Question: z jakim krajem polska ma najkrótszą granicę?

Answer: z Litwą

Context: Granice Polski – pod względem powierzchni (312 679 km²) Polska zajmuje 9. miejsce wśród 48 państw Europy. Graniczy z 7 krajami: Niemcami na zachodzie, Słowacją i Czechami na południu, Rosją i Litwą na północy, Białorusią i Ukrainą na wschodzie. Na północy granica państwa przebiega wzdłuż wybrzeża Morza Bałtyckiego. Razem granice Polski wynoszą 3511 km. == Długość granic Polski == Długość granic: * Ogółem – 3511 km * z Czechami – 796 km * ze Słowacją – 541 km * z Ukrainą – 535 km * z Niemcami – 467 km * z Białorusią – 418 km * z Rosją – 210 km * z Litwą – 104 km * morska – 440 km (jest to długość odcinków rozgraniczających obszar morza


Question: kto jest głową kościoła?

Answer: Papież

Context: Papież (głowa Kościoła, ojciec święty, łac. "summus pontifex", od starożytnego "pontifex maximus;" wł. "papa", gr. "πάπας" ("papas"); forma funkcjonująca w języku polskim pochodzi od czeskiego "papež") – biskup Rzymu, prymas Italii, zwierzchnik Kościoła katolickiego, głowa Stolicy Apostolskiej oraz suweren Państwa Miasta Watykan; od 2013 papieżem jest Franciszek. Tytułu papieża używają również: koptyjski patriarcha Aleksandrii, głowa Kościoła koptyjskiego oraz prawosławny patriarcha Aleksandrii, zwierzchnik prawosławnego Patriarchatu Aleksandryjskiego. == Lista papieży == == Źródło władzy biskupa Rzymu == Biskupi Rzymu oparli swój prymat na sukcesji apostolskiej, zgodnie z tradycją, według której pierwszym biskupem Rzymu był Piotr Apostoł, który zginął tam śmiercią męczeńską. Nowy Testament milczy wprawdzie na ten temat i wspomina tylko o podróży św. Piotra do Antiochii (Gal 2, 11), a w


Question: co to rozkaz?

Answer: polecenie bezwarunkowego wykonania bądź zaniechania określonej czynności bądź innego zachowania (tj. norma indywidualna i konkretna), wydane przez osobę dysponującą władzą (dowódca, przełożony) nad osobą, której wydano polecenie (podwładny, pełniący służbę).

Context: Rozkaz – polecenie bezwarunkowego wykonania bądź zaniechania określonej czynności bądź innego zachowania (tj. norma indywidualna i konkretna), wydane przez osobę dysponującą władzą (dowódca, przełożony) nad osobą, której wydano polecenie (podwładny, pełniący służbę). Rozkazy (dyktaty) wydawane są ustnie bądź pisemnie lub za pomocą sygnału, przepisy nie przewidują możliwości ich zaskarżenia, co nie wyłącza możliwości odmowy wykonania rozkazu sprzecznego z prawem. Rozkaz podlega natychmiastowemu wykonaniu, chyba że wyraźnie wskazano inny termin na jego realizację. W polskim Kodeksie karnym z 1997 roku rozkazem jest polecenie określonego działania lub zaniechania wydane służbowo żołnierzowi przez przełożonego lub uprawnionego żołnierza starszego stopniem (art. 115 § 18 kk). Słowo „Rozkaz!” wypowiedziane przez dowódcę podkreśla bezwarunkowość wydanego polecenia. To samo słowo wypowiedziane przez podwładnego wobec dowódcy potwierdza przyjęcie


Question: jak nazywa się brat męża?

Answer: dziewierz

Context: powinowactwa miały swoiste nazwy. Rodzice męża nazywani byli: "świekier" ("świakier, świokier") i "świekrew" ("świekra, swiekrucha"). Ojca i matkę żony określano zaś jako "cieść" (później "teść") i "cieścia" (wcześniej "ćścia", później "teścia", "teściowa"). Mężem córki był, podobnie jak dziś, "zięć", za to synową (żonę syna) określano terminem "snecha", "sneszka", niewiastka (bo nic się o niej nie wiedziało). Na siostry męża mówiło się "zełwa", "zołwa", "zełwica" lub "żołwica" czy "żełwia", a na brata męża – "dziewierz". Żona brata męża (żona dziewierza) nosiła nazwę "jątrew" lub "jątrewka", tą samą nazwą określano czasem bratową (żonę brata). Mąż siostry był określany jako "swak". Brata żony określano terminem "szurzy", czasem "szurza" lub "szurzyn", siostra żony nosiła nazwę "świeść". Męża świeści określano czasem terminem "paszenog" pochodzenia awarskiego.


Question: na jakiej pozycji gra mbappe?

Answer: na pozycji napastnika

Context: Kylian Mbappé Lottin (wym. []; ur. 20 grudnia 1998 w Paryżu) – francuski piłkarz kameruńsko-algierskiego pochodzenia, występujący na pozycji napastnika we francuskim klubie Paris Saint-Germain oraz w reprezentacji Francji. Złoty medalista Mistrzostw Świata 2018 i Mistrzostw Europy U-19 2016, srebrny medalista Mistrzostw Świata 2022. == Pochodzenie == Jego ojciec Wilfried jest z pochodzenia Kameruńczykiem, a matka Fayza Lamari jest pochodzenia algierskiego, wywodzi się z plemienia Kabylów i była reprezentantką Francji w piłce ręcznej. == Kariera klubowa == W barwach AS Monaco zadebiutował 2 grudnia 2015, zmieniając Fábio Coentrão w 88. minucie zremisowanego 1:1 meczu z SM Caen. Stał się tym samym najmłodszym debiutantem w historii klubu, bijąc rekord ustanowiony przez Thierry’ego Henry’ego. W ten sposób pobił kolejny rekord należący do


Question: jak islam dotarł do indonezji?

Answer: Religia ta została zasiana w XII wieku na wyspach: Sumatra, Jawa i Borneo, przez kupców muzułmańskich z Indii.

Context: Religia w Indonezji – od XV wieku zdominowana jest przez islam. Religia ta została zasiana w XII wieku na wyspach: Sumatra, Jawa i Borneo, przez kupców muzułmańskich z Indii. Wcześniej niż islam dotarły tu hinduizm w II wieku i buddyzm w VI wieku. Katolicyzm przybył wraz z Portugalczykami około 1512 roku, którzy przebywali tu przez 150 lat. Holendrzy w 1596 roku przywieźli do Indonezji protestantyzm. Dominującymi wyznaniami wśród protestantów są kalwinizm, luteranizm i pentekostalizm, ale najszybciej rozwija się ostatnie z nich. Konstytucja Indonezji gwarantuje wolność wyznania. Jednakże rząd uznaje tylko sześć religii (islam, protestantyzm, katolicyzm, hinduizm, buddyzm i konfucjanizm). Ustawa indonezyjska wymaga, aby każdy obywatel Indonezji posiadał dokument tożsamości, w którym przypisuje mu się którąś z tych religii. Według spisu


Question: na czele policji stoi?

Answer: gen. insp. Jarosław Szymczyk – komendant główny Policji

Context: Komenda Główna Policji (KGP) – jednostka organizacyjna Policji, przy pomocy której Komendant Główny Policji realizuje zadania określone w ustawach. Komendant Główny Policji jest centralnym organem administracji rządowej, właściwym w sprawach ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Komendant Główny Policji podlega ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych. Siedziba Komendy Głównej Policji znajduje się przy ul. Puławskiej 148/150 w Warszawie. Budynek został wybudowany w stylu realizmu socjalistycznego prawdopodobnie w 1955 roku. Zaprojektowany przez Jerzego Beilla. Wcześniej znajdowało się tutaj Ministerstwo Spraw Wewnętrznych. Siedziba jest w kształcie litery H, nawiązującej do nowożytnej architektury pałacowej. W portyku wejściowym znajdują się kolumny lotosowe. == Kierownictwo == * gen. insp. Jarosław Szymczyk – komendant główny Policji od 13 kwietnia 2016 * nadinsp. Dariusz Augustyniak


Question: z czego najbardziej słyną niemcy?

Answer: Niemcy słyną z zamiłowania do ciężkich, tłustych posiłków („ma być dużo, tłusto i dobrze”)

Context: region ma swoje typowe dania, które z reguły nie są znane poza jego granicami. Powszechnie na skutek nadmiaru tłuszczu i mięsa kuchnia niemiecka uważana była za „ciężką”. Pod tym względem bardzo zbliżona do kuchni niemieckiej jest kuchnia austriacka. Potrawy z kuchni niemieckiej cechuje duża kaloryczność i pożywność zarazem. Niemcy słyną z zamiłowania do ciężkich, tłustych posiłków („ma być dużo, tłusto i dobrze”), choć nie brak również wielbicieli świeżych warzyw i sałatek. W Niemczech nie brak gospód serwujących wiejskie bądź domowe jadło. Doliny Renu i Mozeli, bogate w winnice, dają surowiec do produkcji win białych, takich jak Johanisberg, Sonnenberg, Rudesheim. Dużym powodzeniem cieszą się wina musujące „Sekt”, które mogą konkurować z francuskimi szampanami. "Weisswurst" (biała kiełbasa z dodatkiem słodkiej musztardy), to


Question: kim jest paulo coelho?

Answer: brazylijski pisarz i poeta.

Context: Paulo Coelho de Souza (wym. ; ur. 24 sierpnia 1947 w Rio de Janeiro) – brazylijski pisarz i poeta. == Życiorys == Jego ojciec, Pedro, był inżynierem, a matka – Ligia, zajmowała się domem. W wieku siedmiu lat Paulo rozpoczął naukę w szkole Jezuitów San Ignacio w Rio de Janeiro. Paulo nie przepadał za religijnymi tradycjami szkoły, jednak to w niej odkrył swoje prawdziwe powołanie – pisarstwo. Swoją pierwszą nagrodę literacką otrzymał w szkolnym konkursie poetyckim. Rodzice chcieli, by syn został inżynierem, jednak Paulo nie zamierzał się temu podporządkować. Ojciec wziął buntownicze zachowanie syna za objaw choroby psychicznej i trzy razy oddał go do kliniki psychiatrycznej (1966, 1967 i 1968 roku). Jak sam twierdzi: „Czasami miłość rodziców objawia się w


Question: jak zakończył życie chilon?

Answer: Jednak i w nim zachodzi poważna zmiana, na końcu umiera na krzyżu w obronie tych, których wydał – chrześcijan.

Context: wiary chrześcijańskiej. Istotną dla utworu postacią jest Petroniusz – rzymski patrycjusz, bliski doradca Nerona, wyrocznia smaku i elegancji, będący w powieści symbolem odchodzącej kultury antycznej. Balansujący na krawędzi życia i śmierci, krytykuje pomysł cesarza i przegrywa. Tak jak zaczął, kończy akcję, umierając samobójczo w ramionach ukochanej Eunice. Najbardziej tragiczną i jednocześnie komiczną postacią jest Chilon Chilonides. Nie ma zasad moralnych i jest gotów sprzedać niewinnego. Jednak i w nim zachodzi poważna zmiana, na końcu umiera na krzyżu w obronie tych, których wydał – chrześcijan. Punkt kulminacyjny stanowi walka Ursusa z turem. Pokonanie zwierza oznacza szczęśliwe zakończenie wątku miłosnego. Odtąd Ligia, Winicjusz i Ursus są pod opieką ludu rzymskiego. Ten moment symbolizuje także odwrót sympatii Rzymian od Nerona i zwrócenie się


Question: jakie zadanie ma libero?

Answer: jest tylko gra obronna

Context: Libero – (wł. "wolny") zawodnik w piłce siatkowej, którego zadaniem jest tylko gra obronna, ubrany jest w koszulkę innego koloru w celu odróżnienia od pozostałych graczy. == Zasady gry == Może brać udział jedynie w grze obronnej oraz przyjęciu zagrywki i nie wolno mu atakować z żadnego miejsca boiska i strefy wolnej, jeżeli w momencie kontaktu z piłką ta ostatnia jest powyżej górnej taśmy siatki. Nie może też zagrywać, blokować czy podejmować próby bloku. Zawodnik nie może wykonać spełnionego ataku powyżej górnej krawędzi siatki, gdy piłka jest do niego wystawiona palcami sposobem górnym przez libero, znajdującego się w polu ataku lub jego przedłużeniu. W przypadku wystawienia przez libero piłki sposobem dolnym lub wykonanej spoza pola ataku (lub jego przedłużenia) piłka


Question: kto jest uznawany za ojca historii?

Answer: Herodot z Halikarnasu

Context: Herodot z Halikarnasu (starogr. , "Herodotos ho Halikarnasseus") (ur. ok. 484 p.n.e. w Halikarnasie, obecnie Bodrum w Turcji, zm. ok. 426 p.n.e. w Turioj lub Atenach) – historyk grecki, zwany "Ojcem historii", czasem także "Ojcem geografii". Jedynym zachowanym jego dziełem jest 9-księgowa relacja z wojen perskich, opisująca także geografię i historię Hellady, Persji i Egiptu oraz okolicznych krain, zatytułowana "Dzieje" ( "Historiai", łac. "Historiae"). Jego relacje nie były zawsze dokładne, ale – w odróżnieniu od wielu innych historyków, aż po czasy dzisiejsze – zawsze opatrzone klauzulą „zgodnie z tym, czego się dowiedziałem” (Dzieje, I, 2) i „Ja zaś muszę podać, co się opowiada, ale bynajmniej nie jestem zobowiązany w to wierzyć i te słowa mają się odnosić do całych mych


Question: w jakim muzeum jest obraz dama z łasiczką?

Answer: Znajduje się w zbiorach Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie.

Context: Dama z gronostajem, Portret damy z gronostajem (zwyczajowo Dama z łasiczką) (wł. Dama con l'ermellino) – obraz autorstwa Leonarda da Vinci namalowany około 1489 roku, wykonany w technice olejnej, z użyciem tempery, na desce orzechowej o wymiarach 54,7 na 40,3 cm. Przedstawia Cecylię Gallerani, kochankę księcia Ludwika Sforzy. Znajduje się w zbiorach Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie. Jest jednym z najcenniejszych muzealiów i jedynym dziełem Leonarda da Vinci w Polsce. W 2011 podczas podróży po Europie został ubezpieczony na 300 mln euro. == Interpretacja == W czasie nabycia obrazu przez Czartoryskich nieznana była historia dzieła ani też tożsamość modelki. Obecność zwierzęcia uznano za naturalny, dekoracyjny element obrazu. Dopiero krytyczna analiza ikonografii w XX wieku dała najbardziej prawdopodobną interpretację dzieła. Trzymane


Question: gdzie zostały utworzone legiony polskie?

