Question: kto sprawował władzę w prl?

Answer: Rządy sprawowała komunistyczna Polska Partia Robotnicza, a następnie Polska Zjednoczona Partia Robotnicza

Context: Polska Rzeczpospolita Ludowa (PRL) – oficjalna nazwa państwa polskiego w latach 1952–1989. W latach 1944–1952 funkcjonowało jako Rzeczpospolita Polska. W okresie 1944–1989, propagandowo, potocznie i niekiedy w oficjalnych aktach władz nazywane było Polską Ludową. W okresie tym Polska była państwem niesuwerennym oraz państwem satelickim pozostającym pod polityczną dominacją ZSRR. Rządy sprawowała komunistyczna Polska Partia Robotnicza, a następnie Polska Zjednoczona Partia Robotnicza, jako partia hegemoniczna, przy formalnym istnieniu ugrupowań satelickich, tzw. „stronnictw sojuszniczych” (Zjednoczone Stronnictwo Ludowe, Stronnictwo Demokratyczne). == Powstanie == Zgodnie z postanowieniami konferencji jałtańskiej legitymizacja władzy w Polsce miała się dokonać na drodze demokratycznych wyborów w jak najkrótszym terminie. Do tego czasu rządzić miał Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej powołany w trakcie konferencji moskiewskiej w czerwcu 1945, pod nadzorem trzech


Question: kiedy wybrano papieża franciszka?

Answer: 13 marca 2013

Context: chorym na AIDS. Jest kibicem i honorowym członkiem argentyńskiego klubu piłkarskiego CA San Lorenzo de Almagro (założonego w 1908 r. przez salezjanina, księdza Lorenzo Massę SDB i nazwanego na cześć świętego Wawrzyńca). === Wybór na papieża === 13 marca 2013 podczas drugiego dnia konklawe, zwołanego po rezygnacji papieża Benedykta XVI, w piątym głosowaniu został wybrany biskupem Rzymu – 266. papieżem. Tradycyjny biały dym, obwieszczający światu wybór nowej głowy Kościoła, pojawił się o godz. 19:06 czasu rzymskiego. Franciszek na początku inauguracyjnego wystąpienia odmówił Modlitwę Pańską za swojego poprzednika, Benedykta XVI. Następnie poprosił wiernych o odmówienie modlitwy za swój pontyfikat, po czym udzielił pierwszego błogosławieństwa Urbi et Orbi. Wezwał też do modlitwy o ogólnoświatowe braterstwo. Wybór imienia podyktowany został chęcią zajęcia się


Question: kiedy powstała kamera?

Answer: Aparat został skonstruowany przez Kazimierza Prószyńskiego w roku 1908 jako prototyp kamery reporterskiej.

Context: Konstruktor pracował nad jego budową w Polsce oraz we Francji w latach 1907–1910. Później także kilkukrotnie go ulepszał oraz modernizował. Arthur Kingston, angielski wynalazca kinematograficzny, wspominając swoje spotkanie z Kazimierzem Prószyńskim w Londynie stwierdził: Aparat został skonstruowany przez Kazimierza Prószyńskiego w roku 1908 jako prototyp kamery reporterskiej. Opatentowany został najpierw we Francji (patent nr 408.435 z 22 stycznia 1909), a potem w 1910 w Wielkiej Brytanii (patent numer 1.032.956). W 1911 urządzenie zostało również opatentowane przez konstruktora w Stanach Zjednoczonych. Pierwsza publiczna prezentacja urządzenia odbyła się 27 grudnia 1910 w Paryżu, na posiedzeniu Francuskiej Akademii Nauk. Aparat prezentował profesor fizyki oraz laureat nagrody Nobla z roku 1908, Gabriel Lippmann. Kolejna publiczna prezentacja kamery, podczas której Kazimierz Prószyński wygłosił również referat


Question: jaki to język starożytny?

Answer: Sanskryt

Context: Sanskryt (dewanagari: संस्कृतम् saṃskṛtam; sa.msk.rtā bhā.sā, od sa.m+k.r: zestawiać, składać; bhā.sā: język; "język uporządkowany", w przeciwieństwie do języków naturalnych prakrytów, tzn. ludowych o "nieuporządkowanej" gramatyce) – język literacki starożytnych, średniowiecznych i wczesnonowożytnych Indii. Należy do indoaryjskiej gałęzi indoirańskiej grupy rodziny języków indoeuropejskich. Pomimo powszechnego w Europie przekonania, że jest językiem martwym, jak łacina, zasadniczo nim nie jest, gdyż nie tylko jest jeszcze stale używany w ceremoniach religijnych hinduizmu, ale także istnieją niewielkie grupy osób deklarujące go jako ich jedyny język ojczysty (według spisów ludności z 1999 roku – ok. 3000 osób na 900 mln ludności Indii). Czynione są też próby rewitalizacji tego języka poprzez tworzenie sanskryckich neologizmów na określenie współczesnych terminów, np. technicznych (np. telewizja, sanskr. "duuradarshana"). Jest też uznawany


Question: do kiedy funkcjonowały gimnazja?

Answer: 2019 jako etap w procesie kształcenia pomiędzy szkołą podstawową i szkołą ponadpodstawową.

Context: Gimnazjum (łac. "gymnasium" z gr. "gymnásion", „miejsce służące gimnastyce”) – typ szkoły występujący w systemach edukacji niektórych państw świata. Współcześnie, począwszy od czasów renesansu gimnazja to różnego typu szkoły średnie, ogólnokształcące i zawodowe, między innymi w Austrii, Niemczech, Danii, Szwecji, Norwegii. W Polsce gimnazja pojawiły się po reformie w latach trzydziestych XX wieku i funkcjonowały do roku 1948 oraz w latach 1999–2019 jako etap w procesie kształcenia pomiędzy szkołą podstawową i szkołą ponadpodstawową. Słownik języka polskiego wydawnictwa PWN definiuje gimnazjum jako szkołę ponadpodstawową przygotowującą uczniów do nauki w liceum lub szkole zawodowej. Na przestrzeni wieków gimnazja kształciły w zasadzie tylko młodzież męską. Gimnazja dla dziewcząt powstały w XIX wieku. W różnych krajach szkoła określana jako "gimnazjum" zajmuje różne miejsce w


Question: kto jest autorem wiersza z którego pochodzi cytat „kto ty jesteś polak mały?

Answer: Władysław Bełza

Context: „Polska mowa”, „Ziemia rodzinna”. Jest autorem słynnego wiersza (napisanego w 1900 r.) pt. "„Wyznanie wiary dziecięcia polskiego” („Katechizm polskiego dziecka”)", zaczynającego się słowami: " – Kto Ty jesteś? / – Polak mały. / – Jaki znak twój? / – Orzeł biały." Przez wiele lat był jedną z głównych osobistości lwowskiego Ossolineum – energiczny, pogodny, tryskający dowcipem, a jednocześnie nadzwyczaj skromny. Władysław Bełza w ostatnich latach życia mieszkał niedaleko siedziby "Ossolineum" przy ulicy Zimorowicza (obecnie ul. Dudajewa 16), gdzie zmarł. Pochowany został w Alei Zasłużonych na miejscowym Cmentarzu Łyczakowskim. == Upamiętnienie == * Na początku listopada 1933 na kamienicy, w której mieszkał Władysław Bełza przy ulicy Zimorowicza 16 we Lwowie, została ustanowiona tablica upamiętniająca. * W Iwoniczu Zdroju, w dolinie Na


Question: co znaczy prohibicja?

Answer: częściowy lub pełny zakaz produkcji i dystrybucji napojów alkoholowych

Context: Prohibicja (fr. "prohibition", z łac. "prohibitio" 'zakaz') – częściowy lub pełny zakaz produkcji i dystrybucji napojów alkoholowych. Najczęściej rozumie się pod tym pojęciem okres w historii USA (lata 1920–1933). W szerszym znaczeniu może odnosić się także do podobnego zakazu dotyczącego narkotyków. == Prohibicja w Stanach Zjednoczonych == Prohibicja (jako prawo federalne; poprzednio również legislatury stanowe reglamentowały obrót alkoholem) projektu kongresmena Andrew Volsteada wprowadzona została przez 18. poprawkę do Konstytucji Stanów Zjednoczonych. Poprawka ta, ratyfikowana 16 stycznia 1919, zakazywała produkcji, importu i eksportu, przewozu oraz sprzedaży wszelkich napojów alkoholowych na terenie USA. Co istotne, ustawa nie zakazywała kupowania ani picia tych napojów. Wprowadzenie prohibicji w życie w 1920 było ogromnym sukcesem Amerykańskiego Towarzystwa Krzewienia Wstrzemięźliwości oraz ruchu sufrażystek (równocześnie biegła ratyfikacja


Question: co wchodziło w skład folwarku?

Answer: Oprócz ziemi (pole orne, łąki, pastwiska, nieużytki itp.) w skład wielu dużych folwarków wchodziły budynki: dwory, oficyny, czworaki, stodoły, spichlerze, szopy, wozownie, stajnie, owczarnie, chlewy, gorzelnie, browary, młyny, karczmy, kuźnie i inne.

Context: chłopskich. Właściciele folwarków szukając nowych źródeł dochodów, zamieniali pańszczyznę na czynsz, ograniczali kontakty swoich poddanych z rynkiem zbytu, rozwijali propinację (obowiązek nabywania alkoholu przez poddanych tylko w pańskiej karczmie). Oprócz ziemi (pole orne, łąki, pastwiska, nieużytki itp.) w skład wielu dużych folwarków wchodziły budynki: dwory, oficyny, czworaki, stodoły, spichlerze, szopy, wozownie, stajnie, owczarnie, chlewy, gorzelnie, browary, młyny, karczmy, kuźnie i inne. . Przywracanie produkcji do momentu sprzed okresu wojen, trwała około 50 lat. W XVII wieku folwark stał się głównym źródłem dochodu z dóbr posiadanych przez szlachtę, kler i króla. Należący do feudała folwark opierał się głównie na darmowej i przymusowej pracy chłopów pańszczyźnianych uzupełnioną pracą najemną, oraz najmem przymusowym i darmochami. W niektórych krajach m.in. w Polsce w wyniku


Question: co to widżety?

Answer: Widżet – podstawowy element graficznego interfejsu użytkownika (na przykład okno, pole edycji, suwak, przycisk).

Context: Widżet – podstawowy element graficznego interfejsu użytkownika (na przykład okno, pole edycji, suwak, przycisk). Termin ten jest szczególnie popularny wśród użytkowników systemów operacyjnych z rodziny UNIX, natomiast użytkownicy systemów MS Windows używają w tym kontekście terminu kontrolka lub element kontrolny. W produktach firmy Microsoft (Visual Studio, .NET, Office itp.) używana jest nazwa formant. W pewnych kontekstach synonimem widżetu jest "okno". == Etymologia == Słowo "widget" w języku angielskim pojawiło się w latach 20. XX wieku i oznacza użyteczny przedmiot, zwłaszcza w kontekście jego komercyjnej produkcji. Po raz pierwszy wykorzystano je do nazwania elementów graficznego interfejsu użytkownika podczas prac nad projektem Athena w latach 80. XX wieku, gdyż przypomina zbitkę wyrazową "window" (okno) plus "gadget" (przyrząd, narzędzie, urządzenie), a ponadto „wszystkie


Question: kto był najdłużej w kosmosie?

Answer: Siergiej Krikalow

Context: == Łączny czas w kosmosie == * Siergiej Krikalow przebywał najdłużej ze wszystkich ludzi w kosmosie: 803 dni, 9 godzin i 39 minut. Na czas ten złożyło się sześć lotów kosmicznych w latach 1988-2005, podczas których przebywał w ramach stałych załóg między innymi na stacjach kosmicznych Mir i ISS. Krikalow nie jest już aktywnym zawodowo astronautą. * Spośród aktywnych astronautów najdłuższy łączny pobyt w kosmosie ma Aleksandr Kaleri, który w latach 1992-2011 przebywał w Kosmosie przez 769 dni, 6 godzin i 35 minut w trakcie pięciu lotów kosmicznych. == Łącznie załogowe loty kosmiczne według kraju == : Stan na 8 kwietnia 2006 : * Michael Foale, posiadający podwójne obywatelstwo, został wliczony do obu krajów. == Ważniejsze wydarzenia lotów bezzałogowych ==


Question: ile zwycięstw ma adam małysz?

Answer: Małysz, mając na koncie 39 zwycięstw,

Context: === == Mistrzostwa świata w lotach narciarskich == === Indywidualnie === === Drużynowo === === Starty A. Małysza na mistrzostwach świata w lotach – szczegółowo === == Mistrzostwa świata juniorów == === Indywidualnie === === Drużynowo === === Starty A. Małysza na mistrzostwach świata juniorów – szczegółowo === == Puchar Świata == Adam Małysz, który w sumie ma na swoim koncie 39 wygranych w Pucharze Świata, jest jednym z dwóch skoczków narciarskich w historii (obok Mattiego Nykänena – 46 wygranych konkursów), który czterokrotnie zwyciężył w klasyfikacji generalnej Pucharu Świata. === Miejsca w klasyfikacji generalnej === === Zwycięstwa w konkursach indywidualnych Pucharu Świata chronologicznie === Małysz, mając na koncie 39 zwycięstw, jest trzecim zawodnikiem w historii pod względem liczby zwycięstw w


Question: jakie państwa miały najwięcej kolonii?

Answer: Największe posiadłości kolonialne miała w XIX wieku Wielka Brytania. Po

Context: Spór o kolonie wielokrotnie prowadził do wojen, z których największe znaczenie miały: * wojna siedmioletnia * wojna rosyjsko-japońska * I wojna światowa Największe posiadłości kolonialne miała w XIX wieku Wielka Brytania. Pod koniec stulecia do Korony Brytyjskiej należała czwarta część kuli ziemskiej, m.in. Indie, Australia, Kanada, Egipt i Afryka Południowa. Potężne imperia miały również Francja i Rosja. Po pojawieniu się w XIX wieku dwóch nowych państw aspirujących do miana mocarstw, Niemiec i Włoch, również one zapragnęły mieć posiadłości zamorskie. Ponieważ jednak większa część terenów dostępnych do skolonizowania była już pod kontrolą innych państw, doprowadziło to do agresywnej polityki tych dwóch nowych graczy na arenie międzynarodowej, a co za tym idzie, do wielu konfliktów (np. incydenty w Maroku) oraz stało się


Question: w jakim kraju znajduje się medjugorie?

