Question: kto prowadzi wywiad?

Answer: osoba przeprowadzająca wywiad

Context: Wywiad – rozmowa pomiędzy dwoma osobami, lub prowadzącym i grupą osób, podczas której osoba przeprowadzająca wywiad zadaje pytania w celu uzyskania pewnych informacji, dotyczących na przykład jakiegoś ważnego wydarzenia. == Gatunek == Wywiad – rozmowa ma strukturę, w której naprzemiennie zadaje się pytania (lub wypowiada zdania mające funkcję pytań) i uzyskuje na nie odpowiedzi. Wywiad jako gatunek prasowy cechuje się tym, że ma za zadanie zbieranie informacji pozostających w kręgu zainteresowania opinii publicznej. Inne gatunki nie muszą w ten sposób zachowywać dynamiki procesu zasięgania informacji. Wywiad należy do tzw. gatunków interakcyjnych, opartych na dialogu. == Historia == Wywiad prasowy jest gatunkiem, którego moment narodzin można określić z dużą dokładnością. Pierwszym opublikowanym wywiadem był wywiad Jamesa Gordona Bennetta Sr. (1795–1872), ojca


Question: na podstawie czyjej książki powstał film noce i dnie?

Answer: Marii Dąbrowskiej

Context: Noce i dnie – polski dramat filmowy z 1975 w reżyserii Jerzego Antczaka, będący adaptacją powieści "Noce i dnie" (1931–1934) Marii Dąbrowskiej. "Noce i dnie" są sagą przedstawiającą losy dwóch pokoleń rodziny Niechciców na tle Polski pod zaborami na przełomie XIX i XX wieku. Oprócz wersji kinowej powstał także serial telewizyjny o takim samym tytule, zrealizowany w 1977. Główną oś fabularną filmu stanowi żywot małżeństwa ziemian, Barbary Ostrzeńskiej (Jadwiga Barańska) oraz jej męża Bogumiła Niechcica (Jerzy Bińczycki). Realizacja filmu, trwająca blisko dwóch i pół roku, stanowiła spore wyzwanie dla ówczesnej kinematografii. Ostateczny budżet filmu wyniósł 130 milionów ówczesnych złotych polskich. Zdjęcia do filmu zrealizował operator Stanisław Loth, natomiast za montaż odpowiadała Janina Niedźwiecka. Sentymentalny walc do filmu skomponował Waldemar Kazanecki.


Question: co produkowano w azowstalu?

Answer: Był monopolistą na Ukrainie w produkcji niektórych rodzajów wyrobów walcowanych.

Context: Azowstal () – ukraiński kombinat metalurgiczny, założony 2 lutego 1930, zlokalizowany w Mariupolu nad brzegiem Morza Azowskiego u ujścia rzeki Kalmius, należący do Grupy Metinvest, kontrolowanej przez najbogatszego Ukraińca – Rinata Achmetowa. Był monopolistą na Ukrainie w produkcji niektórych rodzajów wyrobów walcowanych. W trakcie rosyjskiej inwazji na Ukrainę służył jako fort. Został znacznie uszkodzony podczas walk w 2022 roku.


Question: kto pełni funkcje rzecznika praw obywatelskich?

Answer: Od 23 lipca 2021 urząd ten pełni Marcin Wiącek.

Context: Rzecznik Praw Obywatelskich (RPO) – polski jednoosobowy organ państwowy ustanowiony w 1987, utworzony w 1988. Rzecznik praw obywatelskich pełni funkcję ombudsmana. Urząd RPO został utworzony 1 stycznia 1988. Pierwszym rzecznikiem została Ewa Łętowska, powołana przez Sejm 19 listopada 1987. Od 23 lipca 2021 urząd ten pełni Marcin Wiącek. Działalność Rzecznika reguluje Konstytucja RP (art. 208–212) oraz ustawa z dnia 15 lipca 1987 o Rzeczniku Praw Obywatelskich. Jednostką pomocniczą Rzecznika Praw Obywatelskich jest Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich. Jego siedziba główna znajduje się przy al. „Solidarności” 77 w Warszawie, część jednostek organizacyjnych Biura mieści się przy ul. Długiej 23/25. == Rzecznicy praw obywatelskich == == Zastępcy rzecznika praw obywatelskich == * Stanisław Trociuk – od 1 stycznia 2002 * dr Valeri Vachev


Question: ile miejsc siedzących w tramwaju?

Answer: pasażerski pojazd drogowy o miejscach siedzących dla więcej niż dziewięciu osób (łącznie z motorniczym)

Context: Tramwaj (z – linia tramwajowa, – tramwaj) – pasażerski pojazd drogowy o miejscach siedzących dla więcej niż dziewięciu osób (łącznie z motorniczym) i długości nie większej niż 65 metrów, podłączony do przewodów elektrycznych lub napędzany silnikiem spalinowym oraz poruszający się po szynach. Według innej definicji tramwaje to drogowe pojazdy pasażerskie lub towarowe zaprojektowane do eksploatacji na liniach tramwajowych. Wiele nowo wybudowanych systemów tramwajowych używa współczesnego terminu „lekka kolej” (ang. "light rail") np. w Sydney. Tramwaj można również definiować jako lekki pojazd szynowy komunikacji miejskiej o napędzie elektrycznym przystosowany do poruszania się w ruchu ulicznym. Tramwaj może poruszać się zarówno w ruchu mieszanym, po szynach wbudowanych w jezdnię, jak i po wydzielonych torowiskach, również z odcinkami całkowicie bezkolizyjnymi lub podziemnymi. Tramwaje


Question: kto uwięził dedala?

Answer: Minos

Context: Labirynt, budowlę mającą być siedzibą Minotaura, potwora o kształcie pół człowieka, pół byka, spłodzonego przez żonę Minosa Pazyfae i byka – była to kara zesłana na władcę przez Posejdona. Minos nie chciał wypuścić z wyspy Dedala, gdyż kowal pomógł Pazyfae w odbyciu stosunku z bykiem budując dla niej przebranie krowy. Uwięził go wraz z synem w Labiryncie – Pazyfae pomogła mu jednak w ucieczce. Ponieważ morze i ląd było pilnie strzeżone przez wojska kreteńskie, Dedal postanowił wraz z Ikarem uciec z wyspy, wzbijając się w powietrze za pomocą własnoręcznie skonstruowanych skrzydeł. Skrzydła te zbudowane były z piór spojonych woskiem. Ojciec przestrzegł syna przed niebezpieczeństwem spowodowanym zbyt wysokim lotem. Ikar jednak wzbił się zbyt wysoko, a wtedy słońce roztopiło wosk, którym


Question: z kim rozmawiał bóg na górze synaj?

Answer: Mojżeszowi

Context: Synaj (2637 m n.p.m.). == Biblijna góra Synaj == W pobliżu góry nazywanej w Starym Testamencie Synaj Mojżeszowi ukazał się anioł Boga w płonącym krzewie i polecił mu wyprowadzić Izraelitów zniewolonych w Egipcie (Wj 3:1-10; Dz 7:30). Rok po tym zdarzeniu Mojżesz otrzymał "Dziesięć Słów" i zawarł z Bogiem przymierze. Po stuleciach do góry miał przybyć prorok Eliasz, uciekając przed królową Izebel (1Krl 19:8). Eliasz mieszkał w jednej z jaskiń. Pisarze biblijni na określenie tej góry posługiwali się zamiennie także nazwą Horeb, czasami też używali terminu "góra Jahwe" lub "góra prawdziwego Boga", by podkreślić, że Jahwe objawił tu swą obecność (Wj 3:1; Lb 10:33). Mojżesz w rejonie tej góry miał poznać swoją żonę Seforę (Wj 2,15-22). Kwestia, która góra była


Question: z jakimi reprezentacjami polska odniosła największe zwycięstwo?

Answer: Czechosłowacją (1948)

Context: rozegrała 11 czerwca 1947 w Oslo, przegrywając 1:3 z Norwegią. Największym sukcesem Polaków w pierwszych powojennych latach było towarzyskie zwycięstwo 3:1 nad jedną z czołowych wówczas drużyn europejskich, Czechosłowacją (1948). W tym samym roku, 26 czerwca 1948 w Kopenhadze reprezentacja Polski doznała najwyższej porażki w swojej historii, przegrywając z Danią 0:8. Do połowy lat 50. reprezentacja narodowa rozegrała tylko jedno spotkanie o wyższą stawkę. Doszło do niego w 1952 w 1/8 finału igrzysk olimpijskich w Finlandii przeciwko Danii, a zakończył się on porażką 0:2 (wcześniej Polska pokonała występujący w kategorii amatorskiej zespół Francji). Jednym z najważniejszych piłkarzy w składzie reprezentacji był wówczas Gerard Cieślik. Polska miała przystąpić do eliminacji MŚ 1954, ale po wylosowaniu Węgier (jednej z najsilniejszych drużyn na


Question: co to ruch?

Answer: Ruch w fizyce – zmiana położenia ciała odbywająca się w czasie względem określonego układu odniesienia. Także: zmiana pól fizycznych – rozchodzenie się ich zaburzeń.

Context: Ruch w fizyce – zmiana położenia ciała odbywająca się w czasie względem określonego układu odniesienia. Także: zmiana pól fizycznych – rozchodzenie się ich zaburzeń. Parametry opisujące ruch: * przemieszczenie (zmiana położenia) – różnica między położeniem końcowym a początkowym, * tor – linia, po której porusza się ciało: ** w ruchu prostoliniowym torem jest linia prosta, ** w ruchu krzywoliniowym torem jest linia krzywa, * droga – długość odcinka toru, * czas – różnica między chwilą końcową a początkową ruchu, * prędkość - przyrost drogi w jednostce czasu, * przyśpieszenie - przyrost prędkości w jednostce czasu. Podstawowe prawa rządzące ruchem sformułował Izaak Newton i uznawano je za dokładne do końca XIX wieku. Obecnie ruch ciał fizycznych opisują trzy teorie: * mechanika


Question: co wspólnego miała polska i litwa po unii lubelskiej?

Answer: wspólnym monarchą

Context: Unia lubelska – porozumienie pomiędzy stanami Korony Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego zawarte 1 lipca 1569 na sejmie walnym w Lublinie. Określana jako unia realna, w odróżnieniu od poprzednich, wiążących oba państwa tylko osobą władcy (unia personalna). Została przyjęta 28 czerwca, a podpisana 1 lipca 1569, ostatecznie ratyfikowana przez króla 4 lipca 1569. Artykuł 3 potwierdzenia unii lubelskiej przez Zygmunta II Augusta z 4 lipca 1569 roku głosił, "iż już Królestwo polskie i Wielkie Księstwo litewskie jest jedno nierozdzielne i nierożne ciało, a także nierożna, ale jedna a spolna Rzeczpospolita, która się ze dwu państw i narodów w jeden lud zniosła i spoiła". W jej wyniku powstało państwo znane w historiografii jako Rzeczpospolita Obojga Narodów – ze wspólnym monarchą,


Question: kiedy jeż jest aktywny?

Answer: Jeże są aktywne w czasie sezonu wegetacyjnego, zapadając w niekorzystnej dla nich porze roku w sen zimowy.

Context: jeży występujących w cieplejszych klimatach, jeż europejski może hibernować podczas zimy. == Tryb życia == Jeż prowadzi nocny tryb życia. Zaniepokojony zwija się w kulkę, broniąc się przed drapieżnikami dzięki kolcom; podczas próby dotknięcia, jeż zaczyna się trząść – ma to na celu ugodzenie kolcami drapieżnika. Jeże są aktywne w czasie sezonu wegetacyjnego, zapadając w niekorzystnej dla nich porze roku w sen zimowy. Przygotowują się do niego, gdy temperatura otoczenia spada w przeciągu kilku dni poniżej 10 °C. Większość procesów fizjologicznych w ich organizmie ulega spowolnieniu. Ciepłota ciała dość długo obniża się, aż osiągnie ok. 5–6 °C. Jest ona regulowana o tyle, że przy znacznych spadkach temperatury zewnętrznej wzmagają się odpowiednie procesy przemiany materii, utrzymując ją na stałym poziomie. „Automatyczny


Question: z czego zbudowany jest lodowiec?

Answer: Lodowiec stanowi wolno płynąca masa lodu powstałego z przekształcenia pokładów wiecznego śniegu.

Context: Lodowiec – masa lodu powstała z nagromadzonego śniegu powyżej linii wiecznego śniegu. Lodowiec stanowi wolno płynąca masa lodu powstałego z przekształcenia pokładów wiecznego śniegu. Lodowce są największym rezerwuarem wody słodkiej na Ziemi i drugim po oceanach wody na świecie. Badaniem lodowców zajmuje się glacjologia. == Powstawanie lodowców == Gromadzący się śnieg – pod wpływem panującej temperatury, przy dużej wilgotności powietrza i pod wpływem ciśnienia nadległych warstw śniegu – zmniejsza swą objętość, częściowo krystalizuje i stopniowo przekształca się wpierw w firn, a następnie w lód firnowy i lodowcowy. Lodowce powstają tam, gdzie ukształtowanie terenu sprzyja gromadzeniu się dużej ilości śniegu, a jednocześnie jest zbyt chłodno lub jest zbyt małe nasłonecznienie, aby cały zgromadzony śnieg topił się w ciągu lata. Warunki takie


Question: gdzie leży nasielsk?

Answer: gmina miejsko-wiejska w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie nowodworskim.

Context: Nasielsk – gmina miejsko-wiejska w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie nowodworskim. W latach 1975–1998 gmina administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego. Siedziba gminy to Nasielsk. Odległość do Warszawy wynosi 50 km. Według danych z 31 marca 2013 gminę zamieszkiwało 19 787 osób. Na terenie gminy funkcjonuje lądowisko Chrcynno. == Struktura powierzchni == Według danych z roku 2013 gmina Nasielsk ma obszar 205,77 km², w tym: * użytki rolne: 82% * użytki leśne:11,7% Gmina stanowi 29,62% powierzchni powiatu. == Demografia == Dane z 31 marca 2013: * Piramida wieku mieszkańców gminy Nasielsk w 2014 roku. == Sołectwa == Aleksandrowo, Andzin, Borkowo, Broninek, Budy Siennickie, Cegielnia Psucka, Chechnówka, Chlebiotki, Chrcynno, Cieksyn, Czajki, Dąbrowa, Dębinki, Dobra Wola, Głodowo Wielkie, Jackowo Dworskie, Jackowo


Question: jak jest podawana temperatura?

Answer: Temperaturę podaje się w stopniach Celsjusza [°C], Fahrenheita [°F] lub kelwinach [K].