Answer: Legiony Polskie – polska formacja wojskowa wchodząca w skład armii austro-węgierskiej, utworzona 27 sierpnia 1914 r. z inicjatywy polskich stronnictw politycznych w Galicji.

Context: Legiony Polskie – polska formacja wojskowa wchodząca w skład armii austro-węgierskiej, utworzona 27 sierpnia 1914 r. z inicjatywy polskich stronnictw politycznych w Galicji. W 1916 r. przekształcona w Polski Korpus Posiłkowy. Legiony Polskie brały udział w I wojnie światowej po stronie państw centralnych. == Historia == 16 sierpnia 1914 roku powstał w Krakowie, z inicjatywy polskich stronnictw politycznych, Naczelny Komitet Narodowy (NKN) z Juliuszem Leo – prezydentem Krakowa, który kierował Polskim Stronnictwem Demokratycznym i był ugodowym prezesem Koła Polskiego w Wiedniu, później Władysławem Jaworskim – ze Stronnictwa Prawicy Narodowej. NKN miał być – co uznali szybko Austriacy – "najwyższą instancją w zakresie wojskowej i politycznej organizacji zbrojnych sił polskich", a kierownictwo Departamentu Wojskowego objęli Władysław Sikorski (Kraków) i Aleksander Skarbek


Question: jaką pojemność ma pęcherz?

Answer: Pojemność pęcherza moczowego u dorosłego człowieka wynosi od 250 do 500 ml, może on jednak rozciągnąć się do objętości ponad jednego litra.

Context: Pęcherz moczowy (łac. "vesica urinaria") – narząd gromadzący mocz wydalany przez nerki, który spływa do niego stale, odpływa zaś okresowo przez cewkę moczową. Pojemność pęcherza moczowego u dorosłego człowieka wynosi od 250 do 500 ml, może on jednak rozciągnąć się do objętości ponad jednego litra. W ciężkich chorobach, na przykład w durze brzusznym, przy zatrzymaniu moczu pojemność pęcherza może osiągnąć 3–4 litry. Pęcherz opróżniony leży poza spojeniem łonowym, wypełniony wystaje ponad spojenie. Kształt pęcherza zależny jest od stopnia wypełnienia. Pęcherz opróżniony jest spłaszczony w kierunku przednio – tylnym, wypełniony przybiera postać kulistą. Część skierowana ku górze i ku przodowi nosi nazwę szczytu pęcherza "(apex vesicae)", ku dołowi i tyłowi zwrócone jest dno pęcherza "(fundus vesicae)". Między szczytem a dnem znajduje


Question: gdzie od 2006 roku znajduje się meta tour de pologne?

Answer: meta została usytuowana, podobnie jak w latach poprzednich, w Karpaczu, pod skocznią narciarską Orlinek (po raz ósmy z rzędu).

Context: 63. edycja wyścigu kolarskiego Tour de Pologne odbyła się w dniach 4 – 10 września 2006 roku. Rywalizację rozpoczęło 184 kolarzy (w tym 15 Polaków) z 23 grup zawodowych (w tym 20 z UCI ProTeams). Trzy drużyny - Intel-Action, Miche oraz Ceramica Flaminia - otrzymały od organizatora wyścigu - Czesława Langa - "dzikie karty". Ukończyło 82 kolarzy. Łączna długość wyścigu – 1221,5 km. Po raz drugi Tour de Pologne został rozegrany w elitarnym cyklu ProTour. Start wyścigu zaplanowano w Warszawie a meta została usytuowana, podobnie jak w latach poprzednich, w Karpaczu, pod skocznią narciarską Orlinek (po raz ósmy z rzędu). Po raz pierwszy od wielu lat nie rozegrano jazdy indywidualnej na czas. * Zobacz listę startową. Pierwsze miejsce w klasyfikacji


Question: kto to duch święty?

Answer: w większości religii chrześcijańskich trzecia Osoba Trójcy Świętej, równa Ojcu i Synowi w bóstwie, majestacie, substancji i naturze.

Context: Duch Święty (hebr. רוּחַ הַקֹּדֶשׁ "Ruach ha-Kodesz", gr. "to hagion Pneuma" lub "to Pneuma to hagion", łac. "Spiritus Sanctus") – w większości religii chrześcijańskich trzecia Osoba Trójcy Świętej, równa Ojcu i Synowi w bóstwie, majestacie, substancji i naturze. Nie jest bytem zrodzonym ani stworzonym. Pochodzenie Ducha Świętego interpretowane jest zależnie od tradycji chrześcijańskiej. Według tradycji zachodniej Duch pochodzi "od Ojca i Syna", natomiast w tradycji wschodniej – "od Ojca przez Syna" (zob. filioque). Według doktryn antytrynitarnych nie jest Osobą Boską, często uważana jest jedynie za przejaw działalności Bożej lub moc Bożą. == Stary Testament == Duch Święty pojawia się wedle części komentatorów w Starym Testamencie już w drugim wersecie Księgi Rodzaju: „"(...) a Duch Boży unosił się nad wodami"”, jednakże


Question: jakie funkcje pełniła komisja edukacji narodowej?

Answer: Komisja Edukacji Narodowej była zarazem pierwszą w Polsce jak i w całej Europie władzą oświatową o charakterze współczesnego ministerstwa oświaty publicznej.

Context: Komisja Edukacji Narodowej (KEN), właśc. Komisja nad Edukacją Młodzi Szlacheckiej Dozór Mająca – centralny organ władzy oświatowej w Polsce, zależny tylko od króla i Sejmu, powołany w Rzeczypospolitej Obojga Narodów przez Sejm Rozbiorowy 14 października 1773 na wniosek króla Stanisława Augusta Poniatowskiego, za zgodą rosyjskiego posła nadzwyczajnego i ministra pełnomocnego Ottona Magnusa von Stackelberga. Komisja Edukacji Narodowej była zarazem pierwszą w Polsce jak i w całej Europie władzą oświatową o charakterze współczesnego ministerstwa oświaty publicznej. == Geneza == Komisja została powołana głównie dlatego, że do 1773 roku edukacja podstawowa i średnia były w Rzeczypospolitej organizowane przez zakon jezuitów. Taki system edukacji nakierowany był przede wszystkim na kształcenie w zakresie teologii katolickiej przy pomocy łaciny, przy czym inne przedmioty były traktowane


Question: skąd wypływa odra?

Answer: Wypływając ze Szczecina

Context: pomiędzy kanały portowe: Duńczyca, Parnica i Święta. Dalej w Szczecinie – Odra łącząc się z wodami Przekopu Mieleńskiego płynie na północ przy wyspie Dębina. Następnie od lewego brzegu przy wyspie Żurawi Ostrów rozdziela się Kanał Skolwiński. Dalej odbiera część wód z jeziora Dąbie poprzez kanał Babina. Za Żurawim Ostrowem z Odrą łączy się Kanał Skolwiński oraz Iński Nurt z Dąbia. Wypływając ze Szczecina – Odra dzieli się na Wietlinę i Domiążę. Następnie przy wyspie Długi Ostrów, rzeka rozdziela się na zachodni Wąski Nurt (Kanał Policki) oraz Szeroki Nurt. Po minięciu wyspy Wielki Karw oba ramiona Odry łączą się, a następnie uchodzą do Roztoki Odrzańskiej, będącej częścią Zalewu Szczecińskiego. Średni spadek rzeki w jej górnym biegu wynosi 7,2‰, poniżej Bramy Morawskiej


Question: ile odmian ziemniaka jest w polsce?

Answer: Krajowy rejestr (KR) w Polsce zawiera 107 odmian ziemniaka

Context: Zdeponowano w nim ponad 10 tysięcy odmian tej rośliny. Najstarszą zachowaną do dnia dzisiejszego polską odmianą ziemniaka jest wyhodowana przez Henryka Dołkowskiego w 1893 r. odmiana Marius. Badaniem nowych odmian ziemniaka zajmuje się Instytut Ziemniaka, wchodzący w skład Instytutu Hodowli i Aklimatyzacji Roślin. Odmiany ziemniaka dzieli się zazwyczaj ze względu na ich termin zbioru: * Bardzo wczesne: Krasa, Irys, Gloria, Denar, Berber, Lord, Irga. * Wczesne: Nora, Augusta, Gracja, Vineta. * Średnio wczesne: Ibis, Pirol, Żagiel, Satina, Kuba. * Średnio późne: Bryza, Syrena, Zeus, Jasia, Molli. * Późne: Uran, Lenino, Bzura, Ślęza, Sonda, Medea. Krajowy rejestr (KR) w Polsce zawiera 107 odmian ziemniaka, wśród których dominują odmiany jadalne. === Typy kulinarne === Odmiany ziemniaków jadalnych powinny odznaczać się owalnym kształtem


Question: jak wygląda szyszka jodły?

Answer: Łuski wspierające dłuższe od nasiennych, wystające i odgięte (cecha charakterystyczna dla sekcji). Nasiona trójkątnojajowate, żółtawe, z szerokim, purpurowo-żółtym skrzydełkiem.

Context: na gałęzi. W czasie dojrzewania przybierają barwę brązowawą. Gdy dojrzeją rozpadają się, zostaje tylko oś szyszki. Łuski wspierające dłuższe od nasiennych, wystające i odgięte (cecha charakterystyczna dla sekcji). Nasiona trójkątnojajowate, żółtawe, z szerokim, purpurowo-żółtym skrzydełkiem. Zawierają płynną żywicę o przyjemnym zapachu. == Ekologia == Drzewo cieniowytrzymałe, obok cisa najbardziej cienioznośny gatunek spośród polskich drzew. W Karpatach i Sudetach lasy jodłowo-bukowo-świerkowe stanowiły naturalne drzewostany regla dolnego, sięgającego do wysokości 1100 – 1250 m n.p.m. Dziś jodła w polskich lasach zajmuje ok. 2% powierzchni. Najwyższy zapas drewna – ponad 1200 m³ na powierzchni 1 ha – wykazywały jedliny w Gorganach w Karpatach Wschodnich. Lasy na zbliżonych siedliskach w Karpatach Zachodnich zawierają z reguły 600-800 m³ grubizny na powierzchni 1 ha. Jodła pospolita


Question: kto napisał piosenkę konik na biegunach?

Answer: Michała Hochmana

Context: teledyskiem wyreżyserowanym przez Kubę Wojewódzkiego oraz nagrała cover szlagieru Michała Hochmana „Konik na biegunach”, który przywrócił ją na szczyt. W tym czasie znalazła sponsora – firmę Iveco, która częściowo pokryła koszty nagrania jej nowej płyty. Sesje nagraniowe artystka opłaciła również z honorarium, które otrzymała za nagrania piosenek do spotów reklamowych producenta kawy Jacobs oraz Mleka Białego. W 1995 zaprezentowała balladę „Woodstock ’94”, która zyskała umiarkowany sukces na rynku, a także zagrała koncert na pierwszym Przystanku Woodstock. W 1996 wydała utwór „Na sen”, który trafił na listy przebojów i stał się jednym z jej największych hitów w karierze. Wytwórnie muzyczne nie były jednak zainteresowane wydaniem jej nowego materiału, co było związane z obraniem przez artystkę nowego, znacznie mocniejszego kierunku muzycznego niż


Question: kiedy nastąpiło zakończenie produkcji malucha?

Answer: produkcję Malucha zakończono 22 września 2000

Context: W kolejnych latach sprzedano: 1997 – 48 437 (3. miejsce), 1998 – 36 230 (3. miejsce), 1999 – 30 609 (5. miejsce), 2000 – 13 534 egzemplarzy (9. miejsce). Z powodu zużycia sprzętu do produkcji nadwozi (zakup nowych urządzeń, przy malejącym zainteresowaniu samochodem, okazał się nieopłacalny) produkcję Malucha zakończono 22 września 2000 – dwa lata po Cinquecento. Zwieńczeniem historii modelu była limitowana seria Happy End, licząca 1000 egzemplarzy – po 500 w kolorze czerwonym i żółtym – sygnowanych kolejnymi numerami. Ostatni egzemplarz, w kolorze żółtym, z numerem nadwozia SUF126A0037301725 trafił do Muzeum Motoryzacji Wena w Oławie. W Muzeum Inżynierii Miejskiej w Krakowie znajduje się nieużywany egzemplarz Happy End barwy żółtej, o numerze 0979. Ogółem wyprodukowano 4 671 586 Fiatów 126,


Question: jak doszło do upadku cesarstwa zachodniorzymskiego?

Answer: W V wieku cesarstwo zachodniorzymskie przeżywało trudności związane z najazdami ludów „barbarzyńskich” i rozkładem struktur państwowych, co doprowadziło do upadku państwa w 476 roku.

Context: Cesarstwo zachodniorzymskie – nazwa stosowana w historiografii na określenie zachodniej części cesarstwa rzymskiego, rządzonej przez osobnego cesarza (lub cesarzy) od czasu utworzenia tetrarchii w 285 roku, formalnie niezależnego od części wschodniej po śmierci cesarza Teodozjusza I w 395. Formalnie było to nadal to samo Cesarstwo Rzymskie (). Cesarstwo zachodniorzymskie obejmowało Italię, Galię, Hiszpanię, Brytanię, Dalmację i część Afryki Północnej na zachód od Cyrenajki. W V wieku cesarstwo zachodniorzymskie przeżywało trudności związane z najazdami ludów „barbarzyńskich” i rozkładem struktur państwowych, co doprowadziło do upadku państwa w 476 roku. == Lata 395−406 == === Ostateczny podział cesarstwa === === W Europie, przed Attylą === Choć cesarstwo rzymskie kilkakrotnie dotąd w swojej historii było dzielone pomiędzy dwóch władców (pierwszego podziału dokonał Dioklecjan), to


Question: gdzie jest ratusz w warszawie?

Answer: Rynku Starego Miasta

Context: Ratusz Starego Miasta w Warszawie – budynek ratusza Starej Warszawy, funkcjonujący w okresie od XV do początku XIX wieku, który znajdował się pośrodku Rynku Starego Miasta. == Historia == Władzę nad miastem sprawował przez długi czas po lokacji zasadźca miasta, którym był pełnomocnik księcia – wójt z kilkoma ławnikami. Wyłonienie się samorządu miejskiego wymusiło budowę ratusza. Pierwsze wzmianki o ratuszu pochodzą z 1429 roku i w formie gotyckiej przetrwał do roku 1580. Pierwotnie jego wymiary wynosiły 15 na 13 metrów. W piwnicy pod ratuszem sprzedawano piwa wareckie i piątkowskie, co było znaczącym źródłem dochodów miasta. W roku 1580 Antonim de Ralia przebudował ratusz na modłę niderlandzką z 4 cylindrycznymi skarpami w narożach i wieżą ratuszową. W 1701 roku powstał wokół


Question: jakie święto jest 11 listopada?