Answer: Bośni i Hercegowinie

Context: Medziugorie () – miasto w Bośni i Hercegowinie, w Federacji Bośni i Hercegowiny, w kantonie hercegowińsko-neretwiańskim, w gminie Čitluk. Leży w południowej części Hercegowiny, 25 km na południowy zachód od Mostaru. W 2013 roku liczyło 2265 mieszkańców, z czego większość stanowili Chorwaci. Znane przede wszystkim dzięki rzekomym objawieniom maryjnym (zapoczątkowanymi w 1981 roku), nadal badanymi przez Kościół katolicki i do tej pory nie potwierdzonymi, ani nie odrzuconymi. W 2019 roku jednak, mimo tych wątpliwości, papież Franciszek przyzwolił na organizowanie oficjalnych pielgrzymek do Medziugoria, na podstawie raportu sporządzonego przez arcybiskupa Henryka Hosera. == Nazwa == W języku używanym przez miejscową ludność nazwa wsi jest zapisywana jako (wymawiana: [mêdʑuɡoːrje]). Często, gdy nie można użyć znaku 'đ', na gruncie wielu języków stosuje się


Question: jaką pojemność ma pendrive?

Answer: Najczęściej występującymi pojemnościami są 8 GB, 16 GB, 32 GB, 64 GB i 128 GB; rzadziej 256 GB i 512 GB.

Context: breloczków do wymyślnych figurek. Najczęściej występującymi pojemnościami są 8 GB, 16 GB, 32 GB, 64 GB i 128 GB; rzadziej 256 GB i 512 GB. == Bezpieczeństwo danych == Najnowsze pendrive’y są coraz bardziej wytrzymałe, odporne na wstrząsy, a nawet na upadek z wysokości kilkudziesięciu metrów. Produkowane są także wersje wodoodporne i ognioodporne. Można też zakupić pendrive’y wyposażone we wbudowane oprogramowanie, które wymaga wpisania hasła przed odczytaniem danych z urządzenia (często są one szyfrowane odpowiednimi algorytmami kryptograficznymi), a dla bardziej wymagających istnieją wersje wyposażone w czytnik linii papilarnych, uniemożliwiający nieupoważnionym osobom na dostęp do plików zapisanych na takim pendrive’ie. == Medium dla wirusów oraz innych typów szkodliwego oprogramowania == Pamięci USB są jednym z mediów (jak wcześniej dyskietki) rozprzestrzeniania się


Question: jaki kształt ma widnokrąg?

Answer: W terenie otwartym widnokrąg jest zbliżony kształtem do okręgu.

Context: Widnokrąg – granica widoczności w płaszczyźnie horyzontu. Linia pozornego zetknięcia nieboskłonu z powierzchnią Ziemi. W terenie otwartym widnokrąg jest zbliżony kształtem do okręgu. W terenie zabudowanym lub pofałdowanym, widnokrąg stanowią najdalsze widoczne elementy krajobrazu. Pojęcie widnokręgu jest ściśle związane z obserwatorem. Im wyżej ponad powierzchnię terenu lub akwenu jest wzniesiony obserwator, tym odleglejszy jest jego widnokrąg. Pod względem językowym znaczenie słowa „widnokrąg” częściowo pokrywa się ze znaczeniem słowa „horyzont”; „horyzont” obejmuje jednak dodatkowo inne znaczenia, w tym także przenośne.


Question: kto napisał scenariusz do filmu rocky?

Answer: „Najlepszy scenariusz oryginalny” – Sylvester Stallone

Context: Shire, „Najlepszy aktor drugoplanowy” – Burgess Meredith, „Najlepszy aktor drugoplanowy” – Burt Young, „Najlepszy scenariusz oryginalny” – Sylvester Stallone, „Najlepsza piosenka” – "Gonna Fly Now" wyk. Deetta West i Nelson Pigford i „Najlepszy dźwięk” – Bud Alper, Harry W. Tetrick, Lyle J. Burbridge i William L. McCaughey. Złoty Glob dla Najlepszego filmu dramatycznego (1976). == Gra == Gra "Rocky" została przedstawiona w 2002 roku na GameCube, PlayStation 2 oraz na Xbox. == Nakłady na produkcję wersji filmu == * "Rocky": US$ 1,1 miliona * "Rocky II": US$ 950 tysięcy * "Rocky III": US$ 12.5 miliona * "Rocky IV": US$ 31 milionów * "Rocky V": US$ 50 milionów * "Rocky Balboa (Rocky VI)": US$ 24 miliony * "Creed": US$ 35 milionów


Question: ilu członków ma onz?

Answer: 193

Context: w Londynie, zaś Związek Radziecki uznawał podporządkowany sobie Rząd Tymczasowy w Warszawie. === Obecni członkowie === Obecnie członkami ONZ są 193 państwa. Do ONZ nie należą podmioty międzynarodowe, które mają: "Status państwa-obserwatora" * Stolica Apostolska (Watykan) * Palestyna (uznawana przez 127 państw) "Status niepaństwowego obserwatora:" * Zakon Maltański (uznawany jako podmiot prawa międzynarodowego przez 104 państwa), * Międzynarodowy Komitet Czerwonego Krzyża – ma on status obserwatora w ONZ, oraz – jako organizacja neutralna – prowadzi też mediacje z rządami (mimo że formalnie nie utrzymuje z nimi kontaktów dyplomatycznych) na temat wymiany jeńców, a także zawarł porozumienia z niektórymi organizacjami i instytucjami międzynarodowymi działającymi na polu humanitarnym. Watykan pozostaje jedynym w pełni suwerennym i powszechnie uznanym na arenie międzynarodowej państwem, które


Question: jakie pouczenia wynikają z biblijnej opowieści o stworzeniu świata?

Answer: pochodzenie wszechświata i człowieka od Stwórcy, zależności między Bogiem, człowiekiem i światem oraz podkreślają zasadniczą dobroć tego, co stworzone.

Context: Stworzenie świata – pojęcie biblijne wyjaśniające naturę i sposób powstania wszechświata. W ujęciu judeo-chrześcijańskim zarówno niebo (materialne i duchowe), jak i ziemia i wszystko co istnieje jest dziełem Boga-Stwórcy. Wszechświat powstał nie jako skutek procesu emanacji lub zrodzenia czy też ślepej ewolucji, lecz w wyniku wypowiedzenia przez Boga "Słowa" (por. Ps 33/32/, 6). Dwa rozpoczynające całą Biblię opisy stworzenia, zawarte w pierwszych trzech rozdziałach Księgi Rodzaju, przedstawiają pochodzenie wszechświata i człowieka od Stwórcy, zależności między Bogiem, człowiekiem i światem oraz podkreślają zasadniczą dobroć tego, co stworzone. Interpretacja teologiczna opisów stworzenia jest różna w zależności od wyznania. Przyjmuje się, że nie zawierają one istotnej informacji z dziedziny nauk przyrodniczych, lecz są opowiadaniami symbolicznymi, których zasadniczym kluczem interpretacyjnym jest pojęcie "stworzenia z


Question: z czego pozyskuje się wit d3?

Answer: Ocenia się, że ok. 80–100% potrzebnej dla organizmu ilości witaminy D3 pochodzi z biosyntezy w skórze, a tylko w niewielkim stopniu wspomagane jest to przez źródła pokarmowe.

Context: na światło słoneczne, ponieważ w takiej sytuacji nadmiar prewitaminy i witaminy jest rozkładany. Ocenia się, że ok. 80–100% potrzebnej dla organizmu ilości witaminy D3 pochodzi z biosyntezy w skórze, a tylko w niewielkim stopniu wspomagane jest to przez źródła pokarmowe. Jednak na produkcję w skórze ma wpływ wiele czynników, m.in.: pora roku i dnia, zachmurzenie i zanieczyszczenia powietrza, szerokość geograficzna, stosowanie kremów z filtrem, powierzchnia ciała wystawiona na słońce, pigmentacja oraz starzenie się skóry. Skórna produkcja witaminy D często nie jest wystarczająca dla zaspokojenia dobowego zapotrzebowania przez większość dni w roku, szczególnie w krajach wysoko uprzemysłowionych. Chole- i ergokalcyferol w połączeniu z białkiem wiążącym witaminę D są transportowane do wątroby, odpowiednio: z jelita cienkiego, gdzie są wchłaniane i ze skóry,


Question: w którym roku powstały pierwsze miasta?

Answer: Pierwszej lokacji dokonał w 1211 r. książę śląski Henryk Brodaty udzielając Złotoryi przywileju korzystania z prawa nadanego w 1188 r. mieszczanom magdeburskim.

Context: Lokacje na prawie niemieckim, polegające na organizacji i zabudowie miast nowego typu, to najbardziej charakterystyczne i najważniejsze zjawisko w historii gospodarczej i społecznej ziem polskich XIII wieku. Inicjatywa lokacyjna należała do władcy (księcia zwierzchniego, króla) oraz rycerzy i duchowieństwa. Pierwszej lokacji dokonał w 1211 r. książę śląski Henryk Brodaty udzielając Złotoryi przywileju korzystania z prawa nadanego w 1188 r. mieszczanom magdeburskim. Poniższa lista przedstawia najstarsze miasta Polski pod względem prawnym, czyli roku uzyskania przez nie praw miejskich. == Miasta lokowane w XIII w. w księstwach piastowskich i na Pomorzu Gdańskim == W XIII w. lokowano w księstwach rządzonych przez dynastów piastowskich oraz na Pomorzu Gdańskim 230 miast. Na Śląsku 128 (101 lokacji książęcych, 21 kościelnych, 6 rycerskich), w Wielkopolsce 38


Question: o czym opowiada utwór śmierć pułkownika?

Answer: Emilii Plater, bohaterce powstania listopadowego

Context: Śmierć pułkownika – wiersz Adama Mickiewicza poświęcony Emilii Plater, bohaterce powstania listopadowego. Utwór jest zbudowany z pięciu zwrotek. Trzy z nich mają po osiem wersów, czwarta ma ich siedem, a ostatnia tylko pięć. Rymy układają się w schemat krzyżowy. Wiersz jest napisany dziesięciozgłoskowcem o rytmie anapestycznym (ssSssSssSs). Dopiero w ostatniej zwrotce poeta odkrywa, że umierający pułkownik to kobieta. "Lecz ten wódz, choć w żołnierskiej odzieży," "Jakie piękne dziewicze ma lica?" "Jaką pierś? – Ach, to była dziewica," "To Litwinka, dziewica-bohater," "Wódz Powstańców – Emilija Plater!"


Question: jak nazywa się japoński drwal?

Answer: Toku

Context: Toku – drwal z mitologii japońskiej. Znany jest z lekceważenia lisów, za co spotkała go kara. Opowieść o nim należy do licznych japońskich regionalnych historii o sprytnych lisach, oszukujących ludzi. Mitologia japońska obfituje w historie, w których występują te stworzenia, Jednym z najczęstszych motywów jest przybieranie przez lisa postaci ludzkiej, zazwyczaj młodej, ładnej dziewczyny. Jest on obecny w opowieści o Toku. Będąc młodzieńcem, Toku lekceważył sobie potęgę lisów. Jego towarzysze wyrażali niepokój z tego powodu. Jego zachowanie bardzo ich też denerwowało. W końcu postanowili wystawić go na próbę. Założyli się z nim o beczułkę sake, że nie wytrzyma bez uszczerbku jednej nocy na znanym miejscu lisich spotkań, uroczysku Maki. Toku podjął wyzwanie. Gdy zmierzchało, młody drwal przybył na miejsce. Gdy


Question: kto napisał króla edypa?

Answer: Sofoklesa

Context: Król Edyp () – tragedia grecka napisana ok. 427 p.n.e. przez Sofoklesa. Obok innych dwóch sztuk Sofoklesa – "Edypa w Kolonie" i "Antygony" należy do tak zwanego cyklu Tebańskiego. Tragedia przedstawia bezsilność wobec nieodgadnionych praw losu. Ukazuje historię Edypa, człowieka próbującego oszukać przeznaczenie, chcącego żyć spokojnie, w zgodzie ze światem. Nad Edypem ciąży klątwa, od której nie da się uwolnić. Kazirodztwo i ojcobójstwo są niewybaczalnymi przewinieniami. Piętno pozostaje także na dzieciach (rodzeństwie) Edypa. Sofoklesa do napisania sztuki zainspirowały ówczesne wydarzenia polityczne, a zwłaszcza straszliwa zaraza, jaka dotknęła Ateny na początku wojny peloponeskiej. Prototypem postaci Edypa mógł być Perykles, wielki przywódca Aten należący jednak do rodu Alkmeonidów, który był przeklęty za dopuszczenie się tzw. „Zmazy kylońskiej”.


Question: kto to setnik?

Answer: dowódca oddziału wojskowego, składającego się ze stu osób

Context: Setnik to: * dowódca oddziału wojskowego, składającego się ze stu osób: ** centurion dowodzący centurią w armii rzymskiej, ** dowodzący sotnią w armii kozackiej, ** dowodzący setką piechoty wybranieckiej w wojsku polskim (XVI-XVII w.), ** dowódca stu konnych w armii Czyngis-Chana, * urzędnik na Hetmańszczyznie, dowódca sotni – jednostki administracyjno-wojskowej. Kategoria:Historia wojskowości


Question: z czego składa się atom?

Answer: Składa się z małego dodatnio naładowanego jądra o dużej gęstości i otaczającej go chmury elektronowej o ujemnym ładunku elektrycznym.

Context: Atom – podstawowy składnik materii. Składa się z małego dodatnio naładowanego jądra o dużej gęstości i otaczającej go chmury elektronowej o ujemnym ładunku elektrycznym. Słowo "atom" pochodzi z greckiego – "átomos" (od α-, „nie-” + τέμνω – "temno", „ciąć”), oznaczającego coś, czego nie da się przeciąć ani podzielić. Idea istnienia niepodzielnych składników materii pojawiła się już w pismach starożytnych filozofów indyjskich i greckich. W XVII i XVIII wieku chemicy potwierdzili te przypuszczenia, identyfikując pierwiastki chemiczne i pokazując, że reagują one ze sobą w ściśle określonych proporcjach. W XIX wieku odkryto ruchy Browna, będące pośrednim dowodem ziarnistości materii. Na początku XX wieku fizycy zbadali wewnętrzną strukturę atomów, pokazując tym samym, że są one podzielne. Teorie mechaniki kwantowej pozwoliły stworzyć matematyczne modele


Question: o czym opowiada księga hioba?

Answer: Treścią tej księgi jest opis cierpienia sprawiedliwego Hioba (איוב, Ijow) i jego dyskusji z przyjaciółmi, do której włącza się sam Bóg. W istocie autor porusza dwie ważne kwestie: * Dlaczego niewinni cierpią? * Dlaczego Bóg pozwala, by na ziemi istniało zło?

