وتوقفت بريطانيا عن تطبيق قواعد الاتحاد الأوروبي الخميس في تمام الساعة الحادية عشرة مساء بتوقيت غرينيتش، وبدأت في المقابل تطبيق إجراءات جديدة على أصعدة السفر، والتجارة، والهجرة، والتعاون الأمني. وقال رئيس الوزراء البريطاني بوريس جونسون، إن بلاده أصبحت تمتلك "حريتها في يديها، ويجب أن تستفيد منها إلى أقصى حد". وجاءت تصريحات جونسون الخميس، قبيل ساعات قليلة من خروج بريطانيا رسميا من الاتحاد الأوروبي (بريكست) منتصف ليل آخر يوم في العام الماضي 2020. ومع العام الجديد 2021 ستدخل التغييرات التاريخية لقواعد السفر والتجارة والهجرة والأمن حيز التنفيذ، لتبدأ بريطانيا حقبة جديدة من العلاقات مع القارة الأوروبية. مواضيع قد تهمك نهاية ودخلت الشاحنات الأولى الوافدة إلى حدود المملكة المتحدة دون إبطاء. وحذر وزراء بريطانيون من بعض الأعطال في الأيام والأسابيع المقبلة، ريثما يستقر تعامُل شركات التجارة البريطانية مع التكتل الأوروبي بموجب التغييرات الجديدة. لكن مسؤولين يصرون على أن الأنظمة الجديدة على الحدود "جاهزة للعمل". وأكد مسؤولون بريطانيون على أن الأنظمة الحدودية الجديدة "جاهزة للتطبيق" وسط مخاوف من تأخيرات محتملة في تطبيقها على الموانئ. وفي رسالته بمناسبة العام الجديد، قال جونسون إن بريطانيا يمكنها الآن أن تقوم "بالمهام بشكل مختلف وإذا لزم الأمر بشكل أفضل". وأقرّ النواب البريطانيون يوم الأربعاء، الاتفاق التجاري الذي توصلت إليه بريطانيا مع الاتحاد الأوروبي عشية عيد الميلاد، ويتجنب فرض ضرائب استيراد (تعريفات جمركية) بعد خروج لندن من السوق الداخلية للاتحاد الأوروبي والاتحاد الجمركي، وتدخل الإجراءات حيز التنفيذ في الأول من يناير/كانون الثاني 2021. ومع هذا لا تزال هناك حالة من عدم اليقين بشأن القواعد الجمركية الجديدة وحذرت الحكومة من وجود "بعض الاضطراب" في الأيام والأسابيع المقبلة. وللحد ّمن مخاطر التأخير، تقوم بريطانيا بإجراء عمليات فحص وتفتيش البضائع التي تدخل البلاد من قارة أوروبا بشكل تدريجي، على مدى ستة أشهر حتى يوليو/تموز 2021. لكن بعض الإجراءات الجمركية الجديدة دخلت بالفعل حيز التنفيذ على الجانب البريطاني بداية من الساعة 11 مساء الخميس آخر يوم في العام الماضي، وستطبق على منتجات مثل الكحول، والتبغ، والمواد الكيميائية، والعقاقير الخاضعة للرقابة. وبدأت الدول الأعضاء في الاتحاد الأوروبي تقديم بيانات جمركية كاملة وضوابط أخرى على صادرات بريطانيا إليها بداية من الساعة 11 مساء الخميس أيضا. شاحنات بضائع أوروبية تصل إلى ميناء دوفر البريطاني قبل ساعات من خروج بريطانيا من السوق الأوروبية الداخلية وعودة التعريفات وكان هناك بعض الأمور الأخرى التي تغيرت بموجب خروج بريطانيا من الاتحاد الأوروبي بداية من الساعة 11 مساء الخميس بتوقيت غرينتش، ومنها: - انتهاء حرية تنقّل الأشخاص بين بريطانيا ودول الاتحاد الأوروبي، واستبدلتها بريطانيا بنظام هجرة "قائم على النقاط". - أي شخص من بريطانيا يريد البقاء في معظم دول الاتحاد الأوروبي لأكثر من 90 يوما في فترة مدتها 180 يوما سيحتاج للحصول على تأشيرة من الدولة التي سيذهب إليها. - سيعود التسوق المعفي من الرسوم الجمركية، حيث يستطيع الأشخاص العائدون إلى بريطانيا من الاتحاد الأوروبي إحضار ما يصل إلى 42 لترا من البيرة و 18 لترا من النبيذ وأربعة لترات من المشروبات الروحية الأخرى و200 سيجارة دون دفع ضرائب على هذه المنتجات. - سيواجه مواطنو الاتحاد الأوروبي الراغبون في الانتقال إلى المملكة المتحدة (باستثناء مواطني جمهورية أيرلندا) نفس النظام القائم على النقاط مثل الأشخاص في أي مكان آخر في العالم. - ستفقد الشرطة البريطانية إمكانية الوصول الفوري إلى قواعد بيانات الأشخاص في الاتحاد الأوروبي، فيما يتعلق بالسجلات الجنائية وبصمات الأصابع والأشخاص المطلوبين جنائيا. - سيتعين على التجار في إنجلترا واسكتلندا وويلز إنهاء المزيد من الإجراءات الورقية عند التعامل مع دول الاتحاد الأوروبي. على عكس بقية مناطق بريطانيا، ستستمر أيرلندا الشمالية في اتباع العديد من قواعد الاتحاد الأوروبي، حيث تظل حدودها مع جمهورية أيرلندا غير مرئية تقريبا. وستتمكن بريطانيا تدريجيا من الاحتفاظ بالمزيد من الأسماك التي يتم اصطيادها في مياهها الخاصة، بينما ستتوقف محكمة العدل الأوروبية عن أي دور في الفصل في النزاعات بينها وبين الاتحاد الأوروبي. وأوضح جونسون أنه يريد أن تكون بلاده دولة "منفتحة وسخية ومتطلعة إلى الخارج"، وأن تكون رائدة عالميا في التقنيات الجديدة، وتحارب تغير المناخ وتعزز التجارة الحرة. وقاد جونسون حملة الخروج في استفتاء البريكست عام 2016 وأخرج بريطانيا من الاتحاد الأوروبي بالفعل في يناير/كانون الثاني بعد ستة أشهر من توليه رئاسة الوزراء. البرلمان البريطاني أقر الأربعاء الاتفاق التجاري بين حكومة جونسون والاتحاد الأوروبي خطة العد التنازلي جرت استعدادات مكثفة في بريطانيا خلال الأسبوعين الماضيين لإعداد البلاد للتغييرات القادمة. وتضمنت خطة العد التنازلي البريطانية اختبارات تشغيلية للبنية التحتية على الحدود وتعاون وثيق مع فرنسا، وهولندا، وبلجيكا. وقال متحدث حكومي: "أنظمة الحدود والبنية التحتية التي نحتاجها موجودة، ونحن مستعدون لبداية جديدة في بريطانيا". لكن هناك مخاوف مستمرة من أن العديد من الشركات الصغيرة ليست مستعدة للتغييرات وأنه مع وجود شاحنات نقل بضائع لا تحمل أوراق العمل والمرور الصحيحة قبل التغيرات الأخيرة وسوف يتم إرجاعها من دوفر والموانئ الأخرى، فإن التأخير لا مفرّ منه. ومن المتوقع أن تكون حركة المرور أقلّ من المعتاد في مثل هذا التوقيت من العام الأول من يناير/كانون الثاني، بسبب تفشي وباء كورونا المستجد، ولكن من المتوقع أن تنتعش الحركة اعتبارا من يوم الاثنين، حيث من المتوقع أن يتم اختبار الإجراءات الجديدة وإجراءات الطوارئ في بريطانيا. وقالت الحكومة إنه تم إصدار 450 تصريحَ "دخولِ منطقة كِنت" للشاحنات التي تعتزم عبور القناة الإنجليزية في دوفر يوم الجمعة الأول من يناير/كانون الثاني، وسيتم تحديد السائقين الذين يصلون بدون التصاريح وتغريمهم 300 جنيه إسترليني. وقالت إحدى شركات النقل اللوجستي لبي بي سي، إنها لن ترسل أي شاحنات حتى 10 يناير/كانون الثاني، بسبب مخاوف الازدحام والتكدس على الرغم من أن مشغل نفق القنال الإنجليزي قال إنه يتوقع أن تعمل الأنظمة الجديدة بسلاسة. وخرجت بريطانيا بالفعل من الاتحاد الأوروبي في 31 يناير/كانون الثاني 2020، لكن استمرتفي اتباع القواعد التجارية لبروكسل حتى الآن، حتى تم إتمام الاتفاق. وتوصلت بريطانيا وإسبانيا إلى اتفاق بشأن إطار سياسي لجبل طارق، من شأنه أن يمهد الطريق لمعاهدة منفصلة بين لندن والاتحاد الأوروبي بشأن الأراضي البريطانية خارج حدود بريطانيا، والتي لم تكن مشمولة بالاتفاق التجاري. وتعني اتفاقية الخميس أن الحدود بين جبل طارق وإسبانيا ستبقى مفتوحة.

ब्रेक्झिटची प्रक्रिया सुरू झाली आहे. ब्रिटनने रात्री 11 वाजेपासून युरोपीय महासंघाचे नियम अमान्य करत प्रवास, व्यापार, स्थलांतर आणि सुरक्षेसंबंधी स्वतःच्या नवीन नियमांची अंमलबजावणी सुरू केली आहे. ब्रेक्झिट संपल्यामुळे ब्रिटनला स्वातंत्र्य आणि वेगळ्या पद्धतीने आखणी करून उत्तम काम करण्याची संधी मिळाल्याचं ब्रिटनचे पंतप्रधान बोरीस जॉन्सन यांनी म्हटलं आहे. ब्रिटन एक मित्र आणि सहकारी असेल, असं फ्रान्सचे अध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रोन यांनी म्हटलं. यापुढे नवीन नियम असल्याने ब्रिटनच्या कंपन्यांनादेखील युरोपीय महासंघातील इतर राष्ट्रांशी नवीन नियमांनुसार व्यापार करावा लागणार आहे. त्यामुळे येते काही दिवस आणि काही महिने लोकांना त्रास सहन करावा लागू शकतो, असा इशारा ब्रिटनच्या मंत्र्यांनी दिला आहे. ब्रेक्झिटची प्रक्रिया सुरू झाली आहे. बंदरांवरही नवीन नियमांमुळे काही अडथळे येत आहेत. मात्र, नवीन बॉर्डर यंत्रणा तयार असल्याचं अधिकऱ्यांचं म्हणणं आहे. 2016 सालच्या जून महिन्यात सार्वमत चाचणीत ब्रिटनच्या जनतेने युरोपीय महासंघातून बाहेर पडण्याचा निर्णय दिला होता. त्यानंतर बरोबर साडे तीन वर्षांनंतर ब्रिटन अधिकृतपणे 27 सदस्य राष्ट्र असलेल्या युरोपीय महासंघातून बाहेर पडला आहे. गेली 11 महिने ही प्रक्रिया युरोपीय महासंघ आणि ब्रिटन यांच्यातल्या व्यापार नियमांमध्ये अडकून पडली होती. या दोन्ही पक्षांमध्ये यापुढे व्यापार कसा करायचा, यावर गेली 11 महिने चर्चा सुरू होती. अखेर नाताळाच्या पूर्वसंध्येला या ऐतिहासिक व्यापार करारावर स्वाक्षऱ्या झाल्या. बुधवारी ब्रिटनच्या संसदेची मंजुरी मिळाल्यानंतर या कराराचं कायद्यात रुपांतर झालं. नव्या यंत्रणेअंतर्गत उत्पादक कुठल्याही शुल्काशिवाय युरोपीय महासंघात व्यापार करू शकतात. याचाच अर्थ ब्रिटन आणि युरोपीय महासंघाची इतर राष्ट्रं यांच्यातल्या परस्पर व्यापारासाठी आयात शुल्क लागणार नाही. मात्र, ब्रिटनमधून युरोपीय महासंघातील देशात जाण्यासाठी किंवा तिथे व्यापार करण्यासाठी यापुढे जास्त पेपरवर्क करावं लागणार आहे. त्यासोबतच ब्रिटनच्या अर्थव्यवस्थेचा मोठा भाग असणाऱ्या बँकिंग आणि सेवा क्षेत्राचं काय होणार, हा देखील मोठा प्रश्न आहे. राजकीय विषयाच्या जाणकार जेसिका पार्कर यांचं विश्लेषण या क्षणी काही जण आशावादी आहेत. तर काहींना पश्चाताप होतोय. शिवाय हा क्षण अशावेळी येतोय ज्यावेळी काही भागात त्याचा परिणाम लगेच दिसणार नाही आणि काही भागात इतर भागांच्या तुलनेत जास्त जाणवेल. ब्रेक्झिट उदाहरणार्थ नवीन बॉर्डर नियम लागू झाल्याने 2021 वर्षाच्या पहिल्या दिवशी डोव्हर शहरात ट्रॅफिक कमी असेल. शिवाय, व्यापार, प्रवास, सुरक्षा आणि स्थलांतर यातही अनेक बदल होतील. तसंच कोरोना विषाणू संसर्गामुळे अजूनही अनेकजण घराबाहेर पडत नाहीत. त्यामुळे येणाऱ्या काळात हे बदल अधिक स्पष्टपणे दिसतील. पंतप्रधानांनी व्यक्त केला आनंद पंतप्रधान बोरीस जॉन्सन 2016 सालच्या 'लिव्ह कॅम्पेनचा' (leave campain) प्रमुख चेहरा होते आणि पंतप्रधानपदी विराजमान होताच सहा महिन्यातच त्यांनी ब्रिटनला युरोपीय महासंघातून बाहेर काढलं. हा अद्वितीय क्षण असल्याचं ते म्हणाले. नवीन वर्षाचा संदेश देताना ब्रिटन वेगळ्या पद्धतीने काम करण्यासाठी आणि गरज भासल्यास युरोपीय महासंघातील आपल्या मित्रराष्ट्रांहून सरस कामगिरी करण्यास स्वतंत्र असल्याचं जॉन्सन म्हणाले. ब्रिटनचे पंतप्रधान बोरिस जॉन्सन पंतप्रधान जॉन्सन म्हणाले, "आपलं स्वातंत्र्य आपल्या हातात आहे आणि त्याचा पुरेपूर वापर कसा करायचा, हेदेखील आपल्याच हातात आहे." ब्रिटन पुन्हा एकदा पूर्णपणे स्वतंत्र राष्ट्र बनल्याचं ट्वीट ब्रेक्झिट चर्चेत ब्रिटनचे मुख्य प्रतिनिधी लॉर्ड फ्रोस्ट यांनी केलं आहे. तर हा निर्णय म्हणजे लोकशाही आणि प्रभुत्वाचा विजय असल्याचं हुजूर पक्षाचे खासदार सर बिल कॅश म्हणाले. मात्र, युरोपीय महासंघातून बाहेर पडल्यामुळे ब्रिटनचं नुकसान होईल, असं ब्रेक्झिटच्या विरोधकांचं म्हणणं आहे. स्वतंत्र स्कॉटलँडने पुन्हा युरोपीय महासंघात जावं, असं मत असणाऱ्या स्कॉटिश फर्स्ट मिनिस्टर निकोल स्टर्जन यांनी ट्वीट करत म्हटलं आहे, "स्कॉटलँड लवकरच परतेल. युरोप तुम्ही दिवे सुरू ठेवा." आयरलँडचे परराष्ट्र मंत्री सायमन कोव्हेन म्हणतात, "आनंद साजरा करावा, असं काहीही घडलेलं नाही. यापुढे ब्रिटन आणि आयरलँडचे संबंध वेगळे असतील. मात्र, आम्ही त्यांना शुभेच्छा देतो." युरोप एडिटर कात्या एडलर यांचं विश्लेषण ब्रेक्झिटची प्रक्रिया पूर्ण झाल्याने ब्रसेल्सने समाधान व्यक्त केलं असलं तरी याबाबत तिथेही फारसा आनंद नाही. ब्रेक्झिटमुळे युरोपीय महासंघ आणि ब्रिटन दोघंही दुबळे होतील, असं युरोपीय महासंघाला वाटतं. मात्र, दोन्ही बाजूने बऱ्याच गोष्टी सुटल्या आहेत. त्यामुळे हे वेगळं होणं कमी आणि पुनर्मिलनापर्यंतचा दुरावा अधिक असल्याचं त्यांना वाटतं. ब्रेक्झिट दोन्ही पक्षांमध्ये व्यावहारिकतेविषयीची चर्चाही व्हायची आहे. ब्रुसेल्स ब्रिटनच्या आर्थिक सेवांना किती अॅक्सेस देतो, हे बघावं लागेल. यात हवामान बदलाचाही विषय आहे आणि नव्या व्यापार करारात दर पाच वर्षात नूतनीकरणाची अटही आहे. या सर्व कारणांमुळे ब्रिटनसोबतची चर्चा संपलेली नाही, असं युरोपीय महासंघाचं मत आहे. काय बदलणार? ब्रेक्झिट ब्रिटनची तयारी पूर्ण झाली आहे का? येणाऱ्या बदलांशी जुळवून घेण्यासाठी ब्रिटनमध्ये गेल्या दोन आठवड्यांपासून विशेष तयारी सुरू आहे. मात्र, लहान व्यापारी अजून तयार नसल्याचं कळतंय. या शेवटच्या काही दिवसांत ब्रिटनने सीमेवर पायाभूत सोयींचा आढावा घेतला. तसंच फ्रान्स, हॉलंड आणि बेल्जिअम या राष्ट्रांशी सहकार्यावर चर्चा केली. एका सरकारी प्रवक्त्यांनी सांगितलं, "ज्या बॉर्डर सिस्टम आणि पायाभूत सोयींची गरज आहे, त्या आमच्याकडे आहेत आणि ब्रिटनच्या नव्या सुरुवातीसाठी आम्ही सज्ज आहोत." योग्य कागदपत्रांशिवाय सीमेपार जाणारी वाहनं परत पाठवली जात आहेत. 7.5 टनांहून जास्त माल नेणाऱ्या आणि परमिट नसलेल्या गाड्यांवर मोठा दंड आकारला जातोय. सोमवारपासून ट्रॅफिक वाढेल. तेव्हा नव्या प्रक्रिया आणि ब्रिटनच्या योजनांचा खरा कस लागणार आहे. हे वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


باقات الزهور وضعت على أبواب مسجد في العاصمة النيوزيلندية ولينغتون ومساجد أخرى في عموم البلاد وجُرح في الهجوم 48 شخصا، ولم يكشف بعد عن هويات القتلى والجرحى. ووضعت أكاليل الزهور خارج المساجد في أنحاء البلاد بينما ينتظر بعض الأهالي أخبارا عن ذويهم المفقودين في الهجوم. وتقول كل من بنغلاديش والهند وإندونيسيا إن بعض مواطنيها لقوا مصرعهم في إطلاق النار والبعض الآخر مازالوا في عداد المفقودين. وقد قام رجل مسلح، عرف نفسه بأنه أسترالي الجنسية، ببث لقطات الهجوم الذي نفذه على مسجد النور على فيسبوك. متبنيا وجهات نظر عنصرية مناهضة للمهاجرين. وتقول الشرطة إنها اعتقلت رجلاً في أواخر العشرينيات من العمر ووجهت إليه تهمة القتل العمد. كما اعتقل رجلان آخران وامرأة. وأطلق سراح أحدهم في وقت لاحق. ولم يعلن عن أسماء منفذي الهجوم حتى الآن. وقال مسؤول الشرطة في المدينة، مايك بوش، إنهم صادروا أسلحة نارية وعبوات متفجرة من مكان قريب من الحادث. هجوم نيوزيلندا: "لم أتوقع أن أرى مشهدا كهذا في حياتي" ووصفت رئيسة وزراء نيوزيلندا، جاسيندا أردرن، إطلاق النار بأنه هجوم مخطط له جيدًا، وقالت "كان هذا أحد أحلك الأيام في بلادنا". وأضافت في مؤتمر صحفي: "من الواضح لدينا الان أنه يمكن وصف ذلك بأنه هجوم إرهابي". ووصف رئيس الوزراء الأسترالي "سكوت موريسون" منفذ الهجوم المسلح، بأنه إرهابي من"اليمين المتطرف". بينما أكدت الشرطة النيوزيلندية أن الرجل لم يكن معروفًا مسبقًا لدى كل من الأمن النيوزيلندي والأسترالي. وقال المسلح وهو يبث لقطات حية من الهجوم الذي نفذه على فيسبوك عن طريق كاميرا مثبتة على الرأس، إنه أسترالي الجنسية ويبلغ من العمر 28 عامًا ويدعى برينتون تارانت، وأظهرت اللقطات لحظات اطلاقه النار بشكل عشوائي على رجال ونساء وأطفال من مسافة قريبة داخل مسجد النور. ودعت الشرطة الجمهور إلى عدم نشر وتبادل مقاطع الفيديو "المفجعة" على الإنترنت. وقال فيسبوك إنه أزال حسابات المسلح على فيسبوك وانستغرام وإنه يعمل على إزالة أي نسخ من اللقطات الدموية. ويبدو أن المشتبه به الذي وجه إليه الاتهام قد نشر بيانًا قبل الهجوم يوضح فيه نواياه، وكذلك تفاصيل حول خطة الهجوم. ومن المقرر أن تجري محاكمته يوم غد السبت. وصفت رئيسة وزراء نيوزيلندا، جاسيندا أردرن، الهجوم بأنه كان أحد أحلك الأيام في تاريخ البلاد وأفاد شهود عيان لوسائل إعلام محلية بأنهم لاذوا بالفرار هربا من إطلاق النار وشاهدوا عددا من المصابين على الأرض خارج مسجد النور. وأغلقت الشرطة كل المساجد في المدينة كما وضعت حراسة مشددة حول كل المدارس. وقال مهان إبراهيم الذي كان موجودا وقت الهجوم لصحيفة هيرالد "في البداية أعتقدنا أن عطلا كهربائيا وقع ثم فجأة بدأ كل الأشخاص في الفرار"، مضيفا "لا يزال أصدقائي في الداخل". ماذا حدث؟ جاء التقرير الأول عن الهجوم من مسجد النور، الواقع في وسط مدينة كرايست تشيرتش. توجه مسلح بسيارته إلى الباب الأمامي للمسجد ودخل وأطلق النار بشكل عشوائي لمدة خمس دقائق. وروى أحد الناجين من الهجوم للتلفزيون النيوزيلندي ما شاهده قائلا إن "المهاجم أطلق النار على شخص في صدره"، وبحسب ما ورد استهدف المهاجم أولا مصلى الرجال قبل أن يتوجه إلى مصلى السيدات في المسجد. وقال الناجي من الحادث "كل ما فعلته هو الانتظار والصلاة، لقد رجوت الله أن تنفد الذخيرة مع المسلح". "لقد جاء إلى مصلى الرجال، وأطلق النار، ثم ذهب إلى مصلى السيدات وأطلق النار هناك. و قد سمعت للتو أن إحدى السيدات توفيت". وقال شاهد عيان اخر، إنه سمع إطلاق نار سريع، وشاهد رجلا على الأرض وقد أطلقت رصاصة في رأسه. شاهد عيان: قتل الكثير من الأشخاص وسمعت صوت رشاش وقيل إن المسلح استقل سيارته بعد ذلك وانتقل إلى مسجد آخر في ضاحية لينوود، على بعد 5 كيلومترات، حيث وقع إطلاق النار الثاني. ولم يتضح بعد أين ألقي القبض على المشتبه بهم في الهجوم. وقال بوش إن الشرطة نزعت فتيل "عدد من العبوات الناسفة كانت داخل مجموعة من السيارات". وأضاف إن الشرطة صادرت عدد من الأسلحة النارية قرب المسجدين، وعثر على عبوات ناسفة في سيارة تابعة لأحد المشتبه بهم. ونصحت السلطات جميع المساجد في المدينة بإغلاق أبوابها حتى إشعار آخر. خريطة توضح أماكن وقوع الهجوم وكانت الشرطة قد أخلت ساحة الكاتدرائية في المدينة حيث كان الآلاف من الأطفال يشاركون في مسيرة تطالب بالتحرك ضد التغير المناخي. وطالبت الشرطة المواطنين في المدينة بالابتعاد عن الشوارع والبقاء في منازلهم حتى إشعار آخر. و يشكل المسلمون حوالي 1.1 في المئة من سكان نيوزيلندا البالغ عددهم 4.25 مليون نسمة، بحسب أحدث إحصاء سكاني. وارتفعت أعداد المسلمين كثيراً مع استقبال نيوزيلندا لاجئين من مختلف البلدان التي مزقتها الحرب منذ التسعينيات. جُرح في الهجوم 48 شخصا ردود الفعل العالمية قالت رئيسة الوزراء النيوزيلندية أردرن للصحفيين "بات من الواضح لدينا الان أنه يمكن وصف ذلك بأنه هجوم إرهابي". وفي تغريدة على موقع تويتر قالت: "ما حدث في كرايست تشيرتش هو عمل عنف غير مسبوق. وليس له مكان في نيوزيلندا. وكثير من الضحايا هم من أعضاء جالياتنا المهاجرة ونيوزيلندا هي موطنهم، وهم نحن". وقدم الرئيس الأمريكي دونالد ترامب أحر التعازي للشعب النيوزيلندي في أعقاب ما وصفها "بالمجزرة المروعة في المسجد"، وقال "الولايات المتحدة تقف إلى جانب نيوزيلندا ونحن مستعدون لتقديم كل ما يلزم. بارك الله في الجميع!" وقدمت رئيسة وزراء بريطانيا تيريزا ماي "خالص التعازي لشعب نيوزيلندا". وقالت ملكة بريطانيا "شعرت بحزن عميق لتلك الأحداث المروعة التي وقعت في كرايست تشيرتش اليوم، نقدم الأمير فيليب وأنا تعازينا لأسر وأصدقاء أولئك الذين فقدوا أرواحهم". وقال وزير خارجية الفاتيكان بيترو بارولين في برقية إن البابا فرانسيس عبر عن تضامنه الكامل مع ضحايا الحادث، و"يشعر بالحزن العميق للخسائر في الأرواح الناجمة عن أعمال العنف التي لا معنى لها". وقال الأمين العام للأمم المتحدة انتونيو غوتيريش تعليقا على الهجوم "يجب أن نتصدى للكراهية الموجهة للمسلمين وجميع أشكال التعصب والإرهاب". وقالت المستشارة الألمانية أنغيلا ميركل إنها حزنت "مع النيوزيلنديين على مواطنيهم الذين تعرضوا للهجوم والقتل بدافع الكراهية العنصرية أثناء الصلاة في مساجدهم". ووصف الرئيس الفرنسي إيمانويل ماكرون الهجوم بأنه "هجوم بغيض" وقال إن فرنسا تقف "ضد أي شكل من أشكال التطرف".

भारताचे न्यूझीलंडमधील उच्चायुक्त संजीव कोहली यांनी बीबीसीशी बोलताना सांगितले, प्रारंभी मिळालेल्या माहितीनुसार या घटनेत 2 भारतीय आणि भारतीय वंशाचे 4 लोक मृत्युमुखी पडल्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. क्राइस्टचर्च हल्ल्यात आतापर्यंत ही माहिती अधिकृत नसून न्यूझीलंड सरकारनं अद्याप त्यावर शिक्कामोर्तब केलेलं नाही असंही त्यांनी सांगितलं. संजीव कोहली म्हणाले, "भारतीय उच्चायुक्तालयाच्या हेल्पलाइनवर लोकांचे फोन येत आहेत. ही माहिती त्याच चौकशीतून आणि ख्राइस्टचर्चमधील भारतीय समुदायाकडून मिळालेल्या माहितीवर आधारित आहे." या सहा जणांमध्ये दोघेजण हैदराबादचे, एक गुजरातचा, एक नागरिक पुण्याचा असल्याचे कोहली यांनी सांगितले. ख्राइस्टचर्चमध्ये भारतीय वंशाचे जवळपास 30 हजार लोक राहातात. न्यूझीलंडसाठी हा एक काळा दिवस ठरला आहे. या प्रकारच्या हिंसाचाराला देशात कोणतंही स्थान नाही. या हल्ल्यातील पीडितांच्या पाठिशी आम्ही आहोत," असं न्यूझीलंडच्या पंतप्रधान जेसिंडा आर्डर्न यांनी म्हटलं आहे. न्यूझीलंडचे पोलीस आयुक्त माईक बुश यांनी म्हटलं आहे की, "याप्रकरणी 4 जणांना ताब्यात घेण्यात आलं आहे. ज्यात 3 पुरुष आणि एका महिलेचा समावेश आहे. पण यामुळे धोका टळला, असं म्हणता येणार नाही." या हल्लेखोरांमध्ये एक 28 वर्षांचा ऑस्ट्रेलियन नागरिक आहे, असं ऑस्ट्रेलियाचे पंतप्रधान स्कॉट मॉरिसन यांनी सांगितलं आहे. हल्लोखोराचा उल्लेख त्यांनी 'अतिउजव्या विचारां'चा व्यक्ती असा केला आहे. "ही घटना आपल्याला सांगते की, वाईट लोक आपल्यामध्येच उपस्थित असतात आणि ते कधीही असे हल्ले घडवून आणू शकतात," असं त्यांनी म्हटलं आहे. बांगलादेशची टीम बचावली या गोळीबारात बांगलादेशची क्रिकेट टीम थोडक्यात बचावली आहे. बांगलादेशची क्रिकेट टीम सध्या न्यूझीलंडमध्ये आहे. क्रिकेटपटू तामिम इक्बाल यांनी ट्वीट करत म्हटलं आहे की, हल्लेखोरांच्या गोळीबारातून आमची टीम सुखरुप बचावली आहे. बांगलादेशच्या क्रिकेट मंडळाचे प्रवक्ते जलाल युनूस यांच्या मते, "आमची जवळपास संपूर्ण टीम बसमध्ये होती आणि मशिदीच्या आत जाणार होती. पण तितक्यात आम्हाला मोठा आवाजा ऐकू आला आणि आम्ही आत जायचं टाळलं. सर्व खेळाडू सुखरुप आहेत. पण त्यांना याचा धक्का बसला आहे. आम्ही आमच्या संघाला हॉटेलमध्येच थांबण्याचा सल्ला दिला आहे." मशिदीच्या आत अनेक जण गंभीर जखमी झाले असल्याचं स्थानिकांचं म्हणणं आहे. तर या क्षेत्रात प्रवेश न करण्याची पोलिसांनी विनंती केली आहे. यामुळे परिसरातील शाळा बंद ठेवण्यात आल्या आहेत. प्रत्यक्षदर्शी मोहान इब्राहिम यांनी New Zealand Heraldला सांगितलं की, "सुरुवातीला हा एक इलेक्ट्रिक शॉक आहे, असं आम्हाला वाटलं. पण नंतर लोक धावायला लागले. माझे काही मित्र अजूनही आत आहेत. मी माझ्या मित्रांना आवाज द्यायचा प्रयत्न केला, पण मला काही प्रतिसाद मिळाला नाही. मला माझ्या मित्रांची काळजी वाटते." याच भागातील दुसऱ्या मशिदीचा परिसरही रिकामा करण्यात आल्याची माहिती आहे. न्यूझीलंडची न्यूज वेबसाईट Stuff.nzनुसार, एका सरकारी प्रवक्त्यानं Canterbury District Health Board (CDHB)ला जखमींवर उपचारासाठी तयार राहण्यास सांगितलं आहे. हवामान बदलासंदर्भात कारवाईच्या मागणीसाठी Cathedral Square येथे हजारो विद्यार्थी एकत्र येत निदर्शन करणार होतो. आता हा परिसर रिकामा करण्यात आला आहे. क्राइस्टचर्चमध्ये गंभीर परिस्थिती उद्भवण्याची शक्यता आहे. परिस्थिती नियंत्रणात आणण्यासाठी पोलिसांचे प्रयत्न सुरू आहेत. असं असंल तरी धोक्याची घंटा अधिक आहे. रहिवाशांनी बाहेर न पडण्याचा पोलिसांनी सल्ला दिला आहे. क्राइस्टचर्चच्या महापौर लियानेर डेलझीएल यांनी या घटनेवर म्हटलं आहे की, "शाळेतील विद्यार्थी सुरक्षित आहेत. या परिस्थितीत लोकांनी शांत राहणं खूप गरजेचं आहे. ही खूपच वाईट घटना आहे. आपण सर्वांनी एकत्र येत या घटनेला सामोरं जाणं गरजेचं आहे." हेही वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


آل باتشينو ومارتن سكورسيزي وروبرت دي نيرو في مهرجان لندن السينمائي العام الماضي وسيستضيف يوتيوب بدءاً من 29 مايو/أيار، مهرجان "We Are One: A Global Film Festival". ويأتي ذلك بعد أن تسبب فيروس كورونا في تعطيل العديد من الأحداث الدولية، حيث توقفت صناعة الأفلام. وسيساعد البديل الرقمي لمدة 10 أيام على جمع الأموال لصندوق الاستجابة للتضامن في مواجهة "كوفيد-19" التابع لمنظمة الصحة العالمية وما بعده. ويشارك 20 مهرجاناً من جميع أنحاء العالم بما في ذلك مهرجان لندن السينمائي، مهرجان القدس السينمائي، مهرجان مومباي السينمائي ومهرجان مراكش السينمائي الدولي، بالإضافة إلى مهرجان صندانس السينمائي ومهرجان تريبيكا السينمائي. مواضيع قد تهمك نهاية وانضم تريبيكا، الذي شارك في تأسيسها روبرت دي نيرو وجين روزنثال في نيويورك، إلى عمالقة البث المباشر لعرض الحدث على الإنترنت بعد أن أجبر على تأجيل مهرجان هذا العام. وهم يأملون في أن "يوحد منظمي المهرجانات السينمائية والقائمين على إعداد برامجها والفنانين والكتاب للترفيه عن الجمهور وتقديم المساعدة لهم في جميع أنحاء العالم". "إلهام وبث روح الوحدة" وقال روزنثال "غالباً ما نتحدث عن دور الفيلم القوي الفريد في إلهام وتوحيد الناس رغم الحدود والاختلافات للمساعدة في تضميد جراح العالم". "كل العالم بحاجة إلى ما يواسيه ويضمد جراحه الآن". وسيشمل الحدث المجاني الأفلام القصيرة، الوثائقية، الموسيقى، الكوميديا والمحادثات وسيتوفر جدول كامل قريباً من حدث الشهر المقبل. ووفقاً للموعد الأخير، لا يُتوقع وجود أي أفلام مجدولة لمهرجانات 2020 القادمة لأسباب مالية وحقوقية. وفي الشهر الماضي، تم تأجيل مهرجان كان السينمائي بسبب الفيروس. وقال رئيس المهرجان بيير ليسكور والمندوب العام تييري فريمو إنهم "فخورون" بالمشاركة في المهرجان عبر الإنترنت، بدلاً من ذلك. "نحن فخورون بالانضمام إلى المهرجانات الشريكة لنا لتسليط الضوء على الأفلام والمواهب غير العادية حقاً، مما يتيح للجمهور تجربة الفروق الدقيقة في سرد القصص من جميع أنحاء العالم والشخصيات الفنية لكل مهرجان". ووفقا للموقف الراهن، فإنهمن المزمع أن تقام نسخة معدلة من مهرجانات تورونتو والبندقية ولندن الخريف المقبل، وأُقيم مهرجان برلين في أواخر فبراير/شباط. الماضي.

मामी 2019 मध्ये करण जोहर आणि किरण राव युट्यूबवर 29 मे पासून वी आर वन : अ ग्लोबल फिल्म फेस्टिव्हल (We Are One : A Global Film Festival) हा ऑनलाईन फिल्म फेस्टिव्हल होईल. कोरोना व्हायरसच्या संसर्गामुळे अनेक आंतरराष्ट्रीय कार्यक्रम रद्द झाले. यासोबतच जगभरातली फिल्म इंडस्ट्रीही सध्या ठप्प आहे. 10 दिवसांच्या या ऑनलाईन फिल्म फेस्टिव्हलद्वारे वर्ल्ड हेल्थ ऑर्गनायझेशन म्हणजेच WHO साठी निधी उभारण्यात येणार आहे. या ऑनलाईन फेस्टिव्हलसाठी जगभरातली 20 फिल्म फेस्टिव्हल्स एकत्र आले आहेत. यात मुंबई फिल्म फेस्टिव्हल म्हणजेच MAMI, BFI लंडन फिल्म फेस्टिव्हल, जेरुसलेम फिल्म फेस्टिव्हल, कान फिल्म फेस्टिव्हल, बर्लिन फिल्म फेस्टिव्हल, ट्रिबेका फिल्म फेस्टिव्हल्सचा समावेश आहे. कोव्हिडमुळे यापैकी अनेक फिल्म फेस्टिव्हल पुढे ढकलावे लागले आहेत. या व्हायरसमुळेच गेल्या महिन्यात कान फिल्म फेस्टिव्हलही पुढे ढकलण्यात आला होता. अल पचिनो, मार्टिन स्कॉर्सेसी आणि रॉबर्ट डी निरो गेल्या वर्षीच्या लंडन फिल्म फेस्टिव्हलमध्येअल पचिनो, मार्टिन स्कॉर्सेसी आणि रॉबर्ट डी निरो गेल्या वर्षीच्या लंडन फिल्म फेस्टिव्हलमध्ये त्यानंतर यासाठी अभिनेते रॉबर्ट डी निरो यांच्या ट्रिबेका आणि न्यूयॉर्कच्या जेन रोजेंथल यांनी या ऑनलाईन फेस्टिव्हलसाठी पुढाकार घेतला. "या निमित्ताने जगभरातले फिल्म फेस्टिव्हल आयोजक, कलाकार आणि कथाकार एकत्र येतील आणि त्यातून जगभरातल्या प्रेक्षकांना काहीसा दिलासा मिळेल," अशी आशा या आयोजकांनी व्यक्त केलीय. जेन रोजेंथल सांगतात, "एकमेकांतल्या सीमा आणि मतभेद ओलांडत लोकांना प्रेरित करण्यात, एकत्र आणण्यात सिनेमाची भूमिका किती महत्त्वाची आहे याबद्दल आपण अनेकदा बोलतो. यामुळे जखमा भरून येतात, आणि सगळ्या जगाला सध्या याची गरज आहे." या मोफत ऑनलाईन फेस्टिव्हलमध्ये फिल्म, शॉर्टफिल्म्स, डॉक्युमेंटरी, संगीत, कॉमेडी आणि चर्चा या सगळ्याचा समावेश असेल. पुढच्या महिन्यात याचं वेळापत्रक उपलब्ध होईल. या ऑनलाईन फेस्टिव्हलमध्ये सहभागी होत असल्याचा आपल्याला अभिमान असल्याचं कान फिल्म फेस्टिव्हलच्या अध्यक्षांनी म्हटलंय. हे वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV


ويأتي هذا فيما تجري استعدادات لبدء حملات تطعيم باللقاح في أنحاء القارة. ورُصدت حالات إصابة في إسبانيا والسويد وسويسرا، مرتبطة بأشخاص قدموا من المملكة المتحدة. وأدت المعلومات التي أُعلن عنها قبل أسبوع عن السلالة الجديدة التي انتشرت في إنجلترا إلى فرض قيود على السفر من بريطانيا إلى عشرات البلدان. وأصبحت المجر أول دولة في الاتحاد الأوروبي تبدأ تطعيم مواطنيها ضد الفيروس. مواضيع قد تهمك نهاية وقالت وكالة الأنباء الرسمية في المجر إن أول شخص تلقى لقاح فايزر-بيونتيك طبيب في مستشفى ديل-بيست المركزي. ومن المتوقع أن تبدأ التطعيمات في فرنسا وألمانيا وإسبانيا الأحد. وفي مدريد، قال أنطونيو ثاباتيرو، نائب رئيس مكتب الصحة في العاصمة الإسبانية، إن هناك 3 حالات إصابة بالسلالة الجديدة لأقارب شخص عاد من بريطانيا يوم الخميس. وهناك حالة إصابة رابعة لرجل عاد من بريطانيا مؤخرا. وقال ثاباتيرو إن حالة جميع المصابين بالفيروس غير خطيرة وأنه "لا يوجد داع للقلق". وأشار إلى وجود 3 حالات أخرى مشتبه بها، لكن نتائج الاختبارات لن تكون متاحة قبل الثلاثاء أو الأربعاء. وقبل ساعات، أعلنت فرنسا تسجيل أول إصابة بهذه السلالة. وقالت وزارة الصحة الفرنسية إنّ الشخص المصاب فرنسي من تور، بوسط فرنسا، كان قد وصل من لندن في يوم 19 ديسمبر/ كانون الأول. وأوضحت أنه لم تظهر عليه أي أعراض، وأنه قيد العزل في منزله حاليا. وأغلقت فرنسا حدودها مع بريطانيا بعد رصد السلالة الجديدة هناك، لكنها رفعت الحظر عن مواطني الاتحاد الأوروبي يوم الأربعاء، بشرط أن يقدموا نتيجة اختبار تثبت خلوهم من الفيروس قبل السفر. وأمضى الآلاف من سائقي الشاحنات يوم عيد الميلاد في سياراتهم في كنت في انتظار عبور القناة الإنجليزية. ورصدت سويسرا 3 حالات إصابة، بينهم اثنان لمواطنين بريطانيين موجودين حاليا في البلد. وسويسرا هي الدولة الوحيدة في الاتحاد الأوروبي التي أبقت منتجعات التزلج بها مفتوحة خلال عطلة عيد الميلاد والعام الجديد، ولقد وصل إليها آلاف السائحين من بريطانيا خلال الأسبوعين الماضيين. وفي السويد، قالت السلطات الصحية إن مسافرا أُصيب بالسلالة الجديدة، وأنه يخضع للعزل المنزلي منذ قدومه من بريطانيا. وفي وقت سابق، رُصدت حالات إصابة بالسلالة الجديدة في الدنمارك وألمانيا وإيطاليا وهولندا. وخارج أوروبا، سجلت أستراليا في السابق وجود السلالة الجديدة، بينما أعلنت اليابان يوم الجمعة رصد 5 حالات إصابة لأشخاص وصلوا لتوهم من بريطانيا. ماذا نعرف عن السلالة الجديدة؟ أُلقي باللوم على السلالة الجديدة، التي اكتشفت لأول مرة في جنوب إنجلترا في سبتمبر/ أيلول، في الارتفاع الحاد في مستويات الاختبارات الإيجابية في الأسابيع القليلة الماضية في لندن وجنوب شرق إنجلترا وشرق إنجلترا. ويقول مكتب الإحصاءات الوطنية في بريطانيا إن حوالي ثلثي الأشخاص الذين ثبتت إصابتهم في هذه المناطق يمكن أن تكون لديهم السلالة الجديدة - لكن هذا مجرد تقدير. هناك ثلاثة أمور متزامنة تجعل الاهتمام منصبا على السلالة الجديدة: يقول مراسل الشؤون الصحة والعلوم في بي بي سي، جيمس غالاغر، إن كل هذه العوامل تجعل الفيروس قادرا على الانتشار بسهولة أكبر. ومع ذلك، لا يوجد دليل على أن السلالة الجديدة أكثر فتكا، ومن المفترض أن تظل اللقاحات الرائدة التي تم تطويرها في الأشهر الأخيرة فعالة، كما يقول الخبراء. كيف استجاب العالم لأزمة السلالة الجديدة في بريطانيا؟ حظرت أكثر من 40 دولة جميع المسافرين الوافدين من المملكة المتحدة في وقت سابق من هذا الشهر. عُلقت الرحلات الجوية من المملكة المتحدة إلى مناطق في جميع أنحاء العالم بما في ذلك إسبانيا والهند وهونغ كونغ. وتقطعت السبل بمئات الأشخاص لساعات نتيجة قيود السفر. وذهبت المملكة العربية السعودية وسلطنة عمان والكويت إلى أبعد من ذلك، حيث أغلقت حدودها بالكامل لمدة أسبوع. ويوم السبت، قررت اليابان إغلاق حدودها أمام الأجانب حتى نهاية يناير/ كانون الثاني. ويُستثنى من هذا المواطنين اليابانيين والأجانب المقيمين في اليابان الموجودين حاليا خارجها.

आता स्पेन, स्वीडन, स्वित्झर्लँड यांनीही ब्रिटनमधून आलेल्या प्रवाशांच्या माध्यमातून आपल्या देशात नवा स्ट्रेन आढळून आल्याचं सांगितलं आहे. ब्रिटनमध्ये कोरोना व्हायरसचा नवा स्ट्रेन आल्याची माहिती मिळाल्यानंतर अनेक देशांनी तिथून होणारी विमान वाहतूक बंद केली होती. स्पेनची राजधानी माद्रीदमध्ये गुरुवारी (24 डिसेंबर) ब्रिटनहून परतलेल्या एका व्यक्तीच्या तीन नातेवाईकांना कोरोना व्हायरसची लागण झाल्याचं आढळून आलं. ही माहिती शहराचे उप-आरोग्य अधिकारी एंटोनिओ जापातेरो यांनी दिली. संसर्ग झालेल्या रुग्णआंपैकी एक-चतुर्थांश रुग्णांचा संबंध ब्रिटनमधून परतलेल्या व्यक्तींशी आहे. पण कोणताही रुग्ण गंभीर नसून घाबरण्याची गरज नाही, असं जापातेरो म्हणाले. त्याशिवाय, तीन नवे संशयित रुग्ण आढळून आलेले आहेत. त्यांच्यात नव्या कोरोना प्रजातीचा संसर्ग झालेला असू शकतो. त्यांच्या चाचणीचा अहवाल 29 डिसेंबरपर्यंत मिळू शकतो. फ्रान्स, स्वित्झर्लंड, स्पेन आणि स्वीडनमध्येही सापडले रुग्ण सर्वप्रथम फ्रान्सने शनिवारी (26 डिसेंबर) आपल्या देशात ब्रिटनहून परतलेल्या एका व्यक्तीला कोरोनाच्या नव्या प्रजातीची लागण झाल्याची बातमी दिली होती. संसर्ग झालेल्या व्यक्तीमध्ये कोणतीही लक्षणं दिसत नसून सध्या त्यांनी स्वतःला घरामध्येच अलगीकरण करून घेतलं आहे. व्हायरसच्या नव्या प्रजातीचं लागण झाल्याची माहिती मिळताच फ्रान्सने ब्रिटनदरम्यानची वाहतूक बंद केली. बुधवारी म्हणजेच 23 डिसेंबरला युरोपीय नागरिकांसाठी देशाच्या सीमा खुल्या करण्यात आल्या. पण प्रवास करण्यापूर्वी नागरिकांनी आपला कोरोना निगेटिव्ह रिपोर्ट दाखवावा, अशी अट घालण्यात आली आहे. स्पेन आणि फ्रान्सशिवाय स्वित्झर्लंडमध्ये नव्या प्रजातीची लागण झालेले तीन रुग्ण आढळून आले. यामध्ये तीन जण ब्रिटिश नागरिक आहेत, हे दोघे ख्रिसमसच्या सुट्ट्या घालवण्यासाठी स्वित्झर्लंडला गेले होते, अशी माहिती प्रशासनाने दिली. स्वित्झर्लंड या एकमेव देशाने ख्रिसमसच्या पार्श्वभूमीवर परदेशी पर्यटकांसाठी देशाच्या सीमा खुल्या ठेवल्या होत्या. यामुळेच गेल्या काही आठवड्यांमध्ये हजारो ब्रिटिश नागरिक सुट्ट्या घालवण्यासाठी स्वित्झर्लंडमध्ये दाखल झाले होते. स्वीडनच्या एका पर्यटन कंपनीनेही एका रुग्णाबाबत माहिती दिली. ब्रिटनहून परतलेल्या एका व्यक्तीची तब्येत अत्यंत खराब आहे. त्यांनी स्वतःला आयसोलेट करून घेतलं आहे, असं त्यांनी सांगितलं. त्याशिवाय, डेन्मार्क, जर्मनी, इटली, नेदरलँड्स आणि ऑस्ट्रेलियातही लोकांना कोरोना व्हायरसच्या नव्या प्रजातीची लागण झाल्याचं आढळून येत आहे. जपानमध्येही ब्रिटनहून परतलेले पाच जपानी नागरिक कोरोना पॉझिटिव्ह आढळून आले होते. कोरोना व्हायरसच्या नव्या प्रजातीची ओळख सर्वप्रथम लंडन, दक्षिण-पूर्व ब्रिटन आणि पूर्व ब्रिटनमध्ये झाली. ब्रिटनच्या सांख्यिकी कार्यालयाने दिलेल्या माहितीनुसार, "सध्या देशातील कोरोना पॉझिटिव्ह असलेल्या रुग्णांपैकी दोन-तृतीयांश रुग्ण नव्या प्रजातीची लागण झालेले असू शकतात. पण हा केवळ अनुमान आहे." कोरोनाबद्दलच्या या तीन गोष्टीमुळे जगात काळजीचं वातावरण आहे. बीबीसीचे आरोग्य आणि विज्ञान प्रतिनिधी जेम्स गॅलाघर यांच्या मते, या सर्व कारणांमुळे कोरोनाचा नवा स्ट्रेन जास्त वेगाने पसरू शकतो. पण, सध्याच्या स्थितीत दिलासादायक गोष्ट म्हणजे, जगभरात तयार होत असलेल्या लशी या प्रजातीवरसुद्धा परिणामकारक ठरू शकतात, असं तज्ज्ञांना वाटतं. अनेक देशांकडून ब्रिटन प्रवासावर निर्बंध दरम्यान, 40 पेक्षा जास्त देशांनी ब्रिटनहून येणाऱ्या विमानांवर निर्बंध लावले आहेत. सौदी अरब, ओमान आणि कुवैत या देशांनी तर या सगळ्यांच्या पलिकडे जात एक आठवडा आपल्या देशाच्या सीमा बंद केल्या आहेत. तर, शनिवारी (26 डिसेंबर) जपाननेही अशाच प्रकारचा निर्णय घेतला. त्यांनी जानेवारी अखेरपर्यंत सर्वच ब्रिटिश नागरिकांच्या प्रवेशावर निर्बंध लावले आहेत. तोपर्यंत फक्त जपानी नागरिक तसंच जपानमध्ये काम करत असलेल्या लोकांनाच जपानमध्ये प्रवेश करण्याची परवानगी असेल. ब्रिटनशिवाय दक्षिण आफ्रिकेतही कोरोनाचा एक नवा स्ट्रेन मिळाल्याचं सांगितलं जातं. हा स्ट्रेन ब्रिटनच्या स्ट्रेनपेक्षा थोडा वेगळा आहे. दक्षिण आफ्रिकेतील शास्त्रज्ञांच्या मते, कोरोना व्हायरसच्या या नव्या प्रजातीचा संसर्ग तरुण आणि निरोगी लोकांमध्येही मोठ्या प्रमाणात होऊ लागला आहे. हे वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


صرح بذلك في فيلم وثائقي جديد عن هيلاري كلينتون وصرّح كلينتون بذلك، في جزء من سلسلة وثائقية بعنوان "هيلاري" والذي يتناول الحياة العامة للمرشحة الرئاسية لعام 2016 هيلاري كلينتون. وكان كلينتون قد وضع في قلب إجراءات مساءلة برلمانية تسعى لعزله في عام 1998 بسبب اتهامه بالكذب على المحققين حول علاقته بلوينسكي. ولكنه نجا من تلك الإجراءات في مجلس الشيوخ. فضيحة بيل كلينتون ومونيكا لوينسكي في مسلسل درامي أمريكي بيل كلينتون يكتب رواية حول البيت الأبيض مواضيع قد تهمك نهاية وقال كلينتون في السلسلة الوثائقية: "ما أقدمتُ عليه كان سيئاً، لكن لم يكن الأمر كما اعتقدت". وكانت لوينسكي في فترة تدريبية في البيت الأبيض خلال علاقتها بكلينتون وكانت تبلغ من العمر آنذاك 22 عاماً. وأضاف كلينتون: "تشعر أنك تدور في المكان نفسه- أنك في معركة من 15 جولة امتدت إلى 30 جولة، وهناك شيء سيشتت ذهنك عن المعركة لفترة من الوقت. الجميع يعاني من ضغوطات حياتية وخيبات أمل وحالات رعب ومخاوف أو أياً كان، قمت بأشياء لتخفيف قلقي لسنوات". وأصبحت علاقته بلوينسكي قصة إخبارية كبرى في أواخر التسعينيات بعد أن نفى الرئيس في بادئ الأمر وجود أي علاقة قبل أن يعترف لاحقاً "بوجود اتصال جسدي حميم وغير مناسب". وكانت إجابة كلينتون الأولية على تقارير وسائل الإعلام في عام 1998 - "لم يكن لديّ علاقات جنسية مع تلك المرأة" - وهي واحدة من أكثر المقولات التي لا تنسى في السياسة الأمريكية. وصرّحت لوينسكي بأنّ علاقتها بالرئيس السابق اتُفق عليها، لكنّها وصفتها بأنها "إساءة استخدام جسيمة للسلطة". وقالت لصحيفة فانيتي فير في عام 2014: "" عملية الاستغلال الحقيقة جرت في أعقاب ذلك، عندما أصبحتُ كبش فداء من أجل حماية منصبه القوي...". وقالت إنها كان لديها "فهم محدود للعواقب" في ذلك الوقت وتأسف يومياً لحدوث كل ذلك. تقول مونيكا لوينسكي إنها أصبحت كبش فداء بعد هذه القضية ويقول كلينتون في الوثائقي، إنه يشعر "بسوء شديد" لأنّه تمّ تحديد حياة لوينسكي من خلال علاقتها به. وأضاف: "على مرّ السنين، حاولت أن أشاهدها تعود إلى حياتها الطبيعية مرة أخرى ولكن عليك أن تقرّر كيفية تحديد ما هو الطبيعي". وعند سؤالها عن الحادثة، أوضحت هيلاري كلينتون مدى الدمار الذي تعرّضت له قائلة: "لقد أوذيت شخصياً بشكل كبير ولم أصدق ذلك، لا أستطيع تصديق أنك كذبت. لقد كان الأمر فظيعاً وقلتُ إذا كان ذلك سيصبح علنياً، عليك أن تخبر تشيلسي". وأوضحت كيف "لم تكن تريد أن تسمع أي شيء يتعلق به" بعد انتشار خبر العلاقة. وأضافت: "لقد اتخذت قراراً بالبقاء مع زوجي. أعتقد أنّ بعض الناس اعتقدوا أنني اتخذت القرار الصحيح ويعتقد بعضهم الآخر أنني اتخذت القرار الخطأ". وقال كلينتون في الوثائقي إنّ إخبار ابنتهما تشيلسي عن القضية كان "بشعاً للغاية".

बिल क्लिंटन आणि मोनिका लिवेन्स्की हिलरी क्लिंटन यांनी 2016 यांनी अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षपदाची निवडणूक लढवली होती. त्यांच्या सार्वजनिक आयुष्यावर हिलरी नावाचा एक माहितीपट तयार करण्यात आला आहे. त्यात बिल क्लिंटन यांनी हे वक्तव्य केलं आहे. मोनिका लिवेन्स्की यांच्यासोबत असलेले नातं चौकशी अधिकाऱ्यांपासून लपवल्याबाबत त्यांच्यावर 1998 मध्ये महाभियोगाची कारवाई करण्यात आली होती. सिनेटच्या कारवाईतून त्यांची मुक्तता करण्यात आली होती. क्लिंटन आणि लिवेन्स्की यांचे प्रेमसंबंध होते तेव्हा ती 22 वर्षांची होती. हुलू या माहितीपटाची निर्मिती करणाऱ्या कंपनीशी बोलताना ते म्हणाले, "मी जे केलं ते वाईट होतं. पण चला आता मूर्खपणा करून पाहूया आणि तो केला अशातला भाग नाही." "कधीकधी असं वाटतं की तुम्ही एखाद्या धक्क्यात आहात. 15 फेऱ्यांचा एखादा खेळ मग 30 फेऱ्यांचा होतो. त्यामुळे तिथून मन वळवण्यासाठी असं काही मिळतं. प्रत्येकाला आयुष्यात प्रचंड ताणतणाव असतात, भीती असते, नैराश्य येतं. अशा वेळी त्यातून बाहेर निघण्याचा हा एकच मार्ग असतो. म्हणूनच मी पुढची अनेक वर्षं मी काळजीमुक्त झालो." 1990 च्या दशकात बिल क्लिंटन आणि मोनिका लिवेन्स्की यांच्या प्रेमप्रकरणाच्या बातम्या प्रचंड गाजल्या होत्या. आधी त्यांनी या प्रेमप्रकरण नसल्याचं सांगितलं होतं. त्यानंतर मात्र तिच्याशी शारीरिक संबंध असल्याची कबुली दिली होती. 1998 मध्ये प्रसारमाध्यमांत आलेल्या बातम्यांना, "माझे त्या स्त्रीशी लैंगिक संबंध नाहीत." असं वक्तव्य करून प्रतिसाद दिला होता. अमेरिकेच्या राजकीय इतिहासात ते वाक्य फार गाजलं होतं. बिल क्लिंटन यांच्याबरोबरचे संबंध परस्परसंमतीने असल्याचं लिवेन्स्की यांचं म्हणणं होतं. मात्र तो पदाचा गैरवापर असल्याचंही त्यांनी सांगितलं होतं. मोनिका लिवेन्स्की मला त्यांच्या हातचा बाहुला केलं असं त्यांनी व्हॅनिटी फेअरला दिलेल्या मुलाखतीत म्हटलं होतं. या प्रेमप्रकरणाचे काय परिणाम होतील याची त्यांना कल्पना नव्हती आणि नंतर त्याचा प्रचंड पश्चाताप झाल्याचं त्यांनी सांगितलं. लिवेन्स्कीच्या आयुष्याची व्याख्या म्हणजे आमचं नातं अशी करण्यात आली आहे. याचं मला प्रचंड वाईट वाटतं असं बिल क्लिंटन या मुलाखतीत म्हणाले. "गेल्या अनेक वर्षांपासून तिचं आयुष्य सुरळीत व्हावं म्हणून मी प्रयत्न करत आहे. पण आता सुरळीत शब्दाची व्याख्या काय आहे हेही महत्त्वाचं आहे." ते म्हणाले. जेव्हा या प्रकरणाबदद्ल हिलरी यांना विचारलं तेव्हा त्या म्हणाल्या, "मी वैयक्तिक पातळीवर प्रचंड दुखावले होते. माझा अजिबात विश्वास बसला नाही. ते सगळं फार भीषण होतं. जर हे सार्वजनिक होणार असेल तर चेलसाला (त्यांच्या मुलीला) सांगायला हवं." जेव्हा हे सगळं बाहेर आलं तेव्हा त्यांच्याबरोबर कोणतंच नातं ठेवायचं नव्हतं असंही हिलरी म्हणाल्या. "मी माझ्या नवऱ्याबरोबर राहण्याचा निर्णय घेतला. काही लोकांना तो योग्य निर्णय वाटला तर काही लोकांना अयोग्य." मुलीला या प्रेमप्रकरणाची कल्पना देणं अतिशय लाजिरवाणं होतं असं बिल क्लिंटन म्हणाले. हेही वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


وقال ترامب، في تغريدة نشرها على حسابه على موقع التواصل الاجتماعي توتير: "الدولة العربية الثانية التي تبرم اتفاق سلام مع إسرائيل في 30 يوما". وقاطعت الدول العربية إسرائيل لعقود طويلة، معلنة إصرارها على عدم إقامة علاقات طبيعية معها إلا بعد تسوية النزاع مع الفلسطينيين. لكن الإمارات أعلنت الشهر الماضي توصلها إلى اتفاق على إقامة علاقات دبلوماسية مع إسرائيل. وأثار الاتفاق الإماراتي في ذلك الوقت تكهنات بأن البحرين سوف تسير على نفس النهج. وكان للرئيس الأمريكي دونالد ترامب، الذي أعلن خطته للسلام في الشرق الأوسط التي استهدفت تسوية الصراع الفلسطيني الإسرائيلي في يناير/ كانون الثاني الماضي، دور بارز في اتفاقي الإمارات والبحرين مع إسرائيل. مواضيع قد تهمك نهاية وبالاتفاق الأخير، تصبح البحرين الدول العربية الرابعة في الشرق الأوسط، بعد مصر والأردن والإمارات، التي تعترف بدولة إسرائيل منذ تأسيسها عام 1948. ماذا قال الجانبان وترامب؟ قال بنيامين نتنياهو، رئيس وزراء إسرائيل، إنه "متحمس" للتوصل إلى "اتفاق سلام" مع دولة أخرى الجمعة. وأضاف: "حقبة جديدة من السلام، السلام من أجل السلام. الاقتصاد من أجل الاقتصاد. على مدى سنوات طويلة استثمرنا في السلام، والآن سوف يستثمر السلام فينا، وسيحقق استثمارات كبيرة في الاقتصاد الإسرائيلي، وهذا أمر مهم للغاية". وقال ترامب: "إنجاز تاريخي آخر اليوم. صديقتانا العظيمتان إسرائيل ومملكة البحرين توصلتا إلى اتفاق سلام". كما نشر الرئيس الأمريكي على حسابه على تويتر نسخة من بيان مشترك أصدره هو ورئيس الوزراء الإسرائيلي وملك البحرين الشيخ حمد بن عيسى بن سلمان آل خليفة. كما غرد قائلا: "إنجاز تاريخي لإرساء المزيد من السلام في الشرق الأوسط من شأنه أن يزيد من استقرار، وأمن، ورخاء المنطقة". دعا ترامب البحرين لحضور مراسم توقيع الاتفاقية بين الإمارات العربية المتحدة وإسرائيل بتاريخ 15 سبتمبر الجاري في البيت الأبيض ردود أفعال أخرى رحبت الإمارات بالخطوة الإسرائيلية البحرينية. ووصفت وزارة الشؤون الخارجية الإماراتية ما حدث بأنه "إنجاز هام وتاريخي سوف يسهم إلى حد كبير في استقرار ورخاء المنطقة". غير أنه كانت هناك ردود أفعال غاضبة من المسؤولين في السلطة الفلسطينية. واستدعت وزارة الخارجية الفلسطينية السفير الفلسطيني من البحرين للتشاور. كما تحدث بيان صادر عن السلطة الفلسطينية في هذا الشأن عن "ضرر بالغ يلحق بالحقوق الثابتة للشعب الفلسطيني والتحرك العربي المشترك". واعتمد الفلسطينيون لعشرات السنوات على الموقف العربي الموحد من انسحاب إسرائيل من الأراضي المحتلة وقبولها قيام دولة فلسطينية. ووصف حسين أمير عبداللهيان، المستشار الخاص لرئيس البرلمان الإيراني للشؤون الدولية، الاتفاق الإسرائيلي البحريني بأنه "خيانة للقضية الفلسطينية". ماذا يدور في خلفية المشهد؟ في خلفية التحركات الدبلوماسية التي شهدتها منطقة الشرق الأوسط في الفترة الأخيرة هناك دور بارز للمنافسة على النفوذ في المنطقة بين السعودية وإيران. ويتفاقم العداء بين الدولتين، الذي يستمر منذ عشرات السنوات، بسبب خلافات مذهبية دينية. فكل منهما تتبع مذهبا دينيا مختلفا عن الأخرى، فإيران تتبع المذهب الشيعي، بينما ترى السعودية نفسها القوة السنية الرائدة في المنطقة. وتشترك الإمارات والبحرين، وكلاهما من حلفاء السعودية، مع إسرائيل في أن لدى الدول الثلاثة مخاوف حيال إيران، ما أدى إلى فتح قنوات اتصال سرية فيما بينها. وتتوجه الأنظار في الوقت الراهن إلى السعودية، إذ لم تظهر أية إشارات إلى أن الرياض سوف تسير على خطى أبو ظبي والمنامة في اتجاه إقامة علاقات مع إسرائيل. وقبل إعلان اتفاق إقامة العلاقات بين الإمارات وإسرائيل في أغسطس/ آب الماضي، الذي تضمن تعليق الخطط الإسرائيلية المثيرة للجدل لضم أجزاء من الضفة الغربية المحتلة، لم يكن لإسرائيل أية علاقات دبلوماسية مع دول الخليج. وشهد الشهر الماضي وصول أول رحلة طيران رسمية إسرائيلية إلى الإمارات، وهو ما يُنظر إليه على أنه خطوة رئيسية على طريق تطبيع إقامة علاقات كاملة بين الجانبين. ووصف جاريد كوشنر، صهر الرئيس الأمريكي دونالد ترامب ومستشاره الذي كان على متن الرحلة الجوية الإسرائيلية، اتفاق الإمارات مع إسرائيل بأن بإمكانه أن "يغير مسار الأحداث بالكامل في منطقة الشرق الأوسط". وأعلنت البحرين الأسبوع الماضي أنها سوف تسمح للرحلات الجوية بين الإمارات وإسرائيل بالمرور في مجالها الجوي. ومن المقرر أن يستضيف الرئيس ترامب مراسم التوقيع الرسمي للاتفاق بين إسرائيل والإمارات في البيت الأبيض بواشنطن الثلاثاء المقبل. يُذكر أن موريتانيا، وهي عضوة في جامعة الدول العربية في شمال غرب أفريقيا، أقامت علاقات دبلوماسية مع إسرائيل عام 1999، لكنها قطعت تلك العلاقات في 2010.

व्हाईट हाऊसमध्ये आयोजित कार्यक्रमात करारावर स्वाक्षरी करण्यात आली. दोन आखाती देशांनी करार केल्यानंतर अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी "नव्या मध्यपूर्वेची सुरुवात" अशा शब्दांत कौतुक केलंय. करारावर स्वाक्षरी केल्याचा एक व्हीडिओ राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप त्यांनी शेअर केला आहे. ते म्हणतात, "मध्य पूर्वेत कित्येक दशकांपासून चालत आलेल्या संघर्षानंतर आज आम्ही एक नवीन सुरुवात केली आहे. इस्रायल, संयुक्त अरब अमिरात आणि बहारीनच्या लोकांचं अभिनंदन. ईश्वर तुम्हा सर्वांचे भलं करो!" मंगळवारी (15 सप्टेंबर) व्हाईट हाऊसमध्ये या कार्यक्रमात सहभागी झालेल्या लोकांना संबोधित करताना डोनाल्ड ट्रंप म्हणाले, "आज दुपारी आम्ही एक नवा इतिहास रचणार आहोत. इस्रायल, युएई आणि बहारीन आता दुतावास सुरू करू शकतील. राजदूत नियुक्त करतील आणि सहकारी देश म्हणून काम करतील. आता ते मित्र आहेत." व्हाईट हाऊसच्या प्रेस सचिवांसोबत ट्रंप पॅलेस्टाईनचा आक्षेप, व्यक्त केली नाराजी अमेरिका, यूएई आणि बहारीनने या कराराला ऐतिहासिक म्हटलं आहे. संयुक्त अरब अमिरात आणि बहारीनला या करारासाठी एकत्र आणण्यात डोनाल्ड ट्रंप यांनी मोठी भूमिका बजावली. 1948 साली इस्रायलची स्थापना झाल्यापासून इस्रायलला मान्यता देणारे यूएई आणि बहारीन तिसऱ्या आणि चौथ्या क्रमांकाचे अरब देश बनले आहेत. गेल्या महिन्यात संयुक्त अरब अमिरात म्हणजेच यूएईने इस्रायलसोबत आपले संबंध प्रस्थापित करण्याचं मान्य केलं. तेव्हापासून बहारीन सुद्धा ही भूमिका घेईल असा अंदाजव्यक्त करण्यात येत होता. या करारानंतर उर्वरित अरब देशही याच दिशेने वाटचाल करतील अशी आशा राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप यांनी व्यक्त केलीय. तर पॅलेस्टाईन आणि इस्रायल यांच्यातील वाद मिटेपर्यंत अरब देशांनी प्रतिक्षा करावी असं आवाहन पॅलेस्टाईननं केलं आहे. ट्रंप यांचं यश की तडजोड? अनेक दशकांपासून अरब देश इस्रायलचा बहिष्कार करत आलेत. इस्रायल जेव्हा पॅलेस्टाईनसोबतच्या वादावर तोडगा काढेल तेव्हाच आम्ही इस्रायलसोबत आमचे संबंध प्रस्थापित करू अशी बहुतेक अरब देशांची भूमिका आहे. इस्रायलचे पंतप्रधान बेंजामिन नेतन्याहू यांनीही या कराराचं स्वागत केलं आहे. त्यांनी सांगितलं, "आज ऐतिहासिक कराराचा दिवस आहे. हा करार शांतीची नवीन पहाट घेऊन येईल." पॅलेस्टाईनमध्ये ताबा मिळवलेल्या जागांमधून इस्रायल माघार घेईल तेव्हाच मध्य पूर्वेत शांती नांदेल असं पॅलेस्टाईनचे नेते महमूद अब्बास यांनी म्हटलं आहे. एफपी वृत्तसंस्थेनुसार, करारावर स्वाक्षरी केल्यानंतर महमूद अब्बास म्हणाले, "मध्य पूर्वेत शांती, सुरक्षा आणि स्थैर्य तेव्हाच प्रस्थापित होईल जेव्हा इस्रायल माघार घेईल." करारावर स्वाक्षरी करण्याचा कार्यक्रम सुरू असताना गाझा पट्टीहून इस्रायलच्या दिशेने दोन क्षेपणास्त्र सोडली गेली, असा दावा इस्रायलच्या लष्करानं केला आहे. परराष्ट्र संबंधांबाबत वार्तांकन करणाऱ्या बीबीसीच्या प्रतिनिधी बारबरा प्लेट सांगतात, बहारीन आणि यूएईच्या कारारासाठी मदत करणे हे राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप आणि त्यांचे जावई जॅरेड कशनर यांचं राजकीय यश आहे. मध्यपूर्वेतल्या दौऱ्यावरून परतल्यानंतर कशनर यांनी पत्रकारांशी संवाद साधताना सांगितलं, ट्रंप प्रशासनाने सगळीकडे एक "सकारात्मक ऊर्जेचा" प्रसार केला आहे. हे"उत्कृष्ट" आहे. ट्रंप यांना निवडणुकीत फायदा? या आंतरराष्ट्रीय यशाचा वापर ट्रंप आपल्या निवडणूक प्रचार मोहिमेसाठी करणार असल्याचे संकेत व्हाईट हाऊसकडून प्रसिद्ध करण्यात आलेल्या मुद्यांमधून मिळतात. इस्रायलसोबत संबंध प्रस्थापित करण्यासाठी अधिकाधिक अरब आणि मुस्लीम देश पुढे येऊ शकतात. यामुळे राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप हे मध्यपूर्वेतील शांतता आणि समृद्धीसाठी अग्रेसर आहेत असा प्रचार करण्यात येईल. यंदा त्यांना शांततेच्या नोबेल पारितोषिकासाठी नामांकन मिळालं आहे. यामुळे ते अपयशी ठरलेल्या इस्रायल-पॅलेस्टाईन शांतता करारापासून सर्वांचे लक्ष हटवू शकतील. या मोहिमेवर मोठ्या प्रमाणावर टीकाही करण्यात आली. कारण ही मोहीम इस्रायलच्या बाजूने असल्याचं सांगितलं जात होतं. म्हणून पॅलेस्टिनने ती फेटाळली. बीबीसी प्रतिनिधी बारबरा प्लेट सांगतात, ट्रंप प्रशासन बाहेरच्या मुद्यांवर लक्ष केंद्रीत करून पॅलेस्टाईनच्या जनतेला हे सांगण्याचा प्रयत्न करत आहे की आता इस्रायलसोबत संबंध मर्यादित ठेवू शकत नाही. ऑगस्टमध्ये यूएईने केलेल्या घोषणेपूर्वी इस्रायलचे अरब देशांशी कोणतेही राजकीय संबंध नव्हते. पण अलीकडच्या काळात इराणसोबत तणावाचं वातावरण निर्माण झाल्याने यूएई आणि इस्रालयमध्ये अनौपचारिक संपर्क आला. गेल्या महिन्यात इस्रायल आणि यूएई यांच्यात पहिली अधिकृत विमान वाहतूक सुरू झाली. संबंध सामान्य करण्याच्या दिशेने टाकलेले हे एक मोठं पाऊल मानलं जात होतं. विमानात बसून अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांचे जावई आणि त्यांचे वरिष्ठ सल्लागार जॅरेड कशनर यांनी सांगितलं, "संयुक्त अरब अमिरातच्या करारात मध्य पूर्वेची संपूर्ण दिशा बदलण्याची क्षमता आहे." इस्रायल आणि यूएई दरम्यानच्या उड्डाणांसाठी आपल्या हवाई क्षेत्राचा वापर करण्याची परवानगी देणार असल्याचं बहारीनने गेल्या आठवड्यातच मान्य केले. 1999 मध्ये उत्तर-पश्चिम आफ्रिकेतील अरब लीगचा सदस्य मॉरिटानियानं इस्रायलसोबत राजकीय संबंध प्रस्थापित केले होते. पण 2010 हे संबंध तोडण्यात आले. हे वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


الآثار السلبية لجائحة كورونا عجلت بتوقيع الاتفاقية التجارية بين دول أسيا ومنطقة المحيط الهادي وجاءت اتفاقية "الشراكة الاقتصادية الإقليمية الشاملة" بعد ثماني سنوات من المفاوضات، وتشارك فيها الصين واليابان وكوريا الجنوبية وأستراليا. ومن المرجح أن تؤدي هذه الاتفاقية إلى تعزيز دور بكين المهيمن في المنطقة في مواجهة الولايات المتحدة، التي لم تشارك في الاتفاقية. وتهدف إلى إلغاء التعريفات الجمركية على العديد من السلع المتداولة. وتمت مناقشة وإنهاء تفاصيل الاتفاقية افتراضيا عبر الإنترنت في اجتماع استضافته فيتنام. ووقع وزير التجارة في كل بلد الاتفاقية واحدا تلو الآخر، ثم رفعها أمام الكاميرا. واقترحت الاتفاقية لأول مرة في عام 2012، وأبرمت أخيرًا في نهاية قمة جنوب شرق آسيا، حيث يسعى القادة لإعادة اقتصاداتهم المتضررة من تفشي وباء فيروس كورونا المستجد إلى مسارها الصحيح. مواضيع قد تهمك نهاية الاتفاقية جاءت بعد ثماني سنوات من المفاوضات وقال رئيس مجلس الدولة الصيني لي كه تشيانغ، بعد التوقيع على الاتفاقية: "في ظل الظروف العالمية الحالية، فإن حقيقة توقيع اتفاقية الشراكة الاقتصادية الشاملة الإقليمية بعد ثماني سنوات من المفاوضات تبعث بصيصا من النور والأمل وسط الغيوم". وأضاف "يظهر بوضوح أن التعددية هي الطريق الصحيح، وتمثل الاتجاه الصحيح للاقتصاد العالمي وتقدم البشرية."

या व्यापार करारात सहभागी झालेल्या देशांची जागतिक अर्थव्यवस्थेत जवळजवळ एक तृतीयांश भागीदारी आहे. रिजनल कॉम्प्रिहेन्सिव्ह इकॉनॉमिक पार्टनरशिपमध्ये (आरसीईपी) दक्षिण-पूर्व आशियाई देश आहेत. याशिवाय दक्षिण कोरिया, चीन, जपान, ऑस्ट्रेलिया आणि न्यूझीलंडही यामध्ये सहभागी झाले आहेत. या व्यापार करारात अमेरिकेचा सहभाग नसून चीन याचे नेतृत्व करत आहे. यामुळे अर्थतज्ज्ञ याकडे 'या प्रदेशामध्ये चीनचा वाढता प्रभाव' यादृष्टीने पाहत आहेत. हा करार युरोपीय संघ आणि अमेरिका-मेक्सिको-कॅनडा व्यपार कराराहूनही मोठा असल्याचे सांगितले जात आहे. यापूर्वी ट्रान्स-पॅसिफिक पार्टनरशिप (टीपीपी) नावाच्या व्यापार करारात अमेरिकेचा समावेश होता. पण 2017 मध्ये डोनाल्ड ट्रम्प यांनी अमेरिकेला या करारातून बाहेर काढले. आरोग्य संकटामुळे कोलमडलेल्या अर्थव्यवस्थेला उभारी देण्याची अपेक्षा तेव्हा या करारात 12 देशांचा समावेश होता. या कराराला अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष बराक ओबामा यांचाही पाठिंबा होता. कारण हा करार 'चीनच्या वर्चस्वाला प्रत्युत्तर' या दृष्टीने पाहिला जात होता. गेल्या आठ वर्षांपासून आरसीईपीबाबत बोलणी सुरू होती, ज्यावर अखेर रविवारी स्वाक्षरी करण्यात आली. या करारामुळे कोरोना विषाणूच्या साथीमुळे निर्माण झालेल्या आर्थिक संकटाची परिस्थिती सुधारण्यास मदत होईल असा विश्वास यात सहभागी झालेल्या देशांनी व्यक्त केला आहे. या प्रसंगी बोलताना व्हिएतनामचे पंतप्रधान न्यून-शुअन-फूक यांनी या कराराचे वर्णन 'भविष्याचा पाया' असे केले. ते म्हणाले, "आज आरसीईपी करारावर स्वाक्षरी झाली ही अभिमानाची बाब आहे.आशियाई देश त्यात मध्यवर्ती भूमिका बजावत आहेत आणि मित्र राष्ट्रांबरोबर त्यांनी एक नवी भूमिका बजावली आहे. हे देश जसजसे प्रगतीच्या दिशेने वाटचाल करत जातील तसतसा त्याचा या भागातीलसर्व देशांवर परिणाम होईल." या नव्या व्यापार करारानुसार, आरसीईपी पुढील 20 वर्षांत विविध वस्तूंवरील सीमा शुल्क रद्द करेल. यामध्ये बौद्धिक संपदा, दूरसंचार, वित्तीय सेवा, ई-कॉमर्स आणि व्यावसायिक सेवांचा समावेश असेल.एखाद्या वस्तूचे उत्पादन कोणत्या देशात झाले याचा परिणाम यावर होऊ शकतो. पण जे देश या करारात सहभागी आहेत त्यांच्यात मुक्त व्यापारासंदर्भात आधीच करार झालेला आहे. या व्यापारी करारामुळे या क्षेत्रात चीनचा प्रभाव अधिक झाल्याचे समजले जात आहे. भारताचा करारात सहभाग नाही या करारामध्ये भारताचा समावेश नाहीये. वाटाघाटीदरम्यान भारतही आरसीईपीमध्ये सहभागी होता. परंतु गेल्यावर्षीच भारत यातून बाहेर पडला. यामुळे देशात स्वस्त चिनी मालाची वाढ होईल आणि छोट्या स्तरावर व्यापार करणाऱ्या व्यापाऱ्यांना त्या किमतीत सामानाची विक्री करणे कठीण होईल. यामुळे व्यापाऱ्यांच्याही अडचणी वाढतील, अशी भूमिका भारत सरकारने घेतली होती. रविवारी या करारात सहभागी झालेल्या आसियान देशांनी, 'भविष्यात भारताला आरसीईपीमध्ये सामील व्हायचे असेल तर भारतासाठी दरवाजे खुले राहतील,' अशी प्रतिक्रिया दिली आहे. 'या व्यापारी गटात सहभागी न झाल्यामुळे त्याचा भारतावर काय परिणाम होऊ शकतो,' असे बीबीसीचे प्रतिनिधी फैजल मोहम्मद अली यांनी भारत-चीन व्यापार तज्ज्ञ संतोष पै यांच्याशी संवाद साधला. ते म्हणाले, "आरसीईपीकडे 15 देशांचे सदस्यत्व आहे. या देशांचा जगातील उत्पादन उद्योगात सुमारे ३० टक्के वाटा आहे. असे 'मुक्त व्यापार करार' भारतासाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहेत. कारण भारतत्यांच्या माध्यमातून अनेक नव्या व्यापार शक्यता तपासू शकतो." चीनवर अवलंबून न राहण्याची भूमिका? "भारत अनेक देशांना बांधकाम उद्योगात येऊन गुंतवणूक करण्याचे निमंत्रण देत आहे. त्यामुळे त्यांनाही असे करार आकर्षित करतात. भारतच त्यात नसेल तर या देशांना भारतात येण्यासाठी प्रोत्साहनकसे दिले जाईल हा प्रश्न आहे," दुसरे म्हणजे भारतात खरेदी करण्याची ग्राहकांची क्षमता वाढत आहे. पण आंतरराष्ट्रीय स्तरावर तुलना केल्यास ही गुंतवणूक खूपच कमी आहे. एखाद्या परदेशी कंपनीला भारतात येऊन उत्पादन करायचेअसल्यास निर्यातीची काळजी घ्यावी लागेल. कारण भारताच्या देशांतर्गत बाजारपेठेत ते खपेल याची शक्यता कमी आहे.," एकेकाळी भारत, जपान आणि ऑस्ट्रेलियासारखे देश चीनवर कमी अवलंबून राहण्याचा प्रयत्न करत होते. पण आता ते देश या करारात सहभागी आहेत आणि भारत नाही. याचे कारण काय असावे? याविषयी बोलताना संतोष पै म्हणाले, "भारत चीनवरील अवलंबित्व कसे कमी करू शकेल हे सहा ते सात महिन्यांत दिसणार नाही. पाच वर्षांनी त्याचा पूर्ण प्रभाव दिसेल. तेव्हाच भारताने असे निर्णयकितपत गांभीर्याने घेतले आहेत हे कळू शकेल. बाकी जे देश आहेत तेही गेल्या अनेक वर्षांपासून चीनवर अवलंबून न राहण्यासाठी प्रयत्नशील आहेत. यामुळेच खरं तर हे देश आरसीईपीतून बाहेर पडू इच्छितनाहीत. कारण यात राहूनच चीनवर अवलंबून राहण्याचे प्रमाण कमी करू शकतील याची त्यांना कल्पना आहे." ते म्हणाले, "आरसीईपीमध्ये चीनव्यतिरिक्त अनेक मजबूत देश आहेत ज्यांचे अनेक क्षेत्रांमध्ये (इलेक्ट्रॉनिक आणि ऑटोमोबाईल्स) उत्कृष्ट काम आहे. पण भारताची समस्या अशी आहे की गेल्यावर्षीपर्यंतभारत चीनसोबत जास्तीत जास्त व्यापार वाढण्यासाठी आणि चिनी गुंतवणुकीला आकर्षित करण्यासाठी प्रयत्न करत होता." "चीनसोबत व्यापाराच्या दृष्टीने भारतासमोर 100 अब्ज डॉलर्सचे उद्दिष्ट होते. पण गेल्या सहा महिन्यांत राजकीय कारणांमुळे परिस्थिती पूर्णपणे बदलली. भारत सरकारने आता आत्मनिर्भर अभियान सुरूकेले आहे. या अभियानाअंतर्गत चीनसोबतचा व्यापार कमी करणे आणि गुंतवणूकही मर्यादित करणे हे लक्ष्य आहे," पै पुढे सांगतात, "आत्मनिर्भर भारत या अभियानाची अंमलबजावणी गांभीर्याने केली तरीही याचा प्रत्यक्षात परिणाम दिसण्यासाठी अनेक वर्ष लागतील. त्यामुळे आताच याबाबत भाष्य करणे घाईचे होईल." हेही वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


بوريس جونسون وفاز جونسون على جيرمي هانت بأغلبية كبيرة، إذ حصل على 92,153 صوتا، بينما نال منافسه 46,656 صوتا. ويتولى عمدة لندن السابق الأربعاء مهام منصبه رئيسا للوزراء من تريزا ماي، التي أعلنت استقالتها من منصبها بعد إخفاقها المتكرر في تمرير اتفاق ينظم عملية خروج بريطانيا من الاتحاد الأوروبي "بريكست". ووعد جونسون في خطاب ألقاه بعد إعلان فوزه بـ"تنفيذ بريكست، وتوحيد البلاد، وهزيمة جيرمي كوربن"، زعيم حزب العمال المعارض. وقال: "سوف ننشط البلاد. وسوف نطبق بريكست في 31 أكتوبر (تشرين الأول)، وننتهز كل الفرص التي سيجلبها خروج بريطانيا من الاتحاد الأوروبي بروح جديدة. وسنعيد الإيمان بأنفسنا، وسوف ننهض ببطء، مثل أي عملاق، لنتخلص من الشكوك والسلبية". وشكر جونسون رئيسة الوزراء السابقة، قائلا إنه كان "شرفا لأن أعمل في مجلس وزرائها". وكان جونسون وزير خارجية ماي حتى استقال بسبب بريكست. وهنأت ماي بدورها خليفتها، واعدة إياه بـ"الدعم الكامل من مكانها في مقاعد البرلمان الخلفية". وقال وزير الخارجية، جيرمي هانت إنه يشعر "بخيبة أمل"، مضيفا أن جونسون سيؤدي "عملا رائعا". وقال إن لديه "ثقة لا تتزعزع في بلادنا"، وهذه ميزة قيمة في هذا الوقت الحرج. وأرسل الرئيس الأمريكي، دونالد ترامب، تهنئته إلى جونسون، مغردا بأنه "سيكون عظيما". وقد شارك في اقتراع انتخاب زعيم حزب المحافظين الجديد 160.000 عضو في الحزب، يحق لهم التصويت، وكانت نسبة المشاركة 87.4 في المئة. وتبلغ النسبة التي حصل عليها جونسون من مجموع الأصوات 66.4 في المئة، وهي نسبة أقل مما حصل عليه ديفيد كاميرون في 2005 في انتخابات زعامة الحزب.

युनायटेड किंग्डमचे नवे पंतप्रधान बोरिस जॉन्सन यांच्या मंत्रिमंडळात भारतीय वंशाच्या प्रीती पटेल यांच्याकडे गृह मंत्रालयाची जबाबदारी सोपविण्यात आली आहे. तर पाकिस्तानी वंशाचे साजिद जावेद यांच्याकडे अर्थमंत्रालयाची जबाबदारी देण्यात आली आहे. 2017 साली इस्रायली अधिकाऱ्यांबरोबर अनधिकृत भेटीगाठी घेतल्यामुळे प्रीती पटेल यांना राजीनामा द्यावा लागला होता. बोरिस यांच्या मंत्रिमंडळात डॉमिनिक राब यांना परराष्ट्र मंत्रालयाची धुरा सोपवण्यात आली आहे. थेरेसा मे बुधवारी बकिंगहम पॅलेसमध्ये गेल्या आणि त्यांनी महाराणी एलिझाबेथ द्वितीय यांच्याकडे आपला राजीनामा सोपवला. आता बोरिस जॉन्सन यांनी थेरेसा मे यांची जागा घेतली आहे. बोरीस जॉन्सन महाराणी एलिझाबेथ यांची भेट घेतली. सरकार स्थापनेसाठी 'हाऊस ऑफ कॉमन्स'मध्ये त्यांच्याकडे बहुमत आहे का, याबद्दल महाराणी एलिझाबेथ यांनी त्यांच्याकडे विचारणा केली. त्यांच्याकडे बहुमत असल्यामुळे पंतप्रधान म्हणून त्यांच्या नावाची घोषणा झाली. जॉन्सन हे महाराणी एलिझाबेथ यांच्या कार्यकाळातील 14 वे पंतप्रधान आहेत. एलिझाबेथ जेव्हा महाराणी झाल्या तेव्हा त्यांच्या कार्यकाळात विन्स्टन चर्चिल पहिले पंतप्रधान होते. शपथविधीनंतर बोरीस जॉन्सन औपचारिकरित्या 10 डाउनिंग स्ट्रीटला राहायला जातील. 10 डाउनिंग स्ट्रीट ब्रिटनच्या पंतप्रधानांचं सरकारी निवासस्थान आहे. प्रीती पटेल प्रीती पटेल माजी आंतरराष्ट्रीय विकास सचिव आहेत. इस्रायली अधिकाऱ्यांसोबत गुप्त बैठक केल्यामुळे त्यांना 2017 साली राजीनामा द्यावा लागला होता. 47 वर्षांच्या प्रीती पटेल यांचा जन्म लंडनमध्येच झाला. त्यांचे आई-वडील मूळचे गुजरातचे आहेत. मात्र, त्यानंतर ते युगांडाला गेले. 1960च्या दशकात ते लंडनमध्ये स्थायिक झाले. प्रीती पटेल खूप तरुण वयात कॉन्झर्वेटिव्ह पक्षाच्या सदस्य बनल्या. त्यावेळी त्या 20 वर्षांच्याही नव्हत्या. जॉन मेजर त्यावेळी ब्रिटनचे पंतप्रधान होते. प्रीती पटेल 2010 सालापासून विटहमच्या खासदार आहेत. बोरीस जॉन्सन यांच्या मंत्रीमंडळात त्यांना गृहमंत्रीपद मिळाले आहे. आलोक शर्मा 51 वर्षांच्या आलोक शर्मा यांचा जन्म भारतातल्या आग्र्यामधला. मात्र, वयाच्या पाचव्या वर्षीच ते आई-वडिलांसोबत ब्रिटनमधल्या रीडिंगमध्ये स्थायिक झाले. ते व्यवसायाने चार्टर्ड अकाउंटंट आहेत. राजकारणात येण्याआधी ते 16 वर्ष बँकिंग क्षेत्रात होते. शर्मा 2010 सालापासून रीडिंग वेस्टचे खासदार आहेत. त्यांनाही बोरीस जॉन्सन यांच्या मंत्रिमंडळात महत्त्वाचं पद मिळालं आहे. जून 2017मध्ये शर्मा हाउसिंग मिनिस्टर (गृहनिर्माण मंत्री) होते. त्यांच्या कार्यकाळात ग्रेनफेल टॉवरला आग लागली होती. 5 जुलै 2017 रोजी या आगीसंदर्भात हाऊस ऑफ कॉमन्समध्ये स्पष्टीकरण देताना ते भावूक झाले होते. त्यामुळे मीडियात त्यांना बरीच प्रसिद्धी मिळाली होती. जानेवारी 2018 मध्ये ते रोजगार विषयक राज्यमंत्री झाले. त्यांच्याकडे सेक्रेटरी ऑफ स्टेट फॉर इंटरनॅशनल डेव्हलपमेंट अशी जबाबदारी सोपविण्यात आली आहे. ऋषी सुनक या दोघांव्यतिरिक्त ऋषी सुनक यांच्या नावाची चर्चा सुरू होती. त्यांच्याकडे चिफ सेक्रेटरी टू द ट्रेझरी हे पद सोपविण्यात आले आहे. ऋषी यांनी ऑक्सफोर्डमधून शिक्षण घेतलं आहे. त्यांचे वडील डॉक्टर होते आणि आई मेडिकल स्टोअर चालवायच्या. ऋषी सुनक रिचमंडमधून खासदार आहेत. कुलवीर रांगड कुलबीर बोरीस जॉन्सन यांचे जवळचे मित्र आणि समर्थक आहेत. ते भारतीय वंशाचे शीख आहेत. त्यांचा जन्म लंडनमध्येच झाला. याआधीही त्यांनी जॉन्सन यांचे डिजिटल सल्लागार म्हणून काम केलं आहे. ते खासदार नाहीत. मात्र, 2018च्या दरम्यान लंडनच्या महापौरपदाच्या निवडणुकीत ते कॉन्झर्वेटिव्ह पक्षाकडून उमेदवार होते. मे 2018 मध्ये बोरीस जॉन्सन यांनी महापौरपदाची निवडणूक जिंकल्यानंतर ते जॉन्सन यांच्या वाहतूक धोरणाचे संचालक होते. 44 वर्षांच्या कुलवीर रांगड यांच्या गाठीशी लंडनमध्ये ऑयस्टर कार्ड यंत्रणा लागू करण्याचा अनुभव आहे. त्यामुळे बोरिस त्यांना मंत्रिमंडळात सामावून घेतील, अशी शक्यता व्यक्त केली जात आहे. 2011 साली रांगड पर्यावरण आणि डिजिटल लंडनचे संचालक झाले. त्यांच्या कामामुळेच लंडनमध्ये बाईक चोरीच्या घटनांना आळा बसला. याशिवाय इलेक्ट्रिक वाहनांना प्रोत्साहन मिळावं, यासाठी लंडनमध्ये नवीन इलेक्ट्रिक कार चार्जर लावण्यात आले. सध्या ते एटोस युके अँड आय कंपनीत वरिष्ठ उपाध्यक्ष म्हणून काम करत आहेत.


واجه ترامب تهمة التحريض على العصيان، عندما اقتحم أنصاره مبنى الكونغرس ويواجه ترامب تهمة التحريض على العصيان، عندما اقتحم أنصاره مبنى الكونغرس في وقت سابق من الشهر الجاري، مما أسفر عن مقتل خمسة أشخاص. ووافق الديمقراطيون والجمهوريون على تأجيل بدء إجراءات المساءلة لمدة أسبوعين، للسماح بموافقة حكومة الرئيس الأمريكي الجديد جو بايدن، ولكي يتمكن ترامب من أن يعد دفاعا. وقال بايدن لشبكة "سي إن إن" الإخبارية إنه لا يعتقد أن الديمقراطيين سيحصلون على دعم سبعة عشر عضوا جمهوريا في مجلس الشيوخ، وهي الأصوات التي يحتاجون إليها لإدانة ترامب. ويعد الرئيس السابق أول رئيس في تاريخ الولايات المتحدة توجه إليه تهمة سوء الإدارة- أو إجراءات العزل- مرتين من جانب الكونغرس الأمريكي. مواضيع قد تهمك نهاية واتهم مجلس النواب، الذي يسيطر عليه الديمقراطيون، ترامب بتشجيع العنف بادعاءاته الكاذبة بتزوير الانتخابات وتحريض حشد من أنصاره على اقتحام مبنى الكونغرس في السادس من يناير/كانون الثاني. كما أيد بعض الجمهوريين إجراءات مساءلة ترامب من خلال تصويت تاريخي. ماذا سيحدث؟ يواجه ترامب، الجمهوري، حاليا إجراءات محاكمة في مجلس الشيوخ. ويعني تأييد أغلبية الثلثين في مجلس الشيوخ إدانة ترامب. وإذا أدين ترامب، يمكن لأعضاء مجلس الشيوخ التصويت أيضا على منعه من تولي أي منصب عام مرة أخرى. متى تبدأ المساءلة؟ من المقرر أن تبدأ مساءلة ترامب في مجلس الشيوخ الشهر المقبل. وأرسلت نانسي بيلوسي، رئيسة مجلس النواب، في 25 يناير/كانون الثاني، لائحة اتهام ترامب بالتحريض على العصيان إلى مجلس الشيوخ بعد موافقة مجلس النواب عليها. ووفقا للدستور، تبدأ إجراءات المساءلة بحلول الساعة 13:00 بالتوقيت المحلي في اليوم التالي. بيد أن تشاك شومر، زعيم الأغلبية الجديد في مجلس الشيوخ، وافق على طلب تقدم به الزعيم الجمهوري ميتش ماكونيل من أجل إتاحة المزيد من الوقت. وسوف تبدأ المحاكمة نفسها في التاسع من فبراير/شباط. هل يمكن محاكمته الآن بعد مغادرة منصبه؟ لم يحدث ذلك من قبل، لذا فهي خطوة لا سابق لها ولا ينص عليها دستور الولايات المتحدة. وكانت إجراءات محاكمة ضد الرئيس ريتشارد نيكسون قد انتهت عندما استقال عام 1974. لذلك يمكن أن يرفع ترامب قضيته إلى المحكمة العليا، مدعيا أن محاكمته كانت غير دستورية. وكان بعض المسؤولين في المناصب الأدنى مرتبة قد حوكموا بعد تركهم مهام مناصبهم. هل سيُدان ترامب في مجلس الشيوخ؟ يشغل الديموقراطيون نصف المقاعد المئة فقط، لذا سيتطلب الأمر تصويت 17 جمهوريا ضد شخص ينتمي لحزبهم. وتعد هذه نسبة أصوات مرتفعة بالنسبة للحزب الذي ظل إلى حد كبير مخلصا علنا لترامب. بيد أن 10 جمهوريين في مجلس النواب أيدوا إجراءات المحاكمة، وأشار اثنان من أعضاء مجلس الشيوخ إلى أنهما منفتحان على ذلك. حتى ميتش ماكونيل يقول إنه لم يقرر بعد بماذا يصوت. هل يمكن لترامب الترشح للرئاسة مرة أخرى إذا أدين؟ إذا أدين ترامب من قبل مجلس الشيوخ، يمكن للنواب إجراء تصويت آخر لمنعه من الترشح في الانتخابات على المنصب مرة أخرى، وكان ترامب قد أشار إلى إمكانية ترشحه للرئاسة في عام 2024. قد تكون هذه أكبر نتيجة لهذه المحاكمة. وإذا أدين ترامب، فستكون ثمة حاجة إلى أغلبية بسيطة من أعضاء مجلس الشيوخ لمنع ترامب من تولي "أي منصب شرفي أو ثقة أو ربحي في الولايات المتحدة". لذا يعد تصويت 50 عضوا في مجلس الشيوخ فضلا عن تصويت نائبة الرئيس، كامالا هاريس، كافية لكبح آمال ترامب في السلطة السياسية. وقد يروق ذلك لجمهوريين يأملون في الترشح للرئاسة في المستقبل، وأولئك الذين يريدون خروج ترامب من الحزب. ما هي المزايا الأخرى؟ تحدث البعض عن فقدان ترامب للمزايا الممنوحة لأسلافه من الرؤساء الأمريكيين بموجب قانون الرؤساء السابقين لعام 1958، والتي تشمل معاشا تقاعديا وتأمينا صحيا، وربما تفاصيل أمنية مدى الحياة يتحملها دافعو الضرائب. وعلى الرغم من ذلك من المرجح أن يحتفظ ترامب بهذه المزايا إذا أدين بعد مغادرته مهام منصبه. متى كانت أول محاكمة لترامب؟ كانت بسبب تعاملاته مع أوكرانيا، رغم نفيه ارتكاب أي مخالفة. واتُهم ترامب بالضغط على زعيم البلاد لفتح تحقيق مع بايدن، منافسه البارز في ذلك الوقت لرئاسة البيت الأبيض، وابنه هانتر. ويبدو أن ترامب استخدم المساعدة العسكرية وسيلة للضغط، وحاكمه مجلس النواب، ثم برأه مجلس الشيوخ الذي كان يسيطر عليه الجمهوريون.

नॅन्सी पलोसी आणि डोनाल्ड ट्रंप अमेरिकेच्या हाऊस ऑफ रिप्रेझेंटेटिव्हच्या अध्यक्ष नॅन्सी पेलोसी यांनी महाभियोग सुरू करण्याची घोषणा केली. डेमोक्रॅट्स म्हणजेच ट्रंप यांच्या प्रतिस्पर्धी पक्षाचे उमेदवार जो बिडेन आणि त्यांचा मुलगा हंटर यांच्याविरुद्धच्या कथित भ्रष्टाचार प्रकरणाची चौकशी सुरू करावी यासाठी युक्रेनचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर जेलेन्स्की यांच्यावर दबाव आणल्याचा आरोप राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप यांच्यावर आहे. ट्रंप यांनी या आरोपांचा इन्कार केला आहे. मात्र या प्रतिस्पर्ध्यांसंदर्भात युक्रेनच्या राष्ट्राध्यक्षांशी चर्चा केल्याचं ट्रंप यांनी मान्य केलं आहे. ट्रंप यांनी अमेरिकेच्या राज्य घटनेच्या कलमांचं उल्लंघन केलं आहे, असं नॅन्सी पलोसी यांनी म्हटलं आहे. राष्ट्राध्यक्षांचं देशाप्रती उत्तरदायित्व असतं. ते नेमकं काय हे स्पष्ट व्हायला हवं. कोणीही कायद्यापेक्षा मोठा नाही असंही त्या म्हणाल्या. ट्रंप यांना अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्ष पदावरून हटवण्यासाठी किमान 20 रिपब्लिकन पक्षाच्या खासदारांच्या पाठिंब्याची आवश्यकता आहे. दुसऱ्या शब्दांत ट्रंप यांच्याच पक्षाच्या 20 खासदारांना पक्षाविरोधात तसंच राष्ट्राध्यक्षांविरोधात बंडखोरी करावी लागेल. आतापर्यंत अमेरिकेच्या कोणत्याही राष्ट्राध्यक्षांना महाभियोग चालवून पदावरून हटवण्यात आलेलं नाही. जो बिडेन यांनी महाभियोगाच्या प्रक्रियेचं समर्थन केलं आहे. ट्रंप यांच्यावर महाभियोगाची प्रक्रिया चालवणं हे देशाचं दुर्दैव आहे. मात्र हे त्यांच्याच कर्माचं फळ आहे, असं म्हटलंय. पुढच्या वर्षी होणाऱ्या राष्ट्राध्यक्षपदासाठीच्या निवडणुकीत जो बिडेन हे ट्रंप यांच्या दावेदारीला आव्हान देऊ शकतात. नॅन्सी पलोसी दरम्यान, हे राजकीयदृष्ट्या माझ्यासाठी सकारात्मक असेल असं ट्रंप यांनी म्हटलं आहे. अमेरिकन संसदेच्या कनिष्ठ सभागृहात, डेमोक्रॅट्स पक्षाच्या 235 खासदारांपैकी 145 महाभियोगाच्या बाजूने आहेत. महाभियोग प्रक्रियेच्या पहिल्या टप्प्यात कनिष्ठ सभागृहाने मंजुरी दिली तरी सिनेटमध्ये रिपब्लिकन पक्षाचं बहुमत असलेल्या सभागृहात पारित होणं अवघड आहे. ओपिनियन पोल्सचे कल बघता अमेरिकेच्या नागरिकांना ही प्रक्रिया फारशी रुचलेली नाही. ट्रंप यांच्याविरोधातलं नेमकं प्रकरण काय आहे? गेल्या आठवड्यात अमेरिकेच्या गुप्तचर संघटनेने सरकारच्या एका वॉचडॉग यंत्रणेकडे तक्रार केली होती. ट्रंप यांनी विदेशी राष्ट्राध्यक्षांशी एका अंतर्गत मुद्यावरून चर्चा केली, असं तक्रारीचं स्वरुप होतं. विदेशी नेता म्हणजे युक्रेनचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर जेलेन्स्की असल्याचं नंतर उघड झालं. इंटेलिजन्स इन्स्पेक्टर जनरल यांना व्हिसल ब्लोअरच्या तक्रारीत तथ्य आढळलं. त्यानुसार कारवाई करणं आवश्यक आहे यासाठी त्यांनी आवश्यक प्रक्रियेला सुरुवात केली. डोनाल्ड ट्रंप व्हिसल ब्लोअरच्या तक्रारीची प्रत संसदेत देण्यात यावी अशी मागणी डेमोक्रॅट्स पक्षाच्या खासदारांनी केली होती, मात्र व्हाईट हाऊस तसंच न्याय विभागाने प्रती देण्यास नकार दिला. ट्रंप आणि जेलेन्स्की यांच्यात नेमकं काय बोलणं झालं हे स्पष्ट होऊ शकलेलं नाही. मात्र डेमोक्रॅट्स पक्षाचा असा आरोप आहे की जो बिडेन आणि त्यांच्या मुलाची कथित भ्रष्टाचाराच्या प्रकरणाची चौकशी सुरू व्हावी यासाठी ट्रंप यांनी जेलेन्स्की यांच्यावर दबाव आणला. तसं न केल्यास युक्रेनला दिली जाणारी लष्करी मदत रोखण्यात येईल अशी धमकी ट्रंप यांनी दिली, असा डेमोक्रॅट्सचा आरोप आहे. जेलेन्स्की यांच्याशी बिडेन यांच्याबाबत चर्चा केल्याचं ट्रंप यांनी मान्य केलं तसंच युक्रेनची लष्करी मदत रोखण्याचंही त्यांनी मान्य केलं जेणेकरून युरोपने मदतीसाठी पुढे यावं यासाठी असं वागल्याचं ट्रंप यांचं म्हणणं आहे. डेमोक्रॅट्स पक्षाने त्या फोनकॉलचा तपशील नीट पाहिलेला देखील नाही. हे माझ्याविरुद्धचं कारस्थान आहे असं ट्रंप यांनी म्हटलं आहे. युक्रेनच्या राष्ट्राध्यक्षांबरोबर जे बोलणं झालं त्याचा तपशील जाहीर करू असंही त्यांनी स्पष्ट केलं. हे वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


أوقفت بلجيكا رحلات القطارات من بريطانيا (أرشيف) وعلقت ألمانيا وفرنسا وإيطاليا وهولندا وبلجيكا وأيرلندا الرحلات الجوية وسبل سفر أخرى. لكن طبيعة الإجراءات تباينت بين هذه الدول. ويُعقد اجتماع للاتحاد الأوروبي صباح الاثنين لبحث كيفية التعامل مع الأمر على نحو أكثر تنسيقا. وانتشرت السلالة الجديدة من فيروس كورونا بوتيرة سريعة في لندن وجنوب شرقي إنجلترا. وأعلن رئيس الوزراء البريطاني بوريس جونسون السبت استحداث فئة رابعة لفئات القيود، والتراجع عن نية لتخفيف القيود خلال فترة عيد الميلاد، بما أثر على خطط ملايين الأشخاص. مواضيع قد تهمك نهاية وقال مسؤولون رفيعو المستوى في قطاع الصحة إنه لا يوجد دليل على أن السلالة الجديدة من الفيروس أشد فتكا أو أنها ستستجيب بشكل مغاير للقاحات، لكنها أثبتت أنها أشد عدوى بنسبة 70 في المئة. وقالت منظمة الصحة العالمية إن السلالة الجديدة نفسها رُصدت في هولندا والدنمارك وأستراليا. ما هي الدول التي حظرت السفر؟ خلال ساعات من إعلان بريطانيا، أعلنت هولندا تعليق الرحلات الجوية من المملكة المتحدة من الساعة السادسة من صباح الأحد وحتى الأول من يناير/ كانون الثاني. وبانتظار "اتضاح أكبر" للوضع في بريطانيا، قالت الحكومة الهولندية إن "احتمال انتقال السلالة الجديدة من الفيروس إلى هولندا يجب تقليله بقدر الإمكان". وقررت بلجيكا تعليق الرحلات الجوية ورحلات القطارات من بريطانيا من منتصف الليل. وقال رئيس الوزراء ألكسندر دي كرو لتلفزيون "في ار تي" البلجيكي إن الحظر سيكون ساري المفعول لمدة 24 ساعة على الأقل، وإنه "إجراء احترازي"، مضيفا "سنرى لاحقا إن كانت هناك حاجة لإجراءات أخرى". وفي إيطاليا، قال وزير الخارجية لويجي دي مايو، بصفحته بموقع فيسبوك، إن الحكومة على وشك إقرار تعليق الرحلات الجوية من بريطانيا. وجرت محادثات طارئة في أيرلندا الأحد بخصوص الأمر. ولاحقا، أعلنت الحكومة الأيرلندية في بيان حظر الرحلات الجوية القادمة من بريطانيا لمدة 48 ساعة على الأقل. ويبدأ الحظر من منتصف الليل. وقال البيان إن هذا الإجراء "في مصلحة الصحة العامة، ويجب على الأشخاص في بريطانيا، بغض النظر عن الجنسية، عدم السفر إلى أيرلندا سواء جوا أو بحرا". لكن عمل معابر عبّارات الشحن البحري بين البلدين سيظل مستمرا. وفي ألمانيا، أصدرت وزارة النقل أمرا بحظر هبوط الطائرات القادمة من بريطانيا بعد حلول منتصف الليل، باستثناء طائرات الشحن. وقال وزير الصحة الألماني ينس سبان إن السلالة الجديدة من فيروس كورونا المكتشفة في بريطانيا لم تُرصد حتى الآن في ألمانيا. وأوقفت فرنسا جميع قنوات السفر مع بريطانيا لمدة 48 ساعة بدءا من منتصف الليل. وقالت إنه يجب استغلال هذه الفترة للتوصل لقرار أوروبي موحد للتعامل مع الموقف في بريطانيا. كما قررت بلغاريا وقف الرحلات الجوية من وإلى بريطانيا اعتبارا من منتصف الليل. وفي النمسا، ذكرت وسائل إعلام محلية أن الحكومة تخطط لحظر الرحلات الجوية من بريطانيا. ماذا نعرف عن السلالة الجديدة؟ السلالة الأولى من فيروس كورونا بطيئة الانتشار مقارنة بالجديدة قالت منطمة الصحة العالمية عبر موقع تويتر إنها على اتصال مع مسؤولين بريطانيين حول الموضوع. وقالت إن المملكة المتحدة تطلعها على المعلومات المستقاة من دراسات جديدة حول السلالة الجديدة للفيروس، وإن المنظمة ستطلع الدول الأعضاء والمواطنين على أي معلومات جديدة تتوفر حول خاصيات الفيروس الجديد وما يترتب عليها. وقال كريس ويتي كبير مسؤولي القطاع الطبي: "أعتقد أن هذا الوضع سيزيد الأمور تعقيدا ، لكن هناك أمورا تبعث على التفاؤل ببدء حملة التطعيم، على فرض أن اللقاح فعال مع فصيلة الفيروس هذه أيضا". ماذا يجري حول العالم؟ في المملكة المتحدة، جرى إلغاء خطط تخفيف القيود على الاختلاط في فترة أعياد الميلاد في أجزاء كبيرة من جنوب شرقي إنجلترا. ويطال هذا 18 مليون شخص، وحُصرت في يوم عيد الميلاد فقط في بقية أنحاء إنجلترا واسكتلندا وويلز. وفرضت إيطاليا إغلاقا عاما في جميع أنحاء البلد في معظم فترة أعياد الميلاد والسنة الجديدة. وسيكون البلد ضمن فئة "اللون الأحمر" من إجراءات الحظر خلال الأعياد، إذ ستكون المحلات التجارية غير الأساسية والمطاعم والبارات مغلقة، وسيُسمح للإيطاليين بالسفر في حالات محدودة. وفرضت كل من هولندا وألمانيا حالة الإغلاق حتى يناير/كانون الثاني. وستشهد أعياد الميلاد انفراجة طفيفة في ألمانيا ، إذ سيكون بإمكان العائلة الواحدة استضافة أربعة اشخاص من أفراد العائلة المقربين. وستدخل النمسا إغلاقها الثالث بعد أعياد الميلاد، وستغلق المتاجر غير الأساسية ابتداء من 26 ديسمبر/كانون الأول وستفرض قيود على الحركة خارج المنازل. وفي السويد اقترحت السلطات ارتداء الكمامات في وسائل المواصلات خلال ساعات الازدحام، في تعديل للتعليمات السابقة. وتفيد الأنباء الواردة من فرنسا أن حالة الرئيس إيمانويل ماكرون مستقرة بعد تشخيص إصابته بفيروس كورونا، حسب ما أعلن مكتبه. وما زال يعاني من بعض الأعراض كالسعال والإجهاد، لكنها لا تحول دون مزاولته أعماله، حسب البيان. وفي سلوفاكيا أعلن رئيس الوزراء، إيغور ماتوفيتش، الذي حضر مؤتمر قمة مع ماكرون الأسبوع الماضي إصابته بالفيروس الجمعة. وقال زعماء أوروبيون حضروا القمة إنهم سيلتزمون بالعزلة المنزلية. وفي أستراليا أعلنت مقاطعة نيو ساوث ويلز عن فرض قيود جديدة على لقاءات العائلات ومرافق الضيافة كالمطاعم والمقاهي في منطقة "سيدني الكبرى" في محاولة للسيطرة على انتشار الفيروس. وطلب من المواطنين البقاء في المنازل. وفي الولايات المتحدة اعترف الجنرال، غستاف بيرنا، المسؤول عن عملية توزيع اللقاح إن هناك مشاكل في توزيعه، إذ عبرت أكثر من 10 ولايات عن قلقها بسبب حصولها على كمية أقل من المتوقع.

तेव्हा प्रश्न असा पडतो की, ज्याचं कुठे अस्तित्वही नव्हतं त्या प्रजातीनं आता इंग्लंडमध्ये खळबळ का माजवली आहे? सरकारचं म्हणणं आहे की कोरोनाची ही प्रजाती अधिक वेगानं पसरत आहे. सरकार या प्रजातीविषयी अधिक माहिती मिळवत आहे. पण, सध्यातरी अनिश्चितता आणि अनेक अनुत्तरित प्रश्न सगळ्यांसमोर आहेत. विषाणू हे नेहमीच म्यूटेट (रूप बदलत) होत असतात. त्यामुळे विषाणू जर रुप बदलत असेल तर त्यावर लक्ष केंद्रीत करणं महत्त्वाचं असतं. या प्रजातीची चिंता का? तीन गोष्टींमुळे या प्रजातीनं सगळ्यांचं ध्यान आकर्षित केलं आहे. या सगळ्या गोष्टींमुळे नवीन प्रजातीचा प्रसार होत आहे. असं असलं तरी या प्रजातीविषयी निश्चित अशी माहिती नाहीये. योग्य वेळी योग्य ठिकाणी ही प्रजाती पोहोचली तर तिचा प्रसार अधिक वाढू शकतो. याचं लंडन हे उदाहरणं आहे, जिथं आतापर्यंत कडक निर्बंध लादण्यात आले नव्हते. "सध्या यासंदर्भात प्रयोगशाळेत प्रयोग करणं गरजेचं आहे. पण, सध्याची परिस्थिती पाहता या प्रयोगांचा निकाल येण्यासाठी आणि प्रजातीचा प्रसार थांबवण्याची कार्यवाही करण्यासाठी आपण काही महिने थांबू शकतो असं मला वाटत नाही," असं Covid-19 Genomics UK Consortiumचे प्राध्यापक निक लोमन व्यक्त करतात. किती वेगानं प्रसार? सप्टेंबर महिन्यात पहिल्यांदा या प्रजातीविषयी माहिती मिळाली. नोव्हेंबरमध्ये कोरोनाच्या एक-चतुर्थांश रुग्णांमध्ये ही प्रजाती आढळून आली. डिसेंबरमध्ये एकूण कोरोना रुग्णांच्या दोन-तृतीयांश रुग्णांमध्ये ही प्रजाती आढळली. ब्रिटनचे पंतप्रधान बोरिस जॉन्सन यांनी म्हटलंय की, विषाणूच्या नव्या प्रजातीविषयी ठोस अशी माहिती नाहीये. पण, यामुळे कोरोनाची लागण होते आणि पहिल्यापेक्षा 70 टक्के अधिक वेगानं त्याचा प्रसार होतो. यावरून कोरोना व्हायरसची ही नवी प्रजाती किती वेगानं पसरतेय याचा तुम्हाला अंदाज येईल. शुक्रवारी इम्पिरिअल कॉलेज लंडन येथील डॉ. एरिक व्होल्झ यांनी सादर केलेल्या सादरीकरणात ही 70% संख्या दिसून आली. चर्चेदरम्यान ते म्हणाले, "हे सांगणं खरोखरच घाईचं होईल. पण, आतापर्यंत आपण जे पाहत आहोत त्यावरून ही प्रजाती वेगान पसरत आहे. यापूर्वी कधीही पसरली नाही त्या वेगानं पसरत आहे. त्यामुळे यावर लक्ष ठेवणं गरजेचं आहे." ही प्रजाती किती संसर्गजन्य असू शकते, याचा निश्चित असा आकडा नाही. पण, हा प्रसार 70 टक्क्यांपेक्षा अधिक किंवा 70 टक्क्यांहून कमीसुद्धा असू शकतो, असं मला याविषयावर काम करणाऱ्या काही तज्ज्ञांनी सांगितलं. पण, ही प्रजाती अधिक संसर्गजन्य आहे की नाही, हा प्रश्न कायम राहतो. नॉटिंग्हम विद्यापीठातील विषाणूशास्त्रज्ञ प्रो. जोनाथन बॉल म्हणाले, "सार्वजनिक क्षेत्रातील पुराव्यांचं प्रमाण पुरेसं नाहीये. त्यामुळे व्हायरसचा संसर्ग खरोखरच वाढला आहे का याविषयीचं ठामपणे आताच सांगता येणार नाही." नवी प्रजाती किती दूर पसरलीय? असं म्हटलं जात आहे की. ही प्रजाती एकतर यूकेमधील एखाद्या रूग्णात सापडली किंवा मग कोरोना व्हायरसच्या म्यूटेशनवर नियंत्रण ठेवण्याची सुविधा नसलेल्या देशातून इंग्लंडमध्ये पोहोचली. ही नवीन प्रजाती इंग्लंडमध्ये सगळीकडे आढळून आली आहे. पण, लंडनमध्ये अधिकाधिक रुग्णांमध्ये ती आढळलीय. जगभरातील विषाणूच्या अनुवांशिक नमुन्यांवर नजर ठेवणाऱ्या Nextstrainची आकडेवारी सांगते की, डेन्मार्क आणि ऑस्ट्रेलियामध्ये ही प्रजाती आढळून आली आहे आणि तिथं ब्रिटनमधून आलेल्या रुग्णांमुळेच तो आढळला आहे. नेदरलँडमध्येही काही प्रकरणं समोर आली आहेत. दक्षिण आफ्रिकेत या प्रजातीप्रमाणेच एक प्रजात आढळली आहे, पण या दोन्ही प्रजातींमध्ये काही संबंध नसल्याचं समोर आलं आहे. यापूर्वीही असं घडलं होतं का? हो. चीनच्या वुहानमध्ये सगळ्यांत पहिल्यांदा जो विषाणू सापडला तो सध्या जगभरात आढळणाऱ्या विषाणूंपेक्षा वेगळा आहे. D614G प्रकारचा विषाणू फेब्रुवारी महिन्यात युरोपमध्ये सापडला आणि आता जगभरात सर्वाधिक हाच प्रकार आढळत आहे. A222V नावाचा एक विषाणू युरोपमध्ये पसरला होता आणि स्पेनमध्ये सुट्टीकरता गेलेल्या लोकांमधून तो पसरला होता. नवीन प्रकार कुठून आला? ब्रिटनमध्ये आता विषाणूचा जो प्रकार सापडला आहे त्यात बरेच बदल झाले आहेत. याचं कारण हे असू शकतं की, रोगप्रतिकारक क्षमता कमी असल्यामुळे विषाणूला मारू न शकलेल्या रुग्णाच्या शरीरात हा विषाणू सापडला असावा. आणि मग अशाप्रकारच्या रुग्णांमध्येच या विषाणूनं प्रबळ होत स्वत:चं रुप बदललं असावं. यामुळे संसर्ग वाढेल का? सध्या तरी याविषयी काही पुरावे नाहीत. पण यावर लक्ष ठेवणं गरजेचं आहे. पण या विषाणूमुळे कोरोनाचं संक्रमणं वाढलं तर आधीच रुग्णांची संख्या प्रचंड असलेल्या दवाखान्यांवरचा दबाव वाढेल. विषाणूच्या नव्या प्रकारावर लशीचा काय परिणाम होईल? या नव्या प्रकाराच्या विषाणूचा कोरोनाच्या लशीवर परिणाम होणार हे निश्चित आहे, सध्या तरी असंच दिसत आहे. ब्रिटनमध्ये सध्या ज्या तीन लशी आहेत त्यामुळे शरीरातील रोगप्रतिकार शक्ती वाढते. यामुळे विषाणूचं रुप बदललं तरी प्रतिकारक शक्ती त्यावर हल्ला करून त्याला अकार्यक्षम करू शकतील. पण, या विषाणूला म्यूटेट होऊ दिलं तर ती चिंतेची बाब ठरू शकते, असं केंब्रिज यूनिवर्सिटीचे प्राध्यापक रवी गुप्ता सांगतात. रवि गुप्ता सांगतात, "विषाणू लशीपासून वाचण्याच्या पावलावर आहे. या दिशेनं तो काही पावलं पुढे गेला आहे." खरंतर लशीपासून बचाव करण्यासाठी विषाणू आपलं रुप बदलतो, यामुळे मग लस पूर्णपणे परिणामकारक ठरू शकत नाही. यामुळे विषाणू अधिक लोकांना संक्रमित करतो. सध्या जे काही घडत आहे त्यामुळे चिंतेचं वातावरण निर्माण झालं आहे. ब्रिटनमधल्या ग्लास्गो यूनिवर्सिटीचे प्राध्यापक डेव्हिड रॉबर्टसन यांनी गेल्या शुक्रवारी म्हटलं होतं, "कदाचित हा विषाणू असा म्यूटेंट बनवेल ज्यामुळे लशीपासून बचाव होऊ शकतो, असंही होऊ शकतं." आणि असं झालं तर मग परिस्थिती फ्लूसारखी होईल. जिथं लशीला नियमितपणे अपडेट करावं लागेल. सध्या चांगली गोष्ट ही आहे की, आता ज्या लशी उपलब्ध आहेत, त्यामध्ये बदल करणं सोपं काम आहे. हे वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)


يحيط الجدل باللقاء الذي جمع بين دونالد ترامب الابن والمحامية الروسية ناتاليا فيسيلنيتسكايا، في يونيو/ حزيران عام 2016 وهذه التصريحات هي الأكثر صراحة من جانب ترامب، عن أسباب لقاء نجله مع المحامية الروسية ناتاليا فيسيلنيتسكايا، المرتبطة بالرئاسة الروسية. ويحقق المحقق الخاص روبرت مولر في نتائج استخباراتية أمريكية، أفادت بأن الروس تآمروا، من أجل ترجيح كفة ترامب في الانتخابات الرئاسية أمام هيلاري، منافسته الديمقراطية. وينفي الرئيس ترامب حدوث أي تواطؤ مع الروس. ويصف التحقيقات المستمرة في الولايات المتحدة بأنها "أكبر عملية سياسية لمطاردة الساحرات في التاريخ"، في تعبير يقصد به الاضطهاد والظلم. ونفت روسيا مرارا تدخلها في الانتخابات الرئاسية الأمريكية، التي جرت في نوفمبر/ تشرين الثاني من عام 2016، وأسفرت عن فوز ترامب على هيلاري . ماذا يقول الرئيس ترامب؟ نقلت وسائل إعلام أمريكية مرموقة الأحد، عن عدة مصادر لم تسمها، أن الرئيس ترامب قلق من أن يكون ابنه قد عرض نفسه للمساءلة القانونية، بسبب لقائه مع المحامية الروسية ناتاليا فيسيلنيتسكايا، في التاسع من يونيو/ حزيران عام 2016. وغرد ترامب على تويتر قائلا: "أخبار كاذبة وملفقة تماما، التي تشير إلى أنني قلق من اللقاء، الذي أجراه ابني الرائع دونالد في برج ترامب". وأضاف: "لقد كان لقاء من أجل الحصول على معلومات عن منافس، وهو أمر قانوني تماما، ويحدث في كل الأوقات في عالم السياسة، كما أنه لم يفض إلى أي شيء". وتابع: "لم أكن على علم به". ماذا تعني تغريدته؟ التغريدة الأخيرة للرئيس ترامب تبدو مناقضة لبيان سابق من جبهة ترامب عن اللقاء. نفى كل من ترامب ونظيره الروسي فلاديمير بوتين مرارا تدخل موسكو في الانتخابات الرئاسية الأمريكية التي جرت عام 2016. حينما تداولت صحيفة نيويورك تايمز أخبارا لأول مرة عن اللقاء، قال ترامب الابن، في بيان، إن لقاءه مع فيسيلنيتسكايا ركز في أغلبه على مناقشة البرنامج المجمد لتبني أمريكيين أطفالا من روسيا. لكنه أقر في وقت لاحق بأنه وافق على اللقاء، حينما أخبر بأنه سيحصل على معلومات تضر بموقف المرشحة الديمقراطية هيلاري كلينتون. كما نشر المراسلات الإلكترونية التي مهدت لذلك اللقاء. وذكرت وسائل إعلام أمريكية، في ذلك الحين، أن الرئيس ترامب أسهم في صياغة البيان الأولي، الذي أصدره ابنه عن اللقاء. ونفى فريق ترامب ذلك في بادئ الأمر، لكن محاميه أكد في وقت لاحق أن ترامب هو من أملى صيغة بيان ابنه. ويرى معلقون أمريكيون أن الاعتراف الجديد من جانب ترامب، بأن اللقاء كان يهدف للحصول على معلومات عن كلينتون، يظهر أن البيان السابق كان مضللا. لماذا يثير اللقاء جدلا؟ من الشائع أن يفتش السياسيون الأمريكيون وراء منافسيهم، خلال الحملات الانتخابية. لكن خبراء قانونيين يقولون إن ترامب الابن ربما يكون قد انتهك قوانين تمويل الحملات الانتخابية، التي تحظر قبول أي شيء ذي قيمة من حكومة أجنبية أو شخص أجنبي. كما أن رد فعله المتحمس، فيما يبدو، إزاء العرض بالحصول على معلومات عن هيلاري يمكن أن يشكل انتهاكا القوانين التي تجرم التآمر. ويقول فريق ترامب إن ترامب الابن لم يحصل، في نهاية المطاف، على أية معلومات تضر بكلينتون خلال اللقاء. وقال جاي سيكولو، أحد محاميي ترامب، الأحد إن اللقاء لم ينتهك أية قوانين. وأضاف في تصريحات لقناة إيه بي سي نيوز: "السؤال هو: ما القانون أو القاعدة أو اللائحة التي تم انتهاكها؟ لا أحد يجيب". ونقلت وسائل إعلام أمريكية، العام الماضي، عن بعض مستشاري ترامب قلقهم، من أن انخراط الرئيس في هذا النزاع يمكن أن يعرضه ويعرض بعض أفراد دائرته المقربين لمخاطر قانونية.

ज्युनियर ट्रंप यांची भेट वादग्रस्त ठरली आहे. जून 2016 मध्ये डोनाल्ड ट्रंप यांच्या मुलाने रशियन वकील नतालिआ वेसेल्नीटस्काया यांची भेट घेतली होती. या भेटीचे पडसाद सातत्याने उमटत असतात. या भेटीबाबतची ट्रंप यांची कबुली याप्रकरणासंदर्भातलं सगळ्यात स्पष्ट निवेदन आहे. विशेष सरकारी वकील रॉबर्ट म्युलर अमेरिकेच्या गुप्तहेर संस्थांनी दिलेल्या अहवालावरून अधिक तपास करत आहेत. या अहवालात म्हटलं आहे की, निवडणुकांचे निकाल ट्रंप यांच्या बाजूने झुकवण्यात रशियनांचा हात होता. मात्र डोनाल्ड ट्रंप यांनी कोणत्याही स्वरूपाच्या संगनमताचा इन्कार केला आहे. यासंदर्भात सुरू असलेली चौकशी म्हणजे देशातलं सगळ्यात मोठं राजकीय षड्यंत्र असल्याचं ट्रंप यांनी म्हटलं आहे. दरम्यान 2016 मध्ये झालेल्या अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षपदासाठीच्या निवडणुकीत कोणत्याही स्वरूपाचा हस्तक्षेप किंवा संगनमताचा रशियाने इन्कार केला आहे. या निवडणुकीत हिलरी क्लिंटन यांना नमवत ट्रंप यांनी बाजी मारली. ट्रंप काय म्हणाले? वॉशिंग्टन पोस्ट, सीएनएन आणि एपी या अमेरिकेतील प्रसारमाध्यमांनी ट्रंप यांच्यासंदर्भात बातमी दिली होती. रशियन वकील वेसेलनीटस्काया यांची भेट झाल्याच्या मुद्यावरून मुलगा अडचणीत येऊ शकतो यामुळे डोनाल्ड ट्रंप चिंतेत होते. यावर ट्रंप म्हणाले, "माझ्या मुलाने कोणाची भेट घेतली यासंदर्भातलं वृत्तांकन फेक न्यूज आहे. तथ्यांची मोडतोड करून ही बातमी देण्यात आली आहे." ते पुढे म्हणाले, "प्रतिस्पर्ध्यांची माहिती मिळवण्यासंदर्भात मुलाने भेट घेतली होती. नियमांच्या चौकटीत बसणारी अशी ही भेट होती. अशा भेटी राजकारणात नियमितपणे होतात. यापेक्षा यात काहीही नाही. मला याची माहिती नव्हती." हे ट्वीट का महत्त्वाचं? ट्रंप यांचं आताचं ट्वीट त्यांच्या आधीच्या निवेदनांच्या विरोधात जाणारं आहे. न्यूयॉर्क टाइम्सने याबाबत पहिल्यांदा बातमी दिली होती. त्यावेळी डोनाल्ड ट्रंप ज्युनियर यांनी स्पष्टीकरण दिलं होतं. अमेरिकेच्या नागरिकांनी रशियन मुलांना दत्तक घेण्याबाबत बारगळलेल्या योजनेसंदर्भात ही भेट असल्याचं ट्रंप ज्युनियर यांनी म्हटलं होतं. या बैठकीत राष्ट्राध्यक्षपदासाठीच्या निवडणुकीतील उमेदवार हिलरी क्लिंटन यांना हानी पोहोचवणारी माहिती देण्यात येईल हे समजल्यानंतर ट्रंप ज्युनियर यांनी बैठकीसाठी होकार दिल्याचं सांगितलं. या बैठकीबाबत झालेला इमेल तपशीलही डोनाल्ड ट्रंप ज्युनियर यांनी जाहीर केला होता. डोनाल्ड ट्रंप ज्युनियर यांनी दिलेल्या वक्तव्याबाबत डोनाल्ड ट्रंप यांना कल्पना होती, असं वृत्त अमेरिकेतील प्रसारमाध्यमांनी दिलं होतं. सुरुवातीला ट्रंप यांच्या टीमने अशा बातम्यांचा इन्कार केला होता. परंतु प्रत्यक्षात डोनाल्ड ट्रंप यांनीच या वक्तव्याचा मसुदा तयार केल्याचं वकिलांनी सांगितलं. हिलरी क्लिंटन यांच्याबाबतची माहिती मिळवण्यासाठी ट्रंप ज्युनियर आणि रशियन वकील यांची बैठक झाल्याचं डोनाल्ड ट्रंप यांनी आता सांगितलं आहे. यावरूनच त्यांचं आधीचं वक्तव्य दिशाभूल करणारं होतं हे उघड झालं आहे असं अमेरिकेतील प्रसारमाध्यमांनी म्हटलं आहे. ज्युनियर ट्रंप यांची बैठक वादग्रस्त का? निवडणूक प्रचार मोहिमेदरम्यान प्रतिस्पर्धी उमेदवारांबद्दल तपशीलवार माहिती शोधून काढणं सर्रास होतं. मात्र दुसऱ्या देशाच्या सरकारकडून किंवा दुसऱ्या देशाचा नागरिक असलेल्या व्यक्तीकडून मदत घेणे अमेरिकेच्या कायद्यानुसार मान्य नाही. या कायद्याचं उल्लंघनाप्रकरणी ट्रंप ज्युनियर अडचणीत येऊ शकतात. हिलरी यांच्याबाबतची माहिती मिळवण्यासाठी ट्रंप ज्युनियर यांचा उत्साह त्यांना अडचणीत टाकू शकतो. बैठकीत ट्रंप ज्युनियर यांना हिलरी क्लिंटन यांच्याबद्दल कुठलीही विशेष माहिती मिळालेली नसल्याचा दावा ट्रंप यांच्या वकिलांनी केला. हे वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


أنصار ترامب بتظاهرون خارج مركز لفرز الاصوات في ولاية ميتشيغان تدّعي حملة ترامب الانتخابية - دون تقديم أي دليل - بحصول تزوير في الانتخابات، وتطالب بوقف عمليات فرز الأصوات في ولايات بنسلفانيا وويسكونسن وجورجيا وميشيغان. بحثنا ما يعنيه هذا الموضوع مع عدد من الخبراء القانونيين، وسألناهم عن ما يمكن أن يحدث إذا استمرت هذه الخلافات والمناكفات لوقت طويل. ألم يكن من المفروض أن نعرف النتيجة الآن؟ نعم ولا. ففي العادة، تعلن الشبكات الإخبارية الأمريكية فوز أحد المرشحين حال إشارة الأرقام إلى إحراز أحدهما تقدما لا يمكن التفوق عليه. ويحدث هذا عادة في الساعات الأولى من اليوم الذي يلي يوم التصويت. ولكن هذه ليست النتائج الرسمية النهائية، بل هي توقعات وتنبؤات. أما النتيجة النهائية فيستغرق الإعلان عنها عدة أيام، وهذا هو الحال دائما في الانتخابات الرئاسية الأمريكية. مواضيع قد تهمك نهاية ولكن الحجم الهائل للأصوات التي أدلى بها الناخبون عن طريق البريد هذه السنة يعني أن عملية الفرز ستستغرق وقتا أطول من المعتاد، خصوصا وأن عددا من الولايات المتأرجحة المهمة لم تسمح ببدء عمليات الفرز قبل يوم التصويت. ستستغرق عمليات الفرز وقتا طويلا ولذا فعلى الهيئات الانتخابية في هذه الولايات فرز كل الأصوات في يوم التصويت، وعملية فرز الأصوات البريدية تستغرق عادة وقتا أطول من فرز الأصوات التي يدلي بها الناخبون بشكل شخصي نظرا لمتطلبات التحقق الضرورية. وإذا كانت المنافسة متقاربة جدا بحيث لا يمكن التنبؤ بنتيجتها، وفي حالة امتناع كلا المرشحين عن الاعتراف بالخسارة، فمن الطبيعي والعادي أن تتواصل عملية الفرز، حسب ما يقول ماثيو ويل، مدير المشروع الانتخابي التابع لمركز البحوث السياسية للحزبين الرئيسيين. ثمة عراقيل سبقت عملية التصويت شابت النزاعات هذه الانتخابات منذ البداية. فحتى قبل موعد التصويت يوم الثلاثاء، كانت أكثر من 300 دعوى قضائية قد رفعت في 44 ولاية بخصوص التصويت البريدي والمبكر. وتمحورت هذه الدعاوى حول طيف واسع من القضايا، منها الموعد النهائي لإرسال واستلام الأصوات وتواقيع الشهود المطلوبة للتصويت بواسطة البريد وحتى طبيعة المظاريف المستخدمة. وقالت الولايات التي يديرها الجمهوريون إن هذه القيود ضرورية من أجل كبح التزوير، ولكن الديمقراطيين قالوا إنها ليست إلا محاولات لمنع الناخبين من ممارسة حقوقهم الوطنية. ما هي الطعون التي أصدرها ترامب؟ ويسكونسن قالت حملة ترامب الانتخابية إنها طالبت بإعادة فرز الأصوات في ولاية ويسكونسن "نظرا للمخالفات التي لوحظت" يوم الثلاثاء. ولم يتضح بعد موعد بدء عملية إعادة الفرز، لأن هذه العملية لا تبدأ في العادة إلا بعد انتهاء مسؤولي المقاطعات المختلفة من إعادة النظر في الأصوات. أما الموعد النهائي لهذا الجزء من العملية المعمول به في ولاية ويسكونسن فهو الـ 17 من الشهر الحالي. ويقول ريشارد بريفولت، الأستاذ في كلية القانون في جامعة كولومبيا، عملية لإعادة الفرز جرت في ويسكونسن في عام 2016 أيضا، وإنها "لم تغيّر إلا نحو مئة من الأصوات". وأضاف، "أن إعادة الفرز ليست أسلوبا للطعن في شرعية الأصوات المدلى بها، بل هي مجرد طريقة للتأكد من صحة الحسابات". ميشيغان فاز ترامب بهذه الولاية في انتخابات عام 2016 بفارق ضئيل جدا لم يتجاوز 10,700 من الأصوات. وأعلنت حملته الانتخابية في الرابع من الشهر الحالي عن أنها رفعت دعوى قضائية لإيقاف عمليات الفرز في هذه الولاية، رغم انتهاء الجهات المسؤولة من فرز 96 في المئة من الأصوات بشكل غير رسمي. مسؤولون يفرزون الأصوات الغيابية وما تزال الآلاف من الأصوات تنتظر دورها في الفرز، الكثير منها من مناطق تصوت تاريخيا للديمقراطيين، ولكن الشبكات الإخبارية الأمريكية تتنبأ أن بايدن سيفوز بالولاية هذه السنة. بنسلفانيا تدور الطعون المقدمة هنا حول قرار أصدرته الولاية بفرز الأصوات البريدية المرسلة قبل يوم التصويت ولكنها لم تصل إلى مراكز الاقتراع إلا بعد فترة أقصاها 3 أيام من ذلك اليوم. ويطالب الجمهوريون باستئناف هذا القرار وإعادة النظر فيه. ويقول ماثيو ويل إنه يشعر بقلق كبير إزاء هذا النزاع لأن المحكمة الأمريكية العليا لم تستطع التوصل إلى قرار حوله قبل موعد الانتخابات - وقبل انضمام العضوة الجديد، القاضية المحافظة أيمي باريت التي رشحها ترامب، إلى هيئة المحكمة. ويقول، "أشاروا في بعض من ردودهم على استعدادهم للنظر في الموضوع، ولذا اعتقد بوجود إمكانية إلغاء بعض الأصوات التي أرسلت بريديا قبل يوم التصويت ولكنها لم تصل قبل يوم الجمعة. أعتقد أن ذلك سيكون قرارا خاطئا، ولكني اعتقد أيضا أنه سيكون قرارا ممكنا من وجهة النظر القانونية". ولكن ويل يضيف قائلا إن هذا الاحتمال لن يكون ذا أهمية تذكر إلا إذا كانت نتائج التصويت "متقاربة جدا"، ويشير إلى أن مسؤولي الانتخابات في الولاية بعثوا برسائل قبل حلول يوم التصويت لحث الناخبين على إيداع أصواتهم الغيابية لدى مراكز الاقتراع عوضا عن إرسالها بالبريد. وقال، "لذا أخمن بأن عدد الأصوات الملغاة لن يكون كبيرا إذا صح هذا الاحتمال". كما يشير الأستاذ بريفولت إلى أن الأصوات التي تصل في مواعيد متأخرة تفرز بشكل منفصل، ويقول إن بإمكان بايدن التقدم والفوز حتى دون فرز هذه الأصوات ولذا فيعتقد أن لا ضرورة للطعون القضائية. ولكن حملة ترامب الانتخابية أعلنت عن فوزها في هذه الولاية رغم وجود أكثر من مليون صوت لم تفرز بعد. ولم تتنبأ أي من الشبكات الإخبارية الأمريكية الرئيسية بالفائز في بنسلفانيا بعد. جورجيا رفع المسؤولون الجمهوريون في هذه الولاية وحملة ترامب دعوى قضائية في مقاطعة تشاتهام طالبوا فيها بإيقاف فرز الأصوات ادعوا فيها وقوع مشاكل في عملية فرز الأصوات الغيابية. وغرّد أمين عام الحزب الجمهوري في الولاية ديفيد شيفر قائلا إن مراقبي الحزب شاهدوا سيدة "وهي تمزج أكثر من 50 بطاقة اقتراع مع كومة من بطاقات التصويت الغيابية غير المفرزة". وطالب المدعون القاضي بحساب عدد الأصوات الغيابية التي وصلت إلى مراكز الاقتراع بعد موعد إغلاق صناديق الاقتراع مساء الثلاثاء. محتجون يطالبون بحساب جميع الاصوات هل هناك إمكانية أن يصل الأمر إلى المحكمة العليا؟ ادعى ترامب في وقت مبكر من فجر الأربعاء حصول تزوير في الانتخابات دون أن يقدم أي دليل على ذلك، وأضاف "سنلجأ إلى المحكمة العليا، ونريد أن تتوقف كل عمليات التصويت". ولكن التصويت كان قد توقف بالفعل، إذ أن مراكز الاقتراع كانت قد أغلقت أبوابها، رغم استمرار الجدل حول الأصوات المتأخرة كما هو الحال في بنسلفانيا. ويقول ويل، "ليست للمحكمة العليا أي صلاحيات خاصة تخولها منع عمليات الفرز القانونية". كما يقول الأستاذ بريفولت إن الحملات الانتخابية قد تطعن في النتائج المتقاربة في الولايات المهمة، ولكن "يجب أن يكون لديها مع ذلك حجج تثير مخاوف من الناحية الدستورية" من أجل إحالتها إلى المحكمة العليا. وقال، "ليست هناك أي سياقات قياسية لرفع النزاعات والطعون التي تتعلق بالانتخابات إلى المحكمة العليا، فهذا أمر نادر الوقوع ويجب أن يتعلق بقضية خطيرة جدا". ففي حالة الطعن في نتيجة الانتخابات، يتطلب ذلك من المحامين رفع الدعاوى أمام المحاكم المحلية في الولايات. ويتوجب على قضاة هذه المحاكم عند ذاك، في حالة موافقتهم على الطعون، الأمر بإعادة فرز الأصوات. ويمكن بعد ذلك الطلب من قضاة المحكمة العليا بإبطال القرارات الصادرة عن محاكم الولايات. وفي بعض المناطق، يمكن بدء عمليات إعادة الفرز تلقائيا إذا كانت النتائج متقاربة جدا - كما حصل في انتخابات عام 2000 التي تنافس فيها جورج بوش الابن مع المرشح الديمقراطي آل غور. كم من الوقت قد تستغرق هذه الأمور؟ نظرا لأن هذه هي انتخابات رئاسية، هناك مواعيد نهائية صارمة فيدرالية ودستورية يعمل بها من أجل التوصل إلى نتيجة نهائية بأسرع وقت ممكن: ولكن ويل يشير إلى أنه "يجب أن تتراكم الكثير من المشاكل قبل الوصول إلى هذه النتيجة التي يسمي فيها مجلسا النواب والشيوخ الرئيس الجديد" - أو بعبارة أخرى يجب أن تفضي الانتخابات إلى نتيجة متقاربة جدا بشكل يصعب تصديقه. لماذا قد تمتنع بعض الولايات عن إعلان اسم الفائز فيها؟ ما الذي قد يحدث لو أخفقت الولايات في الاتفاق حول الفائز بأصوات مجمعاتها الانتخابية؟ قد يحدث هذا إذا حاجج أحد الحزبين بأن النتيجة النهائية تفتقر إلى الدقة أو أن الانتخابات كانت مزورة. تحكم الولايات المهمة المتنازع عليها - كارولينا الشمالية وبنسلفانيا وميشيغان وويسكونسن - في الوقت الراهن سلطات منقسمة، إذ يحكمها حكام ديمقراطيون ومجالس نواب يهيمن عليها الجمهوريون. ومن الممكن في هذه الحالة أن ينفصل أعضاء مجالس النواب عن حكام ولاياتهم ويتقدمون بترشيحاتهم لأعضاء المجمعات الانتخابية الخاصة بهم إلى الكونغرس (حصل ذلك في عام 1876). عند ذاك، يتوجب على الكونغرس التوصل إلى قرار حول أي من أعضاء المجمعات سيعول عليه - الأعضاء الذين يرشحهم نواب الولايات أم اولئك الذين يرشحهم حاكموها. في حالة اتفاق مجلسي النواب والشيوخ، لن تكون هناك مشكلة. ولكن إذا تعذر اتفاقهما، سنكون في وضع غير مسبوق - رغم أن بعض الخبراء يقولون إن القانون الفدرالي (القانون الاتحادي) يحبذ مرشحي الحكام. الموعد النهائي الأخير ينص الدستور الأمريكي على وجوب بدء فترة ولاية رئاسية جديدة بحلول الـ 20 من يناير/كانون الثاني مهما حصل. ويقول ويل، "يجب أن يؤدي الرئيس الجديد اليمين قبل ظهر الـ 20 من كانون الثاني. وإذا لم يحصل ذلك، يتوجب اللجوء إلى خطتنا الخاصة بتعاقب السلطة". ويشير ويل إلى إمكانية عدم اتفاق مجلس النواب على الرئيس الجديد، بينما يتفق أعضاء مجلس الشيوخ على هوية نائب الرئيس. وإذا لم يتمكن مجلس النواب من حسم هذا الخلاف بحلول اليوم المقرر لتولي الرئيس الجديد، يصبح نائب الرئيس الذي اختاره مجلس الشيوخ رئيسا للبلاد وفي هذه الحالة سيتولى رئيس مجلس النواب (الموقع الذي تحتله الآن الديمقراطية نانسي بيلوسي) سلطات نائب الرئيس. هل شهدنا ما يشبه هذه الدراما في الماضي؟ إلى حد اليوم، كانت انتخابات عام 2000 التي تنافس فيها بوش الابن مع غور هي الانتخابات الوحيدة التي حسمت نتيجتها المحكمة العليا لصالح الجمهوري بوش. وشهدت تلك الانتخابات منافسة شرسة بين بوش وغور، وكانت نتيجتها متقاربة جدا. وفاز غور بأغلبية أصوات الناخبين يوم التصويت، ولكن النتيجة كانت أكثر تقاربا فيما يخص المجمع الانتخابي. واعتمدت النتيجة النهائية على الأصوات الـ 25 للمجمع الانتخابي في ولاية فلوريدا. وأدى تقارب النتائج إلى إعادة فرز الأصوات، وطالب محامو غور أن يجري ذلك يدويا في أربع مقاطعات مما حدا بمحامي بوش إلى استئناف ذلك. وبعد مضي أسابيع عدة، حكمت المحكمة العليا لصالح بوش حسب الانتماء الحزبي لقضاتها (4 قضاة مقابل 5). اعترف غور إثر ذلك بالهزيمة، وانتقل بوش إلى البيت الأبيض.

ट्रंप समर्थकांनी मिशिगनमध्ये निदर्शनं केली. मतदानात घोटाळा झाल्याचा दावा करत ट्रंप यांनी पेन्सलव्हेनिया, विस्कॉन्सिन, जॉर्जिया आणि मिशिगनमधली मतमोजणी थांबवावी अशी मागणी केली. पण या दाव्यांना पाठबळ देणारे पुरावे त्यांनी सादर केले नाहीत. याचा अर्थ काय आणि जर ही लढत अशीच पुढे रेंगाळली तर काय होईल याबद्दल बीबीसी न्यूजने कायदेतज्ज्ञांशी बातचीत केली. आतापर्यंत निकाल यायला हवा होता का? हो आणि नाही. सहसा ज्यावेळी एखाद्या उमेदवाराने घेतलेली आघाडी भरून येण्याजोगी नाही असं लक्षात आल्यानंतर अमेरिकेतली बहुतांश मोठी माध्यमं त्याला विजेता घोषित करतात. मतदानाच्या दिवशी हे घडतं. पण हे अधिकृत आणि अंतिम निकाल नसतात. हे कल किंवा अनुमान असतात. अधिकृत अंतिम आकडेवारी मिळण्यासाठी कायमच मोजणीत काही दिवसांचा काळ लागतो. पण यावर्षी पोस्टल मतदान करणाऱ्यांचं प्रमाण प्रचंड वाढलेलं आहे. आणि बॅटलग्राऊंड राज्यांमध्ये मतदानाच्या दिवसाच्या आधी या पोस्टाने आलेल्या मतपत्रिकांची मोजणी करण्याची परवानगी नव्हती. म्हणून मग या सगळ्या मतांची मोजणी 3 तारखेलाच सुरू करण्यात आली. आणि पोस्टाने पाठवलेल्या मतपत्रिकाची मोजणी करताना मतदाराची ओळख पटवण्याचीही प्रक्रिया करावी लागत असल्याने प्रत्यक्ष मतदानाच्या मतपत्रिकांपेक्षा या पोस्टल मतांच्या मोजणीला अधिक वेळ लागतोय. जर चुरस अत्यंत अटीतटीची असेल आणि दोघांपैकी कोणत्याही उमेदवाराने माघार घेतली नाही तर मग ही मतमोजणी अनेक दिवसांपर्यंत सुरू राहू शकते असं बायपार्टीसन पॉलिसी रिसर्च सेंटरच्या इलेक्शन प्रोजेक्टचे संचालक मॅथ्यू वेल सांगतात. मतदानापूर्वीचे अडथळे या निवडणुकीच्या मार्गात कायमच कायदेशीर अडचणी होत्या. मंगळवारी 3 सप्टेंबरला मतदान होण्यापूर्वीच अमेरिकेच्या 44 राज्यांमध्ये पोस्टल मतदान आणि अर्ली व्होटिंगबाबतची 300 कायदेशीर प्रकरणं दाखल झालेली होती. पोस्टल मतदानासाठीची अंतिम तारीख, या मतपत्रिका स्वीकारण्यासाठीची अंतिम तारीख, साक्षीदाराच्या स्वाक्षरीची गरज असणं वा या मतपत्रिका पाठवण्यासाठी वापरायचे लिफाफे अशा विविध मुद्द्यांबद्दलच्या या कायदेशीर तक्रारी होत्या. मतपत्रिकांचा घोटाळा होऊ नये म्हणून निर्बंध गरजेचे असल्याचं रिपब्लिकन राज्यकर्त्यांनी म्हटलं. तर या गोष्टी लोकांना त्यांच्या नागरी हक्कापासून वंचित करण्याचा प्रयत्न असल्याचं डेमोक्रॅट्सनी म्हटलं. ट्रंप यांनी कोणती आव्हानं निर्माण केली आहेत? विस्कॉन्सिन विस्कॉन्सिनमधल्या मोजणी प्रक्रियेत आढळलेल्या 'अनियमिततां'मुळे तिथे पुन्हा मतमोजणी करण्याची मागणी करण्यात आल्याचं ट्रंप यांच्या कॅम्पेनने म्हटलंय. ही पुनर्मोजणी नेमकी कधी पार पडणार हे अद्याप स्पष्ट नाही. पण सहसा सगळ्या काऊंटीजमधल्या मतांची मोजणी पार पडत नाही तोपर्यंत ही पुनर्मोजणी होत नाही. या प्रक्रियेसाठीची राज्याची अंतिम तारीख 17 नोव्हेंबर आहे. 2016मध्येही विस्कॉन्सिनमध्ये पुन्हा मोजणी करण्यात आली होती आणि यात 'सुमारे 100 मतांचा फरक पडल्याचं' कोलंबिया युनिव्हर्सिटीच्या लॉ स्कूलचे प्राध्यापक रिचर्ड ब्रिफॉल्ट सांगतात. ते म्हणतात, "पुनर्मोजणी म्हणजे त्या मतांच्या वैधतेला आव्हान नाही. मोजदाद योग्य झालेली आहे ना याची खात्री करणं, इतकाच याचा अर्थ असतो." मिशिगन 2016मध्ये ट्रंप इथून अगदी कमी फरकाने जिंकले होते. त्यांच्यात आणि हिलरी क्लिंटन यांच्यामध्ये फक्त 10,700 मतांचा फरक होता. इथली मतमोजणी थांबवावी यासाठी 4 नोव्हेंबरला ट्रंप कॅम्पेनने कायदेशीर कारवाई करण्याचं जाहीर केलं. पण स्थानिक निवडणूक अधिकाऱ्यांनी इथल्या सुमारे 96 टक्के मतांची मोजदाद यापूर्वीच केल्याचं वृत्त आहे. तरीही हजारो मतांची मोजणी होणं बाकी आहे आणि यातली अनेक मत ही वर्षानुवर्षं डेमोक्रॅट्सा पाठिंबा देणाऱ्या भागातली आहेत. बायडन इथून जिंकतील अशा अंदाज बीबीसी आणि अमेरिकन वृत्तसंस्थांनीही वर्तवला आहे. पेन्सलव्हेनिया निवडणुकीच्या दिवसापर्यंत (3 नोव्हेंबर) चा पोस्टाचा स्टँप असणाऱ्या आणि पुढच्या तीन दिवसांमध्ये दाखल होणाऱ्या मतांची मोजणी, हा इथला वादाचा मुद्दा आहे. रिपलब्किन्सनी यावर आक्षेप घेतलाय. हा मुद्दा निवडणुकीच्या आधीपासून आणि जस्टिस एमी कॉने बॅरेट सुप्रीम कोर्टात रुजू होण्याच्या आधीपासून कोर्टात प्रलंबित होता. आणि म्हणूनच या मुद्दावरून चिंता जास्त असल्याचं वेल सांगतात. ते म्हणाले, "निवडणुकीनंतर या मुद्दयाविषयी चर्चा करू असं ते म्हणाले होते. त्यामुळे ज्या मतपत्रिका मतदानाच्या दिवशी पोस्ट करण्यात आल्या आहेत, आणि शुक्रवार पर्यंत पोहोचतील, त्या स्वीकारल्या न जाण्याचा धोका आहे. मतदानाचा हा निकाल मग चुकीचा असेल, पण कायदेशीर लढाईत असं होऊ शकतं." असं होण्यासाठी इथली लढत अत्यंत चुरशीची आणि कमी फरकाची असणं गरजेचं असल्याचंही ते सांगतात. म्हणूनच राज्याच्या पदाधिकाऱ्यांनी मतदारांना मत पोस्ट करण्याऐवजी मतदान केंद्रांवर आणून देण्याचं आवाहन केल्याचंही ते सांगतात. उशिरा येणाऱ्या मतपत्रिकांची मोजदाद वेगळी होईल आणि त्यांच्या शिवायही बायडन आघाडी घेतील, असंही प्रा. ब्रिफॉल्ट सांगतात. अजून 10 लाखांपेक्षा जास्त मतांची मोजदाद शिल्लक असूनही ट्रंप मोर्चाने इथून आपला विजय जाहीर केलेला आहे. पण कोणत्याही मोठ्या अमेरिकन वृत्तसंस्थेने इथल्या निकालाचा अंदाज जाहीर केलेला नाही. जॉर्जिया जॉर्जियाच्या शॅथम काऊंटीमध्ये राज्यातले रिपब्लिकन्स आणि ट्रंप कॅम्पेनने मतमोजणीबाबतचा खटला दाखल केलाय. रिपब्लिकन पक्षाच्या निरीक्षकांनी एका महिलेला '50 पेक्षा जास्त मतपत्रिका मोजदाद न झालेल्या पोस्टाच्या मतपत्रिकांमध्ये मिसळताना' पाहिल्याचं जॉर्जियातले रिपब्लिकन पक्षाचे अध्यक्ष डेव्हिड शॅफर यांनी ट्वीट केलंय. निवडणुकीच्या दिवशी मतदानाची वेळ उलटून गेल्यानंतर पोस्टाद्वारे दाखल झालेल्या मतपत्रिका किती होत्या याविषयीची विचारणा त्यांनी न्यायाधीशांकडे केली आहे. प्रकरण सुप्रीम कोर्टात जाऊ शकतं का? मतदानात घोटाळा झाल्याचा दावा बुधवारी डोनाल्ड ट्रंप यांनी केला, पण त्यासाठीचा कोणताही पुराव त्यांनी दिला नाही. ते पुढे म्हणाले, "आम्ही अमेरिकेच्या सुप्रीम कोर्टात जाऊ. आम्हाला सगळं मतदान थांबवायचं आहे." आता मतदान थांबलेलं असलं तरी पेन्सलव्हेनियासारख्या राज्यांमध्ये उशीरा दाखल होणाऱ्या मतांचा प्रश्न उरतोच. प्रा. वेल सांगतात, "कायदेशीर मोजणी प्रक्रिया थांबवण्यासाठीचे कोणतेही विशेषाधिकार सुप्रीम कोर्टाकडे नाहीत." "या अशा गोष्टींमुळे महत्त्वाच्या राज्यांमधल्या प्रक्रियेत अडथळे निर्माण होतील पण तरीही सुप्रीम कोर्टापर्यंत जाण्यासाठी त्यांच्याकडे कायदेशीर दखल घेण्याजोगी केस असावीच लागेल," असं प्रा. ब्रिफॉल्ट सांगतात. "निवडणुकीतले वाद सुप्रीम कोर्टात आणण्यासाठी कोणीही ठराविक प्रक्रिया नाही. असं सहसा घडत नाही आणि असं घडण्यासाठी तो मुद्दा अतिशय महत्त्वाचा असावा लागेल." निवडणुकीच्या निकालाला आव्हान देण्यात आलं तर मग पक्षांच्या कायदाविषयक टीम्सना राज्यांतल्या कोर्टामध्ये निकालावर आक्षेप घ्यावा लागेल. त्यानंतर राज्यातले न्यायाधीश ही याचिका योग्य ठरवत पुनर्मोजणीचा आदेश देऊ शकतात. आणि त्यानंतर मग सुप्रीम कोर्टाचे न्यायाधीश या विषयीचा राज्याचा निकाल वैध ठरवतील वा फेटाळतील. उमेदवारांमधला मतांचा फरक अगदीच कमी असल्यास काही ठिकाणी पुनर्मोजणीची ही प्रक्रिया आपसूक सुरू होते. 2000च्या जॉर्ज डब्ल्यू बुश आणि अल गोअर यांच्यातल्या निवडणुकीदरम्यान फ्लोरिडामध्ये असं घडलं होतं. कधीपर्यंत चालेल हे? ही राष्ट्राध्यक्षपदासाठीची निवडणूक असल्याने त्यासाठी फेडरल आणि घटनात्मक मुदती लागू होतात. राष्ट्राध्यक्षपदाची निवडणूक कोण जिंकलं हे ठरवण्यासाठी राज्यांकडे 3 नोव्हेंबरपासून पुढे 5 आठवड्यांचा कालावधी असतो. याला 'सेफ हार्बर' डेडलाईन म्हणतात. या वर्षी ही मुदत 8 डिसेंबरपर्यंत आहे. अमेरिकेत राष्ट्राध्यक्षाची निवड इलेक्टोरल कॉलेजद्वारे होते. थेट मतदानाद्वारे नाही. त्यामुळे 8 डिसेंबरपर्यंत राज्यांनी हा निर्णय घेतला नाही तर अंतिम आकडेवारीमध्ये इथल्या इलेक्टर्सची मोजदाद न करण्याचा निर्णय काँग्रेस घेऊ शकते. 14 डिसेंबरला हे इलेक्टर्स आपापल्या राज्यात राष्ट्राध्यक्षाची निवड करण्यासाठी भेटतील. 6 जानेवारीनंतरही जर कोणत्याही उमेदवाराला मताधिक्य मिळालं नाहीतर अंतिम निर्णय काँग्रेस घेईल. याला काँटिंन्जट इलेक्शन (Contingent Election) म्हणतात. हाऊस ऑफ रिप्रेझेंटेटिव्हज राष्ट्राध्यक्षांची निवड करेल तर सिनेटमध्ये उपाध्यक्षांची निवड होईल. अशा परिस्थितीत राष्ट्राध्यक्ष आणि उपाध्यक्ष वेगवेगळ्या पक्षांचे असू शकतात. राज्य विजेता न जाहीर करण्याची शक्यता आहे का? इलेक्टोरल व्होट्स नेमकी कोणाला द्यायची यावर एकमत न झाल्यास असं होण्याची शक्यता आहे. नॉर्थ कॅरोलिना, पेन्सलव्हेनिया, मिशीगन, विस्कॉन्सिन या सगळ्या राज्यांमध्ये सध्या विभाजित सरकार आहे. इथले गव्हर्नर डेमोक्रॅट आहेत पण विधीमंडळात रिपब्लिकन्सचं बहुमत आहे. अशा परिस्थितीत विधीमंडळ गव्हर्नरपासून फारकत घेत इलेक्टर्सच्या निवडीचं स्वतंत्र पत्र काँग्रेसला देऊ शकतात. 1876मध्ये असं घडलं होतं. या विधीमंडळाचं मत योग्य ठरवायचं की गव्हर्नरचं हे नंतर काँग्रेसला ठरवावं लागेल. शेवटची तारीख कोणती? कोणत्याही परिस्थितीत 20 जानेवारीला नवीन राष्ट्राध्यक्षाचा कार्यकाळ सुरू व्हायला हवा, असं अमेरिकेच्या घटनेत म्हटलंय. "या दिवशीच्या दुपारी कोणाचातरी राष्ट्राध्यक्ष म्हणून शपथविधी व्हायलाच हवा. जर असं घडलं नाही, तर मग आपत्कालीन परिस्थितीतल्या अधिकार यंत्रणा कार्यान्वित होतील," प्रा. वेल सांगतात. हाऊसमध्ये राष्ट्राध्यक्ष ठरलेला नाही पण सिनेटने उपाध्यक्ष निवडला अशी परिस्थिती निर्माण होण्याची शक्यताही ते वर्तवतात. अशा परिस्थितीत उपाध्यक्ष राष्ट्राध्यक्ष पदाचा कार्यभार सांभाळेल. हे वाचलंत का? (बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)