Answer: Narodowe Święto Niepodległości – święto państwowe w Polsce obchodzone corocznie 11 listopada dla upamiętnienia odzyskania niepodległości przez Polskę w 1918, po 123 latach zaborów (1795–1918).

Context: Narodowe Święto Niepodległości – święto państwowe w Polsce obchodzone corocznie 11 listopada dla upamiętnienia odzyskania niepodległości przez Polskę w 1918, po 123 latach zaborów (1795–1918). Święto zostało ustanowione ustawą z dnia 23 kwietnia 1937, zniesione ustawą Krajowej Rady Narodowej 22 lipca 1945, przywrócono je ustawą w okresie transformacji systemowej w 1989. Jest dniem wolnym od pracy. == Znaczenie daty == Odzyskiwanie przez Polskę niepodległości było procesem stopniowym. Wybór 11 listopada uzasadnić można zbiegiem wydarzeń w Polsce z zakończeniem I wojny światowej dzięki zawarciu rozejmu w Compiègne 11 listopada 1918, pieczętującego ostateczną klęskę Niemiec. Dzień wcześniej przybył do Warszawy Józef Piłsudski. W tych dwóch dniach, 10 i 11 listopada 1918, naród polski uświadomił sobie w pełni odzyskanie niepodległości, a nastrój głębokiego


Question: kto prowadzi szansę na sukces?

Answer: kolejno: Wojciech Mann (1993–2012), Artur Orzech (2019–2021), Marek Sierocki (od 2021) i Aleksander Sikora (2022).

Context: Szansa na sukces – polski program telewizyjny typu talent show emitowany na antenie TVP2 w latach 1993–2012 oraz ponownie od 2019. Jego prowadzący to kolejno: Wojciech Mann (1993–2012), Artur Orzech (2019–2021), Marek Sierocki (od 2021) i Aleksander Sikora (2022). Głównym pomysłodawcą programu jest Elżbieta Skrętkowska. Odcinki wyemitowane między jesienią 2009 a wiosną 2012 roku udostępniono w serwisie TVP VOD. Tam również nadawca udostępnia odcinki nowej odsłony. == Zasady programu == W programie amatorzy śpiewają w formie karaoke piosenki znanych wykonawców, którzy są jurorami danego odcinka. Uczestnik musi wybrać podkład muzyczny do swojego wykonania – z dodatkowo nagraną linią melodyczną lub bez niej. Nagrodą dla zwycięzcy jest możliwość zaśpiewania piosenki z artystą, a do 2011 coroczny występ wszystkich finalistów w Sali


Question: co to troposfera?

Answer: Troposfera – najniższa warstwa atmosfery planety, zawierająca większość jej masy, w której temperatura zasadniczo maleje ze wzrostem wysokości.

Context: Troposfera – najniższa warstwa atmosfery planety, zawierająca większość jej masy, w której temperatura zasadniczo maleje ze wzrostem wysokości. Jej górną granicą jest tropopauza, która oddziela ją od wyższej stratosfery (na planetach, na których stratosfera nie występuje, troposfera leży pod mezosferą). W troposferze częste są turbulencje, występują tam najważniejsze procesy kształtujące pogodę i klimat. == Troposfera ziemska == Warstwa ta sięga od powierzchni Ziemi do wysokości ok. 10 km. Jej górna granica zmienia wysokość w zależności od pory roku i od szerokości geograficznej. Nad biegunami sięga ona do 6 km w zimie i do 8 km w lecie. W umiarkowanych szerokościach geograficznych od 10 km w zimie do 12 km w lecie. Nad równikiem troposfera sięga do 20 km. Zróżnicowana grubość


Question: na której ręce nosi się obrączkę w polsce?

Answer: Obrączka ślubna noszona jest na serdecznym palcu prawej ręki, m.in. w Polsce

Context: == Sposób noszenia == Obrączka ślubna noszona jest na serdecznym palcu prawej ręki, m.in. w Polsce, Austrii, Niemczech, Norwegii, Danii, Grecji, Hiszpanii, Indiach, Chile, Wenezueli, Rosji, Ukrainie, Białorusi, Litwie, Łotwie, Węgrzech, Holandii, Islandii, Serbii, Macedonii Północnej, Czarnogórze, i Bułgarii. Na lewej ręce nosi się obrączkę ślubną m.in. w następujących państwach: Francja, Belgia, Szwajcaria, Irlandia, Wielka Brytania, Walia, Szkocja, Szwecja, Finlandia, Czechy, Słowacja, Rumunia, Mołdawia, Chorwacja, Włochy, Słowenia, Turcja, Cypr, Brazylia, Portugalia, Egipt, Iran, Meksyk, USA, Kanada, Australia, Nowa Zelandia, Japonia, Chiny, i Korei Południowej. == Obrączki ślubów zakonnych == Obrączkę lub sygnet noszą także numerariusze i przyłączeni – świeccy członkowie Opus Dei, żyjący w celibacie, po złożeniu zobowiązania na całe życie. Zakonnice noszą obrączki na znak przynależności do Jezusa Chrystusa.


Question: na czym polega praca w grupie?

Answer: Polega na powierzeniu określonej grupie pracowników czynności lub operacji wydzielonych z procesów pracy. Pracę zespołową cechuje przede wszystkim współdziałanie wykonawców - współpraca, udzielanie sobie pomocy, pełnienie różnych funkcji i zbiorowa odpowiedzialność za wyniki pracy.

Context: Praca zespołowa – praca stanowiąca podstawową, a zarazem wyższą formę organizacji pracy. Polega na powierzeniu określonej grupie pracowników czynności lub operacji wydzielonych z procesów pracy. Pracę zespołową cechuje przede wszystkim współdziałanie wykonawców - współpraca, udzielanie sobie pomocy, pełnienie różnych funkcji i zbiorowa odpowiedzialność za wyniki pracy. Staje się koniecznością, gdy nie można rozdzielić zadań między indywidualnych wykonawców wtedy, gdy proces ma charakter ciągły, kiedy ilość pracy przekracza możliwości jednej osoby lub istnieje duża współzależność realizowanych zadań. == Badania Google == Firma Google opublikowała w 2015 roku wyniki przeprowadzonych przez nią badań nad efektywnością pracy zespołowej. Inspiracją do badań była obserwacja, że pracownicy pomimo dobrych warunków pracy oraz korzyści dodatkowych, takich jak np. darmowe jedzenie, czy masaże, nadal byli niezadowoleni ze


Question: do kogo w swojej inwokacji zwraca się autor?

Answer: muzy, bóstwa lub duchowego patrona

Context: Inwokacja ( – wezwanie) – rozbudowana apostrofa otwierająca utwór literacki (zazwyczaj poemat epicki), w której zwykle autor zwraca się do muzy, bóstwa lub duchowego patrona z prośbą o natchnienie, pomoc w tworzeniu dzieła. Przez wieki (także w epoce nowożytnej) za wzorcowe uważano inwokacje otwierające "Iliadę" ("Gniew Achilla, bogini, głoś, obfity w szkody" (...), tłum. Dmochowskiego) i "Odyseję" ("Muzo! Męża wyśpiewaj, co święty gród Troi / Zburzywszy, długo błądził i w tułaczce swojej" (...), tłum. Lucjana Siemieńskiego). Inwokacja stała się podstawowym środkiem stylistycznym otwierającym eposy. W średniowieczu zastąpiono bóstwa greckie symbolami chrześcijańskimi, a inwokacja rozpoczynała już nie tylko eposy bohaterskie, ale także krótsze utwory, dialogi etc. Przykładami mogą być np.: "Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią" ("Gospodzinie Wszechmogący, / Nade wszystko stworzenie


Question: co rozpoczyna się rok liturgiczny?

Answer: Rok liturgiczny rozpoczyna się w pierwszą niedzielę adwentu, która przypada między 27 listopada a 3 grudnia.

Context: Rok liturgiczny – przyjęty w danej religii cykliczny podział roku z wyróżnieniem obchodzonych dni świątecznych, obrzędów i innych, związanych z liturgią i teologią danego wyznania. == Rok liturgiczny w Kościele rzymskokatolickim == W Kościele rzymskokatolickim rok liturgiczny to cykl wspomnień historii zbawienia w oparciu o wydarzenia z życia i śmierci Jezusa Chrystusa zawarte w ciągu jednego roku kalendarzowego. Rok liturgiczny rozpoczyna się w pierwszą niedzielę adwentu, która przypada między 27 listopada a 3 grudnia. Ponadto, w cykl wspomnień życia i śmierci Jezusa wpisane są wspomnienia świętych i wydarzeń z życia Kościoła. === Niedziela === Pierwszy dzień każdego tygodnia nazywa się dniem Pańskim. W tym dniu Kościół obchodzi misterium paschalne zgodnie z tradycją apostolską wywodzącą się od samego dnia Zmartwychwstania Chrystusa.


Question: do kogo należy grenlandia?

Answer: Obecnie pod względem politycznym Grenlandia stanowi autonomiczne terytorium Danii.

Context: Grenlandia – największa wyspa na świecie, leżąca w północnej części Oceanu Atlantyckiego. Obecnie pod względem politycznym Grenlandia stanowi autonomiczne terytorium Danii. Większość obszaru wyspy pokrywa lądolód grenlandzki, klimat wyspy jest nieprzyjazny, polarny. Powierzchnia przekraczająca 2 mln km² czyni ją trzykrotnie większą od drugiej co do wielkości wyspy – Nowej Gwinei. Grenlandia od wschodu i południa oblewana jest przez Atlantyk, a od północy przez wody Oceanu Arktycznego. Od zachodu wyspę oblewają wody Morza Baffina. Większa część wyspy leży za kołem polarnym. Grenlandia została odkryta dla Europejczyków w IX w., przez wikingów (wyprawa Eryka Rudego); rdzenni Eskimosi (Grenlandczycy) zamieszkują ją od co najmniej 4500 lat. == Powierzchnia, skrajne punkty i granice == Wyspa o powierzchni km² jest około 7 razy większa od


Question: ile mostów w warszawie?

Answer: Na znajdującym się w granicach administracyjnych miasta 28-kilometrowym odcinku rzeki znajduje się 11 stałych mostów – 9 drogowych i 2 kolejowe.

Context: Mosty w Warszawie – istniejące, nieistniejące oraz planowane stałe przeprawy na Wiśle w Warszawie. Na znajdującym się w granicach administracyjnych miasta 28-kilometrowym odcinku rzeki znajduje się 11 stałych mostów – 9 drogowych i 2 kolejowe. == Uwagi ogólne == === Układ drogowy === Trzy warszawskie mosty po obu stronach Wisły posiadają skrzyżowania z ulicami równoległymi do rzeki, umożliwiające bezkolizyjny ruch w każdą stronę. Most Poniatowskiego posiada taką łącznicę tylko po lewej stronie Wisły, a mosty Śląsko-Dąbrowski, Świętokrzyski i Gdański nie posiadają tego typu połączeń. Większość warszawskich mostów ma wysoko usytuowaną powierzchnię jezdni zarówno nad Wisłą, jak i nad terenami położonymi za wałami przeciwpowodziowymi. Trasy mostów przebiegają powyżej zarówno lewobrzeżnych i prawobrzeżnych ulic. Jedynym wyjątkiem jest obecnie most Świętokrzyski, który po


Question: czym są źródła historyczne?

Answer: Źródła historyczne – wszystko, skąd można czerpać wiedzę o przeszłości (według Jerzego Topolskiego), inaczej rzecz biorąc – są to wszelkie zachowane ślady działalności człowieka.

Context: Źródła historyczne – wszystko, skąd można czerpać wiedzę o przeszłości (według Jerzego Topolskiego), inaczej rzecz biorąc – są to wszelkie zachowane ślady działalności człowieka. Krytyka źródła polega na zdobywaniu wiedzy o źródle, tak by stało się one źródłem gotowym do wykorzystywania informacji. == Definicja == Pojęcie źródła historycznego definiowano różnie w historiografii. Według m.in. M. Handelsmana są to wszystkie ślady pozostawione przez człowieka w przeszłości, które zachowały się do czasów współczesnych. Takie rozumienie wynikało z obowiązującej do niedawna w nauce historycznej modernistycznej koncepcji postrzegania przeszłości, w myśl której źródło miałoby „odbijać” fakty historyczne, w tym również czyny ludzkie. Dyskurs postmodernistyczny stoi natomiast na stanowisku, że historii nie można w żaden sposób „odbić” jako czegoś, co już nie istnieje, źródło natomiast


Question: skąd wzięła się sanah?

Answer: Pseudonim „sanah” powstał po skróceniu angielskiej wersji pierwszego imienia piosenkarki – Susannah.

Context: Sanah (zapis stylizowany: sanah), właśc. Zuzanna Irena Grabowska) – polska piosenkarka, skrzypaczka, autorka tekstów i kompozytorka, wykonująca muzykę z pogranicza indie pop i art pop, a także pop cyfrowy. Pseudonim „sanah” powstał po skróceniu angielskiej wersji pierwszego imienia piosenkarki – Susannah. == Życiorys == === Dzieciństwo, edukacja i rodzina === Ma sześcioro rodzeństwa. Jej matka jest z zawodu lekarzem weterynarii (studiowała weterynarię na Wydziale Medycyny Weterynaryjnej w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie). Od dzieciństwa mieszka w Starych Babicach (powiat warszawski zachodni). Naukę w szkole muzycznej rozpoczęła w wieku sześciu lat; w czwartym roku życia zaczęła naukę gry na skrzypcach, a w piątej klasie szkoły podstawowej na fortepianie. W latach 2004–2013 uczęszczała do Zespołu Państwowych Ogólnokształcących Szkół Muzycznych im. Grażyny


Question: kto przeprowadził pierwszy przeszczep serca?

Answer: zespół chirurga Christiaana Barnarda

Context: Przeszczepienie serca (, HTX) – metoda leczenia schyłkowej niewydolności serca, polegająca na przeszczepieniu serca pozyskanego od martwego dawcy. Wykonywana jest jedynie w specjalistycznych ośrodkach. == Historia == Pierwszej na świecie udanej transplantacji serca dokonał zespół chirurga Christiaana Barnarda 3 grudnia 1967 roku; biorcą był Louis Washkansky. Pierwszą w Polsce próbę przeszczepu serca przeprowadził zespół profesorów Jana Molla, Antoniego Dziatkowiaka i Kazimierza Rybińskiego w Łodzi 4 stycznia 1969 r. Wykonawcą pierwszej w Polsce udanej transplantacji serca był prof. Zbigniew Religa. Miała ona miejsce 5 listopada 1985 w Zabrzu. W 2014 roku w Australii po raz pierwszy z powodzeniem przeszczepiono pacjentowi serce od dawcy, u którego doszło do całkowitego zatrzymania krążenia, a rok później wykonano w Papworth w Wielkiej Brytanii pierwszy taki


Question: jakie zadania pełniły sfinksy?

Answer: Motyw sfinksa był również używany szeroko dla zdobienia poboczy alei wiodących do grobów i świątyń, jak również jako np. ukoronowanie wysokich schodów.

Context: będącymi wizerunkami tych władców, aby wskazać na swe bliskie kontakty z Sechmet (boginią-lwicą). Motyw sfinksa był również używany szeroko dla zdobienia poboczy alei wiodących do grobów i świątyń, jak również jako np. ukoronowanie wysokich schodów. 900 rzeźb sfinksów z baranimi głowami, symbolizującymi Amona, zostało zbudowanych w Tebach, gdzie kult tego boga był najsilniejszy. Poza rzeźbą z Gizy, inne słynne egipskie wyobrażenia sfinksa to granitowy posąg o głowie władczyni Hatszepsut, znajdujący się obecnie w Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku, oraz alabastrowy sfinks z Memfis. == Starożytna Grecja == Od epoki brązu cywilizacja helleńska miała handlowe i kulturowe kontakty z Egiptem. Jeszcze przed zajęciem go przez Aleksandra Wielkiego grecką nazwę „sfinks” nadano wspomnianym rzeźbom. Greccy historycy i geografowie pisali o


Question: jaką funkcję pełni muzyka w filmie?

Answer: Muzyka filmowa może być ilustracją, albo też kontrapunktem obrazu – czyli warstwą dopełniającą, charakteryzującą postaci, nastrój, przeżycia psychiczne bohaterów.

Context: Muzyka filmowa – jeden z gatunków muzyki. Komponowana specjalnie na potrzeby dzieła filmowego, dla jego ilustracji. Muzyka filmowa może być ilustracją, albo też kontrapunktem obrazu – czyli warstwą dopełniającą, charakteryzującą postaci, nastrój, przeżycia psychiczne bohaterów. Po raz pierwszy o muzyce filmowej można było mówić w erze kina niemego, ale od tamtych czasów muzyka filmowa przeszła znaczną ewolucję. W czasach filmu niemego ilustracja muzyczna obrazu była wykonywana na żywo, w czasie seansu. Zazwyczaj były to utwory odgrywane na pianinie przez tapera, a w bogatszych kinach przez kameralne zespoły, a nawet duże orkiestry, jak np. The London Symphony Orchestra. Muzykę do takich orkiestrowych wykonań pisali na zamówienie realizatorów kompozytorzy, nierzadko uznani, jak Siergiej Prokofjew i Dmitrij Szostakowicz. Taperzy natomiast najczęściej wykorzystywali utwory


Question: ze względu na rodzaj materiału palnego pożary podzielono na następujące grupy?

Answer: A – ciała stałe, B – ciecze i gazy palne, C – pożary grup A i B w pobliżu urządzeń pod napięciem, D – metale palne, F – tłuszcze spożywcze w urządzeniach kuchennych.

Context: * Spowodowane przez czynnik ludzki ** zaniedbania, zaprószenia, podpalenia, wypadki komunikacyjne i in. == Podział pożarów ze względu na materiał == W Polsce stosuje się następującą klasyfikację pożarów: W USA stosuje się inny podział na grupy: A – ciała stałe, B – ciecze i gazy palne, C – pożary grup A i B w pobliżu urządzeń pod napięciem, D – metale palne, F – tłuszcze spożywcze w urządzeniach kuchennych. == Podział pożarów ze względu na wielkość == * "bardzo duży" – występuje, jeśli w jego wyniku zostały spalone lub zniszczone obiekty lub ich części, ruchomości, składowiska materiałów, maszyny, urządzenia, surowce, paliwa itp. o powierzchni ponad 1000 m² lub objętości ponad 5000m³; lasy, uprawy, trawy, torfowiska i nieużytki o powierzchni ponad


Question: jak określano potencjalnego kandydata polaka?

Answer: "króla Piasta

Context: księcia brzesko-legnickiego Fryderyka III, jednak ten zmarł w 1570 roku, a jego syn Henryk XI ze względu na utracjuszowski styl życia nie był brany pod uwagę. Wybór zaś "króla Piasta", czyli obywatel Rzeczypospolitej był na tyle ryzykowny, że z powodu zazdrości, wzorem Węgier (elekcja Jana Zapolyi) mogłaby wybuchnąć wojna domowa. Poważnym kandydatem do tronu Rzeczypospolitej był car moskiewski Iwan IV Groźny albo jego młodszy syn Fiodor Iwanowicz. Mimo powszechnie znanych skłonności sadystycznych cara oraz wiedzy o okrucieństwach opriczniny, kandydaturę wysuniętą przez zjazdy litewskie popierali Radziwiłłowie oraz liczna szlachta koronna. W obiorze Iwana IV na króla Rzeczypospolitej widziano możliwość zakończenia nieustannych konfliktów granicznych. Sposób, w jaki car rozprawił się z bojarami, mógł podobać się polskiej szlachcie, zaangażowanej w ruch egzekucyjny. Powszechnie


Question: który budynek w warszawie jest najwyższy?

Answer: Warsaw Trade Tower

Context: Plaza, Warszawskiego Centrum Finansowego oraz przede wszystkim 208-metrowego Warsaw Trade Tower, który ma obecnie najwyżej położone piętra użytkowe w Warszawie. === XXI wiek === W latach 2000–2001 wzniesiono siedziby polskich przedsiębiorstw: PZU Tower i TP S.A. Tower. Lata 2003–2005 to budowa hotelu Westin oraz trzeciego co do wysokości pięciogwiazdkowego hotelu w Europie: Intercontinental. W latach 2000 i 2004 powstały odpowiednio 105-metrowa Babka Tower oraz wieżowiec mieszkalny: Łucka City. Na początku 2006 roku do użytku oddany został wieżowiec biurowy Rondo 1, na początku roku 2007 część handlowa kompleksu Złote Tarasy i hotelu Hilton, a w 2011 roku oddany został JM Tower. Rynek biurowców powoli ulega nasyceniu. Obecnie zauważalną tendencją na warszawskim rynku jest zastępowanie budynków stosunkowo młodych, wzniesionych najczęściej w latach


Question: nad jakim morzem leży hiszpania?

Answer: Morza Śródziemnego

Context: września 1997), Bilbao 252,6 mm (26 sierpnia 1983), Girona 233 mm (6 stycznia 1977). == Wody == Hiszpania leży na obszarze dwóch zlewisk: Morza Śródziemnego, obejmującego obszary wschodniej i południowej części kraju, oraz Oceanu Atlantyckiego, którego zlewisko jest największe, zajmujące dwie trzecie powierzchni kraju i obejmuje całą środkową, północną i zachodnią oraz południowo-zachodnią część kraju. Część rzek hiszpańskich, jak np. Tag, płynąc do Oceanu Atlantyckiego, przepływa przez terytorium Portugalii. === Rzeki === Sieć rzeczna kraju jest dość gęsta; najwięcej cieków skupia się w zachodniej i północno-wschodniej części, ale rzeki liczne są w wielu innych miejscach. Główne rzeki Hiszpanii to Tag (731 km,), Gwadiana (778 km), Duero i Gwadalkiwir (657 km), uchodzące do Atlantyku, oraz Ebro (930 km, najdłuższa rzeka w


Question: jaką rolę odgrywały gimnazjony w starożytnych miastach greckich?

Answer: były przeznaczone do ćwiczeń fizycznych.

Context: Gimnazjon (gr. γυμνάσιον, "gymnasion" od γυμνός, "gymnos" 'nagi', gdyż ćwiczono nago) – w starożytnej Grecji był to zespół tylko częściowo krytych budowli, które były przeznaczone do ćwiczeń fizycznych. Jego centralną część stanowił kompleks bieżni, boisk i portyków. W gimnazjonie znajdowały się też palestra i stadion. Plan gimnazjonu zrekonstruowano na podstawie wykopalisk prowadzonych w Delfach, na Delos, Epidauros, Aleksandrii i Olimpii. Znajdowały się tam: * szatnia (apodyteron), * sale do nacierania ciał oliwą (elaiothesion), * sale do nacierania ciał piaskiem – do masażu (konisterion), * salki z workami piasku do ćwiczeń w zadawaniu ciosów, * eksedry, nisze z ławkami – sale wykładowe, rekreacyjne, do rozmów i dyskusji, * sala ćwiczeń dla młodzieży (ephebeidon), * boiska do gry w piłkę (sphairisterion), *


Question: w którym roku zakończyła się 2 wojna światowa?

Answer: 2 września 1945 roku

Context: II wojna światowa – największa wojna w dziejach, zaliczana do wojen totalnych, trwająca od 1 września 1939 roku do 2 września 1945 roku. Walki toczyły się głównie w Starym Świecie (Europie, Azji oraz Afryce) i na wszystkich oceanach, choć miała także epizody w Arktyce i Ameryce Północnej. Oprócz państw Europy, ich kolonii i państw Azji brały w niej udział także państwa obu Ameryk. Głównymi stronami konfliktu były: * państwa Osi – Trzecia Rzesza Niemiecka, faszystowskie Włochy, Imperium Japońskie i ich sojusznicy, początkowo współpracujące także ze Związkiem Radzieckim (ZSRR); * alianci – państwa koalicji antyhitlerowskiej, zapoczątkowanej przez Wielką Brytanię i Francję, do których dołączyły potem między innymi ZSRR, USA i Włochy. W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln


Question: co nazywamy ciepłem właściwym?

Answer: ciepło potrzebne do zmiany temperatury ciała w jednostkowej masie o jedną jednostkę

Context: Ciepło właściwe – ciepło potrzebne do zmiany temperatury ciała w jednostkowej masie o jedną jednostkę : \operatorname c = {\frac{\Delta Q}{m \Delta T}}, gdzie: : \Delta Q – dostarczone ciepło, : m – masa ciała, : \Delta T – różnica temperatur. To samo ciepło właściwe można zdefiniować również dla chłodzenia. W układzie SI jednostką ciepła właściwego jest dżul przez kilogram i przez kelwin: : \mathrm \frac{J}{kg \cdot K}. Ciepło właściwe jest wielkością charakterystyczną dla danej substancji w danej temperaturze (jest stałą materiałową). Może zależeć od temperatury, dlatego precyzyjniejszy jest wzór zapisany w postaci różniczkowej : c(T) = \frac{1}{m} \left(\frac{dQ}{dT}\right). == Ciepło właściwe gazów == Gaz charakteryzuje się ściśliwością, czyli zmianą np. ciśnienia podczas zmiany objętości naczynia, w którym zamknięta jest


Question: gdzie odbyła się pierwsza akcja sprzątania świata?

Answer: Sydney

Context: rzecz lokalnych społeczności lub też tworzą grupy, koordynując wysiłki na szczeblu regionalnym czy nawet krajowym. Piętnaście lat od rozpoczęcia działalności kampania stała się odnoszącym sukcesy programem, obejmującym ponad 120 krajów, który zachęca lokalne społeczności do wszelkich działań, których celem jest poprawa zdrowia ludzi i środowiska. == Australia – początek ruchu == Akcja "Sprzątanie świata" wywodzi się z Australii. Po raz pierwszy odbyła się w 1989 r., kiedy 40 tysięcy mieszkańców Sydney wzięło udział w akcji sprzątania terenów portu. Już rok później akcja objęła zasięgiem całą Australię, a liczba jej uczestników co roku rośnie. W Australii akcja odbywa się w marcu. Koordynatorem jest organizacja społeczna "Clean up Australia". == Sprzątanie świata w Polsce == W Polsce sprzątanie świata zainicjowała Mira Stanisławska-Meysztowicz.


Question: nad jakim morzem leży francja?

Answer: Morze Śródziemne.

Context: Francja jest państwem w Europie Zachodniej, którą to część lądu od zachodu oblewa Oceanu Atlantyckiego, od północy należące do systemu tego oceanu wody kanału La Manche, od południa, a dokładniej od południowego wschodu – Morze Śródziemne. Od południa kraj graniczy z Półwyspem Iberyjskim. Od wschodu Francja sąsiaduje z bardziej zwartą częścią kontynentu europejskiego. Francja jest trzecim (po Rosji i Ukrainie) co do wielkości państwem Europy. Rzeźba, klimat i krajobraz tego dużego kraju jest zróżnicowany. Francja ma za sobą trwającą ponad tysiąc lat historię, a obecnie kraj ten należy do najlepiej rozwiniętych państw świata. == Powierzchnia, skrajne punkty i granice == === Powierzchnia === * "Francja metropolitalna": 551 695 km² * "Francja metropolitarna (bez jezior i lodowców większych niż 1 km²)":


Question: w którym roku odbyła się koronacja mieszka ii?

Answer: 25 grudnia 1025

Context: 1018 do 1025. Jedynie Gall Anonim wspomina o młodym księciu przy okazji opisu wyprawy jego ojca na Ruś w 1018: „ze względu na to, że (…) syna swego Mieszka jeszcze nie uważał za zdolnego do sprawowania rządów, ustanowił tam panem w swoim zastępstwie pewnego Rusina ze swego rodu”. == Panowanie Mieszka II == === Koronacja i dziedzictwo === Tuż po śmierci ojca Mieszko został koronowany na króla Polski 25 grudnia 1025 przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Hipolita w katedrze gnieźnieńskiej. Zdaniem kronikarzy niemieckich uczynił to samowolnie, co w ówczesnej sytuacji politycznej mogło być poniekąd prawdą. Po ojcu Mieszko II odziedziczył rozległe terytorium, składające się nie tylko z większości ziem państwa gnieźnieńskiego Mieszka I (bez Pomorza Zachodniego), ale również Milska, Łużyc, Moraw i


Question: o czym opowiada książka opowieści z narnii?

Answer: opowiadają o przygodach dzieci, które odkrywają historię świata, miejsca, gdzie zwierzęta mówią, magia jest powszechna, a dobro walczy ze złem.

Context: Opowieści z Narnii () – cykl siedmiu powieści fantasy napisanych przez C.S. Lewisa. Uważany za klasykę literatury dziecięcej oraz najlepszą pracę autora, sprzedał się w ponad stu dwudziestu milionach egzemplarzy w czterdziestu jeden językach. Napisany przez Lewisa pomiędzy rokiem 1949 a 1954 i zilustrowany przez Pauline Baynes, został kilkukrotnie zaadaptowany, częściowo lub w całości, na potrzeby radia, telewizji, teatru i kina. Oprócz dużej liczby motywów chrześcijańskich, cykl zapożycza postaci i idee z mitologii greckiej oraz rzymskiej, jak również z tradycyjnych baśni brytyjskich i irlandzkich. "Opowieści z Narnii" opowiadają o przygodach dzieci, które odkrywają historię świata, miejsca, gdzie zwierzęta mówią, magia jest powszechna, a dobro walczy ze złem. W każdej z książek, z wyjątkiem "Konia i jego chłopca", protagonistami są postaci


Question: kto został ukrzyżowany z jezusem?

Answer: jeden z dwóch złoczyńców

Context: Zły łotr, Gestas – jeden z dwóch złoczyńców ukrzyżowanych wraz z Jezusem na Golgocie. Jego krzyż znajdował się po lewej stronie Jezusa (po prawej krzyż dobrego łotra Dyzmy). Ukrzyżowany Gestas złorzeczył Jezusowi i drwił z niego. Scenę tę opisano we wszystkich czterech Ewangeliach. W przekazie Ewangelii według świętego Łukasza: Przekaz ten jest zgodny z opisem w apokryficznej ewangelii Nikodema, w której podane są imiona obu łotrów: Dyzma (dobry) i Gestas (zły), nie wymieniane przez Ewangelie kanoniczne. Ewangelia Nikodema przedstawia Gestasa jako niemającego litości rozbójnika zabijającego wędrowców, wieszającego kobiety za nogi i pijącego krew dzieci. Według apokryficznej Ewangelii Dzieciństwa Arabskiej Dyzma i Gestas jako rozbójnicy zamierzali też napaść na uciekających do Egiptu Józefa z Maryją i małym Jezusem. Dyzma miał wówczas


Question: z czego zbudowane jest drzewo?

Answer: Drzewa posiadają zróżnicowaną budowę części nadziemnej. Z powierzchni ziemi wyrasta pień, który od pewnej wysokości otoczony jest koroną składającą się z rozdzielających się gałęzi zakończonych liśćmi.

Context: i najbardziej okazałych drzew podlega ochronie prawnej jako pomniki przyrody. W leksykonach lub spisach gatunków roślin drzewa bywają oznaczane symbolem podwójnie kreślonego h, przypominającym symbol Saturna lub alchemiczny symbol ołowiu (pojedynczo kreślone h, czyli ħ, oznacza krzew). Na całym świecie rośnie obecnie około 3 bilionów 40 miliardów drzew. == Morfologia == Drzewa posiadają zróżnicowaną budowę części nadziemnej. Z powierzchni ziemi wyrasta pień, który od pewnej wysokości otoczony jest koroną składającą się z rozdzielających się gałęzi zakończonych liśćmi. Pień oraz starsze, grubsze gałęzie są zdrewniałe, młode drewnieją z końcem okresu wegetacyjnego. Pień może na wysokości początku korony dzielić się na grubsze gałęzie, nazywane konarami, lub też może przebiegać pionowo w górę przez koronę, czasami nawet niemal do końca wysokości drzewa (zobacz:


Question: w jakich latach toczyła się wojna peloponeska?

Answer: latach 460-446/445 p.n.e.

Context: Tzw. pierwsza wojna peloponeska – konflikt w starożytnej Grecji, toczony w latach 460-446/445 p.n.e. (z pięcioletnim rozejmem w latach 451-446 p.n.e.), pomiędzy największymi potęgami klasycznej Hellady – Atenami i Spartą oraz ich sojusznikami (skupionym wokół Aten Związkiem Morskim i kierowanym przez Spartę Związkiem Peloponeskim). == Przyczyny wojny == Sojuszowi greckich "polis" (tzw. Związek Hellenów) udało się odeprzeć perską inwazję dowodzoną przez króla Kserksesa I i w 479 p.n.e. wyprzeć wojska perskie z Hellady. Sojuszem dowodziła Sparta, ale znaczący udział w zwycięstwach mieli Ateńczycy. W następnych latach Grecy przejęli inicjatywę w wojnie z Persją, walki przeniosły się na tereny Hellespontu i Azji Mniejszej. Sparta wycofała się z dalszego w nich udziału na skutek kryzysu związanego z Pauzaniaszem, a dowództwo objęli Ateńczycy.


Question: jakiej narodowości był adam mickiewicz?

Answer: polski

Context: Adam Bernard Mickiewicz (ur. 24 grudnia 1798 w Zaosiu lub Nowogródku, zm. 26 listopada 1855 w Stambule) – polski poeta, działacz polityczny, publicysta, tłumacz, filozof, działacz religijny, mistyk, organizator i dowódca wojskowy, nauczyciel akademicki. Obok Juliusza Słowackiego i Zygmunta Krasińskiego uważany za największego poetę polskiego romantyzmu (zaliczany do grona tzw. Trzech Wieszczów) oraz literatury polskiej, a nawet za jednego z największych na skalę europejską. Określany też przez innych, jako "poeta przeobrażeń" oraz "bard słowiański". Członek i założyciel Towarzystwa Filomatycznego, mesjanista związany z Kołem Sprawy Bożej Andrzeja Towiańskiego. Jeden z najwybitniejszych twórców dramatu romantycznego w Polsce, zarówno w ojczyźnie, jak i w zachodniej Europie porównywany do Byrona i Goethego. W okresie pobytu w Paryżu był wykładowcą literatury słowiańskiej w Collège de


Question: ile języków jest w ue?

Answer: 24 języki

Context: Na terenie Unii Europejskiej 24 języki mają status języka oficjalnego. W 2007 roku taki status uzyskał język irlandzki, który w samej Irlandii został praktycznie wyparty przez angielski. . Z dniem 1 lipca 2013 roku status języka oficjalnego otrzymał język chorwacki wraz z przystąpieniem Chorwacji do Unii Europejskiej. == Oficjalne języki Unii Europejskiej == Według liczby użytkowników: == Znajomość języków w krajach Unii Europejskiej == Źródło: Komisja Europejska == Komunikacja wewnątrz europejskich organów == Większość języków indoeuropejskich, na które silnie wpłynęła łacina, w odmianie pisanej jest łatwiej zrozumiała dla ich użytkowników niż oficjalnie nazywany w Chinach jednym językiem język chiński, który posiada około 900 odmian i dialektów. Często zresztą określanie jakiegoś języka jest kwestią polityczną, na przykład w krajach byłej Jugosławii


Question: kogo uratował jacek soplica?

Answer: Hrabiego

Context: tajnym emisariuszem Napoleona. Z zadaniem wszczęcia powstania na Litwie przedostał się przez granicę i rozpoczął agitację wśród szlachty i chłopów. Uratował dwa razy Hrabiego (pierwszy raz, zabijając niedźwiedzia, drugi osłaniając go własnym ciałem przed kulą). Postać Jacka Soplicy powszechnie uważana jest za wyraz zmiany sposobu myślenia u polskich poetów doby romantyzmu. Soplica jest pierwszym w historii polskiej literatury bohaterem narodowym, który odwołuje się nie tylko do szlachty, ale także do chłopstwa. Wedle badaczy twórczości Mickiewicza postać Jacka Soplicy stała się odzwierciedleniem poglądów autora o upadku powstania listopadowego, które według Mickiewicza zakończyło się klęską, gdyż objęło jedynie możnych, a nie cały naród. == W filmie == W filmie "Pan Tadeusz" (1999) w reżyserii Andrzeja Wajdy rolę Jacka Soplicy zagrał Bogusław Linda.


Question: gdzie osiedlili się frankowie?

Answer: w północnej Galii, w tzw. Toksandrii (ziemie położone pomiędzy rzekami: Moza i Skalda, część późniejszej Geldrii i Brabancji)

Context: pisanych pochodzi z roku 253 lub 257. W połowie IV wieku Frankowie osiedli w północnej Galii, w tzw. Toksandrii (ziemie położone pomiędzy rzekami: Moza i Skalda, część późniejszej Geldrii i Brabancji). == Podboje == Frankowie saliccy, pokonując inne plemiona, podbili w V wieku Galię. Podbój rozpoczął Childeryk, ojciec Chlodwiga, który miał swoją siedzibę w Tournai (gdzie w 481 roku został pochowany). Około roku 486 Chlodwig dokonał zwycięskiego ataku na tereny określane jako "Belgica Secunda". W 491 ogłosił się panem ludu, z którego pochodziła jego matka (Turyngów) i odniósł zwycięstwo nad Alamanami, którzy byli w konflikcie także z innym odgałęzieniem Franków – Frankami rypuarskimi. Chlodwig interweniował też w Burgundii, gdzie usiłował wzmocnić stronnictwo swego sojusznika, Godigisela. Wojna doprowadziła jednak do umocnienia


Question: w jakim mieście urodził się jezus?

Answer: Jezus urodził się w wiosce Betlejem niedaleko Jerozolimy.

Context: lecz przez Ducha Świętego w łonie Marii (por. Łk 1,35 i Mt 1,18). Ewangelia Łukasza i Mateusza zgodne są co do tego, że Jezus urodził się w wiosce Betlejem niedaleko Jerozolimy. Według Ewangelii Łukasza Józef wraz z małżonką Marią udali się na spis powszechny zarządzony przez cesarza rzymskiego Oktawiana Augusta, a gdy tam dotarli, Maria urodziła Jezusa (por. Łk 2,1–7). Jak każde żydowskie dziecko płci męskiej, Jezus został obrzezany ósmego dnia po narodzeniu. Po porodzie, który – wedle Ewangelii Łukasza – miał miejsce w ubogiej stodole (lub grocie), w nieokreślonym bliżej czasie rodzina wróciła do Nazaretu, małej wioski w Galilei. Ewangelia Mateusza wśród wydarzeń związanych z narodzinami Jezusa opowiada o odwiedzinach mędrców ze Wschodu, prowadzonych przez gwiazdę betlejemską, dla oddania


Question: czym jest parlament europejski?

Answer: Parlament Europejski (PE) – instytucja Unii Europejskiej będąca odpowiednikiem jednoizbowego parlamentu, której członkowie są wybierani przez obywateli państw należących do UE na pięcioletnią kadencję.

Context: Parlament Europejski (PE) – instytucja Unii Europejskiej będąca odpowiednikiem jednoizbowego parlamentu, której członkowie są wybierani przez obywateli państw należących do UE na pięcioletnią kadencję. Oficjalną siedzibą Parlamentu Europejskiego jest Strasburg, ale większość prac legislacyjnych ma miejsce w Brukseli, gdzie mieszczą się również komisje parlamentarne, biura poselskie oraz władze klubów. Sekretariat, Biblioteka i część zaplecza technicznego Parlamentu znajdują się w Luksemburgu. == Historia == Korzenie obecnego Parlamentu Europejskiego sięgają 1952, kiedy na mocy Traktatu paryskiego powstała Europejska Wspólnota Węgla i Stali. Traktaty rzymskie z 1957 (a ściślej dołączona do nich konwencja) przekształciły je w organ wszystkich trzech Wspólnot Europejskich. Początkowo był nazywany Zgromadzeniem, a później Zgromadzeniem Parlamentarnym. Nazwę Parlament Europejski przyjął on w 1962, co zaakceptował jednolity akt europejski. Początkowo deputowani


Question: kim był mendel?

Answer: Gregor Johann Mendel OSA, Grzegorz Mendel (ur. 20 lipca 1822 w Heinzendorf bei Odrau, zm. 6 stycznia 1884 w Brnie) − czeski przyrodnik, zakonnik, opat zakonu augustianów w Brnie na Morawach, prekursor genetyki.

Context: Gregor Johann Mendel OSA, Grzegorz Mendel (ur. 20 lipca 1822 w Heinzendorf bei Odrau, zm. 6 stycznia 1884 w Brnie) − czeski przyrodnik, zakonnik, opat zakonu augustianów w Brnie na Morawach, prekursor genetyki. Zajmował się badaniami nad dziedziczeniem cech grochu zwyczajnego. Mendel udowodnił, że dziedziczenie cech grochu oparte jest na zestawie praw (które później zostały nazwane od jego nazwiska prawami Mendla). Znaczenie obserwacji Mendla nie zostało docenione aż do przełomu XX wieku, kiedy ponowne „odkrycie” prawideł przez niego obserwowanych zapoczątkowało powstanie nowej dziedziny nauki – genetyki. == Życiorys == Pochodził z rodziny niemieckojęzycznej, a jego rodzicami byli Anton i Rosine Mendlowie. Miał dwie siostry – starszą i młodszą od niego. W latach 1834–1840 uczęszczał do liceum w Opawie, a następnie


Question: skąd pochodzą ukraińcy?

Answer: Ukraińcy są potomkami plemion, zamieszkujących południe Rusi Kijowskiej.

Context: Ukraińcy (, "ukrajinci") – naród słowiański, historycznie zwany Rusinami, mieszkający w Europie Wschodniej, głównie w granicach Ukrainy (także w państwach sąsiednich: w Rosji, Białorusi, Polsce, Słowacji i Mołdawii), zaliczani do Słowian wschodnich (obok Białorusinów i Rosjan). Ukraińcy są potomkami plemion, zamieszkujących południe Rusi Kijowskiej. == Liczebność == Ukraińcy mieszkają zarówno na terytorium Ukrainy, jak i w diasporze. Na świecie mieszka ok. 46 milionów Ukraińców, z czego ok. 35 mln – na Ukrainie. W diasporze żyje ok. 7 milionów Ukraińców, przy czym według encyklopedii PWN – 11 mln. == Nazwa == Nazwa „Ukraińcy” jako określenie narodu, pojawiła się w drugiej połowie XIX wieku w opozycji ukraińskiego ruchu narodowego do oficjalnej ideologii Imperium Rosyjskiego, określającego Rusinów zamieszkujących Kraj Południowo-Zachodni jako Małorusów –


Question: jak duża była polska?

Answer: W okresie tym Rzeczpospolita osiągnęła maksymalny w swojej historii zasięg terytorialny, wynoszący w 1634 roku 990 000 km².

Context: Historia Polski w latach 1572–1697 – historia Polski w czasie panowania władców elekcyjnych Rzeczypospolitej w latach 1572–1697. W okresie tym Rzeczpospolita osiągnęła maksymalny w swojej historii zasięg terytorialny, wynoszący w 1634 roku 990 000 km². W latach 1592–1599 istniała unia polsko-szwedzka. W 1610 wojska Rzeczypospolitej zdobyły Moskwę, w 1611 w Warszawie miał miejsce hołd zdetronizowanego cara moskiewskiego przed królem Polski Zygmuntem III Wazą. Jego syn Władysław IV Waza był jednocześnie królem Polski, wielkim księciem litewskim, wybranym i tytularnym carem rosyjskim i tytularnym królem Szwecji. W połowie XVII wieku nastąpiło jednak podważenie pozycji międzynarodowej Polski, spowodowane wybuchem powstania Chmielnickiego w 1648 roku, interwencją rosyjską po stronie kozaków i wybuchem wojny polsko-rosyjskiej w 1654 roku oraz najazdem szwedzkim w 1655 roku. Osłabione


Question: jakie funkcje pełniła rada nieustająca?

Answer: Rada Nieustająca zastępowała instytucję senatorów rezydentów, ograniczała władzę króla i magnaterii, stając się organem o nowocześniejszym, rządowym charakterze. Przyczyniając się do umocnienia administracji i rozwoju gospodarczego kraju.

Context: Rada Nieustająca () – najwyższy organ władzy rządowo-administracyjnej w I Rzeczypospolitej powołany pod wpływem Katarzyny II przez Sejm Rozbiorowy w 1775. Utworzona według projektu ambasadora rosyjskiego Ottona Magnusa von Stackelberga na wzór kontrolowanej przez Rosjan szwedzkiej Rady Państwa. Rada Nieustająca zastępowała instytucję senatorów rezydentów, ograniczała władzę króla i magnaterii, stając się organem o nowocześniejszym, rządowym charakterze. Przyczyniając się do umocnienia administracji i rozwoju gospodarczego kraju. Była jednak znienawidzona jako narzędzie i domena wpływów rosyjskich, i nazywana "Zdradą Nieustającą". Swą rolę najwyższej instancji administracyjnej I Rzeczypospolitej pełniła w latach 1776–1788 i 1793-1795. Jej pozycję próbował podważyć sejm 1778 roku, jednak starania te udaremnił ambasador rosyjski Stackelberg, odwołując się do gwarancji rosyjskich ustroju Rzeczypospolitej. Radę Nieustającą zniósł Sejm Czteroletni. Po klęsce wojny


Question: co oznacza określenie dzikie dzieci?

Answer: dzieci egzystujące w społecznej izolacji, wychowywane przez zwierzęta lub posiadające jedynie pośredni kontakt z ludźmi (np. dzieci trzymane w niewoli i nie kontaktujące się z innymi ludźmi).

Context: Dzikie dzieci, wilcze dzieci – dzieci egzystujące w społecznej izolacji, wychowywane przez zwierzęta lub posiadające jedynie pośredni kontakt z ludźmi (np. dzieci trzymane w niewoli i nie kontaktujące się z innymi ludźmi). Literackim przykładem dzieci wilczych są Romulus i Remus lub Mowgli. Jednymi z najsłynniejszych dzikich dzieci są Victor i Genie. Prawdopodobnym przypadkiem dzikiego dziecka jest również tajemniczy Kaspar Hauser. Dzikie dzieci często mają problemy z opanowaniem ludzkiej mowy. Istnieje hipoteza stworzona przez Erica Lenneberga, że ludzkie dziecko przechodzi w swym rozwoju okres, kiedy zdolne jest przyswoić sobie język z niezwykłą łatwością. Ten optymalny okres kończy się jednak z wejściem w wiek dojrzewania i człowiek, który swej szansy opanowania mowy nie wykorzystał przed mniej więcej dwunastym rokiem życia, traci ją


Question: gdzie jest brama poznania?

Answer: Mieści się w kompleksie obiektów zlokalizowanym w najstarszej części miasta, na Śródce i Ostrowie Tumskim w pobliżu mostu Jordana, na brzegu Cybiny.

Context: Brama Poznania ICHOT, wcześniej ICHOT (Interaktywne Centrum Historii Ostrowa Tumskiego) – placówka kulturalna w Poznaniu, zajmująca się prezentowaniem, interpretacją i promocją historii i dziedzictwa Ostrowa Tumskiego w Poznaniu. Mieści się w kompleksie obiektów zlokalizowanym w najstarszej części miasta, na Śródce i Ostrowie Tumskim w pobliżu mostu Jordana, na brzegu Cybiny. Kompleks składa się z współczesnego budynku głównego oraz odrestaurowanego budynku Śluzy Katedralnej, połączonych przerzuconą nad Cybiną kładką. Brama Poznania ICHOT jest prowadzona przez Poznańskie Centrum Dziedzictwa – samorządową instytucję kultury miasta Poznania, i jest jej siedzibą. Zasadniczą część kompleksu Bramy Poznania ICHOT zajmuje multimedialna ekspozycja poświęcona przeszłości i współczesności Ostrowa Tumskiego w Poznaniu. W Bramie Poznania ICHOT prowadzona jest także działalność wystawiennicza, edukacyjna, wydawnicza, szkoleniowa, popularyzacyjna i inna działalność kulturalna


Question: do jakich szkół chodził marcin borowicz?

Answer: chłopiec został oddany do szkoły w Owczarach, prowadzonej przez Ferdynanda Wiechowskiego

Context: Marcin Borowicz – jeden z trzech głównych bohaterów powieści Stefana Żeromskiego "Syzyfowe prace". Jedyne dziecko Heleny i Walentego Borowiczów, zubożałej szlacheckiej rodziny, mieszkającej w Gawronkach. Marcin na początku książki miał lat 8, a pod koniec 18. == Życiorys == W wieku ośmiu lat chłopiec został oddany do szkoły w Owczarach, prowadzonej przez Ferdynanda Wiechowskiego. Był przerażony nowym otoczeniem, tęsknił za domem i rodzicami. Na początku nie umiał posługiwać się językiem rosyjskim, ale po kilku miesiącach rzetelnej nauki zdał egzamin do klasy wstępnej do gimnazjum mieszczącego się w Klerykowie. Podczas nauki w tamtejszym gimnazjum mieszkał na stancji u „Starej Przepiórzycy”, czyli pani Przepiórkowskiej. W lecie stracił matkę, którą bardzo kochał. Okoliczność ta uświadomiła mu, że może liczyć tylko na siebie, gdyż


Question: kiedy odbyły się pierwsze zimowe igrzyska olimpijskie?

Answer: Zawody odbywały się od 25 stycznia do 5 lutego 1924 r.

Context: nazwę I zimowych igrzysk olimpijskich. Zawody odbywały się od 25 stycznia do 5 lutego 1924 r. Oficjalne otwarcie nastąpiło 25 stycznia 1924 r. na stadionie olimpijskim w Chamonix. Dokonał tego podsekretarz stanu ministerstwa edukacji i wychowania Gaston Vidal. Następnie przyrzeczenie olimpijskie wypowiedział narciarz Camille Mandrillon. W igrzyskach startowało 314 zawodników (w tym 13 kobiet) z 19 krajów. Wśród nich była Polska. Zawody zostały rozegrane w 7 dyscyplinach: bobslejach, curlingu, łyżwiarstwie figurowym (dyscyplina rozegrana również podczas Letnich IO w 1908 i 1920 roku), hokeju na lodzie (dyscyplina rozegrana również podczas Letnich IO w 1920 roku), patrolu wojskowym (prekursor biathlonu), narciarstwie klasycznym i łyżwiarstwie szybkim. Rywalizację w bobslejach wygrała druga osada szwajcarska z czasem 5:45:54 pokonując drugą osadę brytyjską i pierwszą osadę


Question: kto prowadzi postępowanie upadłościowe?

Answer: Organami postępowania upadłościowego są: sąd upadłościowy, sędzia-komisarz, syndyk, nadzorca sądowy oraz zarządca.

Context: organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, którym odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, prowadzące we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową. Ustawa precyzuje dokładnie katalog podmiotów posiadających zdolność upadłościową. == Podmioty postępowania upadłościowego == Wśród podmiotów postępowania można wyróżnić organy postępowania upadłościowego oraz uczestników postępowania upadłościowego. Organami postępowania upadłościowego są: sąd upadłościowy, sędzia-komisarz, syndyk, nadzorca sądowy oraz zarządca. Uczestnikami postępowania upadłościowego są: dłużnik i podmiot, który zgłosił wniosek o ogłoszenie upadłości (w postępowaniu w przedmiocie ogłoszenia upadłości), upadły (we właściwym postępowaniu upadłościowym) wierzyciel oraz organy wierzycieli: zgromadzenie wierzycieli i rada wierzycieli. Ponadto w postępowaniu upadłościowym w określonych ustawą wypadkach uczestniczyć mogą: komornik sądowy, notariusz lub biegły sądowy. == Rodzaje postępowania upadłościowego == W Polskim systemie prawnym rozróżnia się dwa podstawowe rodzaje postępowania upadłościowego:


Question: o co chodzi w filmie miś?

Answer: Głównym wątkiem "Misia" jest rywalizacja Ochódzkiego z byłą żoną Ireną o majątek zdeponowany w jednym z londyńskich banków.

Context: Miś – polski film komediowy w reżyserii Stanisława Barei z 1980 roku, według scenariusza Stanisława Barei i Stanisława Tyma. Film jest pierwszą ("Rozmowy kontrolowane" – drugą; "Ryś" – trzecią) częścią trylogii o Ryszardzie Ochódzkim, prezesie Klubu Sportowego „Tęcza”, który z łatwością wykorzystuje systemowe nieprawidłowości na własną korzyść. Głównym wątkiem "Misia" jest rywalizacja Ochódzkiego z byłą żoną Ireną o majątek zdeponowany w jednym z londyńskich banków. Reżyser w wielu scenach ukazuje w satyrycznym, przejaskrawionym tonie rzeczywistość Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej za rządów Edwarda Gierka. "Miś" powstawał w momencie przemian społeczno-politycznych w Polsce, które nastąpiły po wydarzeniach sierpniowych 1980 roku i doprowadziły do chwilowego odprężenia w relacjach władzy komunistycznej z filmowcami. Dzięki temu, w przeciwieństwie do okaleczonego przez cenzurę "Co mi zrobisz, jak


Question: jak nazywa się najwyższy budynek na świecie?

Answer: Burdż Chalifa

Context: Burdż Chalifa (arab. برج خليفة, "Burǧ Ḫalīfa", "Burj Khalifa", po polsku także: "Wieża Chalify", przed otwarciem: "Burdż Dubajj", arab. برج دبي, "Burǧ Dubayy", "Burj Dubai", pol. "Wieża Dubaju") – wieżowiec w Dubaju, w Zjednoczonych Emiratach Arabskich, zbudowany przez przedsiębiorstwa Samsung Constructions, BESIX i Arabtec, o wysokości 828 metrów. Najwyższy budynek świata, który pobił rekord wysokości swojego poprzednika - Masztu radiowego w Konstantynowie (646m), polskiej budowli będącej najwyższa na świecie w latach 1974-1991 (do momentu zawalenia). Jego nazwa pochodzi od imienia szejka Chalify ibn Zajida Al Nahajjana, byłego prezydenta Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Budowa, rozpoczęta 21 września 2004, zakończyła się 16 sierpnia 2009. Wysokość 827,9 metrów została osiągnięta 17 stycznia 2009, a oficjalne otwarcie nastąpiło 4 stycznia 2010. Budynek ma 163 piętra


Question: jaki gatunek drzewa dominuje w polskich lasach?

Answer: sosna zwyczajna

Context: których dominującym gatunkiem jest sosna zwyczajna ("Pinus sylvestris"). Od 1945 struktura gatunkowa polskich lasów ulega istotnym przemianom wyrażającym się między innymi zwiększeniem udziału drzewostanów z przewagą gatunków liściastych. Dla przykładu w lasach pod zarządem Lasów Państwowych, w latach 1945–2008 powierzchnia drzewostanów liściastych wzrosła z 13 do 23,2%. Udział drzew liściastych nadal jest jednak niższy od potencjalnego, wynikającego ze struktury siedlisk leśnych. Powoli zwiększa się również udział jodły, głównie wskutek przebudowy świerkowych monokultur w Tatrach, Beskidach i Sudetach. Gatunki drzew w Polsce (stan w roku 2014): * sosna – 58,5% * brzoza – 7,5% * dąb – 7,5% * świerk – 6,4% * buk – 5,8% * olsza – 5,4% * inne drzewa liściaste – 4,7% * inne drzewa iglaste –


Question: ile statków przepływa przez kanał sueski?

Answer: Średnia przepustowość kanału wynosi 60 statków na dobę.

Context: Kanał Sueski (, "Qanāt as-Suways"; egip. arab. "Qanāt is-Suwēs") – kanał głębokowodny dla statków morskich, w Egipcie, łączący Morze Śródziemne z Morzem Czerwonym, wykopany w latach 1859–1869 na Przesmyku Sueskim. Jedna z najważniejszych dróg wodnych świata. W południowej części trasa kanału przebiega przez Jezioro Krokodyli, Wielkie Jezioro Gorzkie i Małe Jezioro Gorzkie. == Informacje podstawowe == Całkowita długość kanału wynosi 163 km, szerokość – 160–200 m (po modernizacji – do około 300 m), dopuszczalne zanurzenie statków – 11,6 m (po modernizacji – do 23 m). Średnia przepustowość kanału wynosi 60 statków na dobę. W 2008 roku kanał przepłynęło statków. Średni czas przejścia statku przez kanał – 15 h. Co 10 km wybudowano zatoki dla mijających się statków. Dzięki wybudowaniu Kanału


Question: z czego powstał węgiel brunatny?

Answer: skała osadowa pochodzenia organicznego roślinnego powstała w neogenie w erze kenozoicznej ze szczątków roślin bez dostępu powietrza.

Context: Węgiel brunatny – skała osadowa pochodzenia organicznego roślinnego powstała w neogenie w erze kenozoicznej ze szczątków roślin bez dostępu powietrza. Zawartość węgla 62–75%. Często stosowany jako paliwo. Jego wartość opałowa waha się od 7,5 do 21 MJ/kg. Węgiel brunatny jest nieodnawialnym źródłem energii. == Opis == Polska Norma przewiduje, że: * zawartość wilgoci całkowitej nie powinna być wyższa niż 55%, * zawartość piasku w węglu brunatnym w stanie roboczym nie powinna być wyższa niż 6%, * zawartość lignitu włóknistego (tzw. ksylitu – odmiany węgla brunatnego o zachowanej strukturze drewna) nie powinna być wyższa niż 5% Węgiel brunatny podzielono ze względu na wielkość ziarna na 7 sortymentów. Różnicuje się go także ze względu na twardość: miękki, a w nim lignitowy (ksylitowy),


Question: kto to jest użytkownik?

Answer: Użytkownik komputera, użytkownik systemu (dalej: użytkownik) – osoba korzystająca z systemu komputerowego; osoba, grupa osób, instytucja, organizacja lub nawet oddzielny system, który ma prawo do użytkowania systemu komputerowego.

Context: Użytkownik komputera, użytkownik systemu (dalej: użytkownik) – osoba korzystająca z systemu komputerowego; osoba, grupa osób, instytucja, organizacja lub nawet oddzielny system, który ma prawo do użytkowania systemu komputerowego. W rozumieniu informatycznym, a więc takim, które ma zastosowanie w oprogramowaniu, użytkownik jest podmiotem posiadającym unikatową "nazwę" służącą do jego "identyfikacji" w celu umożliwienia dostępu do systemu informatycznego oraz korzystania z jego zasobów. == Nazwa użytkownika == Użytkownicy są identyfikowani według nazwy – wybranego identyfikatora znakowego zwanego identyfikatorem użytkownika. Identyfikator ten, zależnie od użytego systemu operacyjnego, podlega pewnym ograniczeniom – w większości systemów dozwolone są tylko litery, cyfry i niektóre znaki specjalne. Identyfikatory podlegają również ograniczeniom co do liczby użytych znaków. == Identyfikacja użytkownika == Aby użytkownik został zidentyfikowany, musi posiadać konto


Question: jak powstała czarna dziura?

Answer: Być może zaczątkiem tych masywnych czarnych dziur był od razu kolaps hipotetycznych gwiazd III populacji lub dużych obłoków gazowych.

Context: zderzające się z atmosferą mogą wytwarzać miniaturowe czarne dziury, które natychmiast parują. Emitowane przez nie promieniowanie ma szansę zostać zaobserwowane, jeżeli hipoteza jest prawdziwa. Dla czarnych dziur o masie gwiazdowej czy większej promieniowanie to nie ma praktycznego znaczenia, ponieważ skala czasowa spadku masy jest dłuższa niż wiek Wszechświata. == Powstawanie czarnych dziur == Większość masy czarnych dziur znajduje się w supermasywnych obiektach w centrach galaktyk i kwazarów. Być może zaczątkiem tych masywnych czarnych dziur był od razu kolaps hipotetycznych gwiazd III populacji lub dużych obłoków gazowych. Badania statystyczne wskazują tylko, że główny wzrost masy masywnej czarnej dziury w centrum typowej galaktyki następował wtedy, gdy galaktyka przeżywała fazę wzmożonej aktywności, przede wszystkim fazę kwazaru. Te czarne dziury osiągają wartości mas od


Question: jaki jest warunek prostopadłości prostych?

Answer: Są one prostopadłe wtedy i tylko wtedy, gdy ac + bd = 0.

Context: = 0 oraz cx + dy + f = 0. Są one prostopadłe wtedy i tylko wtedy, gdy ac + bd = 0. Dla prostych nierównoległych do osi y równania mogą przybrać postać: : y = ax + b oraz y = cx + d. Wielkości a oraz c nazywa się współczynnikami kierunkowymi tych prostych. Warunek prostopadłości sprowadza się wtedy do zależności ac = -1. Prosta prostopadła do prostej o równaniu ax + by + e = 0 i przechodząca przez punkt (p,q) ma równanie: : b(x-p)=a(y-q). == Prostopadłość w przestrzeni == Dla dowolnej płaszczyzny a i dowolnego punktu b istnieje dokładnie jedna prosta przechodząca przez punkt b i prostopadła do płaszczyzny a. Dla dowolnej prostej a i dowolnego punktu


Question: jaki jest przeciętny wynik iq?

Answer: średni dla danej populacji (kraj, grupa wiekowa) wynik testu wynosił 100 jednostek

Context: Test inteligencji – test psychometryczny mierzący iloraz inteligencji. Rozkład wyników testu jest w przybliżeniu opisywany "krzywą dzwonową" rozkładu normalnego. Test jest tak konstruowany, aby średni dla danej populacji (kraj, grupa wiekowa) wynik testu wynosił 100 jednostek, natomiast średni rozrzut (σ) statystyczny wyników wynosił 20 (w innych skalach 12). Oznacza to, że wynik od 90 do 110 wskazuje na przeciętną inteligencję (ok. 68% wszystkich wyników w populacji), a wynik powyżej 110 wskazuje na inteligencję wyższą niż przeciętna, zaś poniżej 90 na inteligencję niższą niż przeciętna. Testy mierzące IQ (II, "iloraz inteligencji") muszą być regularnie poprawiane i udoskonalane (wzorcowane), ponieważ wykonanie różnych zadań zmienia się ze zmianami kulturowymi, np. zmianie ulega znajomość różnych słów, faktów czy osiągnięć naukowych. W państwach cywilizacji zachodniej


Question: czym był wielka schizma?

Answer: okres trwający od 1378 do 1417 roku, kiedy to brak zgody kardynałów, kierujących się głównie pobudkami politycznymi, powodował, że do tytułu głowy Kościoła katolickiego rościło sobie pretensje dwóch, a nawet trzech papieży jednocześnie.

Context: Wielka schizma zachodnia (także schizma zachodnia, schizma papieska lub wielka schizma; samo określenie wielka schizma może być jednak używane także w odniesieniu do wielkiej schizmy wschodniej) – okres trwający od 1378 do 1417 roku, kiedy to brak zgody kardynałów, kierujących się głównie pobudkami politycznymi, powodował, że do tytułu głowy Kościoła katolickiego rościło sobie pretensje dwóch, a nawet trzech papieży jednocześnie. == Geneza wielkiej schizmy == W roku 1309 papież Klemens V przeniósł siedzibę Kurii Rzymskiej do Awinionu na terenie hrabstwa Venaissin w Prowansji rozpoczynając okres tzw. niewoli awiniońskiej papieży. Jego kolejni następcy (Jan XXII, Benedykt XII, Klemens VI, Innocenty VI i Urban V) rezydowali do roku 1376 w Awinionie, jedynie Urban V w latach 1367-1370 na krótko powrócił do Rzymu.


Question: kim byli żołnierze wyklęci?

Answer: antykomunistyczny, niepodległościowy ruch partyzancki, stawiający opór sowietyzacji Polski i podporządkowaniu jej ZSRR toczący walkę ze służbami bezpieczeństwa ZSRR i podporządkowanymi im służbami w Polsce.

Context: Żołnierze wyklęci, żołnierze niezłomni, polskie powojenne podziemie niepodległościowe i antykomunistyczne – antykomunistyczny, niepodległościowy ruch partyzancki, stawiający opór sowietyzacji Polski i podporządkowaniu jej ZSRR toczący walkę ze służbami bezpieczeństwa ZSRR i podporządkowanymi im służbami w Polsce. Liczbę członków wszystkich organizacji i grup konspiracyjnych szacuje się na 120–180 tysięcy osób. W ostatnich dniach II wojny światowej na terenie Polski działało 80 tysięcy partyzantów antykomunistycznych. Ostatni członek ruchu oporu – Józef Franczak ps. „Lalek” z oddziału kpt. Zdzisława Brońskiego „Uskoka” – zginął w obławie w Majdanie Kozic Górnych pod Piaskami (woj. lubelskie) osiemnaście lat po wojnie – 21 października 1963 roku. Powszechnie się uznaje, że większość niepodległościowych organizacji zbrojnych upadła na skutek braku reakcji USA i Wielkiej Brytanii i gwarantów postanowień konferencji jałtańskiej.


Question: z czego budują gniazda pingwiny?

Answer: Budują gniazdo obłożone kamieniami.

Context: przetrwanie, jednak w przyszłości rozmnażają się z większym powodzeniem. Budują gniazdo obłożone kamieniami. Najczęściej pingwiny białookie mają dwa młode na sezon lęgowy. Dwa jaja składane są w listopadzie, oba wysiadują rodzice na zmianę przez około 36 dni. Również przez kolejne 4 tygodnie po wykluciu rodzice opiekują się młodymi – gdy jedno pilnuje pisklęcia, drugie się pożywia i dostarcza pokarm rodzinie. Po tym czasie młode dołączają do innych piskląt w żłobku, gdzie są chronione razem przez część dorosłych pingwinów. Reszta w tym czasie rusza do morza w celu zdobycia pokarmu. Po około 56 dniach w żłobku młode stają się samodzielne. == Drapieżniki == Typowymi drapieżnikami polującymi na pingwiny Adeli są lamparty morskie, orki i wydrzyki antarktyczne. Lamparty morskie są zagrożeniem jedynie


Question: kim był tadeusz wenda?

Answer: Tadeusz Apolinary Wenda h. Wendt (ur. 23 lipca 1863 w Warszawie, zm. 8 września 1948 w Komorowie) – polski inżynier komunikacji, główny projektant i kierownik budowy portu Gdynia.

Context: Tadeusz Apolinary Wenda h. Wendt (ur. 23 lipca 1863 w Warszawie, zm. 8 września 1948 w Komorowie) – polski inżynier komunikacji, główny projektant i kierownik budowy portu Gdynia. == Życiorys == Tadeusz Wenda urodził się 23 lipca 1863 w Warszawie, w rodzinie Władysława (1820–1908), podsekretarza Rady Administracyjnej Królestwa Polskiego, naczelnika Archiwum Akt Dawnych, i Justyny z Matuszewskich. Ukończył szkołę powszechną i III gimnazjum rządowe (realne) w Warszawie, następnie studia na Wydziale Fizyczno-Matematycznym Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego oraz studia w Instytucie Korpusu Inżynierów Komunikacji w Petersburgu. W 1890 uzyskał dyplom inżyniera komunikacji. Po studiach pracował jako projektant i budowniczy linii kolejowych na terenie Rosji, był kierownikiem budowy portu w Windawie, a także nadzorował przebudowę portu w Rewlu. Pomagał w budowie portu w


Question: w ktorym roku pierwszy raz zmieniono czas?

Answer: 1917 roku

Context: światowej. W 1917 roku zmiana nastąpiła w nocy z 15 na 16 kwietnia (z niedzieli na poniedziałek); wskazówki przesuwano jednak z godziny drugiej na trzecią i czas letni obowiązywał do nocy z 16 na 17 września. Podobnie było w 1918 roku. Niedługo później i Brytyjczycy zaadaptowali to w Wielkiej Brytanii. 19 marca 1918 Kongres Stanów Zjednoczonych wyjaśnił podział na strefy czasowe w USA i wprowadził na czas trwania wojny obowiązek stosowania czasu letniego w celu oszczędności paliwa służącego do produkcji prądu. Ponownie po przerwie w USA w 1966 Kongres uchwalił Uniform Time Act wprowadzając po raz pierwszy podczas pokoju możliwość korzystania z czasu letniego. W Polsce zmiana czasu została wprowadzona między I a II wojną światową tylko raz, w 1919


Question: dlaczego fiona jest ogrem?

Answer: została zaklęta w dzieciństwie, co noc zamienia się w ogra.

Context: Królewna Fiona − fikcyjna postać z cyklu pełnometrażowych filmów animowanych Shrek. == Shrek == Fiona jest królewną więzioną w zamku pilnowanym przez Smoczycę, została zaklęta w dzieciństwie, co noc zamienia się w ogra. Czar może zwalczyć rycerz, który ją uwolni i poślubi. Fiona zostaje uwolniona przez Shreka, który ma ją dostarczyć Lordowi Farquaadowi. Shrek zakochuje się w niej z wzajemnością, ślub Fiony z Lordem zostaje przerwany, lord zostaje pożarty przez Smoczycę. Fiona i Shrek biorą ślub, dzięki czemu Fiona na zawsze przemienia się w ogra. == Shrek 3-D == Fiona zostaje porwana przez Teloniusza na rozkaz ducha Lorda Farquaada, który chce, aby ta spadła z wodospadu, gdyż wtedy mogłaby pośmiertnie zostać jego żoną. Fiona, będąc już na tratwie, nokautuje Teloniusza


Question: jaka planeta ma pierścienie?

Answer: Najbardziej spektakularne i znane pierścienie planetarne należą do Saturna, ale wszystkie cztery największe planety Układu Słonecznego: Saturn, Uran, Neptun i Jowisz mają układy pierścieni.

Context: Pierścień planetarny – pierścień złożony z cząsteczek pyłu i innych małych cząstek orbitujących dookoła planety w cienkim obszarze o kształcie dysku. Mają je wszystkie gazowe olbrzymy w Układzie Słonecznym. == Występowanie == Najbardziej spektakularne i znane pierścienie planetarne należą do Saturna, ale wszystkie cztery największe planety Układu Słonecznego: Saturn, Uran, Neptun i Jowisz mają układy pierścieni. Także niektóre małe ciała Układu Słonecznego okazały się mieć własne pierścienie; pierwszy taki system odkryto wokół (10199) Chariklo z grupy centaurów Poza Układem Słonecznym zaobserwowano planety pozasłoneczne, które mogą mieć pierścienie. System podobny do pierścieni Saturna, ale znacznie rozleglejszy zaćmiewa gwiazdę V1400 Centauri, odległą o 420 lat świetlnych od Ziemi. Nie jest wiadome, czy towarzysz gwiazdy otoczony tymi pierścieniami jest planetą pozasłoneczną, brązowym karłem


Question: w której klasie jest komunia?

Answer: W Polsce wiek przyjęcia pierwszej komunii świętej jest obecnie ustalony na trzecią klasę szkoły podstawowej.

Context: przyjmujących i ich rodzin, lecz również dla całej wspólnoty parafialnej. W Polsce wiek przyjęcia pierwszej komunii świętej jest obecnie ustalony na trzecią klasę szkoły podstawowej. Istnieje także możliwość dopuszczenia do komunii św. dzieci młodszych. Św. Jan Paweł II pochwalał ten zwyczaj. Dzieci do tego dnia przygotowują się cały rok. W coraz większej liczbie parafii prowadzi się także program formacji duchowej rodziców tych dzieci, zwykle przez świeckich katechistów, przygotowywanych do tego zadania w Szkole Katechistów. W dniu uroczystości komunijnej dzieci ubierane są bardzo elegancko. Przed I komunią świętą wymagana jest zawsze spowiedź dziecka. == Historia == W starożytności komunia św. była po raz pierwszy udzielana zaraz po przyjęciu chrztu, nawet niemowlętom (pod postacią wina). Praktyka ta jest kontynuowana w Kościołach wschodnich.


Question: kto jest najstarszy na świecie?

Answer: Hiszpanka Maria Branyas Morera (ur. 4 marca 1907)

Context: żyjącym człowiekiem jest Hiszpanka Maria Branyas Morera (ur. 4 marca 1907). Tytuł ten przypadł jej 17 stycznia 2023 roku po śmierci Francuzki Lucile Randon. Najstarszym żyjącym mężczyzną jest obecnie Wenezuelczyk Juan Vicente Pérez Mora (ur. 27 maja 1909). Ranking najstarszych ludzi prowadzi wiele organizacji i naukowców, w tym eksperci Księgi Rekordów Guinnessa (od 1995 roku) i Gerontologicznej Grupy Badawczej, która czasami korzysta z ich informacji (to jej dane są przedstawione w tym haśle; nie uwzględnia ona mieszkańców Chin, Indii, Indonezji i krajów byłego ZSRR). Osoby, które przekroczyły 110 lat, zwane są superstulatkami. == 10 najstarszych ludzi w historii == == 10 najstarszych żyjących ludzi na świecie == == 10 najstarszych mężczyzn w historii == == 10 najstarszych żyjących mężczyzn ==


Question: ile trwała budowa piramidy?

Answer: W egiptologii przyjmuje się, że czas budowy wynosił ok. 20 lat.

Context: Piramida Cheopsa, Wielka Piramida, piramida Chufu – piramida znajdująca się w Egipcie na płaskowyżu w Gizie. Zbudowana w okresie Starego Państwa ok. 2560 lat p.n.e. z przeznaczeniem na grobowiec faraona Cheopsa (egip. "Chu-fu"), prawdopodobnie według projektu Hemona. W egiptologii przyjmuje się, że czas budowy wynosił ok. 20 lat. Wielka Piramida jest częścią nekropolii memfickiej. W starożytności uznana została za jeden z siedmiu cudów świata i jako jedyny z nich dotrwała epoki nowożytnej, chociaż nie bez szwanku: straciła licówkę i . Piramida Cheopsa wraz z piramidą Chefrena i piramidą Mykerinosa stanowią najokazalszy i najbardziej znany w świecie zespół piramid. W ich pobliżu znajduje się Wielki Sfinks. Wielka Piramida postawiona została na sztucznie wyrównanym terenie, zmierzone różnice poziomu wynoszą do 2 cm.


Question: jak nazywa się ksiądz w kościele prawosławnym?

Answer: Pop

Context: Pop (z gr. "papas" (παππάς)) – dawne określenie kapłana w Cerkwi prawosławnej i katolickich Kościołach wschodnich, w średniowieczu używane także wobec księży rzymskokatolickich. Obecnie pop to duchowny, ksiądz prawosławny lub greckokatolicki. Jest to termin ogólnosłowiański, od "popъ -a", stąd też w węgierskim "pap", zapożyczone prawdopodobnie ze staro-wysoko-niemieckiego "pfaffo" („kapłan”). W języku staropolskim słowu „ksiądz” odpowiadał właśnie „pop”, np. w "Psałterzu floriańskim" 70, 77; 109,5; 131,9; 131,17, czy "Pirzwy pop Lasota" (Sylwester I [pirzwy – pierwszy, Lasota – od łac. "silvester" – leśny]) w "Pieśni o Wiklefie". Do 2 połowy XIV wieku w Małopolsce i na Śląsku i do pierwszej połowy XVI wieku w Wielkopolsce i Mazowszu; w XVI–XVII w. było też nazwaniem figury gońca w szachach, np. "Pop jeden słucha


Question: gdzie zamieszkiwali inkowie?

Answer: Państwo Inków, założone w XII wieku, rozbudowane zostało w rozległe imperium w ciągu niespełna 200 lat przed odkryciem Ameryki przez Europejczyków. Na początku wieku XVI obejmowało prawie całe wybrzeże Pacyfiku wzdłuż Andów oraz tereny dzisiejszego Peru i Boliwii w głębi kontynentu, a zamieszkane było przez około 12 milionów mieszkańców.

Context: Państwo Inków (, dosłownie: Imperium Czterech Części, Zjednoczone Cztery Części) – historyczne państwo w zachodniej części Ameryki Południowej, w okresie swego największego rozkwitu obejmujące tereny dzisiejszego Peru, Ekwadoru oraz częściowo Boliwii, Chile, Kolumbii i Argentyny. Państwo Inków, założone w XII wieku, rozbudowane zostało w rozległe imperium w ciągu niespełna 200 lat przed odkryciem Ameryki przez Europejczyków. Na początku wieku XVI obejmowało prawie całe wybrzeże Pacyfiku wzdłuż Andów oraz tereny dzisiejszego Peru i Boliwii w głębi kontynentu, a zamieszkane było przez około 12 milionów mieszkańców. Zajmowali się oni głównie rolnictwem, uprawiając kukurydzę, ziemniaki, komosę ryżową, bawełnę i kokę, oraz hodowlą lam i alpak. Część pól nawadniano przy pomocy sztucznych kanałów irygacyjnych. Domy mieszkalne budowano z cegły suszonej lub ciosanych kamieni łączonych


Question: kogo zabił odyn?

Answer: Bracia zabili Ymira

Context: był matką jego brata, Höda. Synem Odyna i olbrzymki Gunnlödy był Bragi. Śmiertelna kobieta o imieniu Rind urodziła Odynowi syna Waliego a Grid Widara. "Edda Poetycka" wymienia również Meiliego, Skjólda oraz Wólsunga wśród potomstwa Odyna. Kochanką Odyna była Freya. == Twórca świata i ludzi == Był współtwórcą świata – według nordyckich mitów wraz ze swoimi braćmi Wilim i We wyrzeźbił świat z ciała pierwszego lodowego giganta, Ymira. Bracia zabili Ymira, zmęczeni rosnącą brutalnością jego i rzeszy olbrzymów, które spłodził. Następnie wrzucili jego ciało do pierwotnej otchłani Ginnungagap. Tak powstała Ziemia. Z kości olbrzyma utworzyli góry, z czaszki – niebo, z mózgu – chmury, z krwi – morze, rzeki i jeziora, z zębów – głazy, a z mniejszych kosteczek – karły,


Question: kto podjął decyzję o budowie gazoportu w świnoujściu?

Answer: Decyzję o budowie gazoportu podjął rząd Kazimierza Marcinkiewicza w 2006 r.

Context: Terminal LNG im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego w Świnoujściu (popularnie określany jako gazoport) – polski terminal przeładunkowy i regazyfikacyjny skroplonego gazu ziemnego (LNG) w Świnoujściu. Położony jest w prawobrzeżnej części miasta, Warszowie, na wyspie Wolin, przy ulicy Ku Morzu 1. Otwarty w 2015, pierwszy gazowiec wpłynął 11 grudnia 2015. Operatorem terminala jest spółka OGP Gaz-System S.A. (do 31 marca 2021 r. poprzez spółkę zależną Polskie LNG S.A.). == Podstawowe informacje == Powstanie terminalu LNG pozwoliło na odbieranie skroplonego gazu ziemnego drogą morską praktycznie z dowolnego kierunku na świecie, co przyczyniło się do zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego Polski. Decyzję o budowie gazoportu podjął rząd Kazimierza Marcinkiewicza w 2006 r. Budowa terminalu LNG została uznana przez Radę Ministrów za inwestycję strategiczną dla Polski. Została


Question: kto wygrał puchar polski?

Answer: Puchar wywalczył Raków Częstochowa.

Context: Puchar Polski w piłce nożnej mężczyzn 2020/2021 – 67. edycja rozgrywek, mających na celu wyłonienie zdobywcy Pucharu Polski, który uzyskał tym samym prawo gry w kwalifikacjach Ligi Konferencji Europy 2021/2022. Ich sponsorem tytularnym była Fortuna, w związku z czym obowiązywała nazwa marketingowa Fortuna Puchar Polski. Puchar wywalczył Raków Częstochowa. Trofeum broniła . == Uczestnicy == Objaśnienie: został wykluczony z rozgrywek Pucharu Polski 2020/2021. == Zasady == === Uczestnictwo === Udział w rozgrywkach Pucharu Polski 2020/2021 na szczeblu centralnym i regionalnym (wojewódzkich związków piłki nożnej) miały obowiązek wziąć drużyny występujące na sześciu najwyższych poziomach ligowych (od Ekstraklasy do klasy okręgowej), pozostałe zespoły mogły zgłosić się do Pucharu Polski na zasadzie dobrowolności. Drużyny, które zrezygnowały z udziału w rozgrywkach na szczeblu centralnym


Question: jaką działalność prowadzą współcześni jezuici?

Answer: Jezuici w Polsce XXI-wiecznej prowadzili szkoły stopnia gimnazjalnego, licealnego oraz uczelnie wyższe

Context: zakazywano". Zarzucano jezuitom, że praktycznie zredukowali nauczanie do kształcenia „mówców łacińskich z zaniedbaniem kierunku realnego”, przy jednoczesnym pielęgnowaniu postawy afirmacji istniejącego porządku społeczno-politycznego w Polsce, a także uniżania się przed możnymi i szukania u nich protekcji. Podczas prac Komisji Edukacji Narodowej negatywnie oceniono działalność szkół jezuickich. Stwierdzono wówczas, że po skończeniu szkół jezuickich "trzeba było w krótkim czasie choć po części nadgradzać, co się w przeciągu strawionych lat opóźniło". == Współczesne szkoły jezuickie w Polsce == Jezuici w Polsce XXI-wiecznej prowadzili szkoły stopnia gimnazjalnego, licealnego oraz uczelnie wyższe: * Zespół Szkół Jezuitów w Gdyni * Jezuickie Centrum Edukacji – Gimnazjum i Liceum Jezuitów w Nowym Sączu * Akademia "Ignatianum" w Krakowie * Wydział Teologiczny Bobolanum na Papieskim Wydziale Teologicznym w


Question: kto zarządza spółką komandytową?

Answer: Komplementariusz jest wspólnikiem aktywnym, który co do zasady prowadzi sprawy spółki i reprezentuje ją na zewnątrz.

Context: stosowanie przepisów o zarządzie spółki akcyjnej do prowadzenia spraw spółki przez komplementariuszy. == Wspólnicy spółki komandytowo-akcyjnej == Wspólnikami w spółce komandytowo-akcyjnej mogą być zarówno osoby fizyczne, osoby prawne jak i jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, którym ustawa przyznała zdolność prawną. W spółce komandytowo-akcyjnej funkcjonują dwie kategorie wspólników – komplementariusze i akcjonariusze. Komplementariusz jest wspólnikiem aktywnym, który co do zasady prowadzi sprawy spółki i reprezentuje ją na zewnątrz. Czynne uczestniczenie w kierowaniu spółką przez tego wspólnika wiąże się jednak z jego nieograniczoną odpowiedzialnością za zobowiązania spółki. Komplementariusz odpowiada bowiem za zobowiązania spółki całym swoim majątkiem, solidarnie z pozostałymi komplementariuszami oraz ze spółką. Ponadto odpowiedzialność komplementariusza za zobowiązania spółki jest subsydiarna, co oznacza, że wierzyciel może prowadzić egzekucję z jego majątku, dopiero


Question: jak nazywa się cleo?

Answer: Cleo, właśc. Joanna Krystyna Klepko

Context: Cleo, właśc. Joanna Krystyna Klepko (ur. 25 czerwca 1983 w Szczecinie) – polska piosenkarka, autorka tekstów, malarka i projektantka mody, z wykształcenia architekt krajobrazu. Karierę zaczynała w chórze gospel Soul Connection. W latach 2004–2005 współtworzyła duet Dwie Asie, który udzielał się wokalnie w utworach wykonawców hip-hopowych, takich jak Pih czy Endefis. W latach 2007–2013 występowała gościnnie m.in. na nagraniach raperskich Onara czy WSRH. Od 2013 współpracuje z Donatanem, z którym wydała album studyjny "Hiper/Chimera" (2014) i solowe "Bastet" (2016), "superNOVA" (2020) oraz "vinyLOVA" (2022). Pierwszą płytę promowali m.in. singlem „My Słowianie”, z którym zajęli 14. miejsce w finale 59. Konkursu Piosenki Eurowizji. Z pierwszą płytą dotarła na szczyt listy najchętniej kupowanych albumów w Polsce. Za sprzedaż swoich albumów i singli


Question: w której bitwie po raz pierwszy użyto czołgów?

Answer: pod Courcelette, Martinpuich i Flers

Context: We wrześniu artyleria brytyjska zużyła 45 tys. ciężkich pocisków artyleryjskich z gazem, ale ze względu na niedostatki zaopatrzenia, udział procentowy pocisków chemicznych w nawale artyleryjskiej pozostał minimalny. === Włączenie czołgów do walki === Sytuacja zaczęła się poprawiać we wrześniu. 15 września po raz pierwszy w historii użyto na polu bitwy czołgów (po stronie brytyjskiej). Wtedy też szala zwycięstwa w walkach pod Courcelette, Martinpuich i Flers przechyliła się na stronę Brytyjczyków. Niemcy zostali zdziesiątkowani przez silny brytyjski ostrzał artyleryjski, jak również przez czołgi. Raz jeszcze nową broń zastosowano w bojach o Thiepval, Combles i Gueudecourt. Kolejne ataki podejmowane w październiku i w pierwszej połowie listopada (głównie nad rzeką Ancre) nieznacznie tylko zmieniły linię frontu. Pogarszająca się pogoda wymusiła na gen. Haigu


Question: kiedy dokonano pierwszego przeszczepu serca?

Answer: 3 grudnia 1967 roku

Context: Przeszczepienie serca (, HTX) – metoda leczenia schyłkowej niewydolności serca, polegająca na przeszczepieniu serca pozyskanego od martwego dawcy. Wykonywana jest jedynie w specjalistycznych ośrodkach. == Historia == Pierwszej na świecie udanej transplantacji serca dokonał zespół chirurga Christiaana Barnarda 3 grudnia 1967 roku; biorcą był Louis Washkansky. Pierwszą w Polsce próbę przeszczepu serca przeprowadził zespół profesorów Jana Molla, Antoniego Dziatkowiaka i Kazimierza Rybińskiego w Łodzi 4 stycznia 1969 r. Wykonawcą pierwszej w Polsce udanej transplantacji serca był prof. Zbigniew Religa. Miała ona miejsce 5 listopada 1985 w Zabrzu. W 2014 roku w Australii po raz pierwszy z powodzeniem przeszczepiono pacjentowi serce od dawcy, u którego doszło do całkowitego zatrzymania krążenia, a rok później wykonano w Papworth w Wielkiej Brytanii pierwszy taki


Question: co mieściło się na pierwszym piętrze?

Answer: sypialnie oraz jadalnia

Context: wyrazów. Kontynuacją fantastycznych opowieści Jana Brzechwy o panu Kleksie są: "Podróże pana Kleksa" oraz "Tryumf pana Kleksa". == Opis fabuły == Akademia znajduje się przy ulicy Czekoladowej. Zajmuje kolorowy, trzypiętrowy gmach. Na parterze mieszczą się sale szkolne, na pierwszym piętrze są sypialnie oraz jadalnia, na drugim mieszka pan Kleks i uczony szpak Mateusz, a na trzecim pan Kleks przechowuje swoje sekrety, do których dostęp ma tylko on, ponieważ schody doprowadzone są tylko do drugiego piętra, i do których dostaje się przez komin. Budynek otacza ogromny park oraz mur, w którym znajdują się furtki prowadzące do sąsiednich bajek. Bohater książki odwiedza między innymi bajkę o dziewczynce z zapałkami oraz bajkę o śpiącej królewnie i siedmiu braciach. Zajęcia w akademii – dzień