة؟ وفي وقت سابق يوم الجمعة، صرح إيفان زدانوف، أحد مساعدي نافالني، أن مسؤول شرطة النقل أخبره أنه تم استخدام مادة "قاتلة"، مما يشكل تهديدا ليس فقط على الحياة الشخصية للمعارض، بل أيضا على من حوله، مما يعني أنه يجب ارتداء بدلات واقية. ونقلت وكالة أنباء الرسمية تاس عن ضابط شرطة قوله "لا يمكننا استبعاد أنه شرب أو أخذ شيئا بنفسه". ووصفت المتحدثة باسم نافالني ذلك بأنه "هراء تام".

એલેક્સી નવેલની અગાઉ એમને આગળ ઇલાજ માટે બર્લિન લાવવાની વાત હતી પરંતુ ડૉક્ટરોનું કહેવું હતું કે સફર માટે એમની હાલત ઠીક નથી. ગુરૂવારે એલેક્સીને બેભાન હાલતમાં સાઇબેરિયાની એક હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા. હાલ તેઓ કોમામાં છે. એમના પ્રવક્તાનું કહેવું છે કે કદાચ ઍરપૉર્ટ પર કૅફેમાં એમની ચામાં ઝેર આપવામાં આવ્યું હતું. જોકે, ડૉક્ટરો આનો ઇન્કાર કરે છે. અગાઉ રશિયાના ડૉક્ટરોએ નવેલનીની ચકાસણી કરી અને તેમનું કહેવું હતું કે નવેલની સફર કરી શકે એ સ્થિતિમાં નથી. જોકે, આખરે એમણે એમને જર્મની શિફ્ટ કરવાની પરવાનગી આપી છે. ડૉક્ટરોનું કહેવું છે કે હાલ તેમની સ્થિતિ સ્થિર છે અને તેમને જર્મની શિફ્ટ કરવાની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે. જર્મનીના ઍક્ટિવિસ્ટોએ એલેક્સી નવેલનીને લેવા માટે આ વિમાન મોકલ્યું છે. બર્લિનસ્થિત એક સંસ્થા સિનેમા ફૉર પીસ ફાઉન્ડેશનના પ્રમુખે કહ્યું કે વિમાનમાં તમામ મેડિકલ સાધનો છે. એમણે કહ્યું કે બર્લિનની હૉસ્પિટલ એમના ઇલાજ માટે સંપૂર્ણ રીતે સજ્જ છે. સંસ્થાને આશા હતી શુક્રવાર સુધીમાં એમને બર્લિન લાવવામાં આવશે. જર્મની અને ફ્રાંસ બેઉએ કહ્યું છે કે એલેક્સી નવેલનીનો ઇલાજ કરવામાં એમને ખુશી થશે. જર્મનીનાં ચાન્સૅલર ઍંગેલા મર્કલે કહ્યું કે એલેક્સી નવેલનીને જે પણ મેડિકલ મદદની જરૂર હશે એ કરવામાં આવશે. રાષ્ટ્રપતિ પુતિનના એક પ્રવક્તાએ એમ કહ્યું કે જરૂર પડ્યે નવેલનીને સારવાર માટે વિદેશ મોકલવામાં આવશે. પ્લૅનનું આકસ્મિક લૅન્ડિંગ એલેક્સી નવેલની ગુરૂવારે રશિયાના વિરોધપક્ષના નેતા એલેક્સી નવેલની બેભાન થઈ જતા તેમને હૉસ્પિટલ ખસેડવામાં આવ્યા હતા. તેમના પ્રવક્તાના કહેવા પ્રમાણે તેઓ કોઈ શંકાસ્પદ ઝેરના કારણે પીડાઈ રહ્યા હતા. ભ્રષ્ટાચારની વિરુદ્ધમાં આંદોલન ચલાવતા વિપક્ષના નેતા પ્લૅનમાં મુસાફરી કરી રહ્યા ત્યારે તેમના પ્લૅનનું આકસ્મિક લૅન્ડિંગ ઓમસ્ક ખાતે કરવામાં આવ્યું હતું. તેમના પ્રવક્તા કિરા યરમિશના કહેવા પ્રમાણે તેમની ચામાં કંઈક શંકાસ્પદ વસ્તુ ભેળવી દેવામાં આવી હતી. હૉસ્પિટલે કહ્યું છે કે એલેક્સી નવેલનીની હાલત સ્થિર છે પણ સ્થિતિ ચિંતાજનક છે. 