Context: Księga Hioba [Hi], Księga Joba [Job] – (hebr. איוב "Ijow") dydaktyczny poemat stanowiący jedną z ksiąg Biblii. Umieszczana jest między księgą Estery a Psalmami. Księga zawiera 42 rozdziały pisane oryginalną formą języka hebrajskiego, różnie datowaną. Tradycja rabinistyczna przypisywała autorstwo Mojżeszowi. Treścią tej księgi jest opis cierpienia sprawiedliwego Hioba (איוב, Ijow) i jego dyskusji z przyjaciółmi, do której włącza się sam Bóg. W istocie autor porusza dwie ważne kwestie: * Dlaczego niewinni cierpią? * Dlaczego Bóg pozwala, by na ziemi istniało zło? Księga Hioba to księga dydaktyczna, inaczej mądrościowa. Zgodnie z powszechnym poglądem biblistów powstała ona w V-III w.p.n.e. po zburzeniu Jerozolimy i po okresie niewoli babilońskiej. Z chrześcijańskiego punktu widzenia Hioba można uważać za prefigurację Chrystusa. Prefiguracja to zjawisko, zdarzenie,


Question: jaką funkcję pełniły grody w państwie pierwszych piastów?

Answer: spełniał funkcje obronno-mieszkalne.

Context: W IX/X w. zaczęto budować siedziby rycerskie lub feudalne tzw. gródki lub grody stożkowate. Budowano je na ogół w dolinach na niewielkich wzniesieniach, otaczano rowem lub fosą. Z wybieranej ziemi usypywano kolisty kopiec. Po wyrównaniu i otoczeniu wałem ziemnym, na którym wznoszono palisady, stawiano wewnątrz budynki na planie prostokąta. Gródek taki spełniał funkcje obronno-mieszkalne. Grody budowano w celu zapewnienia bezpieczeństwa jego mieszkańcom i posiadanemu dobytkowi wykorzystując naturalną budowę terenu (rzeki, wzgórza, wąwozy itp.) oraz wznoszono umocnienia – wały, fosy, palisady, częstokoły. Na terenie wokół grodu pojawiały się podgrodzia. Grody z jednej strony spełniały funkcję sprawowania władzy księcia (króla) na posiadanym terytorium, a także często były to obronne grody graniczne. Kolejnym etapem w życiu grodu mogło być miasto. Pozostałości po grodach


Question: ile czołgów mają niemcy?

Answer: 4166 czołgów bojowych

Context: którymi liczebność wojsk będzie wynosić 350 tys. żołnierzy. Niemcy będą mogły posiadać: 4166 czołgów bojowych, 3446 bojowych wozów opancerzonych, 2707 jednostek artylerii o kalibrze powyżej 100 mm, 900 samolotów bojowych, 306 śmigłowców uderzeniowych. W zrealizowanej po 1992 r. reformie, p.n. Bundeswehra 2000, siły zbrojne Niemiec składają z dwóch kategorii: większej części przeznaczonej do obrony terytorium Niemiec i obszaru NATO oraz mniejszej – maksymalnie mobilnych i utrzymujących stałą gotowość bojową sił szybkiego reagowania (7 brygad lądowych, część sił powietrznych i morskich). Łączna liczba żołnierzy wynosiła w 2000 r. ok. 308,4 tys.; zasadnicza służba wojskowa we wszystkich rodzajach wojsk trwała 9 mies.; siły lądowe liczyły 211,8 tys. żołnierzy, marynarka – 26 tys., lotnictwo – 70,5 tys. Do roku 2011 nabór do Bundeswehry


Question: kiedy zaczeto stosowac szyby?

Answer: Technika wytwarzania cienkich, płaskich szyb okiennych została udoskonalona w XIV wieku we francuskiej Normandii.

Context: Szyba – przezroczysta tafla, zwykle szklana, przymocowana do ramy lub uchwytu. Najczęściej umieszczana w oknie bądź w drzwiach. == Dawna metoda wytwarzania szyb okiennych == Technika wytwarzania cienkich, płaskich szyb okiennych została udoskonalona w XIV wieku we francuskiej Normandii. Rzemieślnicy wydmuchiwali wówczas pojedyncze szyby, zwane gomółkami szklanymi. Wytrawny szklarz był w stanie wydmuchać ok. tuzina szyb dziennie i dlatego w średniowieczu szklane okna były kosztownym luksusem. Aby wydmuchać szybę, należy najpierw wydmuchać rozgrzane szkło w dużą bańkę za pomocą piszczeli szklarskiej. Następnie bańkę spłaszcza się i przyczepia do końcówki żelaznego pręta o nazwie przylepiak, który rzemieślnik obraca najszybciej, jak potrafi. Spłaszczona bańka szkła rozkłada się jak wachlarz i tworzy koło o średnicy od 1 do 2 m. Z okrągłych, płaskich


Question: kto założył szare szeregi?

Answer: Szare Szeregi zostały powołane 27 września 1939 w Warszawie przez grono członków Naczelnej Rady Harcerskiej w mieszkaniu Stanisława Borowieckiego

Context: Szare Szeregi – kryptonim konspiracyjny Organizacji Harcerzy ZHP, potocznie także całego Związku Harcerstwa Polskiego, w okresie okupacji niemieckiej podczas II wojny światowej 1939–1945. Szare Szeregi zostały powołane 27 września 1939 w Warszawie przez grono członków Naczelnej Rady Harcerskiej w mieszkaniu Stanisława Borowieckiego, Szefa Głównej Kwatery Męskiej, przy ul. Noakowskiego 12. Szare Szeregi współpracowały z Delegaturą Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Kraj oraz Komendą Główną Armii Krajowej. == Struktura == Organizacja harcerzy opierała się na strukturze przedwojennego ZHP, posługiwano się kryptonimami: * Główna Kwatera – "pasieka", * chorągwie – "ule", * hufce – "roje", * drużyny – "rodziny", * zastępy – "pszczoły". Na czele organizacji harcerzy stał Naczelnik z Główną Kwaterą "Pasieką". Naczelnicy Szarych Szeregów: * Florian Marciniak (27 września 1939 –


Question: jakiego koloru jest narcyz?

Answer: żółtej

Context: Narcyz żonkil, żonkil ("Narcissus jonquilla" L.) – gatunek roślin z rodziny amarylkowatych. Nazwa pochodzi od francuskiego słowa "jonquille" (żonkil, żółty narcyz), które to słowo wywodzi się z kolei od hiszpańskiego "junquillo" – zdrobnienia od "junco" (trzcina, sitowie). Na naturalnych stanowiskach rośnie dziko w Portugalii i Hiszpanii. Od gatunku tego pochodzi wiele mieszańców, które ogrodnicy zaliczają do 7 grupy narcyzów (mieszańce jonquilla). == Morfologia == U typowej formy gatunku na jednym pędzie osadzonych jest 2-6 pachnących kwiatów, barwy żółtej i mają żółty przykoronek krótszy od płaskich listków okwiatu. Mieszańce jonquila zachowują te cechy gatunku macierzystego. Na pędzie znajduje się zwykle 2 lub więcej kwiatów, a wysokość całego pędu wraz z kwiatami wynosi do 38 cm. == Zastosowanie == Ze względu na


Question: od kiedy produkowano c 330?

Answer: latach 1967

Context: Ursus C-330 – lekki ciągnik rolniczy produkowany w latach 1967–1987 przez zakłady mechaniczne Ursus w Warszawie. == Charakterystyka == ; Przeznaczenie Ciągnik Ursus C330 jest przeznaczony głównie do wykonywania prac w rolnictwie. Może mieć również zastosowanie w transporcie gospodarczym. Ciągnik C330 jest przystosowany do współpracy z maszynami i narzędziami przyczepianymi i zawieszanymi oraz napędzanymi wałem odbioru mocy lub kołem pasowym. ; Budowa i dane techniczne Ursus C330 jest ciągnikiem czterokołowym o konstrukcji bezramowej, z napędem na tylną oś. Jest wyposażony w silnik S312, S312a, S312b, S312c i S312d wysokoprężny, czterosuwowy, 2-cylindrowy, z bezpośrednim wtryskiem paliwa, o pojemności skokowej 1960 cm³, stopniu sprężania 17 i ciśnieniu wtrysku 13,2 MPa (135 kG/cm²). Jednostkowe zużycie paliwa wynosi 265 g/kWh (195 g/KMh). Silnik ma


Question: za co wisława szymborska dostała nagrodę nobla?

Answer: „za poezję, która z ironiczną precyzją pozwala historycznemu i biologicznemu kontekstowi ukazać się we fragmentach ludzkiej rzeczywistości”.

Context: Nagroda Nobla w dziedzinie literatury (przyznana 3 października 1996, wręczona w Sztokholmie 9 grudnia 1996). Komitet Noblowski w uzasadnieniu przyznania poetce nagrody napisał: „za poezję, która z ironiczną precyzją pozwala historycznemu i biologicznemu kontekstowi ukazać się we fragmentach ludzkiej rzeczywistości”. * tytuł Człowiek Roku tygodnika „Wprost” (1996) * Honorowe Obywatelstwo Stołecznego Królewskiego Miasta Krakowa (1997) * Dziecięca Nagroda „Serca” za pomoc dla świdnickich dzieci. Za pośrednictwem Jacka Kuronia i jego Fundacji „Pomoc Społeczna SOS” przekazała część Nagrody Nobla na zakup okien do budowanego w Świdnicy Europejskiego Centrum Przyjaźni Dziecięcej. * Złoty Medal Honorowy za Zasługi dla Województwa Małopolskiego (2012, pośmiertnie) * Nagroda Miasta Krakowa (1954) == Laudacja Noblowska == „W Wisławie Szymborskiej Szwedzka Akademia chce uhonorować przedstawicielkę niezwykłej czystości i


Question: ile osób zginęło w tatrach?

Answer: 5 osób zginęło (4 po stronie polskiej i 1 po stronie słowackiej)

Context: Burza nad Tatrami – burza, która przeszła w czwartek 22 sierpnia 2019 roku wczesnym popołudniem przez Tatry Zachodnie. W wyniku uderzeń co najmniej kilku doziemnych wyładowań atmosferycznych (piorunów) porażeni zostali turyści, większość ofiar przebywała w tym czasie w okolicy szczytu Wielkiego Giewontu. 5 osób zginęło (4 po stronie polskiej i 1 po stronie słowackiej), a 157 zostało rannych. Najwięcej ofiar spowodował piorun, który ok. 13:25 uderzył w skały i łańcuchy w pobliżu krzyża na Giewoncie. Wielu turystów doznało porażenia, gdy trzymali się metalowych łańcuchów, ponadto prąd przepłynął po mokrych skałach. Część poszkodowanych doznała obrażeń (m.in. złamań i stłuczeń) w wyniku upadku z dużej wysokości, poza tym w wyniku uderzenia pioruna kamienie różnej wielkości odprysły, raniąc kolejne osoby. Śmierć poniosły dwie


Question: ile kosztuje twitter?

Answer: około 44 miliardy dolarów

Context: po pierwotnej cenie 54,20 dolarów za akcję, czyli około 44 miliardy dolarów. Umowa została zamknięta 27 października, czyniąc Muska właścicielem spółki i usuwając Twittera z nowojorskiej giełdy. Tego samego dnia miliarder zwolnił dyrektora generalnego Paraga Agrawala oraz dyrektora finansowego Neda Segala. === Logo === Oficjalne logo Twittera zostało nazwane Larry the Bird. Nazwa została nadana na cześć amerykańskiego koszykarza Larry’ego Birda. == Wykorzystanie == Twitter jest chętnie wykorzystywany przez osoby publiczne, w tym m.in. przez polityków, dyplomatów, publicystów i dziennikarzy. Swoje profile na Twitterze mają także gazety, czasopisma, instytucje państwowe, przedsiębiorstwa i celebryci. Konta na Twitterze należące do znanych osób mogą prowadzić specjaliści ds. komunikacji. Od początku działalności Twittera testuje się możliwość wykorzystania wpisów jako źródła danych socjologicznych. Testowane jest


Question: jakie wydarzenie wyznacza początek ery muzułmańskiej?

Answer: Początek roku, w którym miała miejsce hidżra Mahometa, tj. dzień 16 lipca 622 roku, został 17 lat później, za panowania kalifa Omara, uznany za początek ery muzułmańskiej.

Context: osób. Jako ostatni, 24 września 622 roku, Mekkę opuścił Mahomet wraz ze swoim doradcą i przyjacielem Abu Bakrem. Uchodźcy towarzyszący Mahometowi, nazywani "muhadżirami" (arab. "muhadżirun – ci, którzy razem wywędrowali"), ze względu na swoje zasługi dla religii zajęli potem najwyższe pozycje w "ummie", pierwszej gminie wyznawców islamu. == Znaczenie == Początek roku, w którym miała miejsce hidżra Mahometa, tj. dzień 16 lipca 622 roku, został 17 lat później, za panowania kalifa Omara, uznany za początek ery muzułmańskiej. Od tego momentu liczy się lata w rachubie kalendarza muzułmańskiego oraz kalendarza irańskiego. Hidżrę nazywa się czasami "wielką", w odróżnieniu od "małej", czyli pierwszej fali emigracji, gdy w 615 roku kilkudziesięciu wyznawców, by uniknąć prześladowań, udało się do chrześcijańskiej Etiopii. Kategoria:Islam Kategoria:Wydarzenia 622


Question: który gatunek hominida jako pierwszy potrafił posługiwać się ogniem?

Answer: "Homo erectus"

Context: przedstawiciel tego gatunku określany jest także jako "Homo ergaster". "Homo erectus" jako pierwszy opanował sztukę posługiwania się ogniem. == Odkrycie i stanowiska == Pierwsze szczątki "Homo erectus" odkrył Holender Eugène Dubois w 1891 roku w Trinil na Jawie; on też nadał mu nazwę "pitekantrop" (dosłownie: "małpolud", z połączenia gr. wyrazów "pithekos" () – małpa, i "anthropos" () – człowiek), wymyśloną ("Pithecanthropus alalus") przez niemieckiego biologa Ernsta Haeckela jeszcze przed odkryciem jakichkolwiek kopalnych szczątków praczłowieka. Obecnie "Homo erectus" znany jest z licznych, choć na ogół bardzo ułamkowych znalezisk ze wszystkich 3 kontynentów Starego Świata. Znaleziska pochodzą głównie z Jawy i północnych Chin. "Homo erectus" nie był pierwszym prymitywnym hominidem, który wyemigrował z afrykańskiej kolebki ewolucyjnej – dokonał tego "Homo georgicus" około


Question: co powstało na ziemiach polskich po kongresie wiedeńskim?

Answer: Królestwo Polskie

Context: wchodziły w skład Księstwa Warszawskiego. Sprawa polska poniosła na kongresie ogromną szkodę. Chociaż bowiem Aleksander I stworzył – i to wbrew woli większości uczestników obrad – Królestwo Polskie, a słowo „Polska”, wymazane w roku 1795 z języka politycznego, zostało przywrócone, to jednak wśród narodów Europy ugruntowało się przekonanie, że Polska to właśnie to miniaturowe Królestwo i że poza nim i „niepodległym” Krakowem sprawa polska nie istnieje. == Kwestia niemiecka == Problem Niemiec był jedną z kluczowych kwestii kongresu wiedeńskiego. Jeszcze przed jego otwarciem powstało wiele projektów proponujących, na przykład, przywrócenie przednapoleońskiego "status quo" na obszarze Niemiec; utworzenie federacji czy też zjednoczonego państwa narodowego. Prowadzone w końcu 1813 i na początku 1814 roku negocjacje wykazały jednak, iż ich realność zależy przede


Question: co łączy polskę i litwę?

Answer: unia personalna

Context: Stosunki polsko-litewskie – relacje międzynarodowe łączące Polskę i Litwę. Początki historii stosunków pomiędzy tymi państwami sięgają wieku XIII, gdy zjednoczone przez Mendoga państwo, zagarnąwszy część terenów Rusi, wdało się w pierwsze zatargi sąsiedzkie z książętami polskimi. Epoka wzajemnych walk i najazdów, choć na krótko przerwana sojuszem Władysława Łokietka z Giedyminem, trwała w praktyce do roku 1385, gdy zawarto pierwszą polsko-litewską unię personalną – unię w Krewie – często interpretowaną jako akt inkorporacji Litwy przez Polskę. Unię krewską w 1385 roku uznaje się zaledwie za akt państwowy, nie będący unią, w którym Jagiełło zobowiązał się włączyć Litwę do Korony Królestwa Polskiego jako jej część składową. Od 1401 do 1569 roku łączyła Polskę i Litwę jedynie unia personalna, zrywana w latach 1440–1447,


Question: który rok uznaje się za początek internetu?

Answer: 1969

Context: III wojnę światową, wykonanym na zlecenie Amerykańskich Sił Zbrojnych. === ARPANET === Historia Internetu zaczyna się 29 października 1969 roku, kiedy to w Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles (UCLA), a wkrótce potem w trzech następnych uniwersytetach zainstalowano w ramach eksperymentu finansowanego przez ARPA ("Advanced Research Project Agency"), zajmującą się koordynowaniem badań naukowych na potrzeby wojska, pierwsze węzły sieci ARPANET – bezpośredniego przodka dzisiejszego Internetu. Eksperyment miał zbadać możliwość zbudowania sieci komputerowej bez wyróżnionego punktu centralnego, która mogłaby funkcjonować nawet pomimo uszkodzenia pewnej jej części. Wszystkie istniejące wcześniej sieci zarządzane były przez jeden główny komputer, którego awaria pozbawiała możliwości pracy całą sieć. Sieć taka nie nadawała się do dowodzenia armią podczas wojny, gdyż główny węzeł sieci byłby pierwszym celem ataku przeciwnika.


Question: jak miał na imię pan kleks?

Answer: Pan Kleks – na imię ma Ambroży

Context: (było ich 23). Ich imiona zaczynały się na literę A. * Pan Kleks – na imię ma Ambroży i jest bohaterem także innych książek Jana Brzechwy. Potrafi unosić się w powietrzu, przyrządzać potrawy z kolorowych szkiełek, powiększać i zmniejszać przedmioty, trzymać płomyki świec w swoich kieszeniach bez dna. Ma na twarzy kolorowe piegi i twierdzi, że piegi są piękne i modne. Ubiera się w cytrynowo-żółtą kamizelkę („Zrobioną chyba z samych kieszeni”). Uczy przedmiotów takich jak kleksografia czy przędzenie liter. Ma szpaka Mateusza. Na końcu bajki Alojzy, syn Golarza Filipa, niszczy mu sekrety. Wówczas okazuje się, że Pan Kleks jest zamienionym przez doktora Paj-Chi-Wo w człowieka guzikiem od czapki Bogdychanów, dzięki któremu szpak Mateusz zmienia się w autora opowieści o Panu


Question: jaką wysokość ma posąg który ustawiono na postumencie?

Answer: Wysokość: 46,5 m

Context: się na terenie objętym jurysdykcją stanu Nowy Jork. Na postumencie znajduje się płyta z tekstem sonetu Emmy Lazarus "Nowy kolos". == Dane == * Wysokość: 46,5 m * Wysokość wraz z cokołem: 93 m * Waga: 229 ton * Szerokość w talii: 11 m * Konstrukcja: ze stali i miedzi, wewnątrz znajdują się dwa ciągi spiralnych schodów prowadzących do punktu widokowego. Trzeci ciąg schodów do pochodni nie jest dostępny dla zwiedzających *: Autorem konstrukcji stalowej i podstawy był Gustave Eiffel. * Piedestał (projektu amerykańskiego architekta Richarda Morrisa Hunta) wysokości 47 m Posąg stał się symbolem wolnej i bogatej Ameryki dla wielu emigrantów przybywających do Nowego Jorku. Statua stoi na zerwanym łańcuchu, dzierżąc w prawej ręce pochodnię, w lewej zaś tablicę


Question: co stracił hiob?

Answer: utracił majątek, dzieci i zachorował na trąd

Context: fakt, osoba zawierająca cechy czegoś, co nastąpiło później i będące jednocześnie pewnego rodzaju zapowiedzią tego. Hiob był wiernym i sprawiedliwym czcicielem Boga. Chociaż został skazany na ciężką próbę (utracił majątek, dzieci i zachorował na trąd) nie stracił wiary w Bożą sprawiedliwość. Jest on symbolem cierpienia niezawinionego. Przyjaciele Hioba przy spotykających go nieszczęściach radzili mu, aby uznał swoją winę, gdyż sądzili, że tragedie, które go dotknęły, są karą za grzechy. Hiob jednak był przekonany o swojej prawości i bronił jej odważnie. Hiob wierzył w istnienie Sprawiedliwego. Dyskutował z nim, pytał dlaczego te dramaty spotkały właśnie jego, lamentował nad sensem swojego życia, ale pozostał wierny Bogu. Jest on przykładem archetypu człowieka ciężko doświadczonego przez los. Autorem jednego z przekładów Księgi Hioba na


Question: kto to jest opat?

Answer: wyższy przełożony w męskich zakonach katolickich należących do kręgu zakonów mniszych.

Context: Opat ( – „ojciec”, "abba" – „ojciec”) – wyższy przełożony w męskich zakonach katolickich należących do kręgu zakonów mniszych. Odpowiednikiem w zakonach żeńskich jest ksieni. Opatowi przysługują także niektóre uprawnienia liturgiczne. Może on mianowicie używać infuły (czyli mniej uroczystej mitry) oraz pastorału – pastorał jednak musi zostać przysłonięty welonem, co ukazuje, że opat nie ma władzy "pro foro externo, "czyli poza swoją wspólnotą zakonną. Ma natomiast zwyczajną władzę ordynariusza wobec swoich podwładnych, co do jurysdykcji. Święceń może udzielać, jeśli sam jest biskupem.


Question: ile lat temu powstał wszechświat?

Answer: 13,82 mld lat

Context: lat. Od lat 70. XX wieku powszechnie uznawano, że wiek Wszechświata wynosi kilkanaście miliardów lat, choć w latach 90. w astrofizyce na krótko powstał problem znany jako "age crisis" („kryzys z wiekiem”). Według ówczesnego modelu, Wszechświat miał około dziesięciu miliardów lat, a najstarsze znane obiekty astronomiczne miały 13–18 mld lat. Misja satelity naukowego WMAP, która rozpoczęła się w 2001 roku, wyznaczyła wiek Wszechświata na 13,75 ± 0,11 · 109 lat. Badania WMAP kontynuowane były przez satelitę Planck, której pomiary pozwoliły w 2013 roku ustalić wiek Kosmosu na obecnie obowiązującą wartość 13,82 mld lat. Obecnie przyjmowany wiek Wszechświata zgadza się z wiedzą na temat wieku najstarszych znanych gwiazd. Wiek najstarszej znanej gwiazdy, WASP-29, szacowany jest na 15 ± 8 mld lat.


Question: jakiej wielkości jest żołądek?

Answer: Długość żołądka człowieka: 25–30 cm Szerokość żołądka: 12–14 cm Pojemność: 1000–3000 ml

Context: środowiskami. === Wielkość === Wielkość żołądka jest zmienna i zależy od jego wypełnienia, napięcia ścian oraz pozycji ciała. Długość żołądka człowieka: 25–30 cm Szerokość żołądka: 12–14 cm Pojemność: 1000–3000 ml === Podział anatomiczny === W budowie makroskopowej żołądka można wyróżnić następujące elementy: * wpust żołądka (łac. "cardia ventriculi") * dno żołądka ("fundus ventriculi") * trzon żołądka ("corpus ventriculi") ** krzywizna mniejsza ("curvatura minor") ** krzywizna większa ("curvatura major") * część przedodźwiernikową ("pars prepylorica") * odźwiernik ("pylorus ventriculi"). === Budowa histologiczna === Ściana żołądka zbudowana jest z następujących warstw (od wewnątrz): * błony śluzowej * błony podśluzowej * błony mięśniowej (mięśniówka) * błony surowiczej. Mięśniówka żołądka zbudowana jest z trzech warstw mięśni; (od zewnątrz) podłużnej, okrężnej i skośnej. Warto zauważyć, że


Question: od jakiego roku jest 500+?

Answer: 1 kwietnia 2016

Context: Rodzina 500 plus – realizowany w Polsce od 1 kwietnia 2016 państwowy program z zakresu polityki społecznej, mający pomóc rodzinom w wychowaniu dzieci poprzez comiesięczne świadczenia wychowawcze na każde dziecko w rodzinie w wysokości 500 złotych. Zamiar stworzenia programu został ogłoszony w 2015 przez partię Prawo i Sprawiedliwość, a po jej wygranej w wyborach parlamentarnych w 2015 opracowany i wdrożony przez rząd Beaty Szydło. == Wprowadzenie == Postulat wprowadzenia powszechnego świadczenia dla polskich dzieci jako pierwszy był głoszony przez lewicowych publicystów w 2009 r. W 2011 koncepcję świadczenia na dzieci, we współpracy z partią Polska Jest Najważniejsza, przedstawił prof. Julian Marian Auleytner. Zakładała ona wypłacanie świadczenia w wysokości 400 złotych na dziecko. Po rozpadzie PJN pomysł upadł. W wywiadzie udzielonym


Question: który ocean jest najmniejszy?

Answer: Ocean Arktyczny

Context: Ocean Arktyczny (także: Morze Arktyczne, Morze Lodowate, Ocean Północny) – najmniejszy i najpłytszy, a być może również najmłodszy ocean na Ziemi, uznawany dawniej za część Oceanu Atlantyckiego. Rozciąga się wokół bieguna północnego w Arktyce, między kontynentem Eurazji, a Ameryką Północną. Granica między Oceanem Arktycznym a Atlantykiem biegnie między Ziemią Baffina a Grenlandią w rejonie Cieśniny Davisa; od Grenlandii do północno-zachodniej Islandii; od północno-wschodniej Islandii do południowego Spitsbergenu i od Spitsbergenu do Przylądka Północnego. Z Oceanem Spokojnym łączy go Cieśnina Beringa. Oficjalna polska nazwa tego oceanu, zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych brzmi „Ocean Arktyczny”. == Geografia == Główna część Oceanu Arktycznego zajmuje w dużym przybliżeniu okrągły basen o powierzchni około 14 056 000 km² ze wszystkich stron otoczony masami lądowymi.


Question: jakie silniki w f1?

Answer: Dostawcami silników do Formuły 1 są: Renault, Ferrari, Mercedes oraz od 2015 roku Honda.

Context: na rzecz sterowania komputerowego. Dostawcami silników do Formuły 1 są: Renault, Ferrari, Mercedes oraz od 2015 roku Honda. Łącznie zaopatrują one 10 zespołów w stawce. === Długość pracy silników === W sezonie 2004 dozwolona była wymiana silnika przy każdym wyścigu Grand Prix, ale obowiązywał zakaz zmieniania silnika w trakcie jednego weekendu (obejmującego treningi, kwalifikacje i wyścig). Zgodnie ze zmianami wprowadzonymi od sezonu 2005 jeden silnik jest stosowany przez co najmniej dwa kolejne Grand Prix. W przypadku zmiany silnika w tym czasie pozycja startowa kierowcy zostaje obniżona o 10 pozycji w stosunku do wyników kwalifikacji do danego wyścigu. W sezonie 2007 przepisy zostały zmodyfikowane i zezwoliły na używanie dowolnej liczby jednostek podczas dwóch pierwszych treningów przed wyścigiem bez konsekwencji. Nie może


Question: w jaki sposób zginął neron?

Answer: Neron popełnił samobójstwo 9 czerwca.

Context: nazwę "Złoty Dom". Według Tacyta Neron, chcąc odciągnąć od siebie podejrzenia, winą za pożar obarczył zamieszkujących w Rzymie chrześcijan, co stało się przyczyną fali krwawych represji. O owych represjach wspomina Swetoniusz: „Ukarano torturami chrześcijan, wyznawców nowego i zbrodniczego zabobonu”. === Śmierć Nerona === Despotyzm Nerona wywoływał coraz większe niezadowolenie w kręgach arystokracji, patrycjuszów i bogatych warstwach społecznych. W marcu w Galii zbuntował się przeciwko niemu Windeks, powstania wybuchły w Hiszpanii i Judei. Już na początku kwietnia 68 r. wojska w Hiszpanii obwołały cesarzem Galbę. Jak podaje rzymski historyk Eutropiusz: "„Świat rzymski go przeklął i wszyscy jednocześnie opuścili, a senat uznał go za wroga”". Opuszczony nawet przez gwardię pretoriańską, zdradzony przez najbliższych współpracowników, Neron popełnił samobójstwo 9 czerwca. Jego ostatnie słowa


Question: jaka liczba jest podzielna przez 13?

Answer: liczba 85527 jest podzielna przez 13.

Context: podzielną przez 11. Nie ma znaczenia, czy miejsca parzyste i nieparzyste liczymy od lewej, czy od prawej. Przykład: :: Liczba 854073 → (8+4+7) – (5+0+3) = 19 – 8 = 11 :: 854073 jest podzielna przez 11 : Przepis ten funkcjonuje nie tylko w zapisie dziesiętnym, ale również dla zapisów o innych niż 10 podstawach, jako kryterium podzielności przez liczbę o 1 większą od podstawy. * przez 12, jeśli jest podzielna zarówno przez 3, jak i przez 4. * przez 13, jeśli różnica liczby złożonej z trzech ostatnich cyfr i liczby złożonej z pozostałych cyfr jest podzielna przez 13, np. dla 85527 mamy 527 – 85 = 442, 442 / 13 = 34, więc liczba 85527 jest podzielna przez 13.


Question: jaki kolor mają znaki informacyjne?