Context: Temperatura powietrza – jeden z podstawowych elementów meteorologicznych, określający stan cieplny atmosfery. Dane o temperaturze powietrza zbierane są przez stacje meteorologiczne. Pomiaru dokonuje się na wysokości 2 m nad gruntem za pomocą termometru, osłoniętego przed bezpośrednim promieniowaniem słonecznym w klatce meteorologicznej. Osobnymi termometrami dokonuje się pomiaru temperatury maksymalnej i minimalnej – odpowiednio termometrem maksymalnym i minimalnym. Temperaturę podaje się w stopniach Celsjusza [°C], Fahrenheita [°F] lub kelwinach [K]. Różnica między najwyższą a najniższą temperaturą w danym okresie to amplituda temperatury powietrza. ; Czynniki, od których zależy rozkład temperatury na Ziemi * szerokość geograficzna (kąt wysokości Słońca) * wysokość bezwzględna (każde 100 m wyżej to 0,6÷1,0 °C mniej – w zależności od wilgotności powietrza) * rodzaj podłoża atmosfery (woda czy ląd;


Question: jakie tereny zamieszkiwali majowie?

Answer: zamieszkujących południowo-wschodni Meksyk (półwysep Jukatan i stan Chiapas), Gwatemalę, Belize i zach. Honduras.

Context: Majowie – grupa ludów indiańskich mówiących językami z rodziny maja, zamieszkujących południowo-wschodni Meksyk (półwysep Jukatan i stan Chiapas), Gwatemalę, Belize i zach. Honduras. == Historia == Majowie byli twórcami wysoko rozwiniętej cywilizacji, której początki sięgają okresu preklasycznego późnego (400 p.n.e.–250 n.e.), według chronologii przyjętej dla kultur Mezoameryki. * Okres wczesnoklasyczny (250–400 n.e.) charakteryzowało powstawanie miast (m.in. Tikal oraz Uaxactún) spełniających funkcje sakralno-administracyjne, z monumentalnymi zespołami architektonicznymi. * W okresie średnioklasycznym (400–700) wystąpiły lokalne kryzysy polityczne, w konsekwencji których w okresie późnoklasycznym (700–900) rozwinęły się style regionalne w architekturze i sztuce, a cywilizacja Majów osiągnęła swe apogeum. Pod koniec tego okresu w rejonie centrum doszło do załamania rozwoju cywilizacyjnego i opustoszenia miast. * W okresie poklasycznym wczesnym (900–1200) pn. część Jukatanu


Question: ile gatunków zwierząt wymiera rocznie?

Answer: Współcześnie, według różnych ocen, wymiera od 5 tysięcy do 500 tysięcy gatunków rocznie.

Context: jest niewielkie, szacowane na wymarcie jednego gatunku co kilkaset lat. Wpływem cywilizacji ludzkiej tłumaczy się zwiększone tempo wymierania gatunków dokumentowane od kilkudziesięciu tysięcy lat, zwłaszcza w okresie ostatnich kilkuset lat. Współcześnie, według różnych ocen, wymiera od 5 tysięcy do 500 tysięcy gatunków rocznie. == Przyczyny wyginięć == Istnieją różne przyczyny, które bezpośrednio lub pośrednio mogą doprowadzić do wyginięcia gatunku. Najprościej można tu mówić o niemożności przetrwania lub reprodukcji w danym środowisku naturalnym oraz niemożności przemieszczenia się do nowego, gdzie przetrwanie i rozmnażanie byłoby możliwe. Wymarcie może nastąpić nagle, np. przez toksyczne zanieczyszczenie siedliska lub też stopniowo, kiedy gatunek przegrywa we współzawodnictwie o pokarm z innym, silniejszym i lepiej przystosowanym gatunkiem (z tego powodu co roku wymierają średnio trzy gatunki ptaków).


Question: jak wygląda ryś?

Answer: Ryś euroazjatycki jest największym przedstawicielem rodzaju "Lynx". Osiąga rozmiary dorosłego owczarka niemieckiego – dł. ciała ok. 100–150 cm (najczęściej do 130 cm) i wysokość w kłębie ok. 50–75 cm. Ma okrągłą głowę, krępe ciało osadzone na długich, silnych łapach i palce zakończone wysuwalnymi pazurami. Wierzch czarno-żółtorudy z brunatnymi plamkami (wyraźniejsze u populacji górskich i prawie w ogóle niewidoczne u nizinnych). Brzuch jest biały.

Context: Pojezierzu Drawskim i Ińskim, a także - po 44 latach przerwy - na Powiślu w rejonie Kwidzyna. W listopadzie 2022 zaobserwowano rysia na terenie nadleśnictwa Góra Śląska. W Polsce według danych z ok. 2011 r. populacja wynosiła 296 osobników, a w okresie 1950-1970 roczną populację szacowano na 150 osobników. == Morfologia == Ryś euroazjatycki jest największym przedstawicielem rodzaju "Lynx". Osiąga rozmiary dorosłego owczarka niemieckiego – dł. ciała ok. 100–150 cm (najczęściej do 130 cm) i wysokość w kłębie ok. 50–75 cm. Ma okrągłą głowę, krępe ciało osadzone na długich, silnych łapach i palce zakończone wysuwalnymi pazurami. Wierzch czarno-żółtorudy z brunatnymi plamkami (wyraźniejsze u populacji górskich i prawie w ogóle niewidoczne u nizinnych). Brzuch jest biały. U większości osobników włosy na


Question: z jakich kolorów powstaje brązowy?

Answer: przez zmieszanie mało intensywnych barwników: czerwonego z zielonym, pomarańczowego z niebieskim lub żółtego z fioletem.

Context: Barwa brązowa (brąz) – barwa tworzona przez zmieszanie mało intensywnych barwników: czerwonego z zielonym, pomarańczowego z niebieskim lub żółtego z fioletem. Kiedy brakuje kontrastu z innymi barwami, może być postrzegany jako pomarańczowy lub żółty. Barwa brązowa jest to bowiem w rzeczywistości bardzo ciemna barwa pomarańczowa lub żółta. Ciemny i jasny to pojęcia wynikające z porównania danej barwy z otoczeniem, w którym daną barwę oglądamy. Ta sama barwa brązowa oglądana na białym tle będzie sprawiać wrażenie ciemniejszej niż oglądana na czarnym tle, gdzie może sprawiać wrażenie pomarańczowej.


Question: kiedy powstała chorwacja?

Answer: W 925 powstało Królestwo Chorwacji.

Context: do imperium Karola Wielkiego. Od VII do VIII wieku najeżdżały je plemiona Ostrogotów, Awarów i Słowian. W późniejszym czasie tereny Chorwacji stały się miejscem rywalizacji o wpływy: papiestwa, Wenecji i Węgier. W 925 powstało Królestwo Chorwacji. W 1102 doszło do unii personalnej z Węgrami. Od XIV wieku i końca panowania Andegawenów na Węgrzech (1308–1395) nastąpił okres walk wewnętrznych. Po bitwie pod Mohaczem w 1526 Chorwacja dostała się pod panowanie Habsburgów. Część ziem znalazła się pod panowaniem Turków osmańskich, a stopniowy ich napór spowodował zajęcie praktycznie całego terytorium. W XVIII wieku wpływy tureckie słabły, a w latach 1809–1813 Napoleon utworzył Prowincje Iliryjskie. W XIX wieku Chorwacja znalazła się w Cesarstwie Austriackim, a później w strefie wpływów Węgier (po 1867 w Krajach


Question: kto polecił opracować niemiecki generalny plan wschód?

Answer: najwyższych władz III Rzeszy

Context: metodą wstrzymania przyrostu naturalnego Polaków w charakterze niewolniczej siły roboczej. Plany te częściowo opierały się na wcześniejszych koncepcjach i założeniach Niemiec z I wojny światowej (takich jak tzw. polski pas graniczny), które również przewidywały podobne rozwiązania jak wypędzenia Polaków i Żydów oraz osadnictwo niemieckie na terenach Europy Środkowo-Wschodniej. == Dokumentacja == "Generalplan Ost" został opracowany na zlecenie najwyższych władz III Rzeszy. Powstał w Głównym Urzędzie Bezpieczeństwa Rzeszy pod kierunkiem Heinricha Himmlera w roku 1941. Autorem planu był SS-Standartenführer, dr med. Hans Ehlich. GPO jako dokument ściśle tajny został skopiowany w kilku egzemplarzach, które zniszczono po II wojnie światowej. Nigdy nie odnaleziono oryginału dokumentu. Treść planu odtworzono na podstawie zeznań Ehlicha i innych niemieckich funkcjonariuszy na procesach norymberskich, oraz komentarzy i


Question: gdzie pochowano piłsudskiego?

Answer: złożono je w krypcie św. Leonarda na Wawelu.

Context: Pogrzeb Józefa Piłsudskiego – uroczysty pogrzeb Józefa Piłsudskiego, który odbył się w dniach 13–18 maja 1935; ciało zmarłego przewieziono koleją z Warszawy do Krakowa, gdzie złożono je w krypcie św. Leonarda na Wawelu. Uroczystości te były ogromną manifestacją kultu Piłsudskiego, spotęgowanego jeszcze po jego śmierci. Ocenia się, że pogrzeb Piłsudskiego był prawdopodobnie największą tego typu uroczystością, jaka kiedykolwiek odbyła się w Polsce. == Śmierć == Informację o złym stanie zdrowia Józefa Piłsudskiego podano oficjalnie po uroczystościach Święta Niepodległości 11 listopada 1934. Podczas uroczystości doszło do zasłabnięcia marszałka. W związku z tym skrócono część oficjalną. Konsylium lekarskie postanowiło sprowadzić do Polski z Wiednia prof. Karela Wenckebacha. Przyleciał on do Warszawy wiosną 1935 (samolotem pilotowanym przez Jerzego Bajana). Stwierdził chorobę nowotworową i


Question: ile gatunków roślin jest na świecie?

Answer: ok. 500 tysięcy

Context: Dotychczas poznano ok. 310 tysięcy gatunków roślin, szacuje się ich liczbę na ok. 500 tysięcy. Najbardziej zróżnicowane gatunkowo taksony to: okrytonasienne (259 tys. gatunków), paprotniki (20 tys.), mszaki (15 tys.), krasnorosty (5 tys.), zielenice (2 tys.), widłakowe (1,2 tys.), nagonasienne (0,7 tys.). Obok nazw pospolitych (zwyczajowych) w językach narodowych rośliny posiadają unikalne nazwy naukowe. Nazwy te tworzone są według zasad i zaleceń zebranych w aktualizowanym co kilka lat Międzynarodowym Kodeksie Nomenklatury Botanicznej. Ich stosowanie ułatwia porozumiewanie się w gronie botaników całego świata i docieranie do poszukiwanych informacji (przeszukiwanie baz danych). W gatunkowych nazwach naukowych pierwszy wyraz (rzeczownik pisany wielką literą) oznacza nazwę rodzaju, drugi (przymiotnik pisany małą literą) wraz z poprzednim oznacza gatunek. Nazwy naukowe zapisywane, czytane i odmieniane są


Question: na granicy jakich dwóch płyt tektonicznych leży uskok san andreas?

Answer: Uskok San Andreas oddziela dwie, poruszające się w przeciwnych kierunkach, płyty litosfery: pacyficzna (po południowo-zachodniej stronie) i północnoamerykańska (po północno-wschodniej).

Context: Uskok San Andreas () – uskok transformacyjny przebiegający przez zachodnią i południową Kalifornię. Należy do pacyficznego systemu rozłamów skorupy ziemskiej, ciągnącego się wokół Oceanu Spokojnego. Biegnie od Przylądka Mendocino na północnym zachodzie po Zatokę Kalifornijską na południowym wschodzie i przedłuża się prawdopodobnie pod wodami Zatoki Kalifornijskiej w kierunku południowo-wschodnim. Uskok San Andreas oddziela dwie, poruszające się w przeciwnych kierunkach, płyty litosfery: pacyficzna (po południowo-zachodniej stronie) i północnoamerykańska (po północno-wschodniej). Miasto San Francisco znajduje się na północno-wschodnim skrzydle uskoku, tam, gdzie wychodzi ono w ocean, natomiast miasto Los Angeles – na skrzydle południowo-zachodnim (pacyficznym). Na podstawie wieloletnich obserwacji stwierdzono, że w czasach historycznych wzdłuż uskoku San Andreas zachodzi głównie ruch poziomy – taki uskok nazywa się przesuwnym. W ciągu ostatnich 30-40


Question: czyją patronką jest święta katarzyna?

Answer: zakonu katarzynek, Nowego Targu, Bytowa, Dzierzgonia, Działdowa, wyspy Cypr, nauki, paryskiej Sorbony, uniwersytetów, filozofów, filozofów chrześcijańskich, teologów, uczonych, nauczycieli, uczniów, studentek, dziewic, żon, mówców, adwokatów, notariuszy, bractw literackich, literatów, bibliotekarzy, drukarzy, zecerów, żeglarzy, woźniców, przewoźników, polskich kolejarzy, kołodziejów, garncarzy, garbarzy, młynarzy, piekarzy, prządek, szwaczek, krawcowych, powroźników, fryzjerów,

Context: Rafaela, Caravaggio i Hansa Memlinga. Na szczycie Góry Świętej Katarzyny na Synaju znajduje się niewielka "kaplica św. Katarzyny", gdzie według tradycji ciało 18-letniej świętej Katarzyny zostało umieszczone przez aniołów na najwyższym szczycie. W X w. zostało przeniesione przez mnichów-pustelników na dół góry i umieszczone w złotej trumnie w wybudowanym klasztorze św. Katarzyny. Od tego czasu szczyt nazwany został na jej cześć, a miejsce to zaczęto łączyć z jej kultem. === Patronat === Patronka zakonu katarzynek, Nowego Targu, Bytowa, Dzierzgonia, Działdowa, wyspy Cypr, nauki, paryskiej Sorbony, uniwersytetów, filozofów, filozofów chrześcijańskich, teologów, uczonych, nauczycieli, uczniów, studentek, dziewic, żon, mówców, adwokatów, notariuszy, bractw literackich, literatów, bibliotekarzy, drukarzy, zecerów, żeglarzy, woźniców, przewoźników, polskich kolejarzy, kołodziejów, garncarzy, garbarzy, młynarzy, piekarzy, prządek, szwaczek, krawcowych, powroźników, fryzjerów,


Question: gdzie stał szlezwik holsztyn?

Answer: w Wilhelmshaven

Context: po zawieszeniu broni, w Kilonii. Po I wojnie światowej zezwolono Niemcom zachować 6 przestarzałych pancerników, między którymi był „Schleswig-Holstein”. Początkowo jednak używany był w dalszym ciągu jako hulk, po czym został odstawiony w Wilhelmshaven. Zimą 1927/28 ponadto połączono pierwszy komin z drugim, w celu zmniejszenia zadymiania nadbudówki i okręt stał się z trzykominowego dwukominowym. Okręt ponownie wszedł do służby 1 lutego 1926, stając się okrętem flagowym floty niemieckiej (do 22 września 1935 roku). W kolejnych latach brał udział w ćwiczeniach i odbywał rejsy po wodach północnoeuropejskich i Atlantyku. Na początku 1929 roku służył jako lodołamacz na Bałtyku. 29 października 1929 odniósł uszkodzenia w kolizji z torpedowcem „Leopard” na Bałtyku. Między styczniem a marcem 1936 „Schleswig-Holstein” został przebudowany w Wilhelmshaven na


Question: jak się nazywa wódz plemienny?

Answer: Pontiac

Context: Pontiac – wódz Indian z plemienia Ottawa. Urodził się około 1720 r. Jego ojciec pochodził z plemienia Ottawa, matka zaś – z plemienia Odżibwejów. Około 1755 roku Pontiac został wodzem plemienia Ottawa. Imię Pontiac pochodzi od algonkińskiego słowa "obwendiyaq" oznaczającego „Ten Który Uśmierza Ból”. Był wyznawcą poglądów Neolina, proroka z plemienia Delaware, który zachęcał Indian do porzucenia wszystkich brytyjskich dóbr i obyczajów. Pontiac walczył po stronie Francuzów podczas tzw. wojny Francuzów i Indian z Anglikami (1754–1763). Bitwa nad Monongahelą w roku 1755 unaoczniła Brytyjczykom słabość oddziałów europejskich walczących w szyku liniowym przeciwko partyzanckiej taktyce Indian. Podobnie jak inni wodzowie Pontiac odczuwał wyraźną wrogość do Brytyjczyków, których obwiniał za grabież ziem należących do Indian i ograniczenie handlu z osadnikami. Nie zmieniło


Question: kto produkuje silniki do f1?

Answer: Renault, Ferrari, Mercedes oraz od 2015 roku Honda.

Context: na rzecz sterowania komputerowego. Dostawcami silników do Formuły 1 są: Renault, Ferrari, Mercedes oraz od 2015 roku Honda. Łącznie zaopatrują one 10 zespołów w stawce. === Długość pracy silników === W sezonie 2004 dozwolona była wymiana silnika przy każdym wyścigu Grand Prix, ale obowiązywał zakaz zmieniania silnika w trakcie jednego weekendu (obejmującego treningi, kwalifikacje i wyścig). Zgodnie ze zmianami wprowadzonymi od sezonu 2005 jeden silnik jest stosowany przez co najmniej dwa kolejne Grand Prix. W przypadku zmiany silnika w tym czasie pozycja startowa kierowcy zostaje obniżona o 10 pozycji w stosunku do wyników kwalifikacji do danego wyścigu. W sezonie 2007 przepisy zostały zmodyfikowane i zezwoliły na używanie dowolnej liczby jednostek podczas dwóch pierwszych treningów przed wyścigiem bez konsekwencji. Nie może


Question: kto wyreżyserował film znachor?

Answer: Jerzego Hoffmana

Context: Znachor – polski melodramat filmowy z 1982 roku w reżyserii Jerzego Hoffmana na podstawie powieści Tadeusza Dołęgi-Mostowicza z 1937 noszącej ten sam tytuł. Jest to druga filmowa adaptacja książki po wersji Michała Waszyńskiego z 1937 roku. == Fabuła == Film składa się z dwóch części o odrębnych podtytułach: "Antoni Kosiba" i "Maria Jolanta Wilczur". Pierwszą część otwiera scena operacji dokonywanej przez profesora Rafała Wilczura (Jerzy Bińczycki), najsłynniejszego kardiochirurga tamtych czasów, oraz jego asystenta – docenta Dobranieckiego (Piotr Fronczewski). Po operacji profesor pośpiesznie opuszcza klinikę, by świętować z żoną ósmą rocznicę ślubu. Jednak po przybyciu do swojej posiadłości nie zastaje żony, a jedynie list pożegnalny od niej. W liście wyznaje ona, że nie potrafiła dłużej znieść jego sławy, nie czuje się


Question: kto tworzy zgromadzenie narodowe?

Answer: składający się z posłów i senatorów obradujących wspólnie.

Context: Zgromadzenie Narodowe – organ konstytucyjny składający się z posłów i senatorów obradujących wspólnie. Zgromadzenie Narodowe wywodzi się z II Republiki Francuskiej i zostało potem przejęte, jako instytucja, przez wiele krajów demokratycznych, w tym i Polskę. Zgromadzeniem Narodowym nie są wspólne posiedzenia Sejmu i Senatu zwoływane w innych przypadkach, np. z okazji wizyt szefów państw czy uczczenia ważnych wydarzeń. == II Rzeczpospolita == W okresie międzywojennym Zgromadzenie Narodowe zostało ustanowione w konstytucji marcowej z 1921 r. Dokonywało ono wyboru prezydenta Rzeczypospolitej (bezwzględną większością głosów) i przyjmowało od niego przysięgę. Ponadto artykuł 125 Konstytucji przewidywał, że co 25 lat Konstytucja ma być poddana rewizji przez Zgromadzenie Narodowe. Instytucja Zgromadzenia Narodowego została następnie zniesiona przez konstytucję kwietniową z 1935 r., osłabiającą władzę parlamentu


Question: w jakiej księdze znajduje się opis stworzenia świata?

Answer: pierwszych trzech rozdziałach Księgi Rodzaju

Context: Stworzenie świata – pojęcie biblijne wyjaśniające naturę i sposób powstania wszechświata. W ujęciu judeo-chrześcijańskim zarówno niebo (materialne i duchowe), jak i ziemia i wszystko co istnieje jest dziełem Boga-Stwórcy. Wszechświat powstał nie jako skutek procesu emanacji lub zrodzenia czy też ślepej ewolucji, lecz w wyniku wypowiedzenia przez Boga "Słowa" (por. Ps 33/32/, 6). Dwa rozpoczynające całą Biblię opisy stworzenia, zawarte w pierwszych trzech rozdziałach Księgi Rodzaju, przedstawiają pochodzenie wszechświata i człowieka od Stwórcy, zależności między Bogiem, człowiekiem i światem oraz podkreślają zasadniczą dobroć tego, co stworzone. Interpretacja teologiczna opisów stworzenia jest różna w zależności od wyznania. Przyjmuje się, że nie zawierają one istotnej informacji z dziedziny nauk przyrodniczych, lecz są opowiadaniami symbolicznymi, których zasadniczym kluczem interpretacyjnym jest pojęcie "stworzenia z


Question: jakie wojska były w afganistanie?

Answer: Sojusz Północnoatlantycki i niektóre państwa niebędące członkami NATO

Context: Wojna w Afganistanie – zespół zapoczątkowanych 7 października 2001 roku militarnych i niemilitarnych operacji wojskowych prowadzonych przez Sojusz Północnoatlantycki i niektóre państwa niebędące członkami NATO na terytorium Afganistanu, w działaniach skierowanych początkowo przeciwko kierowanemu przez talibów i uznawanemu jedynie przez Pakistan, Arabię Saudyjską i Zjednoczone Emiraty Arabskie rządowi Afganistanu oraz jego siłom zbrojnym. Po militarnym rozbiciu sił sprawujących dotychczas faktyczną władzę nad Afganistanem, które zdobyły ją w wojnie domowej z siłami Sojuszu Północnego, oraz po przeprowadzonych wyborach parlamentarnych i prezydenckich, działania ukierunkowane są na stabilizację sytuacji politycznej i społecznej w Afganistanie oraz budowę infrastruktury kraju. Z uwagi na zakłócenia procesu stabilizacji powtarzającymi się zamachami terrorystycznymi na ludność cywilną oraz atakami zbrojnymi na oddziały wojskowe NATO obecny konflikt w Afganistanie jest


Question: czym jest pomoc prawna?

Answer: Pomoc prawna – szczególnego rodzaju usługi świadczone podmiotom stosunków prawnych w celu ochrony ich prawnie chronionych interesów.

Context: Pomoc prawna – szczególnego rodzaju usługi świadczone podmiotom stosunków prawnych w celu ochrony ich prawnie chronionych interesów. W Polsce pomoc prawną świadczą adwokaci, radcy prawni, notariusze oraz (w niepełnym zakresie) doradcy podatkowi i prawni. == Usługi == Usługi w zakresie pomocy prawnej: * poradnictwo prawne, * opracowywanie aktów prawnych, * zastępstwo procesowe bądź pozaprocesowe, * obrona w sprawach karnych, * inne usługi. Pomoc prawna jest świadczona w ramach zawodów zaufania publicznego oraz zawodu doradcy prawnego. == Prawo polskie == === Nieodpłatna pomoc prawna === W Polsce od 1 stycznia 2016 w związku z wejściem w życie ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej w ramach powiatowych punktów bezpłatnego poradnictwa prawnego prowadzenie połowy punktów nieodpłatnej pomocy prawnej powierzone zostanie organizacjom


Question: kto jest redaktorem naczelnym gazety wyborczej?

Answer: Adam Michnik.

Context: „Gazeta Wyborcza” – ogólnopolski opiniotwórczy dziennik społeczno-polityczny o profilu centro-liberalnym, wydawany od 1989 w Warszawie przez spółkę Agora. Redaktorem naczelnym od początku jego istnienia jest Adam Michnik. „Gazeta Wyborcza” powstała na podstawie uzgodnień Okrągłego Stołu jako organ prasowy Komitetu Obywatelskiego „Solidarność” w kampanii wyborczej przed wyborami parlamentarnymi w 1989 roku. Po zerwaniu współpracy przez związek kontynuowała działalność jako niezależny dziennik. Siedziba redakcji „Gazety Wyborczej” mieści się w siedzibie spółki Agora, wzniesionej w latach 2000–2002 według projektu zespołu architektów biura architektonicznego JEMS Architekci. Z końcem kwietnia 2020 wydawca dziennika poinformował, że „Gazeta Wyborcza” posiada ponad 240 tys. stałych subskrybentów, którzy prenumerują wydanie elektroniczne gazety, a z końcem grudnia 2021 r. ta liczba przekroczyła 280 tys. W czerwcu 2022 było to 290


Question: co to wały przeciwpowodziowe?

Answer: Wał przeciwpowodziowy – sztuczne usypisko w kształcie pryzmy najczęściej o trapezowym przekroju poprzecznym. Wznoszone wzdłuż rzeki w pewnym oddaleniu od jej koryta, które otaczając tereny zalewowe wzdłuż rzeki (międzywale) tworzy większe koryto (a w praktyce czasami także pewien rezerwuar) dla przewidywanych wód powodziowych, przeciwdziałając jednocześnie rozlaniu się tych wód na chronione w ten sposób tereny sąsiednie (zobacz: polder).

Context: Wał przeciwpowodziowy – sztuczne usypisko w kształcie pryzmy najczęściej o trapezowym przekroju poprzecznym. Wznoszone wzdłuż rzeki w pewnym oddaleniu od jej koryta, które otaczając tereny zalewowe wzdłuż rzeki (międzywale) tworzy większe koryto (a w praktyce czasami także pewien rezerwuar) dla przewidywanych wód powodziowych, przeciwdziałając jednocześnie rozlaniu się tych wód na chronione w ten sposób tereny sąsiednie (zobacz: polder). Zazwyczaj ma znaczną długość, odpowiednio do ukształtowania doliny i chronionych przed zalaniem terenów zagospodarowanych. == Konstrukcja == Wał może mieć różną konstrukcję, zależną od dostępnych materiałów oraz warunków lokalnych. Generalnie przyjmuje formę trapezoidalną z rdzeniem wykonanym z nieprzepuszczalnego materiału np. gliny, zastosowaniem ścianki szczelnej, maty bentonitowej bądź innych materiałów. Odpowiednia szerokość oraz właściwe zagęszczenie materiału stanowiącego pryzmę wokół rdzenia mają na celu


Question: kto gra w reprezentacji polski?

Answer: W reprezentacji mogą występować wyłącznie zawodnicy posiadający obywatelstwo polskie.

Context: Reprezentacja Polski w piłce nożnej mężczyzn – drużyna piłkarska reprezentująca Rzeczpospolitą Polską w zawodach międzynarodowych. Za jej funkcjonowanie odpowiedzialny jest Polski Związek Piłki Nożnej, organ zarządzający piłką nożną w Polsce. W reprezentacji mogą występować wyłącznie zawodnicy posiadający obywatelstwo polskie. Reprezentacja Polski swój pierwszy mecz międzypaństwowy rozegrała w 1921 przeciwko Węgrom. Głównym stadionem, na którym podejmuje rywali w roli gospodarza, jest obecnie Stadion Narodowy w Warszawie. Z kolei jedynym obiektem posiadającym nadane przez PZPN miano "narodowego" jest Stadion Śląski w Chorzowie. Polska bierze udział w rozgrywkach Pucharu Świata FIFA (mistrzostw świata) oraz mistrzostw Europy UEFA (EURO), które odbywają się naprzemiennie co dwa lata. Uczestniczyła w ośmiu z dwudziestu jeden turniejów finałowych MŚ oraz w czterech z szesnastu turniejów finałowych ME. Najlepszym


Question: do jakiego typu roślin należy słonecznik?

Answer: rodzaj roślin z rodziny astrowatych.

Context: Słonecznik ("Helianthus" L.) – rodzaj roślin z rodziny astrowatych. Obejmuje ponad 50 gatunków. Występują one naturalnie w Ameryce Północnej na obszarze od Kanady po południowy Meksyk. Poza tym rozprzestrzenione zostały na wszystkich kontynentach z wyjątkiem obszarów równikowych. Słonecznik zwyczajny jest ważną ekonomicznie rośliną oleistą – jego nasiona zawierają 25–32% tłuszczów. Jest też rośliną jadalną, ozdobną i wykorzystywaną leczniczo. Jadalnych bulw dostarcza słonecznik bulwiasty. Różne gatunki uprawiane są jako rośliny ozdobne. Nazwa naukowa rodzaju nawiązuje do kształtu koszyczków i utworzona została z greckich słów "helios" znaczącego słońce i "anthos" znaczącego kwiat. == Morfologia == ; Pokrój: Rośliny jednoroczne i byliny o łodygach wyprostowanych, czasem płożących i podnoszących się, osiągających od kilku cm do 3 m, rzadko nawet 5 m wysokości. Pędy


Question: kiedy był okrągły stół w polsce?

Answer: Okrągły Stół – negocjacje prowadzone od 6 lutego do 5 kwietnia 1989

Context: Okrągły Stół – negocjacje prowadzone od 6 lutego do 5 kwietnia 1989 przez przedstawicieli władz Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, demokratycznej opozycji oraz stron kościelnych (przedstawiciele Kościoła katolickiego i Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego). Prowadzone były w kilku miejscach, a ich rozpoczęcie i zakończenie odbyło się w siedzibie Urzędu Rady Ministrów PRL w Pałacu Namiestnikowskim (obecnie Pałac Prezydencki) w Warszawie. W obradach wszystkich zespołów, podzespołów i grup roboczych brało udział ok. 717 osób (uczestników, ekspertów i obserwatorów). Jedno z najważniejszych wydarzeń w najnowszej historii Polski, od którego rozpoczęły się zmiany ustrojowe Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, w tym częściowo wolne wybory do Sejmu, tzw. wybory czerwcowe. == Geneza Okrągłego Stołu == 3 czerwca 1988 Stanisław Ciosek przedstawił ks. Alojzemu Orszulikowi zarys reformy politycznej, która zakładała częściowo wolne


Question: jaką rolę podczas obrony jasnej góry odegrał augustyn kordecki?

Answer: dowódca obrony klasztoru podczas jego oblężenia (1655) w czasie potopu szwedzkiego

Context: Augustyn Kordecki, właśc. Klemens Kordecki (ur. 16 listopada 1603 w Iwanowicach, zm. 20 marca 1673 w Wieruszowie) – zakonnik, prezbiter, paulin, przeor klasztoru paulinów na Jasnej Górze i dowódca obrony klasztoru podczas jego oblężenia (1655) w czasie potopu szwedzkiego (1655–1660), prowincjał, wikariusz generalny oraz definitor prowincji zakonu paulinów w Polsce. == Życiorys == Klemens Kordecki urodził się w Iwanowicach w ówczesnym województwie kaliskim, w mieszczańskiej rodzinie Marcina i Doroty Kordeckich (Klemens miał starszą siostrę Katarzynę i młodszego brata Tomasza). Jego ojciec w latach 1615–1616 piastował urząd burmistrza Iwanowic. 16 listopada 1603 został ochrzczony w kościele św. Katarzyny w Iwanowicach, a rodzicami chrzestnymi byli Maciej, syn wójta, i Elżbieta Olbińska. Przy ul. Garbarskiej 14 w Iwanowicach stała stara, drewniana chata z


Question: kiedy obraz jest rzeczywisty?

Answer: obraz przedmiotu, który powstaje w wyniku przecięcia się promieni przechodzących przez układ optyczny.

Context: Obraz rzeczywisty – obraz przedmiotu, który powstaje w wyniku przecięcia się promieni przechodzących przez układ optyczny. Jeżeli w płaszczyźnie ogniskowania umieszczony zostanie ekran, wówczas będzie na nim widoczny obraz rzeczywisty. thumb|400x400px|Obraz rzeczywisty powstały po przejściu promieni przez soczewkę skupiającą == Przykłady == Obrazem rzeczywistym jest obraz powstały w wyniku: * odbicia światła od zwierciadła wklęsłego; * przechodzenia promieni przez soczewkę skupiającą wtedy, gdy odległość przedmiotu od soczewki jest większa niż ogniskowa soczewki.


Question: kto napisal slowa do piosenki i ciebie też bardzo?

Answer: ali Daria Zawiałow, Dawid Podsiadło, Mateusz Dopieralski, Bartosz Dziedzic i Aleksander Krzyżanowski.

Context: I Ciebie też, bardzo – singel supergrupy Męskie Granie Orkiestra 2021, w skład której weszli Daria Zawiałow, Dawid Podsiadło i Vito Bambino. Singel został wydany 30 czerwca 2021 jako hymn festiwalu Męskie Granie 2021. Piosenka była nominowana do nagrody polskiego przemysłu fonograficznego Fryderyka w kategorii „teledysk roku” i została laureatem w kategorii „utwór roku”. Kompozycja znalazła się na 1. miejscu listy AirPlay – Top, najczęściej odtwarzanych utworów w polskich rozgłośniach radiowych. Nagranie otrzymało w Polsce status diamentowego singla, przekraczając liczbę 250 tysięcy sprzedanych kopii. == Geneza utworu i historia wydania == Utwór napisali i skomponowali Daria Zawiałow, Dawid Podsiadło, Mateusz Dopieralski, Bartosz Dziedzic i Aleksander Krzyżanowski. Singel ukazał się w formacie digital download 30 czerwca 2021 w Polsce za pośrednictwem


Question: kto wyreżyserował titanica?

Answer: Jamesa Camerona

Context: Titanic (wym. ang. ) – film fabularny produkcji amerykańskiej z 1997, oparty na historycznym wydarzeniu – zatonięciu „Titanica” w 1912. Został wyreżyserowany na podstawie własnego scenariusza przez Jamesa Camerona. Produkcją zajęły się studia filmowe 20th Century Fox, Paramount Pictures i Lightstorm Entertainment. Film zdobył 11 Nagród Amerykańskiej Akademii Filmowej, w tym za najlepszy film. Jest trzecim na najbardziej kasowym filmem w historii kina – jako pierwszy przekroczył barierę 1 mld dol. przychodów (w sumie ponad 2 mld dol.). == Produkcja == Prace nad filmem rozpoczęły się w 1995, kiedy to reżyser James Cameron zwrócił się do wytwórni 20th Century Fox z propozycją zekranizowania katastrofy liniowca z 1912. Otrzymawszy zgodę, zaczął kompletować obsadę. Do głównej roli Jacka Dawsona proponowano m.in. Chrisa


Question: kto reprezentował austrie na kongresie wiedeńskim?

Answer: ministrowie spraw zagranicznych

Context: roku, gdy podpisany został "Akt końcowy Kongresu Wiedeńskiego". Początkowo rolę dominującą odgrywali przedstawiciele wyłącznie czterech mocarstw zwycięskich, czyli ministrowie spraw zagranicznych Rosji, Wielkiej Brytanii, Austrii i Prus. Dyplomaci francuscy i hiszpańscy otrzymali jedynie prawo opiniowania ich decyzji. Spotkało się to ze sprzeciwem Talleyranda, który utrzymywał, że rządzona przez Burbonów Francja należy do koalicji zwycięzców. W związku z tym utworzono "Komitet Ośmiu", do którego dokooptowano pozostałych sygnatariuszy I pokoju paryskiego, czyli Francję, Hiszpanię, Portugalię i Szwecję. Komitet ten powołał dziesięć komisji roboczych: prawną, statystyczną, ds. Polski, Saksonii, Niemiec, Włoch, Szwajcarii, rang i stopni dyplomatycznych, handlu niewolnikami i żeglugi śródlądowej. Najistotniejsze decyzje nadal jednak zapadały wyłącznie przy uzyskaniu aprobaty "Komitetu Czterech", a po intrydze styczniowej "Komitetu Pięciu", gdy na znaczeniu zyskał głos


Question: do czego służy aparat fotograficzny?

Answer: do wykonywania zdjęć fotograficznych.

Context: Aparat fotograficzny (potocznie aparat) – urządzenie służące do wykonywania zdjęć fotograficznych. Pierwowzorem aparatu fotograficznego była "camera obscura". Klasyczny aparat fotograficzny jest urządzeniem przystosowanym do naświetlania materiału światłoczułego, umieszczanego we wnętrzu aparatu w postaci zwiniętej błony, wymiennej kasety z błonami ciętymi lub też kliszy szklanej. Obecnie aparaty fotograficzne na błony małoobrazkowe zostały prawie całkowicie wyparte przez aparaty cyfrowe, gdzie elementem światłoczułym jest matryca z elementami fotoelektrycznymi. == Najważniejsze etapy rozwoju == * ok. 1020 – pierwszy naukowy opis ciemni optycznej (Alhazen z Basry) – camera obscura * 1550 – zastąpienie otworu pojedynczą soczewką skupiającą (Girolamo Cardano) * 1569 – opisanie zasady działania przysłony (Daniello Barbaro) * 1887–1889 – wprowadzenie błony zwojowej (H. Goodwin, G. Eastman) * 1925 – aparat małoobrazkowy na


Question: w którym roku zmarł magik?

Answer: 26 grudnia 2000 roku

Context: o sytuacji w grupie wypowiedział się w następujący sposób: === Śmierć === 26 grudnia 2000 roku, osiem dni po premierze płyty "Kinematografia", rankiem o godzinie 6:15 Łuszcz wyskoczył z dziewiątego piętra przez okno swojego mieszkania w Katowicach-Bogucicach. W stanie ciężkim został przetransportowany do szpitala, gdzie około godziny 6:45 zmarł. Domniemaną przesłanką jego działania była próba uniknięcia zasadniczej służby wojskowej poprzez symulowanie złego stanu zdrowia psychicznego, które w konsekwencji doprowadziło do rzeczywistego uszczerbku na zdrowiu. O śmierci rapera wypowiedzieli się (kolejno) jego przyjaciele: Sebastian „Rahim” Salbert i Wojciech „Fokus” Alszer w następujący sposób: == Teksty == Magik był autorem i współautorem kilkudziesięciu tekstów na potrzeby grup Paktofonika i Kaliber 44. Samodzielnie napisał m.in. utwory „Plus i minus” i „Usłysz mój głos”,


Question: kto żył najdłużej na świecie?

Answer: Najdłużej żyjącym człowiekiem, którego metryka została jednoznacznie potwierdzona, była Francuzka Jeanne Calment (1875–1997), która przeżyła 122 lata i 164 dni.

Context: Najdłużej żyjącym człowiekiem, którego metryka została jednoznacznie potwierdzona, była Francuzka Jeanne Calment (1875–1997), która przeżyła 122 lata i 164 dni. Najstarszym mężczyzną był Japończyk Jiroemon Kimura (1897–2013), który żył 116 lat i 54 dni. Obecnie najstarszym żyjącym człowiekiem jest Hiszpanka Maria Branyas Morera (ur. 4 marca 1907). Tytuł ten przypadł jej 17 stycznia 2023 roku po śmierci Francuzki Lucile Randon. Najstarszym żyjącym mężczyzną jest obecnie Wenezuelczyk Juan Vicente Pérez Mora (ur. 27 maja 1909). Ranking najstarszych ludzi prowadzi wiele organizacji i naukowców, w tym eksperci Księgi Rekordów Guinnessa (od 1995 roku) i Gerontologicznej Grupy Badawczej, która czasami korzysta z ich informacji (to jej dane są przedstawione w tym haśle; nie uwzględnia ona mieszkańców Chin, Indii, Indonezji i krajów byłego ZSRR).


Question: gdzie mieszkają kangury?

Answer: Kangur olbrzymi występuje we wschodniej Australii od półwyspu Jork, w północno-wschodnim Queenslandzie, od południa daleko w południowo-wschodniej Australii Południowej i północno-wschodniej Tasmanii; również na wyspach Bribie, Curtis, Wielkiej Wyspie Piaszczystej i North Stradbroke (Queensland) oraz Little Snake, Rotamah i Sunday (Wiktoria).

Context: siedlisko == Kangur olbrzymi występuje we wschodniej Australii od półwyspu Jork, w północno-wschodnim Queenslandzie, od południa daleko w południowo-wschodniej Australii Południowej i północno-wschodniej Tasmanii; również na wyspach Bribie, Curtis, Wielkiej Wyspie Piaszczystej i North Stradbroke (Queensland) oraz Little Snake, Rotamah i Sunday (Wiktoria). Typowe siedlisko kangura olbrzymiego to otwarte tereny lesiste i trawiaste, ze stosunkowo dużymi opadami deszczów, ale coraz częściej spotykany jest na terenach półpustynnych, gdzie został zepchnięty na skutek rozwoju gospodarki człowieka. == Taksonomia == Gatunek po raz pierwszy naukowo opisał w 1790 roku brytyjski przyrodnik George Shaw nadając mu nazwę "Macropus giganteus". Jako miejsce typowe odłowu holotypu wskazał Kings Plains, w Cooktown, w Queenslandzie, w Australii. Populacja tasmańska jest często uznawana za odrębny podgatunek, jednak badania genetyczne


Question: komu przyznaje się medal sprawiedliwy wśród narodów świata?

Answer: najwyższe izraelskie odznaczenie cywilne nadawane nie-Żydom

Context: Sprawiedliwy wśród Narodów Świata ( "Chasid Umot ha-Olam") – najwyższe izraelskie odznaczenie cywilne nadawane nie-Żydom, przyznawane przez Instytut Pamięci Męczenników i Bohaterów Holokaustu Jad Waszem w Jerozolimie. == Historia == Termin "Sprawiedliwy wśród Narodów Świata" oznaczał pierwotnie w żydowskiej tradycji osoby pochodzenia nieżydowskiego, które były dobrymi, bogobojnymi ludźmi. Według tej tradycji wielki zestaw praw i nakazów zawartych w Torze, ale także w księgach Miszna, Gemara i ustnej tradycji (micwa), odnosi się tylko do Żydów, którzy odziedziczyli powinności po swoich przodkach. W przeciwieństwie do nich nie-Żydzi powinni przestrzegać jedynie prostych i oczywistych, niemal powszechnie przyjętych Siedmiu Praw Noego, ustanowionych po potopie, jak zakaz zabijania ludzi czy spożywania mięsa wyciętego z żywego zwierzęcia. Judaizm naucza, że „jeśli człowiek niszczy jedno życie, to


Question: kto obecnie sprawuje władzę w wielkiej brytanii?

Answer: król Karol III

Context: Monarchia brytyjska (ang. "Monarchy of the United Kingdom", także "British monarchy") – monarchia parlamentarna Wielkiej Brytanii oraz jej terytoriów zamorskich. Obecnie panujący, król Karol III, objął koronę 8 września 2022. Zarówno on, jak i członkowie jego najbliższej rodziny pełnią wiele obowiązków związanych z urzędem, reprezentacją i ceremoniałem dworskim. Karol III formalnie jest królem Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, głową Kościoła anglikańskiego, Wspólnoty Brytyjskiej oraz zwierzchnikiem sił zbrojnych Zjednoczonego Królestwa, jednakże jak przystało na monarchę konstytucyjnego, król pełni funkcje bezpartyjne, ograniczone do nadawania odznaczeń, możliwości rozwiązania parlamentu i nominacji premiera. Choć ostateczna, zwierzchnia władza wykonawcza (nad władzą wykonawczą pełnioną przez rząd) jest w dalszym ciągu królewskim przywilejem, to w praktyce dotyczy ona tylko praw uchwalonych przez Parlament, czy też związanych z


Question: ile kontenerów na kontenerowcu?

Answer: największe kontenerowce potrafią przewozić ponad 10 000 TEU

Context: Kontenerowiec, dawniej pojemnikowiec – statek specjalnie wyposażony w prowadnice i przeznaczony do przewozu kontenerów, przy założeniu ich pionowego załadunku i wyładunku. Pierwszym statkiem przeznaczonym do przewozu kontenerów był amerykański MS „Ideal-X”, przebudowany z tankowca w 1956 roku. Mógł przewozić 53 kontenery 35-stopowe. Wraz z olbrzymią popularnością transportu drobnicy w kontenerach oraz stopniowym zwiększaniem się wymiany handlowej na świecie, rośnie popularność kontenerowców. Obecnie największe kontenerowce potrafią przewozić ponad 10 000 TEU i ledwo mieszczą się w klasie wymiarów panamax. Niektóre statki już tę klasę przekroczyły, w związku z tym są eksploatowane na trasach, które nie wymagają przechodzenia przez Kanał Panamski, np. Chiny – Zachodnie Wybrzeże Stanów Zjednoczonych. Od 2012 roku najbardziej pojemnym kontenerowcem na świecie był MS CMA CGM Marco Polo


Question: jak długo trwały igrzyska?

Answer: Igrzyska trwały 5 dni

Context: Igrzyska olimpijskie – najstarsza i zarazem największa międzynarodowa impreza sportowa organizowana co 4 lata (zarówno letnie, jak i zimowe, ale w odstępie 2 lat od siebie) w różnych krajach, pod hasłem szlachetnego współzawodnictwa i braterstwa wszystkich narodów Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego. == Historia == === Starożytne igrzyska olimpijskie === Pierwsze igrzyska olimpijskie odbywały się w Olimpii w Grecji co cztery lata, stąd w starożytnej Grecji termin "olimpiada", który oznaczał czteroletni okres między kolejnymi igrzyskami. Pierwsze udokumentowane igrzyska odbyły się w roku 776 p.n.e. Na czas igrzysk olimpijskich zaprzestawano wojen. Podczas trwania konfliktów ogłaszano „pokój boży” i wojny wstrzymywane były na 2 miesiące. Igrzyska trwały 5 dni, reszta czasu była przeznaczona na wyruszenie i powrót z igrzysk przez widzów i zawodników. Pierwszym


Question: kto ukazał się kobietom?

Answer: wyjaśnienia aniołów i samego Jezusa zmartwychwstałego

Context: Pusty grób – w chrześcijaństwie określenie grobu Jezusa, który kobiety niosące wonne zioła (Maria Magdalena, Maria Matka Jakuba (Kleofasowa) i Salome) zastały pustym. Od opowiadania o pustym grobie zaczyna się ewangeliczna historia o zmartwychwstaniu Jezusa. . Pierwszą reakcją kobiet na widok pustego grobu nie jest myśl, że oto Jezus mógł powstać z martwych. Przychodzi im na myśl zbezczeszczenie grobu, a Maria Magdalena zostaje przedstawiona we łzach: „Zabrano Pana mego i nie wiem, gdzie Go położono” (J 20, 13). Dopiero wyjaśnienia aniołów i samego Jezusa zmartwychwstałego objawiły kobietom prawdę o zmartwychwstaniu. Zdaniem jezuickiego teologa Johna O’Collinsa, bez pustego grobu zmartwychwstanie Jezusa straciłoby swoją wymowę i znaczenie. Bez opowieści o pustym grobie nie ma teologicznego łącznika między uwielbieniem i wywyższeniem Jezusa a


Question: kto jest autorem psalmów?

Answer: tradycja żydowska i chrześcijańska przypisywała królowi Dawidowi.

Context: inne. Psalmy są wybitnym pomnikiem literatury starożytnego Izraela, lecz przede wszystkim stanowią dokument pobożności żydowskiej czasów starożytnych. Chrześcijanie upatrują w wielu psalmach proroctw dotyczących życia i mesjańskiego posłannictwa Jezusa Chrystusa. Psalmy stały się wzorem dla chrześcijańskiej poezji religijnej, były też tłumaczone przez wybitnych poetów. == Autorstwo Księgi Psalmów == Zebranie psalmów i autorstwo wielu z nich tradycja żydowska i chrześcijańska przypisywała królowi Dawidowi. Część psalmów zawiera w pierwszym wierszu imiona różnych osób. Są one poprzedzone przyimkiem "le" (np. "leDawid"), który interpretowano tradycyjnie jako "lamed auctoris" tzn. oznaczający autora. O dawnej tradycji świadczy przekład Wulgaty, w którym imiona znalazły się w dopełniaczu (np. „Dawidowy”), mimo że Septuaginta stosowała w tym miejscu celownik. Najwięcej, bo 73 psalmy, ma w tytule imię Dawida.


Question: w którym roku powstał fortnite?

Answer: została wydana w formie wczesnego dostępu 25 lipca 2017

Context: Fortnite: Ratowanie świata – komputerowa gra survivalowa rozwijana przez studio People Can Fly oraz Epic Games. Gra została wydana w formie wczesnego dostępu 25 lipca 2017, a 30 czerwca 2020 ukazała się jej pełna wersja. 26 września 2017 Epic Games wydał osobną, darmową wersję gry z trybem battle royale – "Fortnite Battle Royale". == Rozgrywka == Rozgrywka w trybie kooperacji opiera się na badaniach, gromadzeniu zasobów, budowaniu ufortyfikowanych budynków i walce z falami nacierających potworów. Gracze mogą współpracować ze sobą w celu zbierania przedmiotów potrzebnych do budowy fortu, który później służy do obrony przed atakującymi przeciwnikami (w grze nazywanymi „pustakami”). Skrzynie z zaopatrzeniem i przedmioty w grze są generowane na mapie losowo, a gracze otrzymują różne rodzaje broni palnej, na


Question: kiedy urodziła się millie bobby brown?

Answer: 19 lutego 2004

Context: mały|upright=0.85|Millie Bobby Brown (2018) Millie Bobby Brown (ur. 19 lutego 2004 w Marbelli) – brytyjska aktorka i modelka. Grała m.in. w serialu "Stranger Things", a także filmach "Enola Holmes", "Godzilla II: Król potworów" i ich kontynuacjach. == Życiorys == === Wczesne lata === Urodziła się w mieście Marbella w Hiszpanii jako trzecie z czworga dzieci Kelly i Roberta Brownów. Wychowywała się z bratem Charleyem oraz dwiema siostrami – Paige i Avą. Jej ojciec jest pośrednikiem w obrocie nieruchomościami. Rodzina przeprowadziła się do Bournemouth w Wielkiej Brytanii, kiedy Millie miała cztery lata. Cztery lata później przeprowadzili się do Orlando w Stanach Zjednoczonych. === Kariera === W 2013 zadebiutowała na małym ekranie w roli młodej Alicji w serialu fantasy produkcji ABC, pt.


Question: skąd się wzięła nazwa niemcy?

Answer: Etnonim „Niemiec” pochodzi od psł. "*němьcь" („niezdolny do mówienia”, „mamroczący”, „mówiący niezrozumiale”) z psł. "*němъ" („niemy”) i sufiksu "-ьcь", co podkreśla barierę językową a wręcz ideologiczną między językami germańskimi („cudzymi”) a słowiańskimi („naszymi”, „słownymi”) od psł. "*slověninъ".

Context: gospodarka stanowi jedną z największych na świecie. Niemcy mają także bogatą historię i dziedzictwo kulturowe. == Etymologia i pole semantyczne == Etnonim „Niemiec” pochodzi od psł. "*němьcь" („niezdolny do mówienia”, „mamroczący”, „mówiący niezrozumiale”) z psł. "*němъ" („niemy”) i sufiksu "-ьcь", co podkreśla barierę językową a wręcz ideologiczną między językami germańskimi („cudzymi”) a słowiańskimi („naszymi”, „słownymi”) od psł. "*slověninъ". Ta dychotomia swój-obcy jest homologiczna do ("bárbaros", „obcy”, „dziwny”, „bełkoczący”, stąd barbarzyńca), a także ("ajam", „niemy”), które do dzisiaj stosuje się do osoby niewładającej arabskim od urodzenia i które po arabskim podboju Persji rozszerzyło swoje znaczenie na pejoratywne określenie podbitych ludów. Słowo „Niemiec” odnaleźć można we wszystkich językach słowiańskich, a nawet w węgierskim zapożyczeniu "német." Termin „Niemcy” występuje na przykład w "Żywocie


Question: w jakim przedziale czasowym powinien być uchwalony budżet państwa?

Answer: budżet państwa jest uchwalany w formie ustawy budżetowej na okres roku zwanego rokiem budżetowym, który pokrywa się z rokiem kalendarzowym.

Context: państwa inwestycji prywatnych. == Budżet państwa w Polsce == W Polsce budżet państwa jest uchwalany w formie ustawy budżetowej na okres roku zwanego rokiem budżetowym, który pokrywa się z rokiem kalendarzowym. Następnie budżet jest ogłaszany w Dzienniku Ustaw jako ustawa budżetowa i staje się wówczas aktem prawnym umożliwiającym organom wykonawczym jego realizację. W wyjątkowych sytuacjach, np. z powodu trudności politycznych, gospodarczych, czy też klęsk żywiołowych, gdy Rada Ministrów nie może w ustawowym terminie przedstawić parlamentowi projektu ustawy budżetowej na cały rok, wówczas przedkłada parlamentowi projekt ustawy o prowizorium budżetowym, czyli przejściowym planem finansowym, w którym dochody i wydatki są ujęte w okresie krótszym niż rok. Prowizorium traci moc z chwilą uchwalenia ustawy budżetowej. === Kwoty dochodów i wydatków zapisane w


Question: kto steruje statkiem?

Answer: „sternik manewrowy” – jeden z doświadczonych starszych marynarzy lub marynarzy, sterujący statkiem podczas manewrów portowych (stanowisko nieoficjalne)

Context: zdobywający praktykę morską. * cieśla okrętowy – posiadał świadectwo bosmana, zastępował (uzupełniał) go w niektórych pracach pokładowych, odpowiedzialny za sondowanie zbiorników statkowych, zaopatrzenie w wodę. * „sternik manewrowy” – jeden z doświadczonych starszych marynarzy lub marynarzy, sterujący statkiem podczas manewrów portowych (stanowisko nieoficjalne) === Załoga maszynowa === * starszy mechanik – „chief maszyny” . * I mechanik – praca w systemie dniówkowym, nadzór nad pracą dejmanów w maszynie, prowadzenie kart pracy działu maszynowego oraz części dokumentacji maszynowej. * II mechanik – odpowiedzialny za silnik główny. * III mechanik – „trzeci ciepły”, nadzorował pracę agregatów pomocniczych w siłowni okrętowej. * III mechanik – „trzeci zimny”, nadzorował urządzenia poza siłownią, przede wszystkim chłodnie statkowe, klimatyzację. * asystent – funkcja szkoleniowa na statku,


Question: jakiego pierwiastka jest najwięcej w skorupie ziemskiej?

Answer: tlen (O) 46,1%

Context: oceaniczną oraz suboceaniczną. Miąższość skorupy ziemskiej waha się od 5–km w części oceanicznej do 35–40 km na ogół w części kontynentalnej (pod Himalajami osiąga maksymalnie 80 km). Gęstość waha się od 2,7–2,8 g/cm³ w części kontynentalnej do 3 g/cm³ w części oceanicznej. Skorupa ziemska składa się z kilkunastu płyt tektonicznych o grubości kilku–kilkudziesięciu kilometrów. Rozpoznaniem i wyjaśnianiem zjawisk związanych z powstawaniem i ruchem płyt zajmują się teorie geotektoniczne, np. tektonika płyt. == Skład chemiczny skorupy ziemskiej (wagowo)== * tlen (O) 46,1% * krzem (Si) 27,72% * glin (Al) 8,13% * żelazo (Fe) 5,0% * wapń (Ca) 3,63% * sód (Na) 2,83% * potas (K) 2,60% * magnez (Mg) 2,08% * tytan (Ti) 0,44% * wodór (H) 0,14% * pozostałe 1,5%


Question: w jakich sytuacjach w mięśniach powstaje kwas mlekowy?

Answer: w trakcie intensywnego wysiłku fizycznego, kiedy dochodzi do procesu beztlenowego oddychania zwanego fermentacją mleczanową.

Context: Kwas mlekowy, kwas 2-hydroksypropanowy (), E270 – organiczny związek chemiczny z grupy hydroksykwasów, obecny w skwaśniałym mleku (skąd pochodzi jego nazwa) oraz powstający w mięśniach w trakcie intensywnego wysiłku fizycznego, kiedy dochodzi do procesu beztlenowego oddychania zwanego fermentacją mleczanową. Sole tego kwasu to mleczany. Ze względu na to, że atom węgla, do którego przyłącza się grupa hydroksylowa, jest asymetryczny, kwas mlekowy wykazuje chiralność i ma dwa enancjomery: * L(+) (o konfiguracji absolutnej "S"): kwas ("S")-2-hydroksypropanowy * D(–) (o konfiguracji absolutnej "R"): kwas ("R")-2-hydroksypropanowy W organizmie ludzkim występuje wyłącznie forma L(+). == Kwas mlekowy w mięśniach == Powstawanie kwasu mlekowego w mięśniach jest związane z procesem spalania glukozy. W warunkach braku tlenu glikoliza jest jedynym możliwym sposobem wytworzenia energii dla komórki


Question: czym zajmuje się mendel gdański?

Answer: Mendel Gdański – stary Żyd pracujący jako introligator.

Context: Mendel Gdański – nowela Marii Konopnickiej opublikowana po raz pierwszy w 1890 roku na łamach czasopisma „Przegląd Literacki”, a trzy lata później w zbiorku nowel "Na drodze". Utwór był odpowiedzią pisarki na falę antysemityzmu, jaka przetaczała się wówczas przez ziemie polskie. Jego powstanie częściowo zainspirowała Eliza Orzeszkowa, która w 1890 wystosowała do Marii Konopnickiej list, w którym prosiła: "czy prozą, czy wierszem, napisz jedną lub dziesięć kartek, słowo Twoje wiele zaważy, u wielu wiarę znajdzie, wiele uczuć wzbudzi, złych uśpi…." == Treść == Akcja toczy się w Warszawie w II połowie XIX wieku. Bohaterem jest Mendel Gdański – stary Żyd pracujący jako introligator. Mendel od urodzenia mieszka na ziemiach polskich i czuje się Polakiem. Dziwią go pojawiające się ruchy antysemickie


Question: kto skomponował muzykę do filmu gladiator?

Answer: Muzykę skomponowali Hans Zimmer i Lisa Gerrard

Context: Gladiator – Music From The Motion Picture – płyta zawierająca ścieżkę dźwiękową do filmu Gladiator. Muzykę skomponowali Hans Zimmer i Lisa Gerrard, otrzymując za nią Złoty Glob oraz nominacje do nagrody BAFTA i Oskara. Album został wydany w 2001 roku. == Lista utworów == Opracowano na podstawie materiału źródłowego. == Listy sprzedaży ==


Question: przez jakie miasta przepływa odra?

Answer: Największymi miastami nad Odrą są: Wrocław, Szczecin, Ostrawa, Zielona Góra (od 1 stycznia 2015, po zmianie granic miasta) oraz Opole.

Context: północno-zachodniej części Polski, przy północnej granicy miasta Police. Największymi miastami nad Odrą są: Wrocław, Szczecin, Ostrawa, Zielona Góra (od 1 stycznia 2015, po zmianie granic miasta) oraz Opole. == Przebieg == Odra ma źródło na południowo-wschodnim zboczu wzgórza Fidlův kopec w Górach Odrzańskich na wysokości 634 m n.p.m. w pobliżu miejscowości . Na Pomorzu Zachodnim, powyżej Gryfina we wsi Widuchowa, w 704,1 km biegu, Odra rozdziela się na dwa nurty: Odrę Wschodnią (która przechodzi w Regalicę do jeziora Dąbie) i Odrę Zachodnią. Odra Wschodnia rozdziela swe wody pomiędzy Regalicę i Skośnicę, gdzie Skośnica łączy się z Odrą Zachodnią i tworzy główny nurt Odry. Odra płynie przez centralne osiedla Szczecina i omija od zachodu jezioro Dąbie, jednakże jej wody rozdzielają się


Question: kiedy projekt ustawy wchodzi w życie?

Answer: Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia, chyba że sama stanowi inaczej.

Context: prezydent RP ma obowiązek podpisać ją w ciągu 7 dni, po czym zarządza jej publikację w Dzienniku Ustaw. Jeżeli ustawa nie zostanie ponownie uchwalona, postępowanie ustawodawcze jest zakończone, a ustawa odrzucona. === Promulgacja i wejście w życie ustawy === Publikacja w Dzienniku Ustaw RP jest warunkiem wejścia ustawy w życie. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia, chyba że sama stanowi inaczej. == Statystyki aktów prawnych == W 2016 r. w życie weszło 31.906 stron maszynopisu ustaw i rozporządzeń (w 2015 r. było to 29.843), tj. najwięcej od 1989 r., gdy wydano 1.186 stron, czyli średnio 7 nowych aktów prawnych z tego rodzaju. Produkcja aktów prawnych w Polsce jest ponad 50-krotnie większa niż w Szwecji.


Question: jak nazywa się młody łoś?

Answer: łoszak

Context: o porożu w formie łopat (zobacz: badylarz) * łosza – samica łosia, "klępa" * łoszak – młody łoś * łowiec – stara nazwa myśliwego * łyżka – ucho zwierzyny płowej ---- === M === * maiż – młody orzeł, jastrząb lub sokół którego zaczęto wprawiać do polowania * marczak – młody zając urodzony w marcu * medalion – trofeum w formie spreparowanej głowy z szyją zwierzęcia * michałek – młody zając urodzony jesienią (nazimek) * mięsiarz – nieetyczny myśliwy, kierujący się głównie chęcią pozyskania tuszy * mikot – wabik używany do wabienia "kozłów" * miot – kolejne z pędzeń na polowaniu zbiorowym * mnich – samiec zwierzyny płowej nie wykształcający poroża * murzyn – młody samiec cietrzewia przechodzący na dorosłe


Question: jakiego koloru jest dom prezydenta?

Answer: Biały

Context: Biały Dom (z ang. "White House") – oficjalna rezydencja i miejsce pracy prezydentów USA, położona w Waszyngtonie, Dystrykt Kolumbia. Nazwa ta została nadana budynkowi 14 września 1901 r. przez prezydenta Roosevelta. Wcześniej nazywany był "Pałacem Prezydenckim", "Domem Prezydenckim" i "Siedzibą Władz Wykonawczych". == Historia == W grudniu 1790 r. prezydent Waszyngton podpisał Act of Congress, stanowiący, że rząd federalny będzie rezydował w okręgu, którego powierzchnia "nie będzie przekraczała dziesięciu mil kwadratowych u wybrzeży Potomaku". Prezydent Waszyngton wybrał wraz z architektem miejskim Pierre’em L’Enfantem miejsce, w którym miał powstać budynek. Rozpisany konkurs wygrał projekt architektoniczny autorstwa Jamesa Hobana. Budynek, położony w Waszyngtonie przy 1600 Pennsylvania Avenue, zaczął powstawać w październiku 1792 roku. Uroczyste oddanie do użytku nastąpiło 1 listopada 1800. Pierwszym


Question: na czym obecnie opiera się gospodarka niemiec?

Answer: Do najlepiej rozwiniętych gałęzi przemysłu w Niemczech należą: przemysł elektromaszynowy, rafineryjny, energetyczny oraz hutniczy i chemiczny.

Context: Niemczech zarejestrowanych było 1 000 385 przedsiębiorstw. Zatrudnianych w nich było około 5 156 807 osób. Obrót wyniósł 497 271 miliardów euro. Do najlepiej rozwiniętych gałęzi przemysłu w Niemczech należą: przemysł elektromaszynowy, rafineryjny, energetyczny oraz hutniczy i chemiczny. Na całym świecie cenione są także niemieckie wyroby z dziedzin przemysłu odzieżowego (Adidas), a także z dziedzin optyki i zaawansowanych technologii (high-tech). Niemiecki przemysł chemiczny osiągnął czołową pozycję na świecie, jego głównym ośrodkiem jest Ludwigshafen am Rhein (siedziba firmy BASF). Ku tej samej pozycji w świecie zmierza także motoryzacja. Niemcy są największym eksploatatorem węgla brunatnego i soli potasowych na świecie. Znamienną rolę w gospodarce odgrywa Nadreński Okręg Przemysłowy, w skład którego wchodzi Zagłębie Ruhry – jeden z największych obszarów przemysłowych świata. Duże


Question: co się stało z pancernikiem schleswig-holstein?

Answer: Zatopiony podczas nalotu na Gdynię w 1944 roku przez lotnictwo brytyjskie, po wojnie był podniesiony i używany przez ZSRR jako okręt-cel.

Context: Schleswig-Holstein (wym. ) – niemiecki pancernik typu "Deutschland", generacji przeddrednotów, z okresu obu wojen światowych. Brał udział w I wojnie światowej, po czym był jednym z okrętów, które zezwolono Niemcom zatrzymać po wojnie. W 1936 roku został przebudowany na okręt szkolny. Podczas II wojny światowej, od rana 1 września 1939 roku wziął udział w ostrzeliwaniu Westerplatte, stając się jednym z najbardziej znanych symboli ataku na Polskę. Zatopiony podczas nalotu na Gdynię w 1944 roku przez lotnictwo brytyjskie, po wojnie był podniesiony i używany przez ZSRR jako okręt-cel. == Historia == Był to jeden z 5 pancerników typu "Deutschland" (jednym z jego okrętów bliźniaczych był „Schlesien”). Klasyfikowany był oryginalnie jako okręt liniowy (niem. "Linienschiff"). Nazwa okrętu pochodzi od jednej z ówczesnych


Question: od czego pochodzi nazwa piotrkowa trybunalskiego?

Answer: od imienia "Piotr", zdrobnionego do "Piotrek", w języku staropolskim także "Pietrek". Drugi człon nazwy, "Trybunalski", wywodzi się od faktu, że w mieście urzędował trybunał koronny.

Context: Piotrków Trybunalski – miasto na prawach powiatu w centralnej Polsce. Piotrków był miastem królewskim w starostwie piotrkowskim w powiecie piotrkowskim województwa sieradzkiego w końcu XVI wieku. Dopełnienie nazwy o przymiotnik "Trybunalski" nastąpiło po II wojnie światowej. W latach 1975–1998 miasto było stolicą województwa piotrkowskiego. Według danych GUS z 31 grudnia 2020 r., Piotrków Trybunalski liczył 72 250 mieszkańców. == Toponimia == Nazwa miasta notowana jest od XIII wieku jako "Piotrków" i "Pietrków", od XIV wieku spotyka się także "Piotrkowo". Pochodzi ona od imienia "Piotr", zdrobnionego do "Piotrek", w języku staropolskim także "Pietrek". Drugi człon nazwy, "Trybunalski", wywodzi się od faktu, że w mieście urzędował trybunał koronny. Nazwa Piotrkowa w innych językach brzmi: język rosyjski – dziś Пётркув-Трибунальски, za czasów Królestwa


Question: czym tradycyjnie rozpoczyna się wieczerzę wigilijna?

Answer: wieczerza wigilijna rozpoczyna się wraz z „pierwszą gwiazdką na niebie”.

Context: postu”. W takim przypadku wieczerzę wigilijną urządzano już w sobotę, a Boże Narodzenie świętowało się przez trzy dni. Zgodnie z tradycją w Polsce wieczerza wigilijna rozpoczyna się wraz z „pierwszą gwiazdką na niebie”. Jest to symboliczne nawiązanie do Gwiazdy Betlejemskiej zwiastującej narodziny Jezusa, którą według Biblii na wschodniej stronie nieba ujrzeli Trzej Królowie. Wieczerzę, jak każe obyczaj, postną, rozpoczyna się modlitwą i czytaniem fragmentu Ewangelii Mateusza, Łukasza lub Jana w części dotyczącej narodzin Jezusa. Potem uczestnicy wieczerzy wzajemnie przełamują się opłatkiem, jednocześnie składając sobie życzenia. Na stole przykrytym białym obrusem z wiązką sianka pod spodem ustawia się o jedno nakrycie więcej, niż wynosi liczba zgromadzonych osób. Dodatkowe miejsce przy stole wigilijnym przeznaczone jest dla niezapowiedzianego gościa, a zwyczaj ten upowszechnił


Question: kto wygrał wybory prezydenckie w 2020 roku?

Answer: Andrzeja Dudy

Context: Wybory prezydenckie w Polsce w 2020 roku – wybory prezydenckie w Polsce wyznaczone na dzień 28 czerwca 2020. Zostały zarządzone po tym, jak w wyniku sytuacji związanej z epidemią COVID-19 nie doszło do głosowania w wyborach planowanych na 10 maja 2020, w związku z czym Państwowa Komisja Wyborcza wydała uchwałę, w której dokonała interpretacji, że brak możliwości głosowania na kandydatów był równoważny w skutkach z sytuacją braku kandydatów. Prawo startu w ponownych wyborach bez zbierania wymaganych kodeksem wyborczym 100 tysięcy podpisów poparcia uzyskali kandydaci, którzy byli zarejestrowani w wyborach zarządzonych na 10 maja. Wybory zakończyły się zwycięstwem urzędującego prezydenta Andrzeja Dudy, który został wybrany na drugą kadencję, otrzymując 51,03% głosów w drugiej turze, w której pokonał Rafała Trzaskowskiego. == Ogłoszony


Question: ile razy był żonaty cezary pazura?

Answer: Trzykrotnie

Context: i Jadwigi Pazurów (22.06.1937-13.01.2023), którzy pobrali się w sierpniu 1961. Ma młodszego o siedem lat brata Radosława, który również jest aktorem. Jego matka była technikiem normowania w Wytwórni Wyrobów Precyzyjnych „Niewiadów Predom Prespol”, a ojciec był nauczycielem muzyki w Szkole Podstawowej w Osiedlu Niewiadów oraz prowadził teatr amatorski. Jego rodzicami chrzestnymi są Marian Stackiewicz i Tola Piasecka, która zmarła na raka piersi, gdy Cezary miał osiem lat. Trzykrotnie żonaty. 1 maja 2009 poślubił młodszą o 26 lat Edytę Zając. Mają troje dzieci, Amelię (ur. 2009), Antoniego Józefa (ur. 2012) i Ritę (ur. 2018). Jest katolikiem. W 2000 poparł Aleksandra Kwaśniewskiego przed wyborami prezydenckimi. Dekadę później w wywiadzie dla magazynu „Playboy” uznał, że żałuje wyrażenia publicznego poparcia dla kandydata, bo „artyście


Question: gdzie jest uczelnia oxford?

Answer: w Oksfordzie

Context: Uniwersytet Oksfordzki (, ), oficjalnie The Chancellor, Masters and Scholars of the University of Oxford – brytyjska uczelnia publiczna w Oksfordzie, założona przed 1167 rokiem, najstarszy uniwersytet w Wielkiej Brytanii i krajach anglosaskich. Obok Uniwersytetu w Cambridge, jest to najbardziej renomowana uczelnia w Wielkiej Brytanii, wysoko ceniona w Europie i na świecie. Stale zajmuje miejsce w pierwszej dziesiątce wszelkich światowych rankingów uczelni, tak w klasyfikacji ogólnej, jak i w poszczególnych dziedzinach nauki. Według rankingu sporządzonego w 2016 przez czasopismo "Times Higher Education" Uniwersytet Oksfordzki zajmuje pierwszą pozycję na świecie. W Akademickim Rankingu Uniwersytetów Świata (opracowanym w tym samym roku przez Instytut Szkolnictwa Wyższego Uniwersytetu Jiao Tong w Szanghaju) Oksford zajmuje 7. miejsce na świecie, a w QS World University Rankings


Question: w którym języku pisze się od prawej do lewej?

Answer: arabski czy hebrajski, ze względu na charakterystyczną dla języków afroazjatyckich budowę spółgłoskowo-rdzeniową (zob. alternacja), używają spółgłoskowych pism alfabetycznych (abdżadów), zwyczajowo pisanych od prawej do lewej.

Context: oraz na północno-wschodnich wybrzeżach Afryki. Współcześnie do najważniejszych języków rodziny semickiej zaliczają się: * język amharski, * język arabski, * język hebrajski, * język maltański * język tigrinia Współczesne żywe języki semickie, np. arabski czy hebrajski, ze względu na charakterystyczną dla języków afroazjatyckich budowę spółgłoskowo-rdzeniową (zob. alternacja), używają spółgłoskowych pism alfabetycznych (abdżadów), zwyczajowo pisanych od prawej do lewej. Fonetycznie charakteryzują się dużą liczbą spółgłosek gardłowych. Języki semickie wykazują też wiele cech typologicznych wspólnych z językami indoeuropejskimi, co świadczy o kontaktach tych dwóch rodzin w głębokiej starożytności. == Klasyfikacja języków semickich == Powszechnie używa się i akceptuje się rozróżnienie języków semickich ze względu na podział geograficzny (wschodnie, północno-wschodnie i południowo-zachodnie), choć takie podejście jest w świetle nowych badań przestarzałe. : języki


Question: kiedy powstał kabaretu?

Answer: Pierwszy taki lokal otworzono 18 listopada 1881 roku w Paryżu

Context: i historyczny, narodowy i kosmopolityczny, językowy i sytuacyjny, profesjonalny i amatorski, dla dorosłych i dla dzieci, egalitarny i elitarny. == Początki kabaretu == Historię kabaretu na Zachodzie przedstawiła Lisa Appignanesi. W Rosji kabaret określany jest terminami "tieatr estrady" (театр эстрады) i "tieatr miniatiur" (театр миниатюр). === Francja === Początkowo nazwa kabaret nie była bezpośrednio związana ze sztuką teatralną czy występem artystów. Był to lokal gromadzący nocą artystyczny światek. Pierwszy taki lokal otworzono 18 listopada 1881 roku w Paryżu przy ulicy Boulevard Rouchechouart 84 w dzielnicy Montmartre, która wówczas jeszcze znajdowała się na peryferiach miasta i kojarzona była z przestępcami, prostytutkami i bezrobotnymi. Pomysłodawcą przedsięwzięcia był artysta Rodolphe Salis. Początkowo imprezy odbywały się pod nazwą "cabaret artistique", wkrótce jednak lokal nazwano


Question: jak można określić zgromadzenie ludzi?

Answer: o "zgrupowanie osób na otwartej przestrzeni dostępnej dla nieokreślonych imiennie osób w określonym miejscu w celu odbycia wspólnych obrad lub w celu wspólnego wyrażenia stanowiska w sprawach publicznych".

Context: Zgromadzenie – w świetle przepisów polskiej Konstytucji wolność zgromadzeń jest zaliczana do wolności o charakterze politycznym. Ustawa – Prawo o zgromadzeniach – definiuje zgromadzenie jako "zgrupowanie osób na otwartej przestrzeni dostępnej dla nieokreślonych imiennie osób w określonym miejscu w celu odbycia wspólnych obrad lub w celu wspólnego wyrażenia stanowiska w sprawach publicznych". Na wolność zgromadzeń składa się: * aspekt czynny – możliwość organizowania zgromadzenia (każdy z pełną zdolnością do czynności prawnych, osoby prawne, organizacje, grupy osób) * aspekt bierny – możliwość uczestniczenia w zgromadzeniu (każdy, z wyjątkiem osób posiadających przy sobie broń, materiały wybuchowe, materiały pirotechniczne lub inne niebezpieczne narzędzia). Zgromadzenie organizowane na otwartej przestrzeni, dostępnej dla nieokreślonych imiennie osób w celu wyrażania wymaga uprzedniego zawiadomienia organu gminy najwcześniej na


Question: kto grał wokulskiego w lalce?

Answer: Jerzy Kamas (Stanisław Wokulski)

Context: kinowej adaptacji "Lalki" (1968) w reżyserii Wojciecha Jerzego Hasa. == Obsada == === Role główne === * Jerzy Kamas (Stanisław Wokulski) ** Andrzej Precigs (Stanisław Wokulski w młodości), dubbing – Jerzy Kamas * Małgorzata Braunek (Izabela Łęcka) * Bronisław Pawlik (Ignacy Rzecki) === Role drugoplanowe === === Postacie epizodyczne === == Plenery == Warszawa (w tym Bazylika Świętego Krzyża – sceny w czasie Wielkiego Postu), Wrocław, Janowiec (filmowe ruiny zamku w Zasławiu), Nieborów, Zaborów (pałacyk prezesowej Zasławskiej), Czerwińsk nad Wisłą, Piotrków Trybunalski (stacja kolejowa). == Odbiór == Jacek Fuksiewicz uznał "Lalkę" za jeden z najwybitniejszych polskich seriali telewizyjnych XX wieku. == Nagrody == * 1978 – Bronisław Pawlik: (Festiwal Polskiej Twórczości Telewizyjnej, Olsztyn) nagroda aktorska * 1978 – Włodzimierz Boruński:


Question: jakie wyspy odkrył kolumb?

Answer: 28 października odkrył Kubę, a 6 grudnia Haiti (Hispaniolę)

Context: "Guanahani"), niewielkiej wyspie grupy Bahama. U krajowców zauważono złote ozdoby. Indagowani o ich pochodzenie, wskazali kierunek na południe. Wnioskując z tego, że znajduje się na północ od głównego lądu, Kolumb obrał nowy kurs na południowy zachód i 28 października odkrył Kubę, a 6 grudnia Haiti (Hispaniolę), którą to wyspę, urzeczony jej pięknem, wybrał na swoją kwaterę. Gdy okręt flagowy Santa María rozbił się, a w czasie burzy stracono kontakt z Pintą, Kolumb na Niñi postanowił osobiście dostarczyć wiadomość o odkryciu drogi do Ameryki na dwór królewski. 16 grudnia, pozostawiwszy w ufortyfikowanym forcie Navidad na Hispanioli 43 ochotników z załogi, wypłynął w drogę powrotną. 15 marca 1493 roku zawinął do portu w Palos, skąd w triumfalnym pochodzie udał się na dwór


Question: kiedy powstała czechosłowacja?

Answer: Czechosłowacja powstała 28 października 1918 roku

Context: Pierwsza Republika Czechosłowacka (, , "ČSR") – państwo unitarne w Europie Środkowej, istniejące w latach 1918–1938, zwane "Pierwszą Republiką" . == Historia == Czechosłowacja powstała 28 października 1918 roku w ramach wykonania planów opartych na umowie pittsburskiej – porozumieniu o utworzeniu wspólnego państwa, zawartym w Stanach Zjednoczonych 30 maja 1918 roku między emigrantami czeskimi i słowackimi. W skład Czechosłowacji weszły ziemie byłego Cesarstwa Austriackiego: Czechy, Morawy, Śląsk Opawski, Królestwa Węgier: Słowacja i Ruś Podkarpacka („Górne Węgry”) oraz Cesarstwa Niemieckiego: Śląsk Hulczyński. U podstaw państwa legły idee pansłowiańskie, popularne wówczas w Czechach, oraz dążenie elit słowackich do wyrwania się spod dominacji węgierskiej (→madziaryzacja). Głównym architektem zjednoczenia był czeski polityk i pierwszy prezydent Tomáš Garrigue Masaryk, pozostałymi twórcami tego państwa byli Czech


Question: jak nazywa się firma minecraft?

Answer: Mojang AB

Context: rozgrywki, której efektem był "Minecraft", w tym widzenie z perspektywy pierwszej osoby i „blokowy” styl wizualny. "Minecraft" po raz pierwszy został udostępniony publicznie 17 maja 2009 roku jako wersja, którą później nazwano Classic. Persson z początku pracował na pełny etat w Jalbum.net, ale później pracował w niepełnym wymiarze godzin, aby skupić się na pracy nad "Minecraftem". Zgodnie z zapowiedzią twórcy aktualizacje gry, dodające nowe elementy, mają być wydawane tak długo, jak długo gra będzie mieć aktywnych użytkowników. We wrześniu 2010 roku Persson zapowiedział, że wraz ze znajomym założył własne przedsiębiorstwo, Mojang AB, z pieniędzy zarobionych ze sprzedaży "Minecrafta". W 2010 roku Persson zatrudnił w przedsiębiorstwie cztery dodatkowe osoby: Jensa Bergenstena, Daniela Kaplana, Jakoba Porsera oraz Markusa Toivonena. Plany spółki Perssona


Question: jak rozwijało się pismo?

Answer: Pismo ewoluowało od najstarszego stadium – piktografii, poprzez ideografię, pismo analityczne, aż do najmłodszego – pisma fonetycznego.

Context: Pismo – system umownych znaków graficznych, za pomocą których przedstawiany jest język mówiony. Jako jeden z ludzkich wynalazków intelektualnych jest środkiem porozumiewania się oraz odzwierciedleniem mowy i myśli. Zanim powstało pismo, do przekazywania mowy służyły obrazki, różne środki mnemotechniczne oraz zrozumiałe dla danej społeczności, przedtem uzgodnione i odpowiednio spreparowane, symbole. Pismo ewoluowało od najstarszego stadium – piktografii, poprzez ideografię, pismo analityczne, aż do najmłodszego – pisma fonetycznego. == Historia pisma jako dziedzina naukowa == Pismo jest głównym środkiem przekazu dorobku cywilizacyjnego. Historia pisma nie jest odrębną dyscypliną naukową, stanowi jedynie element pomocniczy takich dziedzin, jak: epigrafika – nauka, zajmująca się odczytywaniem i interpretacją inskrypcji, wyrytych w materialne twardym (np. w kamieniu), paleografia – dziedzina, zajmująca się badaniem tekstów, pisanych farbą


Question: kiedy powstał kanał augustowski?

Answer: O budowie Kanału Augustowskiego zdecydowano w celu ominięcia pruskich komór celnych przy tranzycie zboża do Gdańska, w trakcie polsko-pruskiej wojny celnej.

Context: wycofano w 2010 w celu poprawienia). Kanał Augustowski włączony został w Europejski Szlak Tematyczny Transport i Komunikacja, będący częścią Europejskiego Szlaku Dziedzictwa Przemysłowego. O budowie Kanału Augustowskiego zdecydowano w celu ominięcia pruskich komór celnych przy tranzycie zboża do Gdańska, w trakcie polsko-pruskiej wojny celnej. == Informacje ogólne == Długość kanału: 101 km, w tym 82 km w granicach Polski. Kanał, oprócz śluz, których jest 18, tworzą: * Netta (w górnym biegu od źródła do jeziora Necko – Rospuda) – rzeka w północno-wschodniej Polsce, prawy dopływ Biebrzy, dł. 102 km, dorzecze 1336 km². Źródła w pobliżu jez. Rospuda, przepływa przez jez. Garbaś, Sumowo, Bolesty i Necko. * Czarna Hańcza – największa rzeka Wigierskiego Parku Narodowego oraz jedna z ważniejszych rzek Suwalszczyzny.


Question: kiedy podpisano konstytucje?

Answer: 16 lipca 1997 roku

Context: zakończyły się na początku 1997 roku. 2 kwietnia 1997 roku, po długotrwałej dyskusji, została ona przyjęta przez Zgromadzenie Narodowe (451 głosów za, 40 przeciw, 6 wstrzymujących się), które uwzględniło większość poprawek prezydenta. 25 maja 1997 odbyło się referendum, w którym społeczeństwo większością 53,45% głosów opowiedziało się za przyjęciem Konstytucji. Frekwencja w referendum wyniosła 42,86%. 16 lipca 1997 roku prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Aleksander Kwaśniewski podpisał tekst Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i zarządził jej opublikowanie w Dzienniku Ustaw. 16 lipca 1997 roku ukazał się Dziennik Ustaw Nr 78 z tekstem Konstytucji. 17 października 1997 roku Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej weszła w życie po 3 miesiącach od daty jej ogłoszenia (art. 243 nowej konstytucji). Jednocześnie straciły moc obowiązujące nadal niektóre przepisy Konstytucji PRL z 22


Question: kto wygrał mistrzostwa w siatkówce 2022?

Answer: reprezentacją Włoch

Context: Mistrzostwa Świata w Piłce Siatkowej Mężczyzn 2022 – 20. edycja międzynarodowego turnieju siatkarskiego, mającego na celu wyłonienie najlepszej reprezentacji narodowej na świecie, zorganizowana pod egidą FIVB od 26 sierpnia 2022 do 11 września 2022 przez Polskę i Słowenię. Tytułu mistrzowskiego broniła reprezentacja Polski, która przegrała w finale 1:3 z reprezentacją Włoch, która zdobyła go po 24 latach przerwy i po raz czwarty w historii. Zgodnie z decyzją FIVB pierwotnie turniej miał się odbyć w Rosji. Pod koniec lutego 2022 r., w związku z inwazją Rosji na Ukrainę, pojawiły się oczekiwania, by - w ramach sankcji - organizacja mistrzostw została temu państwu odebrana. Początkowo FIVB nie wyraziła na to zgody ogłaszając, że "„FIVB uważa, że sport powinien zawsze pozostawać oddzielony od


Question: do czego służą przyssawki pijawki?

Answer: Przyssawki służą pijawkom do przytwierdzenia się do podłoża, a gatunkom krwiopijnym wyłącznie do wbicia się pod skórę ofiary.

Context: umięśnionej gardzieli i przełyku. Przyssawki służą pijawkom do przytwierdzenia się do podłoża, a gatunkom krwiopijnym wyłącznie do wbicia się pod skórę ofiary. W ubarwieniu ciała dominują odcienie brązu i zieleni z domieszką czerni. == Biologia i ekologia == W wodzie pijawki pływają falistymi, wężowymi ruchami. Po lądzie, po dnie zbiornika lub podwodnych roślinach kroczą ruchem podobnym do ruchu gąsienic motyli miernikowców, przemieszczając się przy pomocy terminalnych przyssawek. Wysuwają ciało do przodu, przyczepiają się przednią przyssawką do podłoża i podkurczają pod siebie resztę ciała. Pijawki żywią się wyłącznie pokarmem zwierzęcym. Znaczna ich część to gatunki pasożytnicze, odżywiające się płynami ustrojowymi swych żywicieli – krwią kręgowców lub płynami ustrojowymi bezkręgowców. Są okresowymi lub stałymi pasożytami zewnętrznymi, rzadziej wewnętrznymi. Pozostałe to gatunki drapieżne,


Question: kto wynalazł wycieraczki samochodowe?

Answer: Mary Anderson oraz Irlandczykowi Jamesowi Henry'emu Apjohnowi, w 1911 kapitanowi Gladstone'owi Adamsowi, a w 1917 Charlotte Bridgwood. Jedną z osób, którym przypisuje się ten wynalazek, był Polak, Józef Hofmann (1876–1957)

Context: Wycieraczka – element wyposażenia samochodu albo innego pojazdu wyposażonego w przednią szybę (tramwaj, autobus, trolejbus, lokomotywa, pociąg, samolot, a także statek, prom, barka, koparka, ładowarka, kombajn albo ciągnik rolniczy), mający za zadanie ścieranie z niej deszczu, mżawki, gradu, śniegu i błota podczas jazdy. Pierwsze projekty pojawiły się na początku XX wieku, w 1903 patent został przyznany Mary Anderson oraz Irlandczykowi Jamesowi Henry'emu Apjohnowi, w 1911 kapitanowi Gladstone'owi Adamsowi, a w 1917 Charlotte Bridgwood. Jedną z osób, którym przypisuje się ten wynalazek, był Polak, Józef Hofmann (1876–1957), którego pomysł wdrożony został do seryjnej produkcji w fabryce Forda. == Budowa i działanie == Najczęściej stosowana konstrukcja to długi cienki pasek gumy, zwany piórem, rozciągnięty na metalowym lub plastikowym uchwycie, który przesuwany jest


Question: kiedy zorganizowano igrzyska olimpijskie?

Answer: od 6 do 15 kwietnia 1896 roku.

Context: Letnie Igrzyska Olimpijskie 1896, oficjalnie znane jako Igrzyska I Olimpiady – wielosportowe zawody, które miały miejsce w Atenach od 6 do 15 kwietnia 1896 roku. Oficjalnego otwarcia dokonał król Grecji Jerzy. Były to pierwsze igrzyska olimpijskie od czasów starożytnych (cesarz Teodozjusz I Wielki w 393 roku wydał zakaz organizowania igrzysk, m.in. przez szerzące się wówczas pogaństwo). Ateny wybrano na gospodarza igrzysk podczas kongresu zorganizowanego w czerwcu 1894 roku w Paryżu przez francuskiego historyka i pedagoga Pierre’a de Coubertina, pomysłodawcy nowożytnej idei olimpijskiej. Na tym samym kongresie utworzono również Międzynarodowy Komitet Olimpijski, którego pierwszym przewodniczącym został Grek Dimitrios Wikielas. Pomimo wielu problemów, m.in. krótkiego czasu na przygotowanie obiektów sportowych, późno wysyłanych zaproszeń (te wysyłano do poszczególnych krajów dopiero w grudniu 1895)


Question: gdzie urodził się fryderyk chopin?

Answer: w Żelazowej Woli

Context: Fryderyk Franciszek Chopin (), forma spolszczona: Szopen (ur. 22 lutego lub 1 marca 1810↓ w Żelazowej Woli, zm. 17 października 1849 w Paryżu) – polski kompozytor i pianista. Od października 1831 roku mieszkał we Francji. Jest uważany za jednego z najwybitniejszych kompozytorów romantycznych, a także za jednego z najważniejszych polskich kompozytorów w historii. Był jednym z najsłynniejszych pianistów swoich czasów, często nazywany "poetą fortepianu". Elementem charakterystycznym dla utworów Chopina jest pogłębiona ekspresja oraz czerpanie z wzorców stylistycznych polskiej muzyki ludowej. Z okazji 150-lecia urodzin Fryderyka Chopina uchwałą Rady Państwa z 8 maja 1958 rok 1960 został ogłoszony Rokiem Chopinowskim. Z okazji jubileuszu 200-lecia urodzin Chopina zarówno uchwałą Sejmu RP z 9 maja 2008, jak i uchwałą Senatu RP z 7


Question: na jakim instrumencie grał jankiel?

Answer: Jankiel gra na cymbałach tylko przez chwilę, co stanowi jedynie wstęp do pełnoorkiestrowej formy Poloneza.

Context: materiał na osobny film. To by rozbiło całą dramaturgię." – Wojciech Kilar W filmie Jankiel gra na cymbałach tylko przez chwilę, co stanowi jedynie wstęp do pełnoorkiestrowej formy Poloneza. Cymbały Jankiela na ścieżce dźwiękowej odgrywała artystka folkowa, perkusistka i cymbalistka Marta Maślanka-Stanisławska Utwór został wykonany z okazji inauguracji polskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej, ale także dwustulecia rozpoczęcia akcji „Pana Tadeusza”. Prapremiera utworu odbyła się 3 lipca w Filharmonii Narodowej w Warszawie dla upamiętnienia 200. rocznicy przyjazdu Tadeusza do Soplicowa, wątku rozpoczynającego akcję poematu Adama Mickiewicza. W prawykonaniu „Koncertu Jankiela” wystąpiła orkiestra Sinfonia Varsovia z udziałem cymbalistów z białoruskiego zespołu Wasilinki z Białoruskiej Państwowej Akademii, a poprowadził dyrygent Marc Minkowski. Kompozytor świadomie zrezygnował w swojej wersji „Koncertu Jankiela” z podążania


Question: co to planety?

Answer: Planeta – zgodnie z definicją Międzynarodowej Unii Astronomicznej – obiekt astronomiczny okrążający gwiazdę lub pozostałości gwiezdne, w którego wnętrzu nie zachodzą reakcje termojądrowe, wystarczająco duży, aby uzyskać prawie kulisty kształt oraz osiągnąć dominację w przestrzeni wokół swojej orbity.

Context: Planeta – zgodnie z definicją Międzynarodowej Unii Astronomicznej – obiekt astronomiczny okrążający gwiazdę lub pozostałości gwiezdne, w którego wnętrzu nie zachodzą reakcje termojądrowe, wystarczająco duży, aby uzyskać prawie kulisty kształt oraz osiągnąć dominację w przestrzeni wokół swojej orbity. W odróżnieniu od gwiazd, świecących światłem własnym, planety świecą światłem odbitym. Planety dzielone są na dwie kategorie: duże gazowe olbrzymy o małej gęstości oraz mniejsze planety skaliste. Według definicji IAU, w Układzie Słonecznym znanych jest 8 planet: cztery wewnętrzne – Merkury, Wenus, Ziemia, Mars i cztery zewnętrzne – Jowisz, Saturn, Uran i Neptun. Z wyjątkiem Merkurego i Wenus, wokół każdej z nich krąży jeden lub więcej księżyców. Do 26 grudnia 2017 roku "Encyklopedia pozasłonecznych układów planetarnych" stwierdzała istnienie 3727 planet pozasłonecznych. ==


Question: kim był sabała?

Answer: Sabała lub Sabalik, właśc. Jan Krzeptowski (ur. 26 stycznia 1809 w Kościelisku, zm. 8 grudnia 1894 w Zakopanem) – polski góral, honorowy przewodnik tatrzański, muzykant, myśliwy, gawędziarz i pieśniarz.

Context: Sabała lub Sabalik, właśc. Jan Krzeptowski (ur. 26 stycznia 1809 w Kościelisku, zm. 8 grudnia 1894 w Zakopanem) – polski góral, honorowy przewodnik tatrzański, muzykant, myśliwy, gawędziarz i pieśniarz. Przydomki „Sabała”, „Sablik”, „Faktor”, „Kozica” i „Koziar” pozwalały orientować się w rozległych koligacjach rodów góralskich, które nosiły te same nazwiska (wciąż występują w rodzinach góralskich). Krzeptowski jest nazwiskiem przybranym – wcześniej zarówno Jan, jak i jego bracia nosili nazwisko Gąsienica. == Życiorys == W młodości był kłusownikiem, a podobno także zbójnikiem. Po upadku powstania chochołowskiego, w którym brał udział, przez krótki czas siedział w austriackim więzieniu. Korzystał także gościnnie w tym okresie z kryjówek Tomasza Tatara. Porzuciwszy myślistwo, nie osiadł na gospodarstwie, lecz zajął się gawędziarstwem i muzykowaniem. Z tego powodu


Question: czyim synem był orfeusz?

Answer: boga Apollina albo trackiego boga Ojagrosa i muzy Kalliope.

Context: Orfeusz (gr. "Orpheús", łac. "Orpheus") – w mitologii greckiej tracki śpiewak i poeta, twórca orfizmu. Uchodził za syna boga Apollina albo trackiego boga Ojagrosa i muzy Kalliope. Wymienia się go niekiedy jako władcę jednego z ludów tej górzystej krainy. Uważany za największego śpiewaka, muzyka i poetę greckiego. Wtórował on swej pieśni grą na lirze lub kitarze, którą ulepszył, powiększając liczbę jej strun z siedmiu do dziewięciu. Mity wspominają o cudownym oddziaływaniu śpiewu Orfeusza. Jego muzyka oddziaływała nie tylko na ludzi: mogła ona uśmierzać huczące fale morza i sprawiała, że ku śpiewakowi pochylały się drzewa, a dzikie bestie szły za nim łagodne jak baranki. Orfeusz jest również uważany za twórcę orfizmu, mistycznego nurtu religijnego, którego głównym elementem była wiara w wędrówkę


Question: które jednostki i grupy społeczne uznano za potencjalnie niebezpieczne dla republiki?

Answer: Ustawa wyszczególniała jako potencjalnych wrogów rewolucji (podejrzanych) wszystkich księży odmawiających złożenia przysięgi na konstytucję cywilną kleru, byłych arystokratów oraz ich rodziny, rodziny emigrantów, spekulantów, oficerów podejrzewanych o niedostateczną lojalność wobec republiki, a także każdego, kto swoim zachowaniem, poglądami wyrażonymi w mowie lub piśmie mógł budzić podejrzenia o popieranie monarchii lub federalizmu (tj. żyrondystów).

Context: Dekret o podejrzanych (fr. "Loi des suspects") – dekret Konwentu Narodowego przegłosowany 17 września 1793. Rozpoczynał on fazę zaostrzonych represji wymierzonych w przeciwników rewolucji. Autorami projektu dekretu byli jakobini Philippe-Antoine Merlin de Douai i Jean-Jacques-Régis de Cambacérès. Ustawa wyszczególniała jako potencjalnych wrogów rewolucji (podejrzanych) wszystkich księży odmawiających złożenia przysięgi na konstytucję cywilną kleru, byłych arystokratów oraz ich rodziny, rodziny emigrantów, spekulantów, oficerów podejrzewanych o niedostateczną lojalność wobec republiki, a także każdego, kto swoim zachowaniem, poglądami wyrażonymi w mowie lub piśmie mógł budzić podejrzenia o popieranie monarchii lub federalizmu (tj. żyrondystów). W odróżnieniu od wcześniejszych aktów prawnych poruszających kwestię „podejrzanych”, ustawa ta nie tylko zalecała szczególny nadzór nad nimi, ale wręcz obligowała do dokonania ich natychmiastowych aresztowań. Zasada ta została jeszcze


Question: kiedy został wyemitowany pierwszy odcinek serialu świat według kiepskich?

Answer: 16 marca 1999

Context: Świat według Kiepskich – polski serial komediowy emitowany na antenie Polsatu od 16 marca 1999 do 16 listopada 2022 i produkowany przez ATM Grupę. Był jednym z najdłużej emitowanych polskich seriali. Serial piętnował różne wady (wulgaryzmy, lenistwo, egoizm, alkoholizm, patologie, apatie, chamstwo) oraz stereotypowy model życia polskiej rodziny, posługując się prostym humorem i zabawnym językiem bohaterów. Serial był emitowany również na Ukrainie jako "Sprawy Kiepskich" () przez ICTV, a w 2010 doczekał się tam własnego odpowiednika nazwanego "Niepruchi". W czerwcu 2022 telewizja Polsat poinformowała o zakończeniu produkcji serialu. == Fabuła == Serial opowiada o perypetiach życiowych rodziny Kiepskich i ich sąsiadów, mieszkających w starej kamienicy na osiedlu Kosmonautów, przy ulicy Ćwiartki 3/4 we Wrocławiu. Bohaterowie starają się zdobyć pieniądze najmniejszym


Question: jakie panstwo wygralo eurowizje 2021?

Answer: zespół Måneskin, reprezentanci Włoch

Context: 65. Konkurs Piosenki Eurowizji odbył się 18, 20 i 22 maja 2021 w hali Ahoy w Rotterdamie. Koncerty zorganizowała Europejska Unia Nadawców oraz holenderscy nadawcy publiczni: AVROTROS, Nederlandse Omroep Stichting (NOS) oraz Nederlandse Publieke Omroep (NPO). Był to piąty konkurs, który odbył się w Holandii. Finał konkursu wygrał zespół Måneskin, reprezentanci Włoch z piosenką „Zitti e buoni”, za którą otrzymali łącznie 524 punkty w głosowaniu jurorów i telewidzów. == Lokalizacja == === Miejsce organizacji konkursu === Holenderska telewizja otrzymała prawa do organizacji 65. Konkursu Piosenki Eurowizji po konkursie w 2019, dzięki wygranej Duncana Laurence’a, reprezentanta Holandii. Nadawca początkowo miał zorganizować konkurs w 2020, został on jednak odwołany z powodu pandemii COVID-19. 16 maja 2020 podczas programu Światło dla Europy ogłoszono,


Question: kiedy były pierwsze wolne wybory w polsce?

Answer: Wybory parlamentarne w Polsce w 1991 roku – odbyły się 27 października i były to pierwsze w Polsce po II wojnie światowej całkowicie wolne wybory parlamentarne, gdyż wybory w 1989 były tylko częściowo wolne.

Context: Wybory parlamentarne w Polsce w 1991 roku – odbyły się 27 października i były to pierwsze w Polsce po II wojnie światowej całkowicie wolne wybory parlamentarne, gdyż wybory w 1989 były tylko częściowo wolne. Walka o wszystkie mandaty poselskie (460) i senatorskie (100) miała charakter otwarty i demokratyczny. Wybory te zakończyły się zwycięstwem Unii Demokratycznej. Polska stała się jednym z ostatnich państw tzw. bloku wschodniego, w którym przeprowadzono wolne wybory. W wyniku wyborów do Sejmu weszło 29 komitetów, z czego 11 posiadało zaledwie jednego posła. Fragmentacja sceny politycznej spowodowała destabilizację, która spowodowała zmiany w ordynacji wyborczej w następnych wyborach parlamentarnych. == Tło wyborów == Między rokiem 1928 a 1989 w Polsce nie było wolnych wyborów. System partyjny po II wojnie


Question: iloma taliami gra sie w pokera?

Answer: najczęściej 1 talią składającą się z 52 kart (choć możliwa jest także gra kilkoma taliami)

Context: Poker – gra karciana, rozgrywana najczęściej 1 talią składającą się z 52 kart (choć możliwa jest także gra kilkoma taliami), której celem jest wygranie pieniędzy (lub żetonów w wersji sportowej) od pozostałych uczestników dzięki skompletowaniu najlepszego układu lub za pomocą tzw. blefu. Nie ma ograniczenia liczby graczy przy jednym stole, ale ze względów praktycznych nie gra się w więcej niż dziesięć osób. == Historia == Historia pokera nie jest jednoznaczna. Jako pierwszy grę tę opisał Jonathan H. Green w 1834 roku w książce J. HIldretha z 1836 roku pod tytułem „Kampanie Dragoon do Gór Skalistych”. Dwa późniejsze dzieła literackie wskazują jednak, że gra mogła być znana jeszcze przed 1829 rokiem. Wspomnienia o pokerze w swoich zapiskach zawarł Jonathan H. Green


Question: ile osób zostało odznaczonych orderem orła białego?

Answer: 25

Context: Duda odznaczył wówczas pośmiertnie Orderem Orła Białego 25 polskich przedstawicieli kultury, nauki, sportu, działaczy politycznych, społecznych i religijnych. Według informacji medialnych przyjęcia Orderu Orła Białego odmówił w 1994 Jerzy Giedroyc (postanowienie o nadaniu mu tego orderu nie zostało formalnie wydane). Przyjęcia przyznanych pośmiertnie przez Aleksandra Kwaśniewskiego orderów odmówiły rodziny Kazimierza Pużaka (1996) i Zbigniewa Herberta (1998). Nadane wówczas ordery zostały przekazane przedstawicielom ich rodzin dopiero przez Lecha Kaczyńskiego, odpowiednio w 2009 i w 2007. == Prezydenci i statystyka odznaczeń == == Odznaczeni Polacy == === Przez Lecha Wałęsę === === Przez Aleksandra Kwaśniewskiego === === Przez Lecha Kaczyńskiego === === Przez Bronisława Komorowskiego === === Przez Andrzeja Dudę === == Odznaczeni cudzoziemcy == === Przez Lecha Wałęsę === === Przez