44 વર્ષીય એલેક્સી નવેલની રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનના આકરા ટીકાકાર છે. જૂન મહિનામાં રશિયામાં બંધારણીય સુધારા પર મતદાન કરવામાં આવ્યું તેને તેમણે "સફળ ચાલ" અને "બંધારણનું ઉલ્લંઘન" કહ્યું હતું. આ બંધારણીય સુધારાથી પુતિનને બે ટર્મ વધારે મળી હતી. એલેક્સી નવેલનીના પ્રવક્તાનો ઝેર આપવામાં આવ્યું હોવાનો આરોપ એલેક્સી નવેલનીને હૉસ્પિટલમાં લઈ જવાયા એ વખતે એલેક્સી નવેલની દ્વારા વર્ષ 2011માં ઍન્ટિ-કરપ્શન ફાઉન્ડેશનની સ્થાપ્ના કરવામાં આવી હતી. જેના પ્રેસ સેક્રેટરી કિરા યરમિશે ટ્વીટ કર્યું, "આજે સવારે નવેલની મૉસ્કોથી પરત ટોમ્સક ફરી રહ્યા હતા" "આ સમયે ફ્લાઇટમાં તેઓ માંદા પડ્યા. ઓમ્સ્ક ખાતે પ્લૅનનું ઇમરજન્સી લૅન્ડિંગ કરવામાં આવ્યું. એલેક્સી નવેલનીને ઝેર આપવામાં આવ્યું હતું." તેમણે વધુમાં કહ્યું, "અમને શંકા છે કે એલેક્સીને જે ઝેર આપવામાં આવ્યું છે તે તેમની ચામાં ભેળવીને આપવામાં આવ્યુ હતું. એ એક જ વસ્તુ હતી જે તેમણે સવારથી પીધી હતી." "ડૉકટરો કહી રહ્યા છે કે ઝેરી વસ્તુઓ ગરમ પ્રવાહીમાં ઝડપથી એકરસ થઈ જાય છે. હાલ એલેક્સી બેભાન છે." કિરા યરમિશે પછી ટ્વિટ કરીને કહ્યું કે તેઓ હાલ વૅન્ટિલેટર પર છે અને કોમામાં છે અને હૉસ્પિટલ પોલીસથી ભરાઈ ગઈ છે. તેમણે કહ્યું ડૉક્ટર શરૂઆતમાં તો તમામ પ્રકારની માહિતી આપવા તૈયાર હતા પરંતુ હવે કહી રહ્યા છે કે ઝેરનો ટેસ્ટ થવામાં વાર લાગશે અને "સ્પષ્ટપણે સમય સાથે રમી રહ્યા છે અને તે કંઈ પણ કહી રહ્યા નથી" હૉસ્પિટલના ફિઝિશિયન વિભાગના ડેપ્યુટી હેડે કહ્યું કે, તેમને ઝેર આપવામાં આવ્યું હતું તે વાત સ્પષ્ટ નથી, તેમ છત્તાં "કુદરતી રીતે ઝેર" ફેલાયું હોય તેમ પણ બની શકે છે. એલેક્સી નવેલની કોણ છે? ઓમસ્કની હૉસ્પિટલ સરકારી ભ્રષ્ટાચારને જાહેર કરીને એલેક્સી નવેલની પોતાનું નામ બનાવ્યું છે. તેમણે પુતિનની યુનાઇટેડ રશિયા પાર્ટીને ગુનેગારો અને ઠગની પાર્ટી ગણાવી હતી. ડિસેમ્બર, 2019માં એલેક્સી નવેલની ફાઉન્ડેશન પર રૅઇડ પાડવા માટે મીડિયા કૅપ્શન પાવરનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. સંસદીય ચૂંટણીઓમાં પુતિનની યુનાઇટેડ રશિયા પાર્ટી દ્વારા થયેલાં ભ્રષ્ટાચારના વિરોધ બાદ 2011માં તેમની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી અને 15 દિવસ માટે જેલમાં રાખવામાં આવ્યા હતા. એલેક્સી નવેલનીને જુલાઈ 2013માં ઉચાપત કરવાના આરોપમાં જેલમાં મોકલવામાં આવ્યા હતા, પરંતુ તેમણે તે સજાને રાજકીય ગણાવી હતી. એલેક્સી નવેલનીને જુલાઈ 2019માં ખોટી રીતે વિરોધપ્રદર્શન કરવા બદલ 30 દિવસની જેલની સજા કરાઈ હતી. ત્યારે પણ તેમણે ઝેર આપવામાં આવ્યું હોવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. એલેક્સી નવેલની પર 2017માં એન્ટિસેપ્ટિક રંગથી હુમલો થયા પછી તેમની જમણી આંખમાં ગંભીર રાસાયણિક બળતરા થઈ હતી. ગયા વર્ષે તેમના ઍન્ટિ કરપ્શન ફાઉન્ડેશનને સત્તાવાર રીતે "વિદેશી એજન્ટ" જાહેર કરવામાં આવ્યું, જેનાથી અધિકારીઓ તેના પર વધારે તપાસ કરી શકે છે. તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


ما الجهود المبذولة حتى الان لاكتشاف علاجات للمرض؟ تُجرى بحوث في مختلف أنحاء العالم على أكثر من 150 عقار مقترح، مُعظمها أدوية موجودة سابقاً وتُجرَّب حاليا لمكافحة الفيروس. ما أنواع الأدوية التي قد تنفع في العلاج؟ ثمة ثلاثة مقتربات للعمل على انتاج علاجات للمرض يجري تمحيصها واختبارها على نطاق واسع: ما هو أكثر دواء واعد لمعالجة فيروس كورونا؟ قال الطبيب بروس أيلوارد، من منظمة الصحة العالمية، بعد زيارته للصين إن عقار "ريميدسيفير" هو الدواء الوحيد الذي أعطى إشارات على فعاليته. وكان هذا العقار المضاد للفيروسات قد صُمم بالأصل لعلاج مرض "إيبولا" ، لكن ثبتت فعاليته في علاج أمراض أخرى. مواضيع قد تهمك نهاية ومنذ ذلك الحين، ثبتت فعاليته في علاج أنواع أخرى من الأمراض الناجمة عن الفيروسات التاجية القاتلة؛ أمثال: متلازمة الجهاز التنفسي في الشرق الأوسط ومتلازمة الالتهاب الرئوي الحاد، في البحوث والتجارب التي أجريت على الحيوانات، وأدى ذلك إلى تعليق الآمال على قدرته على علاج مرض كوفيد – 19، أيضاً. وتشير النتائج المسربة من التجارب التي تقوم بها جامعة شيكاغو إلى أن العقار كان فعالا. وهو واحد من الأدوية الأربعة التي تُجرى اختبارات على فعاليتها ضمن تجربة منظمة الصحة العالمية "تضامن". وكذلك تُجرى الشركة المصنعة له ، "غيلياد ساينسز " الأمريكية، اختبارات أخرى في هذا الصدد. هل يمكن استخدام أدوية الإيدز في علاج كوفيد-19؟ جرى الكثير من النقاش عن فعالية نوعين من أدوية فيروس نقص المناعة المكتسبة " لوبينافير" و"ريتونافير"، في علاج مرض كوفيد -19، ولكن الأدلة على ذلك ليست كافية. ظلت معظم التجارب في حدود المختبرات ولم تجرب على البشر بعد وكانت هناك بعض الأدلة على فعاليتها في المختبرات، لكن الدراسات التي أجريت لتجريبها على البشر كانت مخيبة للآمال. لم يحسّن المركّب الدوائي من عملية الشفاء أو يقلل الوفيات أو يخفض من مستويات الفيروس في أجسام المرضى الذين يعانون من إصابات شديدة بكوفيد-19. وقد يرجع ذلك إلى أن التجارب أجريت على مرضى كانت حالاتهم خطيرة، (مات ما يقارب ربعهم)، وبالتالي يصعب أن يؤثر الدواء في علاجهم لأن مرضهم كان وصل إلى مرحلة متقدمة جداً. هل يمكن لأدوية الملاريا إيقاف الفيروس التاجي؟ يجري اختبار مدى فعالية أدوية الملاريا في هذا الصدد ضمن تجربتي منظمة الصحة العالمية "تضامن"، و"تعافي" البريطانية. وقد يكون لعقار الكلوروكوين وعقار آخر قريب منه هو هيدروكسي كلوروكين، خصائص مضادة للفيروسات ومهدئة لنظام المناعة. وقد سُلطت الأضواء على استخدام هذه العقارات كعلاجات محتملة لفيروس كورونا، ويرجع ذلك إلى حد كبير إلى تصريحات الرئيس الأمريكي دونالد ترامب في هذا الصدد، ولكن حتى الآن ليس ثمة سوى أدلة قليلة على فعاليتها. ويستخدم هيدروكسي كلوروكين أيضاً لعلاج التهاب المفاصل الروماتيزمي، لقدرته على تنظيم عمل جهاز المناعة. وأظهرت التجارب المختبرية، أنه يمكن أن يثبط عمل فيروس كورونا، وهناك بعض الأقاويل من بعض الأطباء تتحدث عن أنه مفيد في مساعدة المرضى. إلا أن منظمة الصحة العالمية تقول إنه لا يوجد دليل قاطع على فعاليته. ماذا عن أدوية المناعة؟ إذا كان رد فعل الجهاز المناعي شديدا في مواحهة الفيروس فقد يؤدي ذلك إلى التهاب في جميع أنحاء الجسم. ويعد هذا أمرا مفيدا في تحفيز وحشد قدرات الجهاز المناعي ضد الفيروس، ولكن إذا كان رد الجهاز المناعي مفرطا سيتسبب في أضرار جانبية في جميع أنحاء الجسم وقد تكون قاتلة. وتحاول تجربة "تضامن" اختبار فعالية عقار "إنترفيرون بيتا" الذي يستخدم لعلاج التصلب المتعدد (الذي يصيب والجهاز العصبي) ولتقليل الالتهاب. والإنترفيرون هي مجموعة من المواد الكيميائية التي يطلقها الجسم عند تعرضه لهجوم من فيروس. وتستكشف تجربة "تعافي" في المملكة المتحدة مدى فعالية عقار "ديكساميثازون"، وهو نوع من هرمون الستيرويد الذي يستخدم لتخفيف الالتهاب. هل يمكن أن يكون دم المريض المتعافي علاجا للمصابين بالفيروس؟ تتشكل لدى الأشخاص الذين تعافوا من كوفيد -19، أجسام مضادة في الدم يُمكنها مهاجمة الفيروس. والفكرة هنا هي أن ننقل بلازما الدم (الجزء الذي يحتوي على الأجسام المضادة) من المتعافين من المرض إلى المصابين به. لقد عالجت الولايات المتحدة فعلياً 500 مريض بما يعرف بـ "بلازما الشفاء"، وهناك دول أخرى تقوم بذلك أيضاً. كم من الوقت نحتاج للحصول على علاج؟ من المتوقع الحصول على نتائج التجارب في هذا الصدد في الأشهر القليلة المقبلة من السابق لأوانه معرفة متى يمكن أن يتوفر لدينا دواء لعلاج مرض فيروس كورونا، بيد أنه من المتوقع الحصول على نتائج التجارب في هذا الصدد في الأشهر القليلة المقبلة، وهذا توقيت أبكر بكثير من الوقت الذي سنعلم فيه مدى فعالية اللقاح ضد الفيروس (الذي يحمي من العدوى ولا يعد علاجا). ويرجع هذا التباين إلى أن الأطباء يقومون باختبار الأدوية التي تم تطويرها بالفعل والمعروفة بسلامتها بشكل يسمح باستخدامها، في حين يبدأ الباحثون في صنع اللقاحات من الصفر. وتجرى تجارب لاختبار فعالية بعض العقاقير التجريبية والجديدة كليا ضد الفيروسات التاجية في المختبر أيضاً، ولكنها ليست جاهزة بعد لاختبارها على البشر. لماذا نحتاج إلى علاج؟ إن السبب الأكثر وضوحاً للرغبة في تطوير علاج هو أنه سينقذ الأرواح، ولكنه قد يسمح أيضاً برفع بعض إجراءات الإغلاق. ويمكن القول مبدئيا أن الحصول على علاج فعال، سيجعل فيروس كورونا مرضاً معتدل التأثير. وإذا أسهم مثل هذا العلاج في إيقاف حاجة المرضى الذين ينقلون إلى المستشفيات إلى أجهزة التنفس الاصطناعية، فسيخفف ذلك من الضغط على وحدات العناية الفائقة في المستشفيات، وسينجم عن ذلك أيضا تخفيف القيود الصارمة المفروضة على حياة الناس جراء تفشي الفيروس. إذًا، كيف يعالج الأطباء المرضى الآن؟ إذا تعرضت للإصابة بفيروس كورونا، فستكون، على الأغلب، إصابة طفيفة كما هي الحال بالنسبة لمعظم الناس، ويمكن علاجها في المنزل بحبوب الباراسيتامول وشرب الكثير من السوائل والراحة في الفراش. لكن بعض الناس يحتاجون إلى علاج مكثف في المستشفى، والذي يتضمن تزويدهم بالأوكسجين عبر جهاز التنفس الاصطناعي.