Answer: niebieskie (ewentualnie z białym

Context: się na 7 grup: # Znaki ostrzegawcze (typ A) – trójkątne skierowane wierzchołkiem do góry w czerwonym obramowaniu. Symbole mają kolor czarny na żółtym tle; wyjątkiem jest znak A-29 (sygnały świetlne), który przedstawia 3-kolorową sygnalizację świetlną. # Znaki zakazu (typ B) – okrągłe w czerwonym obramowaniu, czarny (w niektórych znakach – kolorowy) symbol na białym tle. W przypadku znaków odwołujących zakaz nie ma czerwonego obramowania, a symbol jest szary i przekreślony grubą czarną linią. # Znaki nakazu (typ C) – okrągłe, niebieskie, z białym symbolem na niebieskim tle. Wyjątkiem jest znak C-17 (nakazany kierunek jazdy pojazdów z materiałami niebezpiecznymi), który jest namalowany jest na prostokątnej tablicy o białym tle. # Znaki informacyjne (typ D) – prostokątne, niebieskie (ewentualnie z białym


Question: kto napisał słowa do piosenki jeszcze w zielone gramy?

Answer: Wojciecha Młynarskiego

Context: Jeszcze w zielone gramy – piosenka poetycka napisana przez Wojciecha Młynarskiego, a skomponowana przez Jerzego "Dudusia" Matuszkiewicza. == Wersja Darii Zawiałow == Jeszcze w zielone gramy – piosenka z filmu „Plan B” to interpretacja utworu Młynarskiego w wykonaniu Darii Zawiałow. Singel wydany został przez Next Film dnia 1 grudnia 2017, a teledysk opublikowano 9 grudnia 2017. Piosenka czterokrotnie zdobyła szczyt Listy Przebojów Trójki oraz uzyskała nominację do Fryderyka 2018 w kategorii Utwór Roku.


Question: kto plecie kosze?

Answer: koszykarze-plecionkarze

Context: lub dwa uchwyty i służą one do przenoszenia przedmiotów. Inne są stosunkowo niskie i pełnią rolą podobną do naczynia stawianego na stole. Dawniej bardzo rozpowszechnione były kosze z jednym uchwytem z boku, posiadające określoną objętość i służące jako miarki, na przykład do odmierzania ziarna. Wykonywaniem koszy i innych wyrobów plecionych zajmują się koszykarze-plecionkarze, a nazwa tego rzemiosła to koszykarstwo. Zawód ten istniał pierwotnie jako rzemiosło ludowe, a obecnie należy także do sztuki użytkowej. Kosze wykonuje się najczęściej z dwóch łączonych ze sobą części: dna opartego na promienistym lub równoległym szkielecie oraz ścianki opartej na osnowie. Stosuje się przy tym kilka rodzajów splotów: wężykowy, skośny, osnowowy. Uprawa wikliny przeznaczonej do wyrobów koszykarskich to osobny zawód nazywany wikliniarstwem. Kategoria:Przedmioty codziennego użytku Kategoria:Pojemniki


Question: z czego składa się system komputerowy?

Answer: dwóch składowych: sprzętu komputerowego oraz oprogramowania, działających coraz częściej również w ramach sieci komputerowej. Można mówić o następujących poziomach takiego systemu: sprzęt komputerowy, system operacyjny (oprogramowanie systemowe), oprogramowanie użytkowe (aplikacje).

Context: System komputerowy (ang. "computer system") – układ współdziałania dwóch składowych: sprzętu komputerowego oraz oprogramowania, działających coraz częściej również w ramach sieci komputerowej. Można mówić o następujących poziomach takiego systemu: sprzęt komputerowy, system operacyjny (oprogramowanie systemowe), oprogramowanie użytkowe (aplikacje). W pełni zautomatyzowany system komputerowy działa bez udziału człowieka. Organizacja systemu komputerowego to opis zależności sprzętowych, przedstawienie poszczególnych podzespołów komputera, który funkcjonuje według pewnych reguł i zasad, współpracuje ze sobą – by osiągnąć określony cel. Organizacja systemu komputerowego określa zasady, reguły, cele oraz sposób wspomagania działań poszczególnych podzespołów. == Warstwy systemu komputerowego == Struktura systemu komputerowego składa się z pięciu zasadniczych warstw tj. warstwa sprzętowa, system operacyjny, programy narzędziowe, programy użytkowe i użytkownicy: # Sprzęt – zapewnia podstawowe możliwości obliczeniowe (procesor, pamięć,


Question: czym jest draft?

Answer: sposób wybierania nowych graczy do lig zawodowych, najczęściej spośród młodych zawodników, rozpoczynających karierę profesjonalną

Context: Draft (ang. – "zaciąg", "pobór") – w sporcie sposób wybierania nowych graczy do lig zawodowych, najczęściej spośród młodych zawodników, rozpoczynających karierę profesjonalną. Ma na celu – przynajmniej teoretycznie – wyrównanie poziomu drużyn w obrębie ligi. Popularny przede wszystkim w Stanach Zjednoczonych. Standardowy draft polega na tym, że z puli zawodników zgłoszonych do naboru (zwykle dużo większej niż miejsc w drafcie), drużyny po kolei wybierają jednego. Gdy wszystkie ekipy dokonają wyboru, następuje kolejna runda, aż do osiągnięcia maksymalnej liczby rund przewidzianej w regulaminie konkretnego draftu. Przykładowo, w lidze NBA odbywają się 2 rundy (60 graczy), ale w MLB jest ich 40. Kolejność wyboru ustalana jest najczęściej na podstawie wyników w poprzednim sezonie, a jako pierwsze wybierają najsłabsze ekipy. Po zakończeniu zaciągu


Question: jaki samolot uderzył w pentagon?

Answer: Boeinga 757-223

Context: z portu lotniczego Waszyngton-Dulles do Los Angeles. 11 września 2001 pomiędzy godziną 08:51 a 08:54 samolot został uprowadzony, a o 9:37 rozbity przez pilota-terrorystę Haniego Handżura o budynek Pentagonu jako część zamachu z 11 września. Kapitanem Boeinga 757-223 użytego do lotu tego dnia był Charles Burlingame, pierwszym oficerem Dave Charlebois, szefową pokładu Renee May zaś resztę personelu pokładowego stanowili Michele Heidenberger, Jennifer Lewis i Kenneth Lewis. W katastrofie zginęły wszystkie 64 osoby na pokładzie samolotu (w tym pięcioro porywaczy i sześcioro członków załogi) oraz 125 osób na ziemi. Był to trzeci rozbity tego poranka samolot, trzydzieści minut po uderzeniu drugiego samolotu w World Trade Center. Na południowy zachód od Pentagonu znajduje się Pentagon Memorial poświęcony ofiarom zamachu. == Galeria ==


Question: ilu ludzi zginęło w powstaniu warszawskim?

Answer: 120-150 tys. ludzi

Context: i dział dużego kalibru sprawiały ponadto, że niemieckie ciężkie środki ogniowe raziły nie tylko walczących powstańców, ale także w bezbronną ludność. Po wojnie przyjmowano najczęściej że ogólne straty poległych w powstaniu warszawskim wyniosły około 200 tysięcy ludzi, współcześnie dokonano rewizji tych ustaleń oceniając ofiary cywilne powstania na 120-150 tys. ludzi, choć niejednokrotnie przyjmuje się także liczby w zakresie 150-180 tys. W tej liczbie mieści się również najbardziej wartościowa i aktywna młodzież stolicy, która stanowiła czoło polskiego ruchu oporu. Zginęło także wielu przedstawicieli polskiego życia kulturalnego, jak np. poeci Krzysztof Kamil Baczyński, Tadeusz Gajcy, Juliusz Krzyżewski i Krystyna Krahelska, aktorzy Franciszek Brodniewicz, Maria Przybyłko-Potocka, Mariusz Maszyński i Józef Orwid, malarze Karol Kryński i Wiktor Mazurowski oraz pisarze Juliusz Kaden-Bandrowski, Wanda Miłaszewska,


Question: co obejmuje umowa zlecenie?

Answer: Przedmiotem umowy zlecenia jest zobowiązanie jednej osoby (zleceniobiorcy) do wykonania określonej czynności prawnej (np. usługi) dla innego podmiotu (zleceniodawcy), na warunkach określonych w umowie.

Context: Umowa zlecenia ("pot". umowa-zlecenie) – umowa cywilnoprawna uregulowana w polskim Kodeksie cywilnym (art. 734–751). Przedmiotem umowy zlecenia jest zobowiązanie jednej osoby (zleceniobiorcy) do wykonania określonej czynności prawnej (np. usługi) dla innego podmiotu (zleceniodawcy), na warunkach określonych w umowie. == Strony umowy == Stronami umowy zlecenia mogą być dowolne osoby fizyczne lub osoby prawne (pod warunkiem posiadania zdolności do czynności prawnych). Strony umowy zlecenia tradycyjnie nazywa się zleceniodawcą (zlecający wykonanie określonych czynności) i zleceniobiorcą (wykonującym zlecenie). == Przedmiot umowy == Przedmiotem umowy zlecenia jest wykonywanie określonej czynności prawnej na rzecz innego podmiotu. Umowę zlecenia określa się jako "umowę starannego działania" i przeciwstawia "umowie o dzieło" określanej umową rezultatu. Oznacza to, iż w umowie zlecenia ważna jest wykonywana praca (wykonywanie czynności) na


Question: kto zarządzał kolonią w imieniu korony brytyjskiej?

Answer: gubernatora wyznaczanego przez monarchę

Context: Kolonia korony brytyjskiej () lub, w XVII wieku kolonia królewska (ang. "royal colony") − rodzaj administracji kolonialnej w angielskich terytoriach zamorskich, a następnie w imperium brytyjskim. ==Rys ogólny== Kolonie korony, czy też kolonie królewskie, były zarządzane przez gubernatora wyznaczanego przez monarchę. Do połowy XIX wieku władca mianował gubernatorów królewskich na wniosek ministerstwa kolonii. Pod nazwą „kolonii królewskiej”, pierwsza z tych, które miały stać się później "koloniami korony", była od roku 1624 angielska Kolonia Wirginia (obecnie stan USA, Wirginia), kiedy to odwołany został edykt królewski przyznający ziemie w Ameryce Północnej osadniczo-handlowej Kompanii Wirginijskiej, a "korona" przejęła administrację w swoje ręce. Do połowy XIX wieku termin "kolonia korony" był używany przede wszystkim w odniesieniu do tych kolonii, które zostały pozyskane w wyniku


Question: po co jest bierzmowanie?

Answer: Jego istotą jest przekazanie wiernym „Znamienia daru Ducha Świętego” i umocnienie ich wiary. Jednoczy ściślej z Jezusem Chrystusem.

Context: Bierzmowanie, chryzmacja lub miropomazanie – jeden z trzech sakramentów wtajemniczenia chrześcijańskiego w Kościele katolickim, prawosławnym, starokatolickim i anglikańskim. Zgodnie z tradycją chrześcijańską bierzmowanie uważane jest za drugi po chrzcie sakrament inicjacji chrześcijańskiej. Przez Katechizm Kościoła katolickiego jest zaliczany do pierwszej z trzech grup siedmiu sakramentów – „sakramentów wtajemniczenia chrześcijańskiego”. Jego istotą jest przekazanie wiernym „Znamienia daru Ducha Świętego” i umocnienie ich wiary. Jednoczy ściślej z Jezusem Chrystusem. W Kościele rzymskokatolickim bierzmowanie jest udzielane kandydatom w wieku między 14. a 18. rokiem życia, a więc już po przyjęciu Pierwszej komunii świętej. Cerkiew prawosławna i Katolickie Kościoły wschodnie udzielają chryzmacji wkrótce po chrzcie (czyli niemowlętom). Sakrament bierzmowania przyjmuje się tylko jeden raz w życiu. == Istota i znaczenie bierzmowania == W Kościołach:


Question: co doprowadziło do upadku rzeczypospolitej?

Answer: chaotyczne działania trwającej cztery lata wojny partyzanckiej zrujnowały Polskę i wywołały turecką interwencję antyrosyjską.

Context: w którym zobowiązały się do wspólnego wystąpienia zbrojnego przeciwko Rzeczypospolitej, gdy strony uznają, że zagrożone są ich interesy w tym kraju. Ostatecznie Rzeczpospolitą katastrofalnie osłabiła wojna domowa, będąca efektem zbrojnego protestu niektórych republikanów przeciwko ingerencjom Rosji, zapoczątkowanego w twierdzy Bar. Po nieudanych próbach politycznego spacyfikowania Konfederacji barskiej stacjonujące w Rzeczypospolitej wojska rosyjskie i koronne wyparły Konfederatów z Ukrainy, jednakże chaotyczne działania trwającej cztery lata wojny partyzanckiej zrujnowały Polskę i wywołały turecką interwencję antyrosyjską. Turcja zażądała od Rosji zaprzestania ingerencji w sprawy Rzeczypospolitej, wycofania wojsk i w październiku 1768 r. wypowiedziała wojnę. == Bezpośrednie przyczyny rozbiorów == === Przyczyny I rozbioru 1772 r. === W sierpniu 1769 r. podczas spotkania na Nysie cesarz Austrii Józef II i król Prus Fryderyk II


Question: ile zwrotek ma rota?

Answer: Wiersz składa się z czterech zwrotek

Context: Rota – opublikowany w 1908 r. wiersz Marii Konopnickiej, a także pieśń hymniczna. Dokładny czas i miejsce powstania "Roty" pozostają nieznane, choć podejmowano wiele prób ustalenia. Wiersz składa się z czterech zwrotek, z czego trzy stanowią kanon jednej z polskich pieśni patriotycznych pod tym samym tytułem, do której w styczniu 1910 roku muzykę napisał Feliks Nowowiejski, polski kompozytor pochodzący z zaboru pruskiego, z Warmii. Melodia powstała w domu przy ul. Floriańskiej 20 w Krakowie, gdzie mieszkał wówczas Nowowiejski. Pierwotnie pieśń miała być przeznaczona dla krakowskich "sokołów". Pieśń została po raz pierwszy publicznie wykonana przez kilkuset chórzystów z terenów objętych zaborami 15 lipca 1910 w czasie uroczystości odsłonięcia pomnika Grunwaldzkiego w Krakowie, zorganizowanej w rocznicę 500-lecia zwycięstwa Polski w bitwie pod


Question: ile lat żyje dzięcioł?

Answer: Dzięcioły czarne żyją maksymalnie ok. 14 lat

Context: ciała: ok. 45–55 cm ; Rozpiętość skrzydeł: ok. 67–73 cm ; Długość dzioba: ok. 5 cm === Masa ciała === : ok. 250–370 g === Długość życia === Dzięcioły czarne żyją maksymalnie ok. 14 lat, jednak często giną szybciej, co jest spowodowane między innymi atakami ptaków drapieżnych jak np. sokołów, jastrzębi czy puchaczy. Wiek, oprócz różnicy w upierzeniu pomiędzy młodymi i dorosłymi ptakami, rozróżnia się też po czarnym zakończeniu dzioba u dorosłych i żółtawobiałym na całej długości u osobników młodocianych. === Głos === Jego odgłosy są metaliczne, kwilące i wibrujące. W locie woła głośno i wielokrotnie „kjur-kjur-kjur”, a kiedy siedzi, odzywa się inaczej – daleko niosący się okrzyk „kijaa”. Jego obecność słychać też po głośnym i donośnym bębnieniu w grube


Question: kiedy powstała piosenka kasztany?

Answer: (1956)

Context: Markiewicz i Jerzy Mart, sł. Bogusław Choiński i Jan Gałkowski) * Dziesięć lilii * Foxtrot deszczowy – (muz. E. Mai, sł. Bogusław Choiński i S. Werner) * Ja nie mogę tamtej drugiej znieść * Jesienna rumba * Jo i wiatr (A. Guziński, T. Śliwiak) * Jutro * Ju-bi-ju-ba * Kakaowe mambo – (muz. Waldemar Kazanecki, sł. Anna Jakowska) razem z Januszem Gniatkowskim * Karnawał w Rio – (muz. Waldemar Kazanecki, sł. Anna Jakowska) razem z Januszem Gniatkowskim * Kasztany – (muz. Zbigniew Korepta, sł. Krystyna Wodnicka) (1956) * Klementynka bawi się – (muz. Andrzej Markiewicz i Jerzy Mart, sł. Bogusław Choiński i Jan Gałkowski) (1960) * Klipsy (muz. Hanna Skalska, sł. Kazimierz Szemioth) (1958) * Kobieta i mężczyzna (J. Gleason,


Question: kim były sufrażystki?

Answer: Sufrażystkami nazywano w szczególności członkinie założonej w roku 1903 w Wielkiej Brytanii organizacji Women's Social and Political Union.

Context: Sufrażyzm ( – głos wyborczy) – ruch aktywistyczny działający w Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych walczący o prawa wyborcze dla kobiet w końcu XIX i na początku XX wieku, zwłaszcza przed rozpoczęciem I wojny światowej. Sufrażystkami nazywano w szczególności członkinie założonej w roku 1903 w Wielkiej Brytanii organizacji Women's Social and Political Union. Celem ruchu sufrażystek było przyznanie pełnych lub częściowych praw wyborczych kobietom. Ruch sufrażystek był częścią pierwszej fali feminizmu, która kończy się wraz z realizacją postulatów ruchu. Większość sufrażystek stosowała metody nieposłuszeństwa obywatelskiego, protesty, petycje, dążyła do przemian świadomościowych. Wyodrębniło się również skrzydło radykalne, zwane sufrażetkami, stosujące ostre formy protestu i przemoc. Uciekały się one do takich działań jak przykuwanie się łańcuchami do ogrodzeń, przerywanie wystąpień przeciwników politycznych


Question: jak powstaje tęcza?

Answer: w wyniku rozszczepienia światła widzialnego, zwykle promieniowania słonecznego, załamującego się i odbijającego wewnątrz licznych kropli wody (np. deszczu i mgły) mających kształt zbliżony do kulistego.

Context: Tęcza – zjawisko optyczne i meteorologiczne (fotometeor), występujące w postaci charakterystycznego wielobarwnego łuku powstającego w wyniku rozszczepienia światła widzialnego, zwykle promieniowania słonecznego, załamującego się i odbijającego wewnątrz licznych kropli wody (np. deszczu i mgły) mających kształt zbliżony do kulistego. Rozszczepienie światła jest wynikiem zjawiska dyspersji, powodującego różnice w kącie załamania światła o różnej długości fali przy przejściu z powietrza do wody i z wody do powietrza. Światło widzialne jest postrzegalną wzrokiem częścią widma promieniowania elektromagnetycznego i w zależności od długości fali postrzegane jest w różnych barwach. Kiedy światło słoneczne przenika przez kropelki deszczu, woda rozprasza światło białe (mieszaninę fal o różnych długościach) na składowe o różnych długościach fal (różnych barwach) i oko ludzkie postrzega wielokolorowy łuk. Pomimo faktu, że w


Question: ile krajów jest w nato?

Answer: 30

Context: na nie same i w takiej sytuacji każdy z członków sojuszu udzieli pomocy napadniętej stronie, podejmując działania, jakie uzna za koniecznie, łącznie z użyciem siły zbrojnej. Na 30 członków NATO, dwóch z nich pochodzi z Ameryki Północnej (Kanada i USA), a pozostali z Europy. Wszyscy członkowie posiadają siły zbrojne, jedynie Islandia nie posiada regularnej armii (jednakże utrzymuje straż nadbrzeżną oraz mały oddział żołnierzy do operacji pokojowych). Trzy państwa członkowskie posiadają broń jądrową: Francja, Wielka Brytania oraz USA. W poniedziałek 5 czerwca 2017 Czarnogóra oficjalnie przystąpiła do NATO, stając się 29. krajem członkowskim sojuszu. W piątek 27 marca 2020 roku Macedonia Północna została formalnie 30. członkiem Sojuszu Północnoatlantyckiego – ogłosił w Brukseli Sekretarz Generalny NATO Jens Stoltenberg. == Państwa członkowskie ==


Question: kiedy premiera m jak miłość?

Answer: 4 listopada 2000

Context: M jak miłość – polska telenowela obyczajowa emitowana na antenie TVP2 od 4 listopada 2000. Najpopularniejszy polski serial i najchętniej oglądany program telewizyjny w Polsce. Według danych AGB Nielsen Media Research, w marcu 2005 serial osiągnął rekordową widownię ponad 12,5 mln. Twórcy "M jak miłość" byli nagrodzeni Telekamerą „TeleTygodnia” w kategorii "Serial" w 2004, 2005 i 2006, za co w 2007 odebrali Złotą Telekamerę; poza tym w 2013 z okazji 1000. odcinka otrzymali Platynową Telekamerę. == Fabuła == Serial przedstawia historię kilkupokoleniowej rodziny Mostowiaków. Akcja rozpoczyna się, gdy Barbara i Lucjan Mostowiakowie obchodzą 40. rocznicę ślubu, a ich córki szykują im z tej okazji przyjęcie w domu w Grabinie. Maria wraz z mężem Krzysztofem i synami-bliźniakami – Piotrem i Pawłem


Question: jaki ptak buduje gniazda w trawie?

Answer: Zwykle wróblowe budują gniazdo na drzewie, na ziemi w trawie albo w krzewie

Context: mogą zaplątać się w sznurki, duszą się albo ich nogi ulegają martwicy. Zazwyczaj ptaki starają się umieścić gniazdo w jakimś niedostępnym miejscu. Nur rdzawoszyi swoje gniazdo buduje na wodzie, przez co jest ono niedostępne dla drapieżników. Perkozy, schodząc z gniazda, przykrywają jaja wodorostami. Rzadkością jest kopanie nor. Robią to m.in. ohary. Zwykle wróblowe budują gniazdo na drzewie, na ziemi w trawie albo w krzewie, szponiaste na drzewie. Wyjątkiem jest błotniak zbożowy, który zakłada gniazdo w wysokiej roślinności na ziemi. Oknówka początkowo swoje gniazdo buduje tylko z małą dziurą, która po wybudowaniu całego gniazda dopiero po ukończeniu budowy jest poszerzana i służy za otwór wlotowy. U większości gatunków gniazdo buduje samica, ale u wielu samiec trochę jej pomaga. Nie ma ogólnej


Question: kiedy kwaśniewski został prezydentem?

Answer: 23 grudnia 1995

Context: ziemi. Zachowanie to zostało przez część komentatorów uznane za parodiowanie papieża Jana Pawła II. W głosowaniu z 8 października 2000 zdobył 53,9% głosów, uzyskując reelekcję już w pierwszej turze. === Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej === 23 grudnia 1995 Aleksander Kwaśniewski został zaprzysiężony na urząd Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, następnego dnia po zakończeniu kadencji Lecha Wałęsy. Tego samego dnia złożył ślubowanie jako Zwierzchnik Sił Zbrojnych w 1. Pułku Lotnictwa Myśliwskiego „Warszawa” w Mińsku Mazowieckim. Na drugą kadencję przed Zgromadzeniem Narodowym Aleksander Kwaśniewski został zaprzysiężony 23 grudnia 2000. Tego samego dnia na Okręcie Muzeum ORP Błyskawica w Gdyni ponownie formalnie objął zwierzchnictwo nad Siłami Zbrojnymi RP. ==== Polityka zagraniczna ==== ===== Wizyty zagranicznych głów państw w Polsce ===== Jako prezydent podejmował w Polsce m.in.


Question: kto zdecydował o budowie gazoportu?

Answer: Decyzję o budowie gazoportu podjął rząd Kazimierza Marcinkiewicza w 2006 r.

Context: poprzez spółkę zależną Polskie LNG S.A.). == Podstawowe informacje == Powstanie terminalu LNG pozwoliło na odbieranie skroplonego gazu ziemnego drogą morską praktycznie z dowolnego kierunku na świecie, co przyczyniło się do zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego Polski. Decyzję o budowie gazoportu podjął rząd Kazimierza Marcinkiewicza w 2006 r. Budowa terminalu LNG została uznana przez Radę Ministrów za inwestycję strategiczną dla Polski. Została ona następnie realizowana w latach 2010–2015 roku, za czasów pierwszego i drugiego rządu Donalda Tuska oraz rządu Ewy Kopacz. Terminal LNG w Świnoujściu jest pierwszą tego typu inwestycją w Europie Środkowo-Wschodniej i regionie Morza Bałtyckiego. Do jego budowy i eksploatacji została powołana spółka Polskie LNG S.A., należąca do OGP Gaz-System S.A. Gaz-System był odpowiedzialny za koordynację budowy terminalu LNG, przyłączenie


Question: jaki jest główny składnik benzyny?

Answer: głównymi składnikami benzyn są węglowodory alifatyczne o liczbie atomów węgla od 5 do 12.

Context: Benzyna (od łac. "benzoe" → nazwa żywicy jednego z drzew egzotycznych) – mieszanina ciekłych węglowodorów, jeden z głównych rodzajów paliwa stosowanego do napędu samochodów, samolotów i niektórych innych urządzeń posiadających silnik spalinowy. Stosowana także jako rozpuszczalnik. Z chemicznego punktu widzenia, głównymi składnikami benzyn są węglowodory alifatyczne o liczbie atomów węgla od 5 do 12. Występują również śladowe ilości węglowodorów nienasyconych oraz aromatycznych. Benzyna dostarcza energii silnikowi poprzez spalanie się, czyli reakcję chemiczną z tlenem pochodzącym z atmosfery. Ze względu na to, że benzyna jest w silnikach spalana w bardzo krótkich cyklach, proces ten musi przebiegać maksymalnie szybko i równomiernie w całej objętości cylindrów silnika. Osiąga się to poprzez mieszanie benzyny z powietrzem tworząc tzw. mieszaninę paliwowo-powietrzną, czyli zawiesinę (mgłę) bardzo


Question: w jakich latach trwała ii wojna światowa?

Answer: a od 1 września 1939 roku do 2 września 1945 roku.

Context: II wojna światowa – największa wojna w dziejach, zaliczana do wojen totalnych, trwająca od 1 września 1939 roku do 2 września 1945 roku. Walki toczyły się głównie w Starym Świecie (Europie, Azji oraz Afryce) i na wszystkich oceanach, choć miała także epizody w Arktyce i Ameryce Północnej. Oprócz państw Europy, ich kolonii i państw Azji brały w niej udział także państwa obu Ameryk. Głównymi stronami konfliktu były: * państwa Osi – Trzecia Rzesza Niemiecka, faszystowskie Włochy, Imperium Japońskie i ich sojusznicy, początkowo współpracujące także ze Związkiem Radzieckim (ZSRR); * alianci – państwa koalicji antyhitlerowskiej, zapoczątkowanej przez Wielką Brytanię i Francję, do których dołączyły potem między innymi ZSRR, USA i Włochy. W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln


Question: kto zajął pierwsze miejsce w eurowizji?

Answer: Lys Assia, reprezentantka Szwajcarii z piosenką „Refrain”.

Context: Zwycięzcy Konkursu Piosenki Eurowizji – zdobywcy pierwszego miejsca podczas corocznego Konkursu Piosenki Eurowizji, paneuropejskiego widowiska muzycznego organizowanego od 1956 przez Europejską Unię Nadawców (EBU). Laureatem konkursu zostaje reprezentacja kraju, który zdobywa największą liczbę punktów od innych państw. Na przestrzeni lat zwycięzcy wybierani byli za pomocą różnych metod głosowania. Konkurs wygrały łącznie 66 piosenki. Inauguracyjny, 1. Konkurs Piosenki Eurowizji wygrała Lys Assia, reprezentantka Szwajcarii z piosenką „Refrain”. Od 1956 zorganizowano 63 konkursy, a każdy koncert finałowy wygrywał jeden reprezentant, z wyjątkiem finału w 1969, kiedy to pierwsze miejsce z taką samą liczbą punktów zajęły cztery reprezentacje: Francji, Holandii, Hiszpanii i Wielkiej Brytanii. Krajem z największą liczbą siedmiu zwycięstw jest Irlandia i 1987 (z „Hold Me Now”), a w 1992 wygrał jako


Question: jaki zespół śpiewał jak się masz kochanie?

Answer: Happy End

Context: Happy End – polski zespół wykonujący muzykę pop-rockową, grupa wokalno-instrumentalna. Powstał w Łodzi w styczniu 1975 roku. Wylansował przebój „Jak się masz, kochanie?”. == Działalność zespołu == Inicjatorem utworzenia grupy był Zbigniew Nowak. Happy End zadebiutował wiosną roku 1975 w Rozgłośni Łódzkiej Polskiego Radia. W latach 70. brał udział w licznych imprezach estradowych i programach telewizyjnych. Zdobył kilka nagród. Koncertował w wielu krajach Europy (Czechosłowacja, Finlandia, Norwegia, NRD, Szwecja, ZSRR), a także w ośrodkach polonijnych w Kanadzie i USA. Zespół występował na Festiwalu Piosenki Radzieckiej w Zielonej Górze. W roku 1979 zmienił swój skład, a w 1981 rozwiązał się. Nowakowie wyjechali do Stanów Zjednoczonych, gdzie Zbigniew pracował jako pianista, a w duecie występowali pod nazwą Danny & Didi. Reaktywacja nastąpiła


Question: jak ustalać stopień utlenienia?

Answer: Stopień utlenienia oblicza się jako bilans wszystkich elektronów przekazanych i przyjętych przez wybrany atom w ramach danej cząsteczki.

Context: i liczby rzymskie (tj. wyrażać stopień utlenienia za pomocą liczb utlenienia) == Sposób ustalania == Stopień utlenienia oblicza się jako bilans wszystkich elektronów przekazanych i przyjętych przez wybrany atom w ramach danej cząsteczki. W praktyce oblicza się formalny ładunek na atomie przy założeniu, że każde wiązanie jest jonowe, czyli że dla każdej pary związanych atomów, elektrony tworzące wiązanie należą w całości do atomu bardziej elektroujemnego. Stopień utlenienia nie jest jednoznaczny z wartościowością. Np. w wartościowość atomu platyny wynosi 6 (bo łączy się z sześcioma atomami chloru poprzez wiązania pojedyncze), zaś jego stopień utlenienia wynosi tylko +4, gdyż w anionie platyna oddaje formalnie sześć elektronów atomom chloru, więc uwzględniając sumaryczny ładunek 2− otrzymuje się stopień utlenienia +4. Stopień utlenienia można także


Question: w którym roku odbył się pierwszy rozbiór polski?

Answer: 1772 roku

Context: I rozbiór Polski – cesja terytorium Rzeczypospolitej Obojga Narodów dokonana w 1772 roku na rzecz Królestwa Prus, Monarchii Habsburgów i Imperium Rosyjskiego. Pierwszy z trzech rozbiorów Polski, do których doszło pod koniec XVIII wieku. == Tło historyczne rozbioru == Idea rozbioru jednego państwa w celu zaspokojenia roszczeń i interesów innych nie była czymś nowym. Podobne plany rodziły się wobec Austrii podczas wojny o sukcesję austriacką, Prus w czasie trwania wojny siedmioletniej, czy Turcji w trakcie VI wojny rosyjsko-tureckiej. Różnica polegała na tym, że Rzeczpospolita była jedynym państwem, które nie było w stanie odeprzeć żadnego konfliktu zbrojnego z innym państwem, ponieważ była całkowicie bezbronna i nie mogła - w przeciwieństwie do wyżej wymienionych państw - bronić własnych interesów. Koncepcja rozbioru państwa


Question: jak nazywa się uroczysty wstęp do konstytucji?

Answer: Preambuła

Context: Preambuła (łac. "praeambulum", od "praeambulare" „iść wcześniej”) – wstęp do aktu prawnego, zwykle o istotnym znaczeniu politycznym (umowy międzynarodowe, konstytucje, rzadziej ustawy i akty niższego rzędu), opisujący okoliczności wydania aktu oraz określający cele, jakim powinien on służyć. Przykładem mogą być preambuły do Karty Narodów Zjednoczonych, Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka, Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej czy Konstytucji Stanów Zjednoczonych a także do ustawy o języku polskim. == W Polsce == Formuła często używana w czasach PRL (np. preambuła do kodeksu pracy jako ideologiczna wykładnia normatywnego charakteru ustawy), dziś rzadziej stosowana przez ustawodawcę i zarezerwowana w szczególności dla aktów o szczególnym charakterze. Istnieją dwa poglądy na temat jej znaczenia w akcie prawnym: # odmawiający preambule jakiegokolwiek znaczenia prawnego, oraz # uznający, że preambuła jest


Question: kiedy założono kijów?

Answer: Kijów został założony na początku V wieku jako placówka handlowa.

Context: Historia Kijowa – stolicy i największego miasta Ukrainy, sięga V wieku. Na przestrzeni wieków miasto przeżywało lata świetności, lecz kilkakrotnie stawało też na skraju całkowitego zniszczenia. == Faktoria wikingów == Kijów został założony na początku V wieku jako placówka handlowa. Potem znany był jako Könugard, stanowiąc centrum wikińskiego handlu na Rusi na szlaku od Waregów do Greków. Był jednocześnie głównym składem daniny, ściąganej przez Waregów z plemion słowiańskich. Stąd Waregowie spławiali towary i niewolników szlakiem greckim w dół Dniepru na Morze Czarne. Według starej, zapisanej już w VIII wieku legendy, nazwa miasta wywodzi się od imienia pierwszego legendarnego miejscowego księcia – Kija. Naukowcy widzą w niej jednak raczej związek ze źródłosłowem: Kujaw związanym z Kuciem, co znajduje potwierdzenie w źródłach


Question: gdzie miała miejsce akcja pod arsenałem?

Answer: w pobliżu Arsenału u zbiegu ulic: Bielańskiej, Długiej i Nalewki w Warszawie.

Context: Akcja pod Arsenałem – akcja zbrojna Grup Szturmowych Szarych Szeregów o kryptonimie „Meksyk II” przeprowadzona 26 marca 1943 w pobliżu Arsenału u zbiegu ulic: Bielańskiej, Długiej i Nalewki w Warszawie. W jej wyniku uwolniono podharcmistrza Jana Bytnara „Rudego” oraz 20 innych więźniów przewożonych po przesłuchaniach z siedziby Gestapo w alei J. Ch. Szucha 25 do więzienia Pawiak przy ul. Dzielnej 24/26. Akcja została zaplanowana przez Tadeusza Zawadzkiego ps. „Zośka”. Jej dowódcą był Stanisław Broniewski ps. „Orsza”. == Geneza == W nocy z 18 na 19 marca 1943 Gestapo aresztowało dowódcę Hufca „Praga” warszawskich Grup Szturmowych Henryka Ostrowskiego „Heńka” wraz z jego poślubioną kilka tygodni wcześniej żoną Walentyną. W mieszkaniu Ostrowskich przy ul. Osieckiej 31 Niemcy znaleźli materiały wybuchowe, broń i


Question: czego dokonali ariowie?

Answer: Ariowie prowadzili półkoczowniczy tryb życia, a źródłem ich przewagi militarnej był udomowiony przez nich północny koń, którego zaprzęgali do południowych rydwanów.

Context: wpływać, bądź łączyć się z językami południowych Indii, co doprowadziło do ekspansji języka hindi na południe. Za Ariów historycznie uważa się całą ludność mówiącą tym językiem i jego starymi formami, także nieposiadających północnego pochodzenia. Ariowie prowadzili półkoczowniczy tryb życia, a źródłem ich przewagi militarnej był udomowiony przez nich północny koń, którego zaprzęgali do południowych rydwanów. Ich społeczeństwo dzieliło się na trzy klasy – kapłanów, wojowników i wytwórców, odpowiadające późniejszym hinduskim braminom, kszatrijom i wajśjom. Obecność klasy kapłanów wiąże się z silnie zrytualizowanym charakterem ich religii, która opierała się na składaniu krwawych ofiar i sprawowaniu obrzędów związanych z kultem świętego napoju haomy (indyjskiej somy). Wierzyli oni także w życie pozagrobowe i czcili rozbudowany panteon bóstw. W nauce walczą ze sobą zwolennicy


Question: ile minut sędzia może doliczyć do meczu?

Answer: Sędzia może przedłużyć każdą połowę meczu stosownie do przerw w grze.

Context: ten strzeli bramkę – zostanie ona uznana; gdy obrońca dotknie piłki ręką, a mimo to drużyna atakująca po chwili strzeli bramkę – również zostaje ona uznana. === Czas trwania i wyłanianie zwycięzcy === Czas gry wynosi zazwyczaj 90 minut (dwie połowy, każda po 45 minut). Przerwa między połowami wynosi 15 minut. Sędzia może przedłużyć każdą połowę meczu stosownie do przerw w grze. Po upływie doliczonego czasu gry zwycięzcą jest ta drużyna, która zdobyła więcej bramek. W przypadku rozgrywania meczów systemem ligowym, za wygraną zwycięzca zdobywa 3 punkty (w niektórych ligach 2 punkty), przegrany nie zdobywa żadnego. Remis natomiast obu drużynom daje po jednym punkcie. W systemie ligowym drużyny grają ze sobą każdy z każdym po dwa razy, jednak np. w


Question: jak zakończyły się walki polsko-ukraińskie o lwów?

Answer: zniesieniem ukraińskiego okrążenia.

Context: Bitwa o Lwów, w polskiej narracji czasem obrona Lwowa – polsko-ukraiński konflikt zbrojny o Lwów, trwający od 1 listopada 1918 do 22 maja 1919 roku, zakończony zniesieniem ukraińskiego okrążenia. Obrona Lwowa w 1918 była częścią wojny polsko-ukraińskiej (1918–1919). Walki rozpoczęły się od opanowania 1 listopada przez żołnierzy austro-węgierskich pochodzenia ukraińskiego większości gmachów publicznych we Lwowie oraz proklamacji utworzenia Zachodnioukraińskiej Republiki Ludowej. Przeciw temu wystąpiły polskie organizacje konspiracyjne, polscy mieszkańcy Lwowa, w tym młodzież, nazwana później Orlętami Lwowskimi. W późniejszym okresie wsparcia udzieliło im powstające Wojsko Polskie. Pierwszy etap konfliktu 1918–1919 roku zakończył się w nocy z 22 na 23 listopada 1918 roku, gdy oddziały Armii Halickiej wycofały się ze Lwowa, rozpoczynając równocześnie jego oblężenie. Wobec ofensywy Wojska Polskiego wojska ukraińskie


Question: kto jest fundatorem nagrody nobla?

Answer: Alfreda Nobla, szwedzkiego przemysłowca i

Context: Nagroda Nobla – wyróżnienie przyznawane od początku XX wieku za wybitne zasługi dla ludzkości: naukowe, literackie lub w działaniach na rzecz pokoju. Zostało ustanowione ostatnią wolą fundatora – Alfreda Nobla, szwedzkiego przemysłowca i wynalazcy dynamitu. Początkowo było przyznawane w pięciu dziedzinach, jednak w latach 60. ustanowiono dodatkową nagrodę z ekonomii. Laureaci są wyłaniani corocznie, choć zdarzały się lata bez wyróżnionych. Są nimi osoby żyjące, najwyżej trzy w każdej z dziedzin, nie licząc przypadków, kiedy nagrodę pokojową otrzymują całe instytucje. Nagroda Nobla nie była pierwszym wyróżnieniem tego typu – już w XVIII wieku brytyjskie Towarzystwo Królewskie (ang. "Royal Society") ustanowiło Medal Copleya dla naukowców, a równolegle przyznawano odznaczenia państwowe jak polski Order Orła Białego za rozmaite zasługi. Mimo to Nagroda Nobla


Question: który szczyt nie zdobyty?

Answer: Gangkhar Puensum

Context: Gangkhar Puensum (Gangkar Punsum, Gankar Punzum) – góra o wysokości 7570 m n.p.m; najwyższy szczyt Bhutanu, 47. szczyt Ziemi i jednocześnie najwyższy niezdobyty szczyt świata. Od 1983 (od kiedy Bhutan zezwolił na wspinaczki) miały miejsce cztery ekspedycje, w 1985 i 1986 roku, wszystkie zakończone niepowodzeniem. Gangkhar Puensum znaczy „Biały szczyt trzech duchowych braci”. Jego wysokość została zmierzona po raz pierwszy w 1922 roku. Książka brytyjskiej ekspedycji z 1986 roku podaje, że szczyt ma wysokość 24770 stóp (około 7550 metrów) i znajduje się w Bhutanie (podczas gdy sąsiedni Kulha-kʽangri znajduje się w Tybecie). Kulha-kʽangri (7554 metrów) jest oddalony o 30 km na północny wschód i według różnych źródeł leży w Tybecie lub Bhutanie. Prawdopodobnie Gangkhar Puensum przez jakiś czas zachowa swój


Question: kto wynalazł czajnik?

Answer: Charles Carpenter

Context: Czajnik elektryczny – urządzenie do gotowania wody za pomocą energii elektrycznej. Pierwszy czajnik elektryczny powstał w 1891 roku i został wyprodukowany przez firmę "Carpenter Electric Company of. St. Paul" z Minnesoty. Wymyślił go Charles Carpenter. Niezależnie w tym samym czasie czajniki zaczęła produkować firma Crompton&Co w Wielkiej Brytanii. Pierwsze takie czajniki gotowały wolno oraz posiadały niewymienialne elementy grzewcze umieszczone w podstawach, podnosiły one temperaturę ścianek naczynia. W 1922 roku firma Swan Company opracowała czajniki z grzałką umieszczoną bezpośrednio w komorze wodnej, natomiast brytyjska firma Russel Hobbs w latach 50. XX wieku zaczęła produkować pierwsze czajniki z automatycznym wyłącznikiem, który odcina dopływ energii elektrycznej w momencie wrzenia wody. Obecnie czajniki elektryczne gotują wodę bardzo szybko i nie powodują dużych kosztów eksploatacji.


Question: przy jakiej ulicy mieści się akademia pana kleksa?

Answer: ulicy Czekoladowej

Context: Akademia pana Kleksa – książka dla dzieci napisana przez Jana Brzechwę i wydana w 1946 roku. Jest to historia dwunastoletniego, niesfornego, rudego Adasia Niezgódki, który zostaje umieszczony w tytułowej akademii wraz z dwudziestoma trzema innymi chłopcami – wszyscy o imionach zaczynających się na literę A. Opiekuje się nimi pan Kleks z pomocą Mateusza – uczonego szpaka, który wymawia jedynie końcówki wyrazów. Kontynuacją fantastycznych opowieści Jana Brzechwy o panu Kleksie są: "Podróże pana Kleksa" oraz "Tryumf pana Kleksa". == Opis fabuły == Akademia znajduje się przy ulicy Czekoladowej. Zajmuje kolorowy, trzypiętrowy gmach. Na parterze mieszczą się sale szkolne, na pierwszym piętrze są sypialnie oraz jadalnia, na drugim mieszka pan Kleks i uczony szpak Mateusz, a na trzecim pan Kleks przechowuje swoje


Question: gdzie leży niemen?

Answer: rzeka płynąca przez Białoruś, Litwę i Rosję (obwód kaliningradzki)

Context: Niemen ( – "Nioman", lit. ', – "Nieman", ) – rzeka płynąca przez Białoruś, Litwę i Rosję (obwód kaliningradzki) o długości 937 km. Wypływa z okolic Mińska. W górnym biegu ma kręty, meandrujący przebieg, w dolnym tworzy zakola i progi. Dzieli się na dwa ramiona (Matrosowkę i Rusnė), uchodzi ośmioramienną deltą do Zalewu Kurońskiego (Morze Bałtyckie). Największe miasta położone nad Niemnem to Grodno, Druskieniki, Olita, Kowno i Sowieck. Niegdyś rzeka była żeglowna na odcinku 670 km, od Bielicy do ujścia. ale wybudowana w latach 1955-1959 zapora wodna w Kownie, tworząca Zbiornik Kowieński, przerwała żeglowność Niemna - przy zaporze nie ma śluzy. Dzięki systemowi kanałów górna część Niemna (powyżej Zbiornika Kowieńskiego) ma połączenie z dorzeczem Dniepru (przez Kanał Ogińskiego z Prypecią)


Question: kiedy odkryto dna?

Answer: DNA zostało odkryte w roku 1869 przez Fryderyka Mieschera

Context: * struktury: ** jednoniciowy DNA (ssDNA) ** dwuniciowy DNA (dsDNA) w formach: A-DNA, B-DNA, C-DNA, E-DNA, H-DNA P-DNA, i Z-DNA ** trójniciowy DNA ** czteroniciowy DNA. Najważniejsze z nich przedstawiono w tabeli: == Historia poznania == DNA zostało odkryte w roku 1869 przez Fryderyka Mieschera, lecz przez prawie 100 lat jego struktura pozostawała zagadką. Autorami modelu podwójnej helisy DNA są James Watson i Francis Crick, na podstawie zdjęć z rentgenowskich badań strukturalnych wykonanych przez Rosalind Franklin oraz Maurice’a Wilkinsa. Pracowali oni wtedy w Medical Reserch Council Unity w Cavendish Laboratory w Cambridge. Za odkrycie w roku 1953 struktury DNA Watson, Crick i Wilkins otrzymali w 1962 Nagrodę Nobla (Rosalind Franklin zmarła na raka w 1958). W 1961 miało miejsce odkrycie


Question: gdzie należy uciskać klatkę piersiową prowadząc resuscytację krążeniowo-oddechową?

Answer: uciskaj mostek na głębokość 1/3 wymiaru przednio-tylnego.

Context: 5 wdechów ratowniczych. # Wykonaj 30 uciśnięć klatki piersiowej – uciskaj mostek na głębokość 1/3 wymiaru przednio-tylnego. U niemowląt jedynie dwoma palcami. # Wykonaj 2 oddechy ratownicze. # Po upływie 2 cykli (2 razy po 2 wdechy i 2 razy po 30 uciśnięć) wołaj, zadzwoń lub udaj się po pomoc. # Kontynuuj resuscytację aż do przyjazdu karetki. ==== Resuscytacja bez wentylacji ==== Jeżeli wykonanie oddechów ratowniczych jest niemożliwe z różnych przyczyn, np. z powodu zakrwawionych ust, należy wykonywać resuscytację bez wentylacji. Takie postępowanie jest również wysoce skuteczne i ma znaczny wpływ na zmniejszenie ryzyka zgonu. ==== Usunięcie ciała obcego ==== Ciało obce w drogach oddechowych należy usuwać jedynie w przypadku, gdy można je zobaczyć i dokonać usunięcia go pod kontrolą


Question: w jakich przypadkach stosujemy pozycję boczną bezpieczną?

Answer: Stosuje się ją u poszkodowanych nieurazowych, posiadających oddech i inne funkcje życiowe.

Context: z pozycji bezpiecznych, umożliwiająca bezpieczne bezprzyrządowe utrzymanie drożności górnych dróg oddechowych. Stosuje się ją u poszkodowanych nieurazowych, posiadających oddech i inne funkcje życiowe. Pozycja boczna ustalona uniemożliwia zapadanie się języka na tylną ścianę gardła, co u nieprzytomnego może spowodować niedrożność dróg oddechowych i w wyniku tego śmierć. Dzięki jej zastosowaniu zmniejsza się ryzyko zadławienia się osoby poszkodowanej treścią ewentualnych wymiocin, bądź płynów znajdujących się w jamie ustnej, które (jeśli zaistnieją) samoistnie z niej wypływają. Kobiety w ciąży należy układać na lewym boku w celu uniknięcia zespołu aortalno-żylnego (aortalno-kawalnego) – upośledzenia krążenia w aorcie brzusznej i żyle głównej dolnej ze względu na nacisk wywierany przez płód. Nauka ułożenia osoby w pozycji bocznej ustalonej jest częścią szkolenia w wykonywaniu resuscytacji krążeniowo-oddechowej (RKO).


Question: jakie najważniejsze informacje są w biosie?

Answer: informacje dotyczące daty, czasu oraz danych na temat wszystkich urządzeń zainstalowanych w komputerze.

Context: BIOS (akronim – podstawowy system wejścia-wyjścia) – zapisany w pamięci stałej zestaw podstawowych procedur pośredniczących pomiędzy systemem operacyjnym a sprzętem. Jest wyposażony w pamięć konfiguracji, w której znajdują się informacje dotyczące daty, czasu oraz danych na temat wszystkich urządzeń zainstalowanych w komputerze. Jest to program zapisany w pamięci ROM płyty głównej oraz innych kart rozszerzeń takich, jak np. karta graficzna. Oryginalny BIOS firmy IBM wyróżnia zawarcie w nim języka programowania ROM Basic. Od połowy lat 90. XX w. aż do zastąpienia tego typu układów przez UEFI, większość BIOS-ów umieszczano w pamięciach typu flash, co umożliwiało ich późniejszą aktualizację. == Działanie == W wypadku płyty głównej BIOS przeprowadza POST, zajmuje się wstępną obsługą urządzeń wejścia/wyjścia, kontroluje transfer danych pomiędzy komponentami takimi


Question: w pobliżu tej miejscowości rozegrała się bitwa nazywana polskimi termopilami?

Answer: Walki pod Persenkówką pod koniec 1918 w trakcie wojny polsko-ukraińskiej, które podczas odsłonięcia pomnika Obrońców Lwowa na Persenkówce 28 września 1924 zostały określone przez gen. Tadeusza Rozwadowskiego „czynem polskich Termopil”.

Context: własnych. * Walki pod Persenkówką pod koniec 1918 w trakcie wojny polsko-ukraińskiej, które podczas odsłonięcia pomnika Obrońców Lwowa na Persenkówce 28 września 1924 zostały określone przez gen. Tadeusza Rozwadowskiego „czynem polskich Termopil”. * Bitwa pod Zadwórzem (17 sierpnia 1920 r.) – bitwa stoczona w trakcie wojny polsko-bolszewickiej we wsi Zadwórze, gdzie batalion polskich wojsk, złożony z ochotników spośród lwowskiej młodzieży, zagrodził drogę na Lwów oddziałom 1 Armii Konnej Siemiona Budionnego. Z 330 polskich żołnierzy poległo 318, kilkunastu rannych dostało się do niewoli. Dowódca batalionu kpt. Bolesław Zajączkowski, popełnił z kilkoma żołnierzami samobójstwo. Zwłoki pięciu oficerów, które udało się zidentyfikować, pochowano na cmentarzu Orląt we Lwowie; pozostali spoczęli na miejscu swej bohaterskiej śmierci, gdzie został usypany kurhan i umieszczona tablica pamiątkowa


Question: jak ma na imię żona lewandowskiego?

Answer: Anna Maria

Context: Anna Maria Lewandowska, z domu Stachurska (ur. 7 września 1988 w Łodzi) – polska sportsmenka i działaczka sportowa, bizneswoman, coach, trenerka personalna, dietetyczka, prezenterka telewizyjna i osobowość medialna. Wielokrotna medalistka mistrzostw świata, Europy i Polski w karate tradycyjnym, w ramach organizacji World Fudokan Federation (WFF). Prezes Olimpiad Specjalnych Polska. Żona piłkarza Roberta Lewandowskiego. == Życiorys == Urodziła się 7 września 1988 w Łodzi jako córka Marii i Bogdana Stachurskich, kostiumografki i producentki zewnętrznej TVP oraz operatora filmowego. === Kariera sportowa === W wieku 11 lat zaczęła treningi karate za namową m.in. wuja, Pawła Krzywańskiego (wielokrotnego medalisty zawodów rangi międzynarodowej) i jego córki – Katarzyny, która była mistrzynią świata, Europy i Polski w karate indywidualnym. Dwa lata później zapisała się do


Question: kto napisał opowieść wigilijna?

Answer: Charlesa Dickensa

Context: Opowieść wigilijna (tyt. oryg. "A Christmas Carol") – opowiadanie Charlesa Dickensa nawiązujące do Wigilii Bożego Narodzenia. Książka ukazała się po raz pierwszy 19 grudnia 1843 roku z ilustracjami Johna Leecha. Tłumaczona wielokrotnie i wydawana jako "Opowieść wigilijna" (częściej) lub zgodnie z oryginalnym tytułem jako "Kolęda prozą". Opowiadanie Charlesa Dickensa jest napisane w stylu wiktoriańskim. Pokazuje głębokie doświadczenie i przemianę skąpca Ebenezera Scrooge’a, zachodzącą w czasie nocy wigilijnej. Jest on samotnikiem, nielubiącym ludzi, a dbającym jedynie o pomnażanie swojego majątku. W noc wigilijną ukazuje mu się duch Jakuba Marleya – jego zmarłego partnera w interesach, cierpiącego pod ciężarem łańcucha win, który wykuł sobie za życia. Ta wizyta ma uchronić Scrooge’a przed podobnym losem. Początkowo nieufny, Ebenezer zmienia zdanie pod wpływem wizyt


Question: w którym roku powstał pierwszy komputer?

Answer: W roku 1958

Context: == Historia polskich komputerów, lata 1948–1967 == === Wstęp === W roku 1958 zbudowany został w Polsce pierwszy komputer nazwany XYZ. W roku 1961 ruszyła seryjna produkcja komputerów ZAM 2, a w roku 1963 – komputerów Odra 1003. W okresie tu omawianym komputery nazywane były w Polsce "maszynami matematycznymi". Do roku 1967 najbardziej znaczącymi jednostkami organizacyjnymi w zakresie budowy komputerów były: Instytut Maszyn Matematycznych, krótko IMM, jednostka Polskiej Akademii Nauk (PAN), Katedra Budowy Maszyn Matematycznych, krótko Katedra BMM, jednostka Politechniki Warszawskiej (PW), oraz Wrocławskie Zakłady Elektroniczne ELWRO. === Instytut Maszyn Matematycznych PAN === Za początek procesu powstawania komputerów w Polsce można uznać seminarium entuzjastów, które odbyło się w gmachu Instytutu Fizyki Doświadczalnej, przy ulicy Hożej w Warszawie, dnia 23 grudnia


Question: jaką armią dysponuje polska?

Answer: trzecią najsilniejszą armią w Unii Europejskiej (po Francji i Włoszech), oraz szóstą najsilniejszą armią w NATO.

Context: na cele obronne Polski wynosi 20,66 mld dolarów, co stawia Polskę na 18 miejscu na świecie pod tym względem. Wojsko Polskie jest też trzecią najsilniejszą armią w Unii Europejskiej (po Francji i Włoszech), oraz szóstą najsilniejszą armią w NATO. == Historia Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej == Na początku 1990 roku, podczas uzgodnień z dowództwem Zjednoczonych Sił Zbrojnych Układu Warszawskiego usankcjonowano zmiany, jakie zaszły w składzie Sił Zbrojnych PRL. W składzie Frontu Nadmorskiego utrzymywano nadal dwie armie, jeden korpus i odwód ogólnowojskowy. Lotnictwo dysponowało dywizją lotnictwa myśliwskiego, dwoma dywizjami lotnictwa myśliwsko-bombowego, pułkiem lotnictwa rozpoznania taktycznego i dwoma pułkami śmigłowców bojowych. Marynarka Wojenna wydzielała flotyllę okrętów i dwie flotylle obrony wybrzeża Po rozwiązaniu Układu Warszawskiego, uznano potrzebę utrzymywania dotychczasowego potencjału militarnego w


Question: jaki aktor grał thora?

Answer: Christopher Hemsworth

Context: Christopher Hemsworth (ur. 11 sierpnia 1983 w Melbourne) – australijski aktor telewizyjny i filmowy. Występował w roli komiksowego bohatera Marvela, Thora w produkcjach franczyzy Filmowego Uniwersum Marvela oraz roli Kima Hyde’a w australijskiej operze mydlanej "Zatoka serc". Brat Liama i Luke’a. == Życiorys == === Wczesne lata === Urodził się i wychował w Melbourne, w Australii, jako syn Leony (z domu van Os), nauczycielki języka angielskiego, i Craiga Hemswortha, doradcy społeczno-usługowego. Dorastał także w Outback w Bulman ze starszym bratem Lukiem (ur. 5 listopada 1981) i młodszym Liamem (ur. 13 stycznia 1990). Od wczesnej młodości fascynowały go sztuki walki, trenował boks i kick-boxing. Uczęszczał do Heathmont Secondary College w Melbourne. Później przeniósł się z rodziną do Phillip Island, na południe


Question: kto pod koniec życia otrzymał hetmańską buławę?

Answer: Pomimo tego, że dzięki swoim wielkim zasługom przebił się przez przeszkody stawiane mu przez stare rody magnackie, buławę hetmańską otrzymał dopiero na łożu śmierci.

Context: == === Recepcja postaci === Stefan Czarniecki, pochodzący ze średniej szlachty, całe życie dążył do założenia potężnego rodu, lecz nie doczekał się nigdy syna. Także żaden z jego ośmiu braci oprócz Marcina nie doczekał się męskiego potomka. Jak żaden z wyższych dowódców odniósł liczne rany, co nie uratowało go przed nienawiścią rodaków w czasie walk o reformy "vivente rege". Pomimo tego, że dzięki swoim wielkim zasługom przebił się przez przeszkody stawiane mu przez stare rody magnackie, buławę hetmańską otrzymał dopiero na łożu śmierci. Późniejsze badania historyczne próbowały odbrązowić tę postać. W ustaleniach nie brano jednak pod uwagę kontekstu historycznego. Okrucieństwo i połączony z bezwzględnością odwet były w XVII wieku w równym stopniu stosowane przez wszystkie ówczesne armie europejskie. Czarniecki jest


Question: co to jest paradoks kłamcy?

Answer: Paradoks kłamcy zwany także paradoksem Eubulidesa lub antynomią kłamcy, mówi o niemożliwości zdefiniowania pojęcia prawdy w obrębie języka, do którego to pojęcie się odnosi.

Context: Paradoks kłamcy zwany także paradoksem Eubulidesa lub antynomią kłamcy, mówi o niemożliwości zdefiniowania pojęcia prawdy w obrębie języka, do którego to pojęcie się odnosi. Paradoks (pozbawiony historycznych kontekstów) brzmi następująco: "Pewien człowiek twierdzi: „ja teraz kłamię”. Jeśli zadamy sobie pytanie, czy jest on kłamcą czy też twierdzi prawdę dojdziemy niechybnie do sprzeczności. Jeśli kłamie, to stwierdzając „ja teraz kłamię” wypowiada prawdę, a więc nie jest kłamcą. Jeśli natomiast twierdzi prawdę, to znaczy, że kłamie, bo to oznacza wypowiadane przez niego zdanie." Należy rozróżnić kłamstwo od fałszu (jednego ze stanów logicznych). Fałsz to brak prawdy (obiektywnej). Natomiast kłamstwo to zdanie intencjonalnie niezgodne z przekonaniami osoby je wypowiadającej – kłamstwo zatem jest przedmiotem zainteresowania pragmatyki. W powyższym przykładzie pojęcie „kłamać” użyte jest