હૉસ્પિટલમાં દર્દી અને સ્વાસ્થ્યકર્મી આ જીવલેણ રોગમાંથી બચવા માટેની સચોટ દવાથી આપણે કેટલા દૂર છીએ? કોવિડ-19ની સારવાર માટેની શોધ કેટલે સુધી પહોંચી છે? સમગ્ર વિશ્વમાં 150 અલગ-અલગ પ્રકારની દવા પર કામ ચાલી રહ્યું છે. આમાંથી મોટાભાગની દવાઓ પહેલેથી હાજર છે અને ટ્રાયલ એના પર જ ચાલે છે. કોરોના વાઇરસ સંક્રમણની સારવારનું અમેરિકામાં ટ્રાયલ ચાલી રહ્યું છે. વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠને એક સૉલિડૅરિટી ટ્રાયલ શરૂ કર્યું છે જેનું લક્ષ્ય કોવિડ-19 સંક્રમણની સૌથી સચોટ સારવાર શોધવાનું છે. બ્રિટનનું કહેવું છે કે દુનિયામાં સૌથી મોટું ટ્રાયલ તેનું રિકવરી ટ્રાયલ છે, અત્યાર સુધી પાંચ હજારથી વધારે દર્દી આનો ભાગ બની ચૂક્યા છે. અને આ સિવાય કોરોના સંક્રમણમાંથી સાજા થયેલા લોકોનાં લોહી મારફતે સારવાર કરવાની પ્રક્રિયા એટલે પ્લાઝમા ટ્રીટમૅન્ટનો પ્રયોગ પણ ચાલી રહ્યો છે. કઈ દવા કામ કરશે? પરીક્ષણ ત્રણ પ્રકારની સારવાર પર શોધ ચાલી રહી છે: કોરોના વાઇરસની સૌથી અસરકારક દવા કઈ છે? વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનના ડૉ બ્રૂસ ઍઇલવૉર્ડે ચીનની મુલાકાત લીધા પછી કહ્યું હતું કે રેમડિસિવિર નામનું એકમાત્ર ડ્રગ કોરોના વાઇરસના સંક્રમણ સામે થોડી અસરકારકતા બતાવે છે. આ ઍન્ટિ વાઇરલ ડ્રગ ઇબોલાની સારવાર માટે બનાવવામાં આવ્યું હતું. જોકે, ઇબોલાની સારવારમાં તે સિવાયની અન્ય દવાઓ વધારે અસરકારક સાબિત થઈ હતી. જોકે પશુઓ પર કરવામાં આવેલી સ્ટડીમાં આ દવા અન્ય જીવલેણ કોરોના વાઇરસનાં સંક્રમણની સારવારમાં અરસકારક સાબિત થઈ છે જેમકે મિડલ ઈસ્ટ રૅસ્પિરેટરી સિન્ડ્રોમ એટલે મર્સ અને સિવિયર ઍક્યુટ રૅસ્પિરેટરી સિન્ડ્રોમ-સાર્સ. આને કારણે તે કોવિડ-19 કોરોના વાઇરસ વિરુદ્ધ પણ અસરકારક સાબિત થઈ શકે તેવી આશા સેવાઈ રહી છે. અમેરિકામાં આવેલી યુનિવર્સિટી ઑફ શિકાગોના એક ટ્રાયલનું પરિણામ લીક થયું હતું અને તેમાં પણ કહેવામાં આવ્યું હતું કે આ દવા હાલના સંક્રમણમાં અરસકારક છે. વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનની સૉલિડૅરિટી ટ્રાયલમાં ચાર દવાઓ પર સ્ટડી ચાલી રહી છે અને તેમાં એક દવા આ પણ છે. આ દવા બનાવનારી કમ્પની ગિલિયડ પણ આ ટ્રાયલ કરી રહી છે. એચઆઈવી ડ્રગ્સથી સારવાર થઈ શકે છે? લૅબોરેટરી કોરોના સંક્રમણની સારવારમાં એચઆઈવી ડ્રગ્સના વપરાશ વિશે ઘણી ચર્ચા છે. જોકે, લોપિનાવિર અને રિટોનાવિર જેવા એચઆઈવી ડ્રગ્સ કોરોના સંક્રમણની સારવારમાં અસરકારક એવા પુરાવા ઓછા છે. લૅબોરેટરીમાં આ દવાની અસરકારતાનો પુરાવો તો મળ્યો છે દર્દીઓ પર તેની અસરકારકતાનું પરિણામ હતાશાજનક છે. એચઆઈવી ઍન્ટિ ડ્રગ લોપિનાવિર (LOPINAVIR) અને રિટોનાવિર (RITONAVIR)ને રેટ્રોવાઇરલ ડ્રગ પણ કહેવાય છે. કોવિડ-19 સંક્રમણના દર્દીઓ જેમની પરિસ્થિતિ ખૂબ ગંભીર બની ગઈ હતી તેમની આ દવાના કૉમ્બિનેશનથી ઝડપી રિકવરી થઈ હોય કે મૃત્યુનો ખતરો ઓછો થયો હોય એવું નથી જોવા મળ્યું. આ દવાઓથી કોવિડ-19ના દર્દીઓની પરિસ્થિતિને ગંભીર થતી અટકાવી શકાઈ હોય એવું પણ જોવા નથી મળ્યું. જોકે, આ ટ્રાયલ ખૂબ ગંભીર પરિસ્થિતિમાં આવી ગયેલા દર્દીઓ પર કરવામાં આવ્યું હતું અને જેમનાં પર દવા અજમાવવામાં આવી તેમાંથી 25 ટકા લોકોનું મૃત્યુ થયું હતું. અલબત્ત, સંક્રમણના અંતિમ તબક્કામાં આ દવા આપવામાં આવી જેથી દવાની અસર દેખાવાનો સમય ન રહ્યો હોય એવું પણ બની શકે છે. મલેરિયાની દવા અસરકારક? મલેરિયાની દવાનો સમાવેશ સૉલિડૅરિટી ટ્રાયલ અને બ્રિટનની રિકવરી ટ્રાયલમાં થયો છે. ક્લોરોક્વિન અને તેનાથી સંબંધિત હાઇડ્રૉક્સીક્લોરોક્વિન ઍન્ટિવાઇરલ છે અને ઇમ્યુન સિસ્ટમને ઠંડુ પાડવાના ગુણધર્મ હોઈ શકે છે. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે જ્યારથી આ દવા વિશે નિવેદન આપ્યું ત્યારથી આ દવાની ચર્ચા આખા વિશ્વમાં છે. લોકો આશા ભરેલી દૃષ્ટિએ જોઈ રહ્યા છે. હાઇડ્રૉક્સીક્લોરોક્વિન આર્થરાઇટિસની સારવારમાં વપરાય છે કારણકે તે રોગપ્રતિકારક તંત્રને સંચાલિત કરવામાં મદદ કરે છે. લૅબ ટેસ્ટના પરિણામ પ્રમાણે આ દવા કોરોના વાઇરસને અટકાવી શકે છે અને અમુક ડૉક્ટરો કહે છે કે દવા દર્દીઓ માટે મદદરૂપ બની રહી છે. જોકે, વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન મુજબ આ દવાની અસરકારકતાનું કોઈ પ્રમાણ નથી. રોગપ્રતિકારક તંત્ર લક્ષી દવાની અસર જો વાઇરસ સામે આપણું રોગ પ્રતિકારક તંત્ર વધારે પડતું સક્રિય થઈ જાય તો તેનાથી આખા શરીરમાં સોજો આવી શકે છે. સંક્રમણ સામે રોગ પ્રતિકારક શક્તિને સક્રિય રાખવી એ સારી વાત છે પરંતુ જો આ તંત્ર બહુ વધારે સક્રિય થાય તો શરીરને મોટાપાયે નુકસાન પહોંચાડી શકે છે અને જીવલેણ સાબિત થઈ શકે છે. સૉલિડૅરિટી ટ્રાયલમાં ઇન્ટરફેરૉન બીટા નામની દવાને પણ સામેલ કરવામાં આવી છે. આ દવા મલ્ટિપલ સ્ક્લેરૉસિસની સારવારમાં કામ આવે છે અને તેનાથી શરીરમાં આવેલ સોજો ઉતરે છે. જ્યારે શરીર પર વાઇરસનો હુમલો થાય છે ત્યારે શરીરમાંથી ઇન્ટરફૅરૉન્સ નામના રસાયણ રિલીઝ થાય છે. ત્યારે બ્રિટનના રિકવરી ટ્રાયલમાં ડેક્સામૅથાસોન નામના સ્ટૅરૉઇડ પર રિસર્ચ ચાલુ છે, આ દવા પણ સોજો ઉતારવામાં મદદરૂપ હોય છે. શું સંક્રમણમાંથી સાજા થયેલા લોકોનાં લોહીથી સારવાર શક્ય છે? સંક્રમણથી સાજા થયેલા લોકોનાં લોહીમાં વાઇરસ પર હુમલો કરી શકે તેવા ઍન્ટિ બૉડીઝ ઉત્પન્ન થાય છે. પ્લાઝ્મા પદ્ધતિ નામથી જણાતી આ પ્રક્રિયામાં ઍન્ટિ બૉડી ધરાવતું બ્લડ પ્લાઝ્મા લઈને કોરોના સંક્રમિત વ્યક્તિનાં શરીરમાં ચઢાવવામાં આવે છે. ભારતમાં કોવિડ-19 સંક્રમણની સારવારમાં આ પદ્ધતિની શરૂઆત કરવામાં આવી રહી છે ત્યારે આ પદ્ધતિથી અમેરિકામાં 500 જેટલા દર્દીઓની સારવાર કરવામાં આવી છે. કન્વલસન્ટ પ્લાઝ્મા નામની આ પદ્ધતિથી સારવાર પર અન્ય કેટલાક દેશો વિચારી રહ્યા છે. તો કોરોના સંક્રમણની સારવારની કેટલી રાહ જોવી પડશે? કોરોના વાઇરસના સંક્રમણની સારવાર માટે સચોટ દવા શોધવામાં હજી કેટલો સમય લાગશે તે ચોક્કસપણે કહેવું મુશ્કેલ છે. જોકે, આવનારા મહિનાઓમાં આપણને આ ટ્રાયલના પરિણામ મળવાના શરૂ થઈ જશે. જોકે કોવિડ-19ના સંક્રમણથી બચાવતી અસરકારક વૅક્સિન આપણને મળે એ પહેલાં આ રોગની દવા આપણને મળી શકે છે. કારણકે ડૉક્ટરો એ જ દવાઓનું પરીક્ષણ કરી રહ્યા છે જે પહેલેથી શોધાયેલી છે અને વપરાશ માટે સુરક્ષિત છે, જ્યારે વૅક્સિન પરની શોધ શૂન્યથી શરૂ કરવામાં આવી છે. વૅકસિન અને દવા વચ્ચે તફાવત એ છે કે વૅકસિન એટલે કે રસી રોગના બચાવ સામે આગોતરી વ્યવસ્થા બને છે અને દવા એ રોગ થાય ત્યારે સારવાર માટે વપરાય છે. કોરોના વાઇરસ સામે લડવા માટે તદ્દન નવી દવાઓ પર પણ લૅબ પરીક્ષણ ચાલી રહ્યું છે પરંતુ માનવો પર તેમનું ટેસ્ટિંગ હજી બાકી છે. સારવારની જરૂર કેમ? જે વાઇરસે સમગ્ર વિશ્વમાં લાખો લોકોને પોતાના ભરડામાં લીધા છે ત્યારે સંક્રમિત લોકોના જીવ બચાવવા માટે સારવારની સખત જરૂરિયાત છે પરંતુ દુનિયાના કેટલાય દેશો લૉકડાઉનનો માર પણ સહી રહ્યા છે, ત્યારે આ રોગની સચોટ સારવારની કાગડોળે રાહ જોવાઈ રહી છે. જો મોટા પ્રમાણમાં અરસકારક એવી સારવારની ખબર પડી જાય તો પછી કોરોનાનું સંક્રમણ એક સામાન્ય રોગ જેવું બનશે. જો સારવારથી દર્દીઓને વૅન્ટિલેટર પર મૂકવાથી બચાવી શકાતાં હોય તો હૉસ્પિટલોમાં આઈસીયુની જરૂર ધરાવતા દર્દીઓની સંખ્યા ઘટશે અને પરિસ્થિતિ નિયંત્રણમાં આવશે. આને કડક લૉકડાઉન પણ ઓછું કરી શકાશે. અત્યારે સારવાર કેવી રીતે થઈ રહી છે? હાલના તબક્કે કોરોના વાઇરસના સંક્રમિતોમાં મોટાભાગના લોકોમાં હળવા લક્ષણ હોય છે એટલે ઘરમાં બેડરેસ્ટ, પૅરાસિટામોલ અને વધારે પ્રમાણમાં પ્રવાહી લઈને લોકો સાજા થઈ શકે છે. પરંતુ કેટલાક લોકોને ગંભીર સ્થિતિમાં હૉસ્પિટલમાં ઓક્સિજન, વૅન્ટિલેટર સાથે આઈસીયુ સારવારની જરૂર પડી રહી છે. તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો