Kanggo wong tuwa sing kawit duweni bayi, bakalan seneng tur kadhang kuwatir. Amarga iki dadi pengalaman pertama kanggo ngeramut bayi, wong tuwa mesti bingung lan akeh wedine. Saliyane nyepakna perlengkapane bayi, wong tuwa uga kudu siap mental lan pengetahuan kanggo ngeramut bayi. Nanging ora perlu wedi amarga kabeh pengetahuan iku bisa dipelajari liwat internet utawa takok ning kaluwarga. Salah siji tuladhane yaiku babagan bayi iku sensitif banget. Kulite isih rentan, dadi kudu dipastikna yen tangane resik sadurunge gendong utawa nyekel bayi. Nomer loro babagan ngeneng-eneng bayi nalika nangis. Wong tuwa uga kudu ngerti iku ngangis luwe apa nangis amarga ngantuk. Sing penting kanggo wong tuwa yaiku ora perlu wedi lan kudu yakin wae.


Awak dhewe ora perlu wedi kelelep. Soale, semakin awak dhewe wedi kui, semakin awak dhewe gampang kelelep. Bayangke wae ono jasad neng tengah kolam utowo neng sungai. Mayate kui kan ora tenggelem nanging tetep ngambang. Artine kui yen awak dhewe pasrah, awak dhewe iso ngambang tanpa ngelakoe opo-opo. Awak dhewe juga kudu iling yen awak dhewe kui duwe pelampung alami, yaiku paru-parune awak dhewe. Paru-paru kui isine angin lan iso ngewangi ben awak dhewe iso ngapung neng jero banyu. Yen awak dhewe ora wedi lan pikirane awak dhewe tetep kalem, awak dhewe ora bakal kelelep. Awak dhewe dadi iso gerake sikil lan tangane awak dhewe. Salah sijine kunci ben awak dhewe tetep ngambung kui, awak dhewe tetep gerak neng jero banyu. Gampangane mirip-mirplah koyo ngepit.


Jumbul polahe menang undian saiki wes dadi perkoro sing dianggep biasa karo wong-wong. Tapi asline gawe jumbul nang wong sing oleh undian iku sing perlu dieroi ambek wong-wong sing menang. Menang undian iku asline wes dirancang ambek wong sing ngadakno undian soale saiki undian iku mesti digawe alat promosi kantor utowo program sing ate di dol nang masyarakat. Dadi iso ngapekno kantor utowo perusahaan sing ngadakno undian maeng. Iku munu ancene carane kantor ambek perusahaan sing pengen ngenalno nang wong-wong akeh ambek produke sing anyar terus biaya sing ditokno ora sepiro akeh soale wong-wong mesti bakal moro daftar kanggo melok undian.


Komunikasi marang karyawan kuwi salah siji babagan sing penting amarga komunikasi iki bisa mbangun kerja tim sing apik. Kanggo wong sing kurang kepemimpinane, mesti salah siji kasus sing ana yaiku babagan komunikasi sing kurang apik. Padha karo ngomong menyang anak, ngomong menyang karyawan sing dipimpin iki kudu jelas amarga omongan sing jelas iki ngaruh marang kinerja para karyawan. Banjur, dadi pemimpin iki kudu paham babagan emosi karyawan ben ora gampang meledak lan uga ora gampang ngewenehi prasangka sing elek ben ora dirasani ning mburi lan karyawan bisa kerja tanpa rasa wedi. Amarga kuwi, ayo akeh-akeh belajar babagan komunikasi ning penggawean.


Wingi pas delok omah sing ate dikontarki bocah-bocah sing ate praktek lapangan nang daerah kota Gadis, tibake moro-moro pas buka lawang akeh coro sing metu teko duwur terase. Nah aku ambek koncoku yo gaok lah kok iso ono coro akehe koyok ngunuku, paling omahe ora tahu diresiki. Tapi pas delok pak kepala desa sing ngeterno mrono, wonge ngomong nag iku ancene ora dinggoni sak tahun polahe wonge iku lungo adoh. Nah koncoku sing delok ngunuku maeng langsung metu ambek koyok kudu mutah polahe jijik ambek jember ambek perkoro iku. Mari ngunu aku yo metu soale yo rodok jijik ambek iku maeng. Nag siji, loro yo ora masah tapi iku paling ono sekitar sak pakan sing garai mangkel.


Biyan wis umur 20 taun. Biyasane nalika ulang taun, Biyan arang ngerayakna amarga Biyan ngerasa wis gedhe lan ora perlu kanggo ngerayakna ulang taun iku. Nanging pas tanggal 2 Februari tepak ulang taune Biyan, dheweke kaget pol amarga nalika mlebu kamar wis ana kabeh kanca cedhake karo nggawa kue lan balon. Dina iku proses kancane kanggo ngerayakne ulang taune Biyan apik banget. Nomer siji, Biyan dichat kanggo ora mulih dhisik sawise kuliah. Ana kancane sing ngancani Biyan kanggo pancet ana ing kampus. Nomer loro, ora ana sing ngucapno ulang taun ning Biyan, dadine dheweke ngerasa kabeh padha lali lan Biyan ora curiga apa-apa. Terakhir, kabeh kancane uga biasa wae yen ketemu Biyan ora ngetarani yen meh ngewehi kejutan.


Kadhang akeh gawean ning kantor iki marai emosi ora stabil lan bisa marai mangkel tanpa alasan sing jelas. Stres kuwi ketumpuk lan bisa marai njangget ning ati lan bisa ngerusak urip sosial ning jabane gawean. Wong sing rawan kena emosi sing ora stabil iki butuh ngopeni awake dhewe ben ora ngerasa stres lan marai beban ning gawean. Miturut para ahli psikologi, cara kanggo ngilangi stres kerja yaiku nemokake pola kerja sing cocok kanggo awak dhewe. Pola kerja kuwi banjur digawe patokan lan awak dhewe kudu ngerti kapan jam kerja aktif uga jam istirahat. Ngenali awak dhewe kuwi paling penting sak durunge mulai kerja ben ora ana stres kaya iki.


Roso wedi pas ngelakoni doso iku yo wes lumrah ambek wes mesti bakal kedaden nang uwong nag ancene wong iku maeng apik. Dosa dewe iku artine yo macem-macem ono sing ngarteni nag doso iku termasuk perkoro sing ancene dilanggar ambek wong nag aturane pengeran. Nah pelanggaran iku maeng yo akeh ae wujute ono sing gelakno uwong, ono sing marakno wong ngamuk, pokoke iku sing dadekno perkoro elek iku sing jenenge dosa. Terus ciri-cirine yaiku nag awakmu mari ngelakoni iku biasane atine iku ngeroso salah, iku jenenge dosa, Tapi nag ancene wong iku seneng ngelakoni doso yo biasane wes ora iso ngerasakno koyok ngunuku maeng mergane wes ketutup karo kebiasaan sing elek maeng.


Pas aku ambek konco-konco sak kelas pengen munggah bareng nang salah sijine gunung sing ono nag Jawa Timur, tibake ono wong sing kondo nag pas ulan-ulan iku gak oleh mungga disek soale ono pembersihan lingkungan daerah kono. Dadi kabeh sing pengen munggah gunung ora oleh munggah disek kejobo nag wes dibuka. Moro-moro koncoku teko ambek ngamuk-ngamuk ora jelas, ditakoni opo jawabe opo, jarene koncoku sing sijine "ancene areg iki gak jelas, wes barno engko nag pikire wes urip lak ngomong dewe". Mari ngunu koncoku sing ngamuk gak jelas maeng takok "sido budal kapan munggahe". Karo koncoku sijine dijawab "rong ulan engkas, soale isek ditutup".


Neng Internet kui akeh video-video prank. Salah sijine sing iso marai ngakak banget kui pas delok video neng mini market. Posisi kamerane ngarah neng sing tuku, meja kasir, lan lawang.  Sing dadi aktor iki si kasire lan sing arep digarapi kui pelanggane. Neng duwur meja kasir kui ono pentungan baseball. Si kasir kui sengaja nibake pentungan kui neng arah pelanggane. Pelanggane jupuk pentungane kui. Ngerti-ngerti lampune mati, sedelo ruangane kui peteng dedet. Pas mati lampu kui, si aktorne gentenan karo wong liyo sing diekete tali lan ditutup mulute. Nah, pas kui aga ono polisi sing teko. Sing pelanggane kui kaget, delok polisi kui. Dheweke bingung arep jelaskene koyo piye.


Macet ing Jakarta sayah suwi sayah nemen. Perjalanan sing sakjane bisa dilewati mung 30 menit yen macet bisa nganti 2 jam. Apa maneh yen wayahe jam mulih kerja kira-kira jam 5 sore nganti jam 8 bengi. Ing jam semene, wong-wong rasane kudu muntab lan muring-muring kabeh amarga kudu ngadepi macete Jakarta sing kaya ngene. Meh ora mulih ya piye, yen mulih kok ya kudu nerjang macet sing bisa nggarai wong ora duweni semangat urip. Senajan wis akeh banget kendaraan umum sing dioperasikna, nanging macete Jakarta isih dadi PR kanggo kabeh pamrentah amarga isih angel banget kanggo diurai. Mulane kabeh stakeholder kudu kerja sama kanggo ngatasi kemacetan iki.


Yen ono tikus utowo curut neng omah kui iso dadi tanda yen omahe dhewe kui ora resik. Nanging yen wis diresiki, durung tentu tikus kui bakal lungo seko omahe dhewe. Awak dhewe kudu ngelakoke sesatu supoyo tikus lan curut kui ora ono meneh neng omah awak dhewe. Ono beberapa cara sing iso awak dhewe lakoke. Sing kesiji, awak dhewe iso nangkep tikus kui nganggo perangkap tikus. Awak dhewe gari ngekei umpan sing disenengi tikus kui neng jerone. Pas tikus wis mlebu, perangkape kui bakal nutup dhewe. Sing keloro, awak dhewe iso nganggo lem tikus. Leme kui awak dhewe delehke neng panggon-panggon cilik neng omah sing kiro-kiro bakal diliwate khewan kui. Sing ketelu, awak dhewe iso nganggo racun tikus.


Besty njaluk sepura ing kanca-kancane amarga wis ngomong sing ora-ora. Dheweke salah paham karo kanca-kancane. Nalika Besty njaluk sepura, raine ketok ngempet nangis. Mripate wis abang banget, luhne wis meh ndredes. Tangane lan sikile ora bisa mandeg anggone obah wae nandakake Besty wedi banget. Drijine nutuk meja kanggo cara supaya dheweke bisa ngilangi rasa ndredege. Kancane padha ngerti lan akhire ngongkon Besty tenang wae. Ora perlu wedi kaya ngono amarga iku mung salah paham. Sawise ngomong dawa, Besty akhire bisa lega kanggo nangis lan ngomong yen dheweke sedih banget amarga wis keliru lan ujunge nyalah-nyalahke kanca-kancane.  Besty janji ora bakal mbaleni kedadean kaya ngene maneh.


Rem blong kuwi masalah sing bisa kedadean ning kabeh jenis kendaraan amarga rem blong iki penyebabe uga macem-macem lan baru bisa diprediksi yen pas ana ning bengkel. Rem blong iki ora mung kerana kabel rem iki sengaja dipedhot, nanging uga kerana kabel rem sing aus maarga kurang perawatan motor kaya ngewenehi minyak rem. Kamangka, motor angel disetir. Rem blong iki uga penyebabe ana kesalahan ning mesin, apa maneh mesin kendaraan sing digawe iki jarang dicek lan uga beban kerjane gedhe banget. Kamangka, yen isih duwe kendaraan, ayo sing sregep ngecek lan servis amarga servis iki bisa ngurangi risiko kecelakaan saka kendaraan sing jarang diopeni.


Abrasi iku salah siji bencana alam sing onok nang Indonesia. Abrasi iku suatu peristiwa pengikisan tanah sing disebabno ambek gelombang banyu laut ambek onoke pasang surut banyu laut. Gelombang banyu iku sifate ngerusak. Dadi nek garis pantai iku kenek gelombang laut terus terusan, yo marakno garis pantai iku tambah menyusut. Nek garis pantai tambah menyusut, daratan yo isok dadi menyusut sisan. Penyusutan iku mau isok marakno lingkungan, ekosistem, ambek penduduk sekitar pantai ngalami kerugian. Salah siji solusi gawe ngatasi abrasi iku dengan ngelestarikno pohon bakau. Pohon bakau iku nduwe fungsi gawe nyangkal banyu laut, dadi gelombang laut sing kenek garis pantai iku gak sampe ngerusak. Dadi gawe awakmu kabeh, ayo mulai lestarikno hutan bakau sing onok nang sekitaran Pantai.


Telono sing moro-moro suwek, iku ancene ngisine wong, opo maneh nag kedaden nang ngarepe wong akeh yo tambah isine pol. Koncoku iku tau ngalami perkoro ngunuku pas deke iku dikongkon maju nang ngarepe bocah-bocah sak kelas polahe deke iku kari olehe mlebu maeng. Nah teke iku dikongkon skotjump karo gurune. Pas deke oleh peng limo moro-moro telonone suwek nang mestake, nah bocah-bocah sing ngerti iku yo langsung guyu kabeh mergo jaren bocah-bocah iku termasuk perkoro sing guyokno. Tapi jarene koncoku sing ngalami perkoro iku maeng yo jelas dadi perkoro sing paling ngisine mergo wes telonone suwek atek nang ngarepe bocah akeh menisan.


Coro utowo karlak ancene kadang jemberi kadang ora, sing jemberi iku nag kadang coro iku maeng iku nguyo ambek marakno ambu sing ora enake megilan mergo ambune iku koyok piye ngunu. Terus nag sampek kenek kulit awake menungso mesti dadekno gatel ambek borok sing marakno gudiken. Iku yo termasuk perkoro sing jengkeli ambek sing mangkelno mergo iku maeng. Nah sing jenenge coro iku biasane mesti akeh gandengane nag wes obo manggon nang omah, ora mok siji tok, tapi mesti sak pirang-pirang sing dadekno sing delok ae lo mangkel opo maneh kenek corone maeng yo tambah getinge megilan. Mangkane nag iso omah iku yo diresiki ben ora marakno akeh corone maeng.


Teko kamus Cambridge, stalker iku wong sing secara ilegal ngetuti ambek nguwasi uwong ndek jangka wektu tertentu. Perbuatan sing dilakoni stalker iku diarani stalking utowo penguntitan. Stalking iki didefinisikno dadi aktivitas ngetuti uwong, termasuk nguwasi, sering nekani panggon sing sering dikunjungi karo wong iku mau. Mulai teko omah, panggon de’e kerjo, panggon de’e dolen, dan liyane maneh. Stalking iki sisan dilakoni gawe meden medeni korbane. Tindakan iki sengojo dilakoni meneng-meneng ben korban iku gak ndang cepet nyadare. Biasane tindakan stalking sing meden-medeni iku mulai nelpon nganggo nomer sing gak dikenal, ngirim pesan nang media sosiale korban, ninggalno catetan nang mobile korban, ngirimi hadiah hadiah aneh nang korban, dan onok sing liyane maneh.


Isin nag diguyu ambek bocah sak kelas iku ancene wes lumrah ambek biasa dirasakno bocah sing ancene ngelakoni perkoro sing ora pantes nag dilakoni. Nah kanggo perkoro iku maeng contohne koyok turu nang kelas, terus diguga ambek gurune, terus kleru jawab polahe diukum akhire diguyu bocah sak kelas. Nah perkoro-perkoro iku maeng ancene gelek kedaden. Nah sing garai isin ora kok mergo iku tok tapi mergo penggawean sing dilakoni iku maeng termasuk penggawean sing iso marakno martabate iku maeng dadi anjlok ambek biasane akeh bocah maleh ora seneng mergo dianggep dadi pbocah sing sembrono polahe ngelakoni penggawean sing ora pantes dilakoni maeng.


Keluhane akeh arek sekolahan pas ujian boso Indonesia iku males moco teks sing onok nang soal. Jarene arek-arek iku, nek mereka moconi siji-siji teks e yo keburu entek waktu tes e engkok. Wes ngono kadang sek kudu moco ping loro soale teks e angel dipahami. Padahal ngerjakno ngono iku onok taktik e. Sing cukup mbok woco iku kalimat pertama ambek kalimat terakhir teks e. Soale rong kalimat iku biasane wes mencakup isi keseluruhan teks e. Dadi diwoco kalimat pertama ambek kalimat terakhir disik, baru moco soale. Nek onok soal sing gak sesuai ambek kalimat pertama ambek terakhir, baru awakmu nggolek kata kunci sing sesuai ambek sing onok nang soal iku.


Gelotophobia yaiku fobia sing marai penderitane isin, ora gelem, kanthi wedi diguyu wong liya sing ana ning lingkungane. Para penderita gelotophobia iki wedi banget yen diguyu wong lan ngerasa kabeh ngguyune wong kuwi kanggo dekne, padahal mungkin guyonan kuwi kanggo wong liya. Fobia iki bisa kedadian amarga ana trauma dilecehake karo wong rame-rame lan uga bisa amarga sering oleh komentar elek sing ditutupi karo bumbu guyonan. Gelotophobia iki ora bisa mbedhakake ngendi sing guyon ngendi sing mung bahan lecehan. Wong sing kena gelotophobia iki ora percaya karo ketulusan saka wong liya, amarga kudu oleh dukungan saka para ahli kanggo mbalekake rasa percaya kuwi.


Pas aku sholat nang masjid kampus semingguan wingi iku moro-moro ono mbak-mbak iku nablek aku teko guri ambek koncone karo nyelok aku ambek celukan "mas sido mangan opo ora?". Nah pas aku mlengo nang pinggirku, bocah langsung jaluk sepuro ambek raine abang polahe salah nyeluk uwong. Deke langsung mlaku cepet ambek besik-besik karo koncone sing ngomong ora jelas. Tapi sing jelas deke  iku guyu soale ngeroso nag deke salah wong. Nah deke iku guyu ben kenek digawe tomboh isin. Yo ancene sing jenege salah nyelok wong iku isine pol opo maneh iku nag nang panggonan umum koyok maeng yo tambah isine pol. Tapi aku yo ngerteni karo perkoro iku maeng.


Koyoke, akeh wong sing gelek ambek tau ngalampi perkoro salah nyeluk jenenge wong. Nah perkoro iki maeng asline ancene ngisine, opo maneh nag sampek kedaden nang ngarepe wong akeh yakin tambah ngisini pol. Nah sing garai isin jarene koncoku sing tau ngalami perkoro koyok nginiki iku ora kok mergo nyeluke tapi keceleke ikuloh sing marakno harga dirine sing nyeluk iku koyok diidak-idak. Terus ora karoan rasane, opo maneh nag sampek sing diceluk maeng tambah wong seng seje yo tambah ora karoan isine, wes salah nyelok jeneng, wong seje menisan, yo tambah dobele megilan. Yo ancene se marakno isin, tapi ben kenek gawe tombaoh isin, iku nag wes ero salah langsung jaluk sepuro ae.


Aku iku nduwe konco sing puinter pol pas jaman SMA. Saking pinter e, de’e iku entok nilai UNAS paling duwur sak sekolah. Cuma sing marakno aku kaget iku pas de’e gak ndang ketompo nang kabeh kampus. Hal iku marakno de’e kudu gap year dan nyoba tes melbu kuliah maneh tahun ngarep e. Malahan koncoku sing biasa-biasa ae iku isok melbu nang salah siji kampus ternama nang Indonesia. Mergo iku, aku dadi mikir, ancene wong pinter iku sek kalah karo wong bejo. Nek semisal gak onok aspek bejo nang dunyo iki, koncoku sing pinter mau pasti wes isok kuliah dan koncoku sing bejo pasti gak bakal ketrimo nang ndi ae.


Pas wayah pandemi, wong dadi sering banget nganggo masker yen lunga menyang jaba. Penularan pandemi sing ora bisa diprediksi iki marai wong wedi lan gampang jijik yen bubar interaksi karo wong liya, misal kaya kecipratan idu. Wong kuwi langsung reresik lan nganggo alkohol pembersih tangan utawa desinfektan. Nanging sak durunge pandemi, antisipasi iki wis ana dhisik. Awak dhewe ora bakal ngerti penyakit apa sing bisa ditularake wong liya saka cairan kaya idu, getih, lan urin. Kamangka, masker kuwi dadi barang sing penting lan uga bebas didol ning pinggir dalan. Masker iki uga bisa ngelindungi wong saka virus sing ana ning udara.


Sopo ae isok ngerasakno kesepian. Alesan uwong ngeroso kesepian iku yo macem-macem. Siji, gak eruh carane terhubung ambek wong liyo. Biasane mereka iki bingung kate memulai hubungan pertemanan teko endi. Loro, ngeroso wedi ambek hubungan sing intim. Wedi dan gak pingin ketok lemah nang ngarep wong liyo isok marai uwong ngehindari hubungan sing intim. Telu, mengalami berbagai perubahan, contohe pindah-pindah omah. Mereka cenderung fokus adaptasi awak dewe sampe lali bersosialisasi. Papat, ngeroso gak onok sing isok ngerti dan mahami. Sing koyok ngene iki akeh dialami ambek wong sing nduwe trust issue alias angel percoyo nang wong liyo sing berujung nang ngeroso kesepian.


Pas aku kulia semester akhir wingi aku ambek bocah-bocah digawe jumbul ambek koncoku sing biasae paling ketok seneng dewe sak kelas moro-moro raine pucet sekitar telong dinoan. Tapi mari ngunu bocahe moro-moro klengen koyok kudu semopot pas bocah-bocah metu teko kelas, Akhire koncoku karo bocah-bocah sak kelas di gowo nang klinik kampus. Mari dicek, tibake doktere ngomong nag bocahe iku maeng lagi meteng. Nah bocah-bocah sing ngeterno yo jumbul kabeh termasuk aku barnag yo jumbul. Mari ngunu bocahe maeng cerito nag asline bocahe iku wes nikah sekitar petang ulanan. Terus bocahe yo jaluk tolong ojo dikandakno nang bocah-bocah sak kelas.


Yen misale, awak dhewe kui wonge gampang keroso mual pas lagi numpak kendaraan. Awak dhewe iso ngelakoke beberapa hal iki. Timbange awak dhewe mengko mukok neng jero lan gawe wong-wong dadi risih. Sing kesiji, awak dhewe iso turu wae sepanjang perjalanan. Sing keloro, yen awak dhewe angel turu neng dalan, awak dhewe kudu ngombo obat sing ngeredake rasa muale kui. Obate kui biasane ono zat sing marake awak dhewe gampang turu. Nanging misale kui ora berhasil gawe awak dhewe turu, paling ora obat kui tetep marake awak dhewe dadi ora mual. Sing ketelu, nek iso awak dhewe gowo kantong plastik dhewe, yen misale cara siji lan loro ora ono efeke.


Sering banget aku krungu ceritone uwong sing ketinggalan pesawat utowo bus pas kate berangkat. Alesane yo macem-macem, sing kerinan lah, sing kejebak macet lah, dan sing sek beres-beres pas mepet kate berangkat. Iku opo’o penting gawe awakmu sing kate lungo numpak kendaraan gawe siap-siap ket adoh dino. Paling mentok iku awakmu kudu siap kabeh H-1 keberangkatan. Nek awakmu siap-siap ket adoh, awakmu bakal nyiapno sembarangane luwe santai dan gak bakalan onok sing keri. Wes ngono, pas dino keberangkatan, awakmu garek nyangking gawananmu dan berangkat nang Halte utowo Bandara. Nek awakmu siap-siape kemepeten, sing onok kabeh podo kaco dan maleh gopoh kabeh. Wes pegel mergo iku, kemungkinan gawe ketinggalan kendaraan luwe gede.


Nag wong jumbul polahe diarani loro sing iso blaekno awak iku wes ora dadi perkoro sing aneh mane nang uripe menungso. Soale sing garai jumbul maeng iku asline teko perkoro sing ancene ora dikarepno ono nang uripe wong. Terus sing garai jumbul mane yaiku penyakite sing moro-moro metu nang keadaan sing ora tepak blas, contone pas wayai ora duwe duwek moro-moro kenek tipes, akhire wong sing ngadepi ngunuku kan yo mesti jumbul opo maneh keluargane yo tambah jumbule megilan. Soale wayai ora duwe opo-opo tapi kudu ngadepi perkoro sing butoh duwek akeh. Jumbul iku ancene wes ora iso adoh nang uripe menungso soale iku wes gawan teko sing gawe urip.


Katering paling enak pas pesta pernikahan sing tak rasake pas lagi neng hotel Grand Senyum Yogyakarta. Aku lali kui aku neng nikahane sopo. Kemungkinan besar dudu keluarga, naning anake tanggaku. Sing tak iling pancen panganane tok, mergo enak banget. Koyo biasane, kateringe kui dibagi loro ono sing prasmanan sing nganggo sego, ono sing koyo neng warung-warung cilik ngono. Sing pramanan kui, lawuhe ono gurame asem manis, ayam kecap, cap chai, lan sop. Sing istimewa neng kene kui, gurame asem manise. Iwake ora amis. Rosone ono neng daginge lan tepunge. Tepunge uga ora kegandelan lan ora akeh minyake.Sing warung-warunge, uga enak naning ora ono sing spesial.


Jaman saiki akeh dakwah ning TV utawa ning internet sing kudu diwaspadai amarga nyinggung sara lan marai ngamuk wong kang disebutake utawa dilecehake suku, agama lan ras ning materi dakwah kuwi. Materi-materi sing ora patut iki diomongake nganggo nada lan omongan sing keras uga kasar. Banjur bisa marai tatu marang atine wong sing disinggung kuwi mau. Dakwah sing ana unsur penghinaan iki uga bisa marai salah paham lan emosi amarga dakwah kuwi. Kamangka sak durunge bisa ndakwah, para ustad iki kudu disertifikasi dhisik lan uga kudu lewat uji materi ben ora nimbulake geger gedhen para jemaat sing bakal ngerungokake dakwah kuwi.


Misale awak dhewe lagi dioyak asu utowo asu arep ngoyak awak dhewe, awak dhewe ojo mlayu. Mlayu kui mun gawe asu-asune makin kepengen ngoyak awak dhewe. Mlayu kui uga usaha sing sia-sia yen awak dhewe lagi dioyak karo asu. Asu kui iso mlayu luwih banter seko awak dhewe. Sak banter-bantere awak dhewe mlayu mesthi ujung-unjunge bakal keoyak karo khewan sikil papat kui. Opo meneh yen awak dhewe kui awak gedhe utowo ora biasa olahraga. Asune luwih gampang meneh ngoyak awak dhewe. Mungkin, awak dhewe iso bengok-bengok jaluk tulung. Opo mungkin awak dhewe iso ngelawan. Sing jelas, awak dhewe ojo mlayu pas ketemu asu.


Vapor lock yaiku kondisi sing marai minyak rem kepanasen amarga midhake kesuwen. Kondisi iki bisa nyebabake rem rusak, aus, lan uga bisa ngerusak komponen sing ana ning rem. Yen wes blong, bisa marai was-was lan kecelakaan. Vapor lock iki bisa nyebabake minyak rem umub lan bisa ngasilake uap sing bisa marai rem blong. Kondisi iki rawan ana ning kabeh kendaraan, nanging sing paling sering yaiku mobil. Kamangka kuwi, minyak rem iki kudu diganti kira-kira saban kelipatan jarak tempuh 40.000 km. Utawa yen ora bisa ngira-ngira utawa kurang saka kuwi, bisa diganti 3 taun sepisan. Vapor lock iki bisa direwangi karo mesin utawa engine break ben ora umub lan ngerusak.


Lunga menyang pasar tradisional bar udan kuwi pancen kudu ati-ati amarga mesti nemoni babagan sing njijiki kaya becekan, sayuran bekas sing bosok kena banyu, lan uga babagan liyane. Sak durunge menyang pasar, sing kudu disiyapake yaiku nggawe sandal sing alas isore ana gerigine utawa ora alus amarga mesti lunyu amarga akeh lumut lan kena udan. Banjur sing keloro yaiku nggawa masker ben ora mambu sampah pasar. Kaping telu yaiku ati-ati ning pasar sing becek amarga banyu sing becek kuwi bisa marai kutu air. Kaping papat yaiku bali saka pasar, kudu reresik, apa maneh pas pandemi iki bali saka pasar kudu adus ben ora kena virus.


Jaman saiki, gak onok uwong sing gak nduwe media sosial. Kabeh uwong iku pasti nduwe media sosial gawe ngekspresikno dirine dewe. Sing sering tak gatekno iku akeh uwong sing senengane ngumbar hal-hal pribadi nang media sosial e. Sakjane gak masalah sih, wong iku media sosial tekne de’e, dadi yo sembarang kate ngelakoni opo ae. Cuma siji tok sing tak wedeni, wong iku pasti bakal rentan kenek doksing. Doksing iku tindakan nyebarno informasi pribadi wong liyo tanpa izin teko sing bersangkutan. Nah, wong-wong sing senengane nyebar hal-hal pribadi iku bakalan dadi inceran pelaku doksing, soale mereka tambah gampang gawe ngentokno data pribadi mek teko hal-hal sing di-share nang media sosial e.


Iki dino kepapat liburanku dan saiki aku lagi ndek perjalanan nang Restoran sushi nang Bekasi karo Dila ambek Feby. Bengi iki awak dewe wes nduwe rencana gawe mukbang sushi dan bakal ditraktir karo Dila. Pas tutuk, kabeh njupuk sushi sing mlaku nang kereto siji-siji dan mangan sushi iku. Moro-moro Dila metu mergo onok telpon teko kantore. Gak suwe, Feby ngomong lek kebelet dan kate nang jedhing sing onok nang njobo Restoran e. Yoweslah aku mangani sushi dewe sambil ngenteni arek loro iku. Moro-moro Dila karo Feby melbu bareng dan moro-moro Dila ndekek tas nang pangkuanku sing marai aku bingung. Terus ambek Dila dikon mbuka dan tak turuti. Jujur aku kuaget sih pas moco tulisan nang kue iku, “selamat ulang tahun si paling pecinta Keonhee”. Dan gak suwe arek loro iku nyanyi selamat ulang tahun gawe aku sing marai aku ngguegeg nemen.


Telek tikus kui akeh banget neng omahku. Aku lan wong-wong omah kui ora delok tikuse mung ora tau delok wujude langsung. Awak dhewe wis nyepake jebakan tikus nanging ora kecekel-cekel. Dadine, awak dhewe kudu ngeresiki teleke terus ben ora numpak. Aku duwe tips supoyo awak dhewe penak ngeresike telek kui. Sing kesiji, pas awak dhewe ngeresiki teleke, awak dhewe kudu nganggo masker. Tujuane supoyo awak dhewe ora ngambu ambu teleke sing ora enak. Sing keloro, awak dhewe iso guak teleke kui nganggo kertas bekas. Sing ketelu, sisa telek sing isih nempel neng tegel, awak dhewe resike kanggo gombal sing iso langsung diguak.


Sing jenege wong srengen iku ancene ora apik. Soale iso dadekno wong iku maeng atine mrengkel terus pikirane maleh peteng ora kenek digawe mikir. Mangkane sing jenenge srengen, mboh iku srengen polahe kalah politik utowo liyane iku ora apik, opo maneh sing ono hubungane ambek SARA tambah ora apik. Soale iso-iso dadekno pecahe negoro utowo gegere umat utowo antar suku ambek agama sing bakal ngancam perdamaiane negoro sing wes merdeka ambek damai iki. Mangkane kabeh ulama utowo tokoh agama, suku, budaya mesti ngewanti-wanti ojo sampek isu SARA dadekno awak dewe iku kepancing nang roso srengen soale jaman saiki, ora ono sing jelas endi sing temenan ambek ora.


Nalika awak dhewe ora duwe duwit lan kudu dandani montor kui, sing kudu awak dhewe dandani disik kui reme montore dhewe. Menurutku, kui bagian sing paling penting. Yen reme pakem, awak dhewe ora bakal ngeroso was-was pas lagi numpak montor. Awak dhewe bebas arep kebut-kebut sak banter opo wae, selama kui isih sesuai karo water kecepatane. Rem kui dudu mung nyelametke wong sing numpak montor kui, nanging uga pengendara lan wong-wong liyane. Yen reme awak dhewe blong kui, awak dhewe iso wae nyilakani wong liyo. Kui uga iso gawe rugi awak dhewe, soale awak dhewe kudu ganti montor yen ono kacilakan, malah awak dhewe kudu genti ongkos dandani montore wong liyo.


Marah iku ancen normal. Tapi, awak dewe iku kudu isok nahan rasa marah iku ben gak sampe meledak-ledak. Nek awak dewe wes ilang kendali pas marah-marah, efeke iku bakal elek gawe awak dewe ambek wong liyo sing dadi korban. Makane iku, penting gawe ngelola rasa marah sing dirasakno awak dewe. Cara ngelola rasa marah iku koyok ngene. Siji, tenangno awakmu. Lunggo terus atur ambekan ben awakmu gak sido gawe marah-marah. Loro, pikirno dampak amarah iku mau. Salah siji dampake iku isok marakno hubunganmu ambek koncomu dadi renggang. Telu, ojok berlebihan. Sembarang sing berlebihan iku gak apik, salah sijine marah sing berlebihan. Papat, akeh dungo. Njaluko dungo gawe ketenangan atimu dan njaluk diparingi sabar.


Ancene nag uwong wes kadong akrape megilan ambek koncon, biasane metu roso sedeh nag bisa karo koncone sing paling parek maeng. Roso iki asline wujude teko roso seneng sing kegeden utowo roso sing emoh pisah ambek koncone soale deke kuwatir ora bakal ketemu maneh ambek koncone. Terus roso ngeniki yo iso wae muncul teko roso sing wes ancene kepatih nag njero ati nag koncone iku maeng sing paling cocok ambek wong sing duwe roso maeng. Mangkane kadang nag ono wong sing bakal ditinggal koncone mesti sedeh soale deke iku kuwatir nag bakal ora ketemu maneh ambek konco sing bener-bener ngerti ambek awake. Terus kuwatir nag ora nemukno konco sing koyok ngunu maneh.


Salah siji asbab wong iso keno serangan panik kui mergo stress, utamane stress sing ngerti-ngerti jedul. Dheweke lagi ngeroso apik-apik wae, lagi ora duwe beban kanggo dipikirke, nanging ngerti-ngerti dheweke nompo perkoro sing pas kui dheweke ora ngerti coro ngatasine. Yen wis ngono, ora ono wong sing ora bakal wedi. Supoyo awak dhewe iso ngurangi dampak seko serangan panik kui, ono beberapa hal sing iso awak dhewe lakoke. Sing kesiji, awak dhewe kudu yakin yen perkoro kui bakal ono solusine lan iso dirampungke. Sing keloro, awak dhewe iso golek pitulungan seko wong liyo kanggo ngerampungke perkorone mau. Awak dhewe uga iso jaluk saran karo wong sing awak dhewe percoyo lan kiro-kiro ngerti karo perkoro sing awak dhewe lagi adepi.


Simbah kakung duweni salah siji keris sing dadakna iku keris sing mung ana siji ing donya. Kanggo wong liya, iki kalebu harta karun sing kudu dijaga supaya ora nganti rusak. Saben dina Simbah Kakung mepeh keris iki supaya ora nganti lembab nalika disimpen ana ing lemari tok. Aku uga diajari carane ngeramut keris iki. Kayata kepiye nalika ngumbah, kepiye cara nalika nggaringake, kepiye cara nalika nyimpen, lan sapanunggale. Jarene Simbah Kakung, keris iki uga ana isine yaiku wong alus sing apik. Wong alus iki ora jahat lan bisa dadi kancane Simbahku. Aku lan kaluwargaku ngewangi Simbah Kakung supaya keris iki tetep awet.


Wis sejam aku ngancani Dina ana ing kamare. Dheweke ket mau nangis ora mandheg amarga mari diselingkuhi karo pacare. Dina ngamuk-ngamuk amarga wis ngerasa bakalan nganti dirabi lah kok jebule malah diselingkuhi. Dina ngobrak-ngobrak barange sing ana ing lemari kanti tetep nangis. Aku mung bisa nenangna supaya ora tambah lara ati. Dina wis nelpon pacare supaya bisa ndang pedhot amarga dheweke wis ora kuat kanggo nrima iki. Akhire aku ngewenehi saran kanggo turu wae. Dina yen ngamuk-ngamuk obate mung siji yaiku turu. Gak suwi akhire Dina turu kanti isih keseseken amarga wis nangis terus ket mau. Aku mesakke banget karo Dina.


Kembang Meihwa iki salah siji kembang sing uga bisa dadi hadiah wayah imlek kanggo masyarakat Tionghoa. Kembang iki wernane abang jambon lan duwe cabang tanduran sing kaya kayu. Kembang Meihwa iki yen didelok bentuke kaya kembang sakura sing ana ning Jepang. Kembang iki dadi simbol saka kesejahteraan, kemakmuran, urip kang santosa, lan uga Gusti kang ngewenehi kebejaan. Kembang iki dirangkai ning pot cilik lan uga bisa dibentuk dadi bonsai, banjur dipajang ning pojok ruang tamu. Yen pengen tambah apik, ning wit iki bisa dipasangi hadiah kaya angpao uga hiasan liyane. Amarga kembang iki larang, mesti nyenengake yen kembang iki dadi hadiah.


Tradisi temanten Jawa sing wis jarang ditemoni saiki yaiku sembaga. Sembaga kuwi tradisi sing bisa dilakoni karo dukun utawa perias manten. Sembaga iki yaiku nyebulake keluk saka rokok kemenyan nang awak, wajah, lan rambut manten ben manten nduwe aura sing bedha. Tradisi iki uga diarani suwukan. Manten sing disuwuk iki disembagani ben adoh saka sawan lan dhemit sing bisa ngerusak acara temanten iki. Nanging ana kepercayaan sing ngelarang ananing sembaga iki amarga keluk sing disebulake bisa marai sesek lan tradisi iki dianggep musrik amarga isih percara karo barang-barang gaib. Uga isih ana sing percaya amarga manten kuwi sasaran empuk setan lan dhemit, dadi kudu disucekake.


Wong sing gampang jotosi wong pas nesu kui emosine ora stabil. Duwe dasar bela diri opo ora, pengendalan emosi kui penting banget, terutama sing wis sinau silat. Bela diri kui ngelatih awak dhewe iso matani wong lan uga awak dhewe diajari kanggo nganggo ilmu beladiri kui kanthi wicaksana. Wong sing iso ngendalike awake luwih milih ora gelud timbangane ngeladani wong sing kepengen. Soale, dheweke ngerti yen sak pinter-pintere dheweke iso silat, kemungkian bakal terluka kui tetep gedhe. Besare kemungkinane kui ora iso diprediksi. Soale, yen itung-itungane dhewe salah, iso wae awak dhewe sing ora slamet pas gelud kui. Opo meneh yen awak dhewe ora duwe dasar bela diri opo wae.


Wong  nang endi-endi mesti pengen diperlakokno adil nang awake. Masio awake iku wong cilik ambek ora duwe opo-opo mesti pengen diperlakokno adil. Dadi nag ono wong sing srengen polahe ora oleh keadilan nang awake iku yo ora masalah srengene maeng tapi sing penting ojo sampek ngelarakno awake ambek wong liyo utowo wong-wong sing ono nang pinggere. Soale sing jenenge roso srengen iku jelas akeh eleke polahe iso dadekno ati peteng pikiran yo peteng sing bakal dadekno wong ora iso mikir sing apik terus akhire wong kene maeng duwe roso mangke sing ora karuan. Jarene tokoh-tokoh agama, Srengen polahe perkoro sing sifate sementara iku ora apik.


Aku ora ngerti kenapa Ibu ujug-ujug muring-muring pas aku mulih sekolah. Mung ndelok raine wae aku wis keweden. Yen lagi ngamuk, Ibu pancen medeni banget nganti ora ana sing wani nyedhaki. Sawise aku wisuh sikil lan tangan sarta ganti klambi, aku genah-genah takok ning Ibu kenapa muring-muring. Ibu isih ora gelem njawab pitakonanku. Dheweke malah langsung nyengkreh lan mlebu kamar. Aku sayah bingung amarga ora ngerti sebabe Ibu ngamuk-ngamuk. Pas bengi Ibu isih ora gelem ngomong karo sapa wae salah sijine Bapakku. Padahal Bapakku wis ngguda lan ngejak Ibu ngomong terus, nanging Ibu isih meneng wae lan mendem rasane. Aku sakaluwarga akhire tambah bingung.


Kanggo ngurmati Mbah Kakung sing wis madhep ing Gusti, Dika duweni cara supaya bisa terus ngenang Mbahe. Sing nomer siji, saben pengetan dina misal satus utawa sewu dinane Dika mesti ngadakna pengajian. Senajan ana pengetan saben satus utawa sewune, nanging saben dina Dika uga mesti ndungakna kanggo Mbah Kakung. Nomer loro, Dika nerusne sifat-sifat apike Mbah Kakung kayata seneng ning masjid, seneng ngewenehi dhuwit bocah cilik, seneng sedekah, lan babagan apik liyane. Nomer telu, Dika uga ora nyoplok fotonenMbah Kakung sing ana ing mbale supaya tansah iling karo Mbah Kakunge senajan wis ora ana. Iku carane Dika supaya ora lali lan tetep ngerasa Mbah Kakunge isih ana ing cedhake Dika.


Ginjal kuwi salah sawijine organ ning awake menungsa sing kerjane paling abot. Ginjal iki ukurane cilik, nanging kerjane bisa ngaruh ning sekabehe organ. Yen lara uga ora ana tandhane. Tugas ginjal iki ngeresiki kabeh zat racun uga nyaring zat-zat sing ora penting kanggo metabolisme. Amarga kerjane abot, ginjal iki uga rawan rusak yen ora dijaga. Cara njaga ginjal sajane gampang, yaiku akeh-akeh ngombe banyu putih kanggo ngilangi zat-zat racun. Banjung kaping pindhone, aja akeh ngombe ombenan sing kakean gula lan zat sintetis kaya pemanis, soda, uga ombenan sing ngandung alkohol. Kaping telu, aja kakean mangan uyah amarga natrium sing ana ning uyah iki bisa marai batu ginjal.


Sing jenenge utang saiki iku wes dadi perkoro sing biasa nang wong-wong. Tapi yo isek ono ae wong sing nganggep nag sampek kononang utang iku maleh dadekno deke iku isen mergo pirang-pirang perkoro sing ancene dadekno deke iku isin, nah contohne yoiku omahe apike orambloko kok utange gedehne ora pokro. Nah perkoro iku maeng sing ancene iso marakno wong sing konangan nag duwe utang iku maelh isin. Padal nag jareku utang yo ora opo-opo kan yo dibalekno, kejobo nag ancene ora dibalekno lagek isin mergo ora iso balekno utang maeng. Nag ancene iso yo ora masalah mergo isek ngatasi. Terus lapooh isin barang nah wong utang kan saiki wes ora masalah soale jelas dibalekno.


Wong sing ate maju nang panggun kanggo pertunjukan utowo konses kadang iku wedi ambek sing jenengen demam panggung. Nah perkoro sing marakno demam panggung iku ono pirang-pirang sing ancene iku gelek dialami wong sing kenek demam panggung. Contone perkoro sing marakno wong kenek demam panggung yaiku ora mangan, lapoo iki termasuk dadi perkoro sing marakno wong demam panggung? mergane wong sing lesu iku mesti ora iso fokus kanggo mikir akhire iso dadekno pikiran kotong. Terus kurang istirahat yo termasuk salah sijini perkoro sing marakno wong kenek demam panggung polahe wong sing kurang istirahat biasane ngerasakno pegel kabeh ambek garai ora semangat terus akhire ora iso fokus.


Roso wedi pas ate dioperasi ancene mesti gelek kedaden, terus iku yo termasuk perkoro sing wes lumrah ae kedaden nang endi-endi, masio iku tentara, ambek jendral barang nag wes ate ngadepi operasi iku yo lumrah. Opo maneh operasine maeng nag durung iso dipastekno pirang persen hasil apike yo tambah garai wong sing ate operasi wedine megilan. Yo masio wedi nag ancene wes iso diperkirakno hasile apik iku maeng ancene gede yo ora masalah janji iku maeng wes iso ambek kenek dipastekno. Tapi sing garai wong wedi kan hasil elek teko operasi maeng. Mangkane akeh wong sing keweden nag operasi yo polahe iku maeng.


Biyen pas aku isek cilik, aku karo koncoku iku mesti dolanan layangan sampek ora ngerti waktu. Nah pas salah siji dino, koncoku iku bagian nyeret bolae, terus saking senenge deke iku sampek ora ngerti nag ngidake taek, pas mandek ambek pas layangane mumbul duwur bocahe lagek ngerti nag sikile iku maeng ngidake telek, nah sak durunge deke ero deke iku keroso nag sikile iku pliket-pliket piye ngunu jarene, tapi ora digatek soale nyekeli bolae layangan. Dadi deke ngertine iku pas manjer layangan ben ora atek nyekeli. Nah pas iku deke lagek ngerti teko ambune sing slenting-slenting ora enak gak karoan. Terus bocahe ngomong nag sak umur-umur lagek pisan iku tok ngitaki taek.


Ning agama Islam, getih kuwi wis diharamake. Babagan iki wis dibahas ning surat Al-Maidah ayat 3 lan uga diperkuat saka kajian para ulama babagan kenapa getih kuwi diharamake. Getih sing dimaksud yaiku kabeh jenis getih. Islam ngelarang umat kanggo mangan panganan sing nggilani kaya getih lan uga kewan sing bisa marai jijik. Nanging, ana alesan liyane kaya penyakit lan uga ora ana khasiat sing pasti amarga getih kuwi uga nggawa racun sing wis disaring, dadi mestine ya akeh zat elek sing digawa getih kuwi. Amarga kuwi, awak dhewe sebagai umat muslim kuwi kudu bisa njaga apa sing dipangan amarga kuwi ngaruh banget marang ibadah.


Dino iki Prabu dijaluki tulung gawe nggenteni koncone sing kebagian shift bengi. Kudune Prabu wes mari kerjo jam 6 sore, tapi de’e bakal kerjo lembur sampe tokone tutup jam 10 bengi. Sakjane de’e gak masalah, cuma mboh opo’o firasate gak enak pol. Tapi de’e berusaha gak ngurusi dan tetep njogo toko sambil hp an. Moro-moro onok wong klambenan ireng-ireng melbu dan Prabu ndeloke rodok wedi dewe. Opo maneh pas wong iku mandek ndek ngarep kasir terus njaluk udud. Guduk tuku, njaluk. Yo Prabu pura-pura goblok dan ngomong nek udude regane 20 ewu. Lah pas diomongi ngono, wong iku malah nodong lading sing marakno Prabu tambah ketar ketir. Wes ngono, wong iku nambah nyentak njaluk udud. Mergo de’e sek sayang karo nyawane, de’e langsung ngekeki udud iku mau, baru wong iku gelem mere teko toko iku. Rasane jantung wes kate coplok. Sakjane koyok ngono iku marakno de’e kudu ganti rugi sih. Tapi jarno ae, mending ganti rugi 20 ewu timbang nyawa melayang.


Heru kerja ning salah siji bengkel ning Jakarta. Heru iki kalebu salah siji pegawe sing sregep, nanging amarga sregep kuwi, dekne akeh sing ora seneng lan dadi akeh senior sing pengen dekne metu saka penggawean kuwi. Heru maune ora ngereken lan ora peduli amarga Heru pengen fokus kerja. Nanging Heru suwe-suwe ora nyaman amarga ning kantor kuwi, para senior kuwi sering ngewenehi anceman kaya arep ngeroyok Heru, barang-barang ning loker kerjane uga tau dibuang lan meh dibong. Banjur Heru langsung nggolek penggawean liya lan metu saka gawean kuwi amarga Heru mikir yen kuwi dadi salah siji bentuk premanisme ning panggonan kerja.


Awak dhewe kerep ngeroso gagal, nanging awak dhewe sebenere ora tenanan gagal. Peraan kui iso muncul mergo awak dhewe sifat sing perfeksionis. Wong sing perfeksionis kui ora bakal ngeroso puas sak durunge opo sing digarape durung sesuai karo bayangane. Biasane wong sing koyo ngono kui, garap opo kui gateke sak ben detaile. Nanging sing perfeksionis kui lali yen opo sing digarap kui ora iso sepenuhe apik, mesthi ono kurange. Ditambah karo sifat dasar menungso sing ora puas karo opo sing diduweni. Padahal, garapan sing ono salahe kui ora mesthi apik. Selama garapan kui isih iso dienggo utowo isi sesuai standar kebutuhane, garapan kui isi layak dienggo.


Taun 2019, aku melu salah sawijining program pengabdian ning kampus sing kerja sama karo kementrian. Program KKN iki diadakake ning Bengkulu. Pembentukan tim iki ana ning wulan Januari amarga pemberangkatane wulan Agustus. Ning tim kuwi, aku dadi koordinator sub-unit. Akeh program sing migunani kanggo masyarakat, yaiku program kesehatan, pendidikan, uga akeh program liyane sing ndukung kemajuan lan industri kanggo masyarakat. Program iki bisa marai pemerintah bisa ngerti keadaan wargane kaya apa lan kira-kira bantuan apa sing cocok kanggo masyarakat. Sak rampunge program, unitku nggawe video dokumentasi sing dilombakake. Video kuwi isine dokumentasi kegiatan lan sing ngadakake kampus. Saka lomba kuwi, unitku menang juara 1 lan tambah semangat ngabdi kanggo masyarakat.


Biyen pas isek sekolah nang SMP, koncoku sing biasane dolanan ambek aku mesti gelek turu nang jero kelas nag wayae awan. Masio iku ono gurune mesti nag wes jam suwelas mesti turu. Mangkane deke iku gelek tak sentili ben ora turu, soale nag konongan gurune ambek bocah sak kelas kan yo mesti diisin-isinno. Tapi pas dino iku paling deke apes, soale pas deke ngantuk iku pas aku ijin metu soale wetengku loro. Mari ngunu pas balik nang kelas deke wes diguyu bocah akeh polahe konangan turu pas diterangno gurune maeng. Opo maneh pas wayai pelajaran sejaran sing ancene enak gawe turu awan soale isine materine akeh-akehe cerito.


Rasa penyesalan sing dirasakno ben uwong iku pasti onok penyebabe. Penyebab teko iku pun yo macem-macem. Di antara akehe penyebab, iki beberapa penyebab e awakmu ngerasakno penyesalan. Siji, mentingno ego dewe. Terkadang pas awak dewe milih keputusan, gak atek mikirno wong liyo, dan iku berpotensi marakno nyesel ndek akhir. Loro, lali nek seneng karo sedih iki onok porsine dewe dan bakal teko silih berganti. Menungso iku gak mungkin terus bahagia, pati bakal onok ngeroso sedihe, salah sijine yo nyesel iku mau. Telu, ndalani urip sesuai standare wong liyo. Nek wes ngono, awakmu tambah suwe tambah terbebani dewe dan awakmu bakal nyesel soale gak dadi dirimu dewe. Papat, banding-bandingno awak dewe karo wong liyo. Limo, lali nek onok Allah sing wes ngatur kabeh.


Awak dhewe kudu tetep seneng nalika ono koncone dhewe sing ketompo neng kampus favorit senadyan awak dhewe ora entuk kesempatan kui. Mergo kui, koncone awak dhewe. Arep koyo piye wae, awak dhewe tetep kudu seneng pas koncone dhewe seneng. Konco kui wong sing bakal ono pas wektu seneng lan abot awak dhewe. Misale, mergo kui, awak dhewe ora kancanan meneh. Iso wae awak dhewe sing rugi. Konco kui iso wae bakal ngewangi awak dhewe neng kesempatan liyane lan ora bakal ngecengi awak dhewe pas lagi ora bejo koyo ngono kui. Yen awak dhewe ninggalke konco kui, awak dhewe ora bakal entuk kesempatan diewangi kui. Padahal iso wae, bantuan seko dee sing iso nuntun awak dhewe neng kampus impian.


Nalika wis umur tuwa ngene lagek kerasa yen olahraga kuwi akeh banget manpaate. Salah sijine kanggo njaga supaya awak tansah seger waras. Bu Denok ngerasa getun amarga biyen pas isih enom dheweke wegah olahraga lan milih kanggo turu wae. Saiki pas rada tuwek, dheweke lagi kerasa yen awake luwih gampang pegel, luwih gampang ndase ngelu, lan liyane. Bu Denok uga luwih gampang ngantukan senajan isih jam 7 bengi. Ning putune Bu Denok kandha supaya padha sregep kanggo olahraga senajan mung mlaku ngubengi latar omah mbuh ping pira wae ora apa-apa. Iku mana luwih apik amarga bisa nggarai awak obah terus tinimbang turu thok.


Babakan keamanan ning kos iki salah sawijine masalah sing isih wae dibahas. Kamangka, saiki akeh kos sing luwih ketat karo penghunine amarga kudu njaga keamanan lan kenyamanan penghuni liyane ning kos kuwi. Penjaga kos nggawe aturan sing akeh amarga ora pengen kejadian barang ilang ning kos kaya laptop lan elektronik amarga bocah kos kadang kurang waspada lan nduwe kesibukan banjur lali karo keamanan barang-barange. Amarga kuwi, yen kanca-kanca isih ngekos, ayo njaga keamanan kos kaya ngunci kamar lan gerbang ben ora ana wong kang mlebu lan metu sak penake. Kudu ngelaporake barang kos apa wae sing digawa kanggo jaga-jaga keamanan karo penghuni kos liyane.


Kerja ing kantor iku pancen ana wae cobaane. Kadhang nalika kene dikongkon karo bos golek ide kanggo kegiatan, kene wis nyepakna ide iku kanti mateng banget. Nanging ora sithik wong sing pengin golek rai ing bos lan akhire nyolong idene kene. Supaya kene ora kecolongan nalika nggawe ide bisa ngelakoni cara lan tips iki. Nomer siji, sampekna ide iku mung nalika ing rapat bareng. Ora perlu koar-koar ing wong liya babagan idemu iki supaya wong liya ora duwe kesempatan kanggo nyolong ide. Noner loro, ora perlu emosi nalika idene kene wis dicolong. Amarga kene iku sing duwe ide iku. Dadine misale ide utamane dicolong, kene isih bisa ngembangake ide kanti ngubah sudut pandang.


Pas aku cilik, aku tau gilo delok mukokanku dhewe. Wektu cilik kui aku kerep dolanan gelembung. Pas lagi neng taman cerak omah, aku tau ditukoke dolanan gelembung kui. Nanging aku luwih kerep neng omah, dadi ibuku gaweke aku dolanan kui dhewe. Ibuku gawe pirantine nganggo sedotan sing ditukuk lan banyu sabune nganggo sabun cuci piring sing ono neng omah. Sabun cuci piringe kui wernone ijo. Mergo wernone apik,  sabun sing ono neng piranti kanggo gawe kelembung kui tak emut. Jebul rasane ora enak. Mergo eneg karo rasane, aku mukok lan werno mukokan ijo koyo werno sabune. Deloke kui, aku langsung mukok meneh mergo soyo ngeroso jijik.


Jaman saiki, akeh bocah sing kena tekanan mental amarga gagal utawa ditolak mlebu perguruan tinggi. Keadaan iki sing marai tambah akeh bocah sing kena depresi ning usia enom. Tekanan iki ora mung saka kondisi kampus lan keadaan sing ora bisa diprediksi, salah sawijine ya saka wong tuwa sing kepengenane ora ndelok keadaan anake. Wong tuwa kadang maksa kepengenane nang anake nanging ora ndelok kemampuan anake. Kamangka akeh sing kena tekanan batin lan dadi lara. Amarga kuwi, yen awak dhewe weruh ana kejadian kaya kuwi, awak dhewe kudu nyemangati bocah sing arep ujian kuwi ben bisa tetep semangat ngadepi pacobaning urip.


Sak durunge mati, ben uwong iku pasti bakal ngelewati fase sekarat. Nang fase iki, bakal onok perubahan sing onok nang awakmu sak durunge mati. Siji, awak dadi lemes. Wong sing nang fase iki, ngelakoni aktivitas opo ae, termasuk aktivitas sing enteng, bakal cepet lemese. Loro, linglung terus cemas. Rasa cemas iku mau muncul moro moro ngono ae, gak onok sing ngaiti. Telu, gangguan nang pirang bagian awak. Hal iki mergo tubuh bakal mateni ‘mesin’ e. Biasane dimulai teko nuruno sirkulasi darah sing dikirimno nang anggota gerak. Makane tangan ambek sikil bakal keroso anyep nek wong lagi sekarat. Papat, pernapasan dadi gak normal. Penurunan aliran darah mau bakal ngaruh nang kemampuan bernapas. Limo, perubahan werno kulit. Biasane bakal berubahe dadi luwe peteng terus kusem. Enem, penurunan kemampuan sistem saraf. Biasane wong sing sekarat iku sek sadar, tapi gak responsif. Terakhir, kuping dadi indera terakhir sing berfungsi. Makane wong sing sekarat iku sek isok ngerungokno mbasio wes gak isok ngerespon.


Aku tau salah ngundang wong pas lagi dadi pranata cara neng acara nikahane koncoku. Koncoku sing nikahan iki koncoku SD lan konco SMA-ku. Awak dhewe ora patio cerak pas isih SD, nanging aku ngeroso ngerti sopo wae konco SDne. Pas lagi basi-basi karo para tamu nikahane koncoku, aku delok wong sing mirip banget karo konco cerake koncoku pas SD. Terus tak takon-takoni perkoro jaman SD biyen. Wis suwe ngobrol, jebul dheweke lagi ngomong yeng dheweke kui dudu konco SDne penganten pria. Aku langsung dadi isin. Aku langsung mlayu neng mejo prasmanan, nakon-nakoni wong sing arep jupuk panganan. Tekan acarane rampung kui, rasa isine ora ilang.


Film horor kui ora iso awak dhewe gawe awak dhewe kaget utowo ngeroso wedi yen ora ono musik sing dukung. Jajal iling-iling meneh, adegan film horor sing menurutmu paling seram. Terus, Sampeyan delok meneh kui nanging ora nganggo swara. Mesthi adegan kui ora semedeni sing sak durunge. Setan-setan utowo demit-demit sing ono neng layar perak kui mung karakter sing ora nyata. Awak dhewe uga mesthi sadar yen demit neng kono diperan karo wong sing dandan. Opo meneh dandanane lan latare ora digawe medeni, film kui bakal adoh seko kata medeni. Yen ora musiki, adegan film kui ora ngabangun keteganan jadine dadi ora medeni.


Wong sing lagi sekarat kui butuh pitulangan seko awak dhewe sing isih sehat. Dokter iso ngewangi dheweke mulihke kesehatane. Dokter iso ngilangi utowo ngurangi rasa lara sing dirasake. Nanging dokter kui, ora iso ngewangi opo-opo neng masalah psikise. Wong sing lagi sekarat kui kondisi mentale keganggu banget. Dheweke ngeroso wedi bakal mati luwih disik timbange wong-wong liyane. Dheweke uga ngeroso kuwatir bakal ninggalke wong-wong sing dheweke sayang lan karire. Dheweke ngeroso durung siap kanggo ninggalke donyo iki. Isih ono sing dheweke arep lakoke. Dheweke ngeroso gawe seneng wong-wong sing selama iki wis berjasa neng uripe. Makane kui, wong sing sekarap butuh pitulungan wong-wong sing cerak karo dhewe, supoyo pikirane luwih ayem.


Uwong nag wetenge loro mesti iso ae mutah-mutah nag dicampuri ambek ono mbunek-mbuneke. Nah sing jenenge mutahan iku roto-roto iso marakno wong sing masi utowo sing delok iku jijik ambek jember mergo opo sing diwasi iku maeng termasuk barang sing rusoh utowo jemberi. Opo maneh nag sampek kenek yo tambah jengkelno mergo ambune iku ora enake pol. Lah lagek delok ae wes jijik yo opo nag sampek jemok utowo kenek yo tambah mangkelnoe pol. Nah nag ancene wong iku maeng jemberi utowo jijikan yo palang ora atek masi, mergo nag masi biasane iku iso ketularan muta polahe nang pikirane iku termasuk penyakit sing paling digetingi.


Jaman biyen, aku kerja ning kantor media lan sering lembur wayah bengi. Yen lembur iki biyasane rame-rame amarga gawean iki proyek gedhe. Amarga aku sing bagian akhir lan kanca-kancaku wis mulai cuti akhir taun, aku ditinggal dewean ning kantor. Aku wis ning kantor wiwit isuk lan miturut jadwal, aku bakal balik jam 9 bengi. Aku ngerasakake hawa sing ora kepenak amarga singup lan uga suasana kantor sing biyasane rame, saiki dadi sepi banget. Aku dadi wedi ana wong sing ana niatan elek senajan ning lantai isor ana para satpam sing lagi kumpul kanggo jaga gedung. Banjur aku nelpon kanca-kancaku ben ora ngerasa sepi, ya pancen ngobati rasa sepi iki nanging tetep wae aku merinding yen dewean.


Siaga bencana sing bisa dilakoni ning omah iki penting banget. Akeh wong sing kelangan barang, harta, lan uga nyawa amarga kondisi sing kurang siap. Kanggo wong sing slamet ning pengungsian, mesti ana dokumen sipil sing kudud diurus yen seumpama ilang lan kuwi mesti ruwet banget. Ning ilmu siaga bencana, dokumen penting kaya KK, KTP, Akta, Ijazah iki dadi dokumen sing penting kanggo diamanke. Kamangka kuwi, sak durunge bencana ayo nyiyapake tas siaga bencana sing isine uga ana dokumen-dokumen iki. Dokumen penting iki uga penting kanggo ngurus omah lan tanah sing kena amarga bencana alam. Dokumen kuwi uga bisa dinggo nggolek keluarga sing ilang amarga bencana iki.


Perkoro sepele koyok salah melebu WC ae iku yo iso dadekno perkoro sing ngisine uwong. Nah sing garai isin maeng asline ora kok mergo perkoro salahe maeng, tapi mergo lingkungan utowo keadaan sing ono nang pinggire WC maeng,  nag ancene iku maeng sampek ramene megilan keadaane sing ono nang pinggire WC maeng, yo jelas isine megilan, tapi nag ancene ora sepiro rame utowo sepi yo ora masalah. Nah sing jenenge salah mlebu WC iku termasuk perkoro sing ancene ora disengojo ambek menungso ngalkoni perkoro iku maeng, dadi ora masalah asline iku salah opo ora, soale sing jenenge salah iku asline wes lumrah utowo biasa kedaden nang menungso.


Ning Indonesia iki layanan pendidikan kanggo siswa sing kurang mampu dadi salah siji masalah sing ora ana uwise kaya benang sing mbulet. Kawicaksanane pemerintah kaya ngewenehi Kartu Indonesia Pintar lan asuransi kanggo wong sing kuran mampu iki uga kerasa kurang efektif lan malah ninggalake akeh penggaweyan kaya akehe wong kang pengen didaftarake malah marai kas negara uga anjlok lan inflasi. Nanging para pemerintah iki ora bisa ngatasi nganggo cara sing cepet uga manjur kanggo kesejahteraan rakyate. Proyek sing akeh iki uga ngundang korupsi. Kamangka, kepercayaan masyarakat marang petugas pemerintahan iki mudhun drastis amarga cara kerja sing elek lan ora ngewenehi imbas apa-apa.


Aku entuk piala pertamaku kui pas SMP. Piala kui penghargaan mergo aku entuk biji 10 neng mata pelajaran matematika pas Ujuan Nasional. Pialane kui cilik seko plastik. Wernone kuning keemasan, mengkilap. Neng duwure ono logo sekolahanku, SMP 15. Neng ngisore ono jenengku lan ono tulisan "Biji Paling Duwur 10,00 Bidan Studi Matematika". Aku isih iling banget piye rasane pas nyekel piala kui. Seko bangku, aku diceluk munggah panggung. Panggunge kui werno biru, ora duwur-duwur banget, neng ngisor tendo sing uga werno biru. Pas kui, sing ngewehi pialane kui guru matematikaku. Aku nyekel piala kui rodo gemeter. Ono rasa ora percoyo entuk penghargaan koyo ngene. Bar kui, wong-wong podo tepuka tangan. Aku makin merinding. Aku lagi ngerti oh ngene toh rasane disoraki.


Aku duwe adi sing umure ora adoh seko aku. Pas dheweke, ulang taun aku arang ngewehi kado opo meneh gawe acara ulang taun kejutan kanggo dheweke. Pas dino ulang taune, dheweke tau muring-muring neng aku. Dheweke kui pengen ulang taune kui dirayake. Dheweke pengen ngerasa kaget lan nangis mergo terharu delok hadiah utowo acara sing diadake kanggo dheweke. Dheweke pengen acara ulang taune kui diadake neng omah. Omahe kui dihias anggo balon-balon werno iteng karo abang enom. Wong sing diundang neng acara-acarane konco-konco cerake dheweke kabeh. Mengko pas dheweke teko, dheweke disambut karo konveti. Dheweke uga pengen kue ulang taun sing ono telung tingkat lan rasane stroberi. Trus neng akhire, adiku ngomong yen aku ora iso gawe acara sing koyo ngono paling ora dheweke ditokoke tiket konsere Black Pink.


Pas aku SMP tau wedi ambek bocah sing gundul nang kelasku polahe gelek ngancem aku nag ora ngerjakno PR'e deke. Nah deke oleh ngancem iku karu gleto endas sing dadekno ngelu. Nah gleto iku koyok nutuk endas gowo tangan tapi oleh nutuh iku gowo tekukane driji sing atosi koyok watu. Dadi gletonan iku biyen mesti paling sing diwedeni ambek bocah-bocah. Tapi aku sing wedi terus akhire pegel. Terus, aku nantang deke dadi jotos-jotosan sing dadekno sak kelas rame. Tapi polahe aku saking mangkele ambek deke, akhire deke tak jotosi sampek ketehen terus raine iku bonyok kabeh. Guru-guru sing ngerti iku, langsung nyeluk aku terus aku ora oleh mlebu sampek telong dinoan.


Wong ngetut iku asline ora isin. Tapi ono ae sing isin mergo ngentut nang panggonan rame utowo umum. Nah sing garai isin iku maeng ora kok mergo entute, tapi mergo keadaane sing iso marakno wong sing ngetut iku iso isin, contohne ngentut nang panggonan sing ancene iso marakno wong iku maeng isin, yoiku pas kumpulan utowo pas acara sing ancene penting. Terus ono maneh yoiku nag sampek entut iku munih bangete megilan sing akhire marakno wong sing ono nang pinggire iku maleh kringi ambek entute maeng. Nah nag sampek koyok ngunuku mesti iso dadekno wong sing ngetut iku isine pol mergo iso ae dianggep wong sing kringi ambek entute maeng koyok wong koproh.


Misale awak dhewe daftar kerjo barang karo koncone dhewe. Nanging akhire kui, koncone dhewe sing keterimo, awak dhewe ora. Awak dhewe ora oleh dadi ora seneng karo koncone dhewe. Koncone dhewe kui ora salah. Akeh alasene kenopo awak dhewe ora ketompo neng gawean kui. Sing kesiji, mungkin awak dhewe kui wis layak kerjo neng kono nanging ono wong sing luwih cocok wae gawe kerjo neng kono. Sing keloro, berkas sing ditompo HR kui keakehan. Dheweke ora iso delok siji-siji kanthi detail kabeh lamaran sing mlebu. Mungkin, awak dhewe salah siji berkas sing diliwati kui mau. Sing ketelu, pas neng tahap wawancara, awak dhewe ora iso ngekei kesan sing kuat kanggo pewawancarane.


Pas limang ulan wingi tepake sekitar ulan Juli iku aku gelek muleh soale akeh urusan sing ancene kudu diarekno. Nah pas nang bis mesti campur ora karoan ono sing ambu keringet, ambu entut, ambek sembarang-barang. Wkatu iku ono mbak-mbak sing nang ngarepku tapi baris ise kiwo iku moro-moro mutah-mutah. Nah wong sing nang pinggire iku tak delok raine koyok mangkel. Padal sing jenenge mutah-mutah nang kendaraan iku ora enake pol. Mangkane Sak jane yo kudu ngerti ngunuku. Yo wong sing mangkel iku maeng ketokane iku koyok jijike pol ambek ngunuku, yo ancene se delokane wonge koyok wong kota terus koyok ora tau numpak bis dadi delok perkoro ngunuku koyok jembere pol.


Aku melas karo bocah sing urip karo simbahe kuwi. Jenenge Mila. Mila wis ditinggal wong tuwane wiwit bayi. Ora merga seda, nanging ya amarga wong tuwane pegatan. Amarga pegat iki, Mila dititipake marang simbahe ben bapak lan ibune bisa nggolek dhuwit. Nanging wong tuwane Mila iki lali karo kewajibane. Bapak lan ibune Mila wis ora tau ngirimi dhuwit kanggo sekolah. Mila dadi korban pegatane wong tuwane. Miturut cerita wong kampung, wong tuwane Mila wis nduwe keluwarga dewe lan ora tau nglinguk marang Mila. Saiki Mila wis lulus kuliah lan wis kerja uga bisa mbiayai uripe simbahe. Nanging, Mila ya wes ora mikiri babakan kuwi lan milih nata uripe dewe.


Aku gilo banget delok idune neng dalan. Kok dilalahe, aku ono neng lingkungan sing wong-wonge kui kerep ngidu sembarang. Sangking jijike terus delok idu neng endi-endi, aku tekan dadi mangkel. Aku malah tekan apal idu-idu koyo opo sing tak temu neng dalan. Ono idu sing ketok cair. Idune kui mirip banget karo banyu. Biasane wong sing ngidune koyo ngene iki, ora iso ngidu adoh. Idu sing jenis iki uga gampang ngilang. Sing keloro, idu sing oro kenthel. Wong sing jenis idune koyo ngene iso ngidu luwih adoh. Biasane idune iki kerep tak temuke neng tengah dalan. Idu sing jenis koyo ngoneki angel ilange. Bisane kudu ngenteni garing disik lagi resik pas keno banyu.


Yen awak dhewe iso sekolah, awak dhewe sak yogyane ora usah nyontek kanggo entuk biji sing apik. Yen awak dhewe ketauan nyontek kui, awak dhewe bakal ngeroso isin. Sing ngerasake isin, ora mung awak dhewe, nanging wong tuwane dhewe lan uga gurune dhewe. Wong-wong sing ngemong awak dhewe kui ngeroso gagal wis ngedidik awak dhewe. Dheweke podo kepengen awak dhewe kui dadi wong sing pinter. Nanging luwih seko kui, dheweke kepengen awak dhewe dadi wong sing jujur. Makne awak dhewe ora entuk nyontek pas lagi ujian. Sak liyone awak dhewe gawe isin wong-wong, awak dhewe uga ngerusak masa depane awak dhewe.


Pas wayah bakdo, aku arep ora tau mudik nganggo kendaraan pribadi, maksude nganggo nyetir dhewe nganggo mobil utowo montor. Biasane anggota keluarga sing liyo sing mudik neng kotaku. Nanging yen kudu mudik, aku biasane nganggo sepur. Aku ora ngebayangke yen kudu numpak kendaaran dhewe mudik. Wis perjalanane adoh, awak dhewe kudu sabar yen keno macet. Malah awak dhewe mesthi ngadepi macete kui. Nanging sing marake aku wedi kui yen keno kecalakaan pas mudik. Aku tau delok beritone neng TV. Korbane iso akeh lan ono sing isih cilik. Misale awak dhewe ngerti yen ono sing arep nabrak seko ngarep awak dhewe wis ora iso opo-opo. Soale wis ora ono celah kanggo awak dhewe.Kahanan dalan sing wis padet dadine malah macet.


Tawon kuwi salah siji kewan sing sensitif karo menungsa lan bisa nguber yen kerasa diganggu omahe. Nanging ya kadhang omah tawon iki ora katon lan nyelip ning pinggiran omah. Kamangka kuwi, awak dhewe kudu waspada amarga tawon iki dadi kewan sing paling lara yen ngentup lan uga bisa nguber. Ora mung siji, nanging uga sak rombongan, apa maneh yen golongan tawon ndhas lan tawon vespa sing awake gedhe uga yen ngentup bisa marai panas. Sing paling penting, awak dhewe saiki kudu paham yen omah kewan kuwi aja diganggu, yen arep ngeresiki uga kudu karo sing ahli ben ora ndadekake musibah marang awake dhewe.


Ngantri kuwi salah siji kebiyasaan sing angel nanging gampang dilakoni. Kebiyasaan ngantri kuwi nduduhake latar belakang keluwarga lan didikan. Nanging ning Indonesia iki isih ana wong sing ora kebiasa ngantri lan ora tertib kaya misale yen arep metu bioskop, wong kudune ngantri lan ngetutake barisan, nanging ana wong sing nerobos antrian banjur nabrak wong sing ana ning antrian kuwi. Kamangka, ngantri kuwi penting kanggo njaga ketertiban. Awak dhewe aja nganthi ngerusak ketertiban kuwi amarga nyerobot antrean kuwi uga padha karo njupuk hak wong liya kanggo oleh barisan ning ngarep. Awak dhewe uga kudu mbiyasakake ngantre iki ben lan uga ngelatih kesabaran ning antrean.


Liburan iki, aku dijaki koncoku melbu nang Guo sing panggone terpencil dan meh gak onok wong sing eroh. De’e penasaran karo isi sing onok nang Guo iku. Awale aku nolak soale aku wedi moro onok klowo. Soale kan biasane nang Guo iku akeh banget klowone, tapi koncoku tetep mekso dan bakal ngelindungi aku nek onok klowo. Akhire aku ngeiyani. Sesoke langsung awak dewe berangkat nang Guo iku. Dadakno temenan nang kono gak onok klowo, tapi akeh curute. Tapi tetep tak tahan ae lah. Aku gak sepiro fokus ndeloki sekitar soale fokusku mek gawe ngindari curut. Aku njarno koncoku kate lapo ae, pokok gak sampe adoh-adoh banget lah. Moro aku gak sengojo nyenggol sesuatu dan aku langsung kaget lah soale munine sampe nggema sak Guo. Pas tak jupuk barang opo sing logor, aku tambah kaget pindo. Tak sentrong nganggo senter, kagetku malah nambah maneh soale sing nang tanganku iki dadakno batu mulia sing wes langka banget dan dadi inceran akeh uwong.


Aku iku sering banget nggatekno wong-wong sing nyalahgunakno kekuasaan e gawe muasno nafsune dewe. Gak usah adoh-adoh, nang ranah masyarakat ndek sekitar omahku ae sek akeh sing ngelakoni hal koyok ngono. Misale, wong sogeh sing sak karepe dewe nuku tanah nggon e wong miskin sing dadi sumber pencaharian e iku. Nek wong miskin iku nolak, wong sogeh e bakal ngancem sing aneh-aneh. Aku iku yo kadang mbatin ambek wong-wong sing koyok ngono iku. Opo mereka iku gak wedi kenek karma yo. Soale kan sembarang kalir tindakan iku pasti onok timbal balik e. Gawe awakmu kabeh, ojok sembarangan gawe ngancem sopo ae nek tujuane mek muasno nafsumu tok, soale karma iku bakal marani awakmu kapan ae.


Saiki sing jenenge perkoro utang iku wes ono nang -endi-endi, opo maneh saiki utang iku wes digampangno ambek wong-wong sing ancene buka usaha gawe ngutangi uwong maeng. Nah ngunuku yo isek ono ae wong sing isin nag utange maeng konangan wong padal ngunuku yo ora perlu isin. Soale utang iku wes mesti ono nang endi-endi. Contohne wong usaha gede mesti duwe utang gede. Nah perkoro iku iso dadi perkoro sing ngisine nag ancene deke iku dadi pejabat gede terus dunyone iku sak pirang-pirang kok moro-moro utang. Nah iku lagek dadi perkoro sing ngisine. Tapi sak liyane iku yo ora masalah, mergo utang iku kang wes lumrah.


Kadang onok wong sing nggumun, lapo seh onok wong sing seneng banget mbari tuku barang teko duit tabungane. Padahal perasaan seneng iku mau wajar banget, gak onok sing perlu dirasa aneh. Perasaan senang sak marine tuku barang sing dipingini teko nabung iku valid banget. Opo’o? Siji, wong sing nabung iku wes akeh ngorbano hal liyane demi isok nabung. Mulai teko nahan jajan sampe gak dolen karo konco cek isok nabung. Loro, ben uwong sing entok barang sing disenengi iku pasti seneng banget, bah iku dikeki kado utowo tuku. Nek uwong wes isok tuku barang sing disenengi, terus tukune nganggo duit tabungane, wes pasti banget rasa senenge iku dua kali lipat, dan perasaan iku valid rek.


Misale awak dhewe wis tuwo lan urip dhewekan, awak dhewe kudu duwe pola urip sing sehat. Urip dhewekan kui perkoro sing paling awak dhewe wedeni pas wis tuwo sesok. Soale yen awak dhewe lara mengko ora ono sing jagani. Wong tuwo kui nek wis lara menurutku ngerepoti banget. Fungsi organ lan otote wis ora koyo pas dheweke isih enom. Contone kui yen wong tuwo tibo mungkin wae ora iso tangi dhewe. Dheweke butuh putilungane wong liyo utowo kudu nganggo alat bantu lan cekelan karo perobatan sing ono neng samping-samping. Padahal masalahe ora mung neng kono. Akeh perkoro sing ora iso diurus dhewe karo wong tuwo yen wis lara.


Duwe konco sing senengane nesu-nesu ora cetho kui malese banget. Kui koncoku kuliah. Dheweke kui tau seko kelas isuk kui wis ngedumel terus. Opo-opo dikomentari karo dheweke. Dosen sing biasane ketemu dianggep swarna ganggulah pas ngajar. Opo kursine kui dadi keroso keciliki. AC neng ruang kelas jarene panas banget, padahal suhune wis dimidunke tekan 18 derajat. Dheweke pokokmen ngoceh wae pas kui. Aku lan konco-konco liyane bingung, piye meneh kudu ngeladanine. Tekan kui wayah mangan awan, awak dhewe magan bareng neng kantin. Pas mlebu kelas meneh, dheweke dadi anteng. Oh saiki awak dhewe ngerti, koncoku kui ket mau isuki ngelih wae.


Nag ancene pengen ngetut terus ora garai isin, iku ono carane. Nah carane iku maeng gampang, yoiku ditokno gal saitik ben ora konangan wong akeh, tapi nag ancene rumongso ambune basin, yo kudu nang gagih mireh ben ora keroan wong akeh. Opo maneh nag ngentut nang panggonan umum kan enak ora gampang konangan polahe akeh wong sing ancene nang kono. Dadi nag ancene pengen ngentut yo ngentut ae, lapooh isin barang wong iku lo wes perkoro sing lumrah, mosok gak oleh ngentut, terus aturan sing nyeneni ora oleh ngetut yo ora ono. Mangkane ora atek isin nag ngetut. Soale nag diempet iku dadekno penyakit sing larang regane ambek tambanane.


Vonis iki nek nang KBBI iku artine putusan hakim pas nang sidang pengadilan sing onok kaitane ambek persengketaan ndek antara pihak sing maju nang pengadilan. Tapi tambah suwe kata vonis iki maknane dadi bergeser dadi putusan seseorang. Sing paling dikenal sisan iku vonis dokter. Vonis dokter iki diibaratno putusan dokter tentang penyakit sing dialami pasien. Putusan iki isok berupa diagnosis, kemungkinan waras ta gak, prognosis, utowo derajat abote suatu penyakit sing diderito pasien iku mau. Vonis dokter iku yo onok proses e, gak ujug-ujug ngevonis. Biasane pasien iku bakal diperikso, terus ngelakoni tes lab, ambek screening kesehatan sing liyane ben isok mutusno hasil penyakit sing diderito pasien.


Kabeh wong nag ono bencana alam mesti wedi, salah sijine bencana sing gelek kedaden nag wayai udan yoiku banjir. Bencana iki ancene gelek gedaden polahe bejate alam sing digawe menungso. Sebabe banjir iku maeng koyok akehe alas sing dibabati menungso terus ora ditanduri maneh, mari ngunu akehe sampah sing wes numpuk terus akeh kali sing ilang ambek dadi bangunan sing dadekno banyu ora iso mlebu nang lemah. Mari ngunu banjir iku pirang-pirang yaiku ono sing diarani banjir bandang, terus ono maneh sing jenenge banjir rob, terus ono sing banjir. Nah sing paling gelek kedaden yo banjir karo banjir bandang mergone wes akeh alas sing digunduli.


Yaopo perasaanmu pas ketrimo kuliah nang jurusan sing mbok senengi? Wes pasti seneng banget gak sih. Tapi onok siji sing kudu mbok gatekno, yaiku mulai ngoolek kabehane tentang jurusan nang kampus sing nompo awakmu iku. Tujuane cek awakmu gak lholak-lholok pas wes melbu kuliah pertama kali. Soale roto-roto opo sing engkok bakal mbok pelajari nang kampus iku bakal bedo banget ambek sing wes tau mbok pelajari nang SMA, dan roto-roto mahasiswa anyar akeh sing culture shock mergo iku. Terus cara pembelajaran nang ben kampus iku bedo-bedo tergantung akreditasine, dadi awakmu mulai nggolek-nggolek sisan tentang iku cek awakmu gak kaget nemen pas wes kuliah nang kampusmu.


Bocah-bocah saiki akeh sing seneng polahe diterimo nag perguruan tinggi. Tapi ono ae sing sedeh polahe ora mlebu nang perguruan tinggi. Roso seneng sing koyok nginiki iku asline oro mog angger roso seneng. Tapi campuran roso bahagia ampek lego sing dirasakno ati dadine roso seneng iki ora karuan rasane. Roso seneng iki kebentuk teko roso lego soale usaha sing dilakoni ono wujude ambek ora sio-sio, sak liyane iku yo ambek kecampuran roso lego sing dirasakno ati sing iso dadekno pikiran plong soale ora ono beban maneh soale usahae ngetokno hasil sing apik. Tapi awakmu kabeh kudu ngerti nag roso nginiki asline yo iso dadi elek yo iso dadi apik karek kelakuanmu sing mok gawe mujudno roso seneng maeng.


Awak dewe pasti sedih nek kudu pisah ambek konco, opo maneh nek iku konco apik. Rasane gak rela nek kudu pisah ambek mereka, tapi karena kondisi karo situasi, dadi gelem gak gelem kudu pisah. Perpisahan nang urip iki wes dadi hal sing normal. Nang urip iki, uwong iku teko dan pisah nang uripe awak dewe. Gak bakal onok uwong sing selamane selalu bersama. Bahkan gawe pasangan suami istri, suatu saat mereka pasti bakal dipisahno, contohne dipisahno karo maut. Nek onok uwong sing pergi teko awak dewe, pasti bakal onok uwong sing teko nang awak dewe. Sikluse bakal terus-terusan koyok ngono.


Salah sawijining cara kanggo ngabadikake momen lan pengalman sing nyenenganke lan apik ing saban acara kuwi liwat fotografi. Wong kang seneng fotografi mesti nggolek cara utawa alternatif kanggo nduweni cerita. Sing lagi akeh digawe yaiku kamera saka kertas. Kamera iki nduwe fungsi sing padha karo kamera analog, nanging bahane saka kertas lan luwih apik kanggo lingkungan. Kamera iki nduwe kekuatan 16 megapiksel lan wis bisa njupuk gambar lan video. Ukurane luwih tipis lan luwih bisa muat akeh gambar amarga nganggo penyimpanan kartu memori. Kamera iki entheng lan bisa dinggo ning acara apa wae kanggo ngrekam kabeh momen lan pengalaman paling apik.


Awak dhewe kerep jijik neng ngambu panganan sing wis busuk. Awak dhewe sok lali yen isih duwe pangan turah lan sesoke panganane kui wis ora iso kepangan meneh. Supoyo awak dhewe ora guak-guak panganan lan ora jijik karo panganan sing wis awak dhewe gawe kui, awak dhewe kudu pinter-pinter nyimpen. Supoyo panganane dhewe ora gampang mambu, ono beberapa hal sing iso awak dhewe lakoke. Sing kesiji, pas rampung manga, awak dhewe iso langsung nyimpen turahane neng kulkas. Sing keloro, awak dhewe uga iso langsung ngetke panganane supoyo sesok e utowo mengko soren isih enak. Sing ketelu, awak dhewe kudu iling kapan masake. Dadi ngerti, kapan panganane kui kudu dingeti utowo dileboke kulkas.


Tahun 2018 pas aku ketepakan keterimo nag salah sijine PTN negeri nang kota gedeg, aku oleh kabar nag aku bakal duwe ponakan cilik maneh. Lah aku senenge pol polahe anggota keluarga lahir ambek nambah calon dolananku maneh. Soale biasane nag aku petok ponakan cilik-cilik mesti tak jak dolanan sampek bocahe nangis kepegelen. Mangkane aku jelas senege pol masion aku ora nang enggon pas ponakan iku lahir. Lah saiki pas wes gede ngene iki mesti nag aku muleh nang omah, mesti ngejak dolanan, nag biyen bocahe seng pegel tapi nag saiki ganti aku sing pegel nag dijak dolanan soale ono wae sing digawe dolanan. Mnagkane saiki nag moleh aku lagnsung sengedan soale wes jelas ora iso leren.


Uwong iku pasti tau ngutang nang wong liyo, bah sitik bah akeh. Tujuane pun macem-macem. Salah sijine iku mergo kepepet dan gak nduwe duit blas dan akhire kepekso ngutang. Tapi awakmu kate ngutang koyok yaopo, akhire kudu dilunasi sisan. Terus yaopo nek misal kondisi keuanganmu sek gak apik, tapi wes kudu wayahe ngelunasi utang? Aku nduwe carane. Siji, tulis budget sing detail terus jelas. Loro, bedakno gak nduwe duit karo nganggo duit berlebihan. Telu, gawe rencana. Papat, leren ngutang. Limo, nggolek cara gawe nekan pengeluaran. Terakhir, bayar tepat wektu. Iku mau cara-cara sing isok mbok lakoni gawe ngelunasi utang nek kondisi keuanganmu lagi gak apik.


Biyen pas aku isek cilik, aku senengane mancing nang pinggire waduk sing ono nang desoku, nah pas mancing iku maeng mesti bareng-bareng ambek konco-konco soale enak nang ngenteni iso ditinggal dolanan barang. Nah pas pancinge koncoku iku maeng disendate iwak, bocashe senenge megilan mergo ketoke iwake gedene megilan. Terus pas digeret pancinge maeng, tibake iwake maeng nyantol nang jero kresek ireng terus sing jijiki yoiku kreseke maeng isine koyok teleke wong sing ancene mlebu kono. Nah bocahe langsung bingung polahe iwake yo rodok kede, akhire diseret ae ambek diedel-edel karo ngomong "hi..hi.. hi.." jengekeli cah. Yo mergo iwake rodok gede maeng mangkane bocahe sampek belani koyo ngunu maeng.


Dhemit utawa setan iki ana sing percaya, uga ana sing ora percaya. Ning kepercayaan wong indonesia, dhemit iki ana kaitane karo alam gaib sing isih nyambung karo alam dunya lan ditambah anane dendam saka wong sing sengsara. Ning film indonesia iki dhemit iki bisa nuntut bales kaya cerita kuntilanak, sundel bolong, lan setan liyane sing ceritane mati amarga dipateni utawa dirudapaksa karo wong sing ora tanggung jawab. Nanging ana sing ora percaya amarga setan utawa dhemit kuwi tekane saka alam pikirane menungsa dhewe ditambah penggambaran film sing katon tenanan lan cedhak karo urip masyarakat uga tekane digambarake ngageti lan marai kaget.


Wong sing tau delok mutahan mesti kadang bakal ngeroso jijik pas delok sing jenenge mutahan maeng. Nah mutahan iku ancene termasuk barang sing jijiki mergo barang iku maeng teko jero weteng sing bakal dadi telek. Nah sing garai mutahan maeng iku jijik yo mergo ambune ambek rupane maeng. Terus jarene koncoku sing delok terus ora ngeroso jijik iku mesti nganjurno nang wong sing jijikan nag pas delok mutahan maeng kudu mireh wae teko sing jenenge mutahan maeng mergo nag ora mireh mesti iso ae tambah ketularan mergo delok barang sing iso marakno deke mbunek-mbunek nag apan masih barang iku maeng. Dadi sing tepok palang ora atek diterusno nag ancene ketepakan petok.


Sajane sing marai wong isin ngomong ning ngarep kelas yaiku anane kanca sing ora ndukung kemampuan iki. Kaya misal pas presentasi, mesti ngguyu lan ngewenehi komentar lucu sing bisa ngerusak konsentrasi wong sing ana ning ngarep umum. Kabeh tingkah laku mesti diguyu. Amarga kuwi, kebiasaan iki bisa ngilangake rasa percaya diri wong liya. Sing perlu diubah yen ana wong sing seneng ngguyu kancane iki yaiku babagan ngurmati sapa wae sing ngomong lan ngewenehi ruang kanggo berpendapat. Yen ana babagan sing arep dibantah ya kudu ngenteni kanthi rampung lan diwenehi wektu kanggo berpendapat. Sing paling penting yaiku kudu mbedhakake wektu guyon lan uga serius.


Perkara sing uga ora bisa tinemu dalan yaiku pegatan amarga kekerasan ning rumah tangga. Kekerasan iki sajane bisa dicegah, nanging yen rumah tangga ana kemungkinan gawe mbaleni maneh. Sak durunge laporan kanggo mutusake cerai, korban kuwi kudu duwe bukti visum sing kuat kanggo ngabulake permohonan cerai. Nanging visum iki ora oleh ditunda ben pengecekane ora samar lan isih ana bukti sing paling anyar saka kasus. Banjur bukti kuwi dilaporake ning kantor polisi. Yen wes terlapor, baru surat saka polisi iki bisa diajokake kanggo ning pengadilan. Korban kekerasan iki uga kudu oleh perlindungan sak wayahe pelaporan iki ben ora ana pengaruh saka pihak njaba.


Sembarang ngimpi sing dialami awak dewe iku nduwe artine dewe-dewe. Salah sijine iku ngimpi ketemu karo konco lawas. Ngimpi ketemu konco lawas iki isok ditafsirno dadi hal sing apik. Nek awakmu ngimpi ketemu ambek konco lawas wedok, isok dadi tanda nek awakmu bakal ketemu karo jodohmu. Nek awakmu ngimpi ketemu karo konco lawas lanang, iku pertanda nek awakmu bakal entok rezeki utowo bakal dilancarno rezekine. Nek awakmu ngimpi ketemu karo sahabat lawasmu, iku pertanda nek awakmu bakal entok kabar baik sing wes mbok nanti. Nek awakmu ngimpi ketemu konco lawas sing mbok benci, iku berarti awakmu kudu fokus karo tujuanmu. Nek awakmu ngimpi ketemu karo konco lawas sing mbok senengi, iku tandane awakmu bakal ketemu ambek uwong sing wes mbok idamno.


Negeri tanpa Telinga yaiku film Indonesia sing tayang taun 2014 lan disutradari karo Lola Amaria. Film drama iki salah siji bentuk sarkas marang pemerintah sing ora adil lan isih korupsi uga rebutan jabatan. Film iki njupuk sudut pandang saka tukang pijet langganane para pejabat. Tukang pijet iki weruh kabeh gosip negara saka wong sing dipijet amarga sering dianggep kurang mampu lan ora pinter. Tukang pijet iki bingung amarga dekne weruh rahasia pejabat sing paling gedhe yaiku babagan korupsi lan dekne mulai diteror. Amarga kuwi, dekne milih lunga marang Dokter THT lan ngomong yen njaluk dikethok wae kupinge ben ora bisa krungu apa-apa.


Aku arang dolan-dolan neng omahe koncoku. Pas sekolah biyen, aku tau dijak koncoku neng omahe. Awak dhewe bar bali sekolah lan arep lungo meneh golek keperluan acara sing bakal diadake neng sekolah dino Minggune. Sak durunge mangkat, awak dhewe salat magriban bareng neng kamare. Bar kui, awak dhewe mangan bareng. Awak dhewe mangan opo sing ono neng mejo makane. Pas awak dhewe arep rampung manga, simbahe koncoku teko. Dheweke ngomong yen sebenere pangane sing awak dhewe pangan kui wis mambu. Bar kurungu kui, awak dhewe bareng-bareng neng kamar mburi. Awak dhewe mukok bareng-bareng neng kono. Wis lego, terus awak dhewe guyu bareng-bareng. Soale, ora ono sing sadar yen kui wis mambu.


Macet iki salah siji kedadean sing kadhang bisa diprediksi, kadhang ya ora amarga macet iki bisa disebabake karo wayah liburan sing dawa lan serentak ning akhir minggu, uga kadhang disebabake karo dalan sing rusak, bencana alam, utawa ana kecelakaan sing uga ora bisa diprediksi. Kamangka, ben perjalanan lancar, ana cara sing bisa dilakoni. Kaping pisan yaiku ndelok jalur sing arep diliwati saka peta sing ana ning HP amarga peta iki bisa nduduhake jalur-jalur sing macet. Kaping pindhone, mumet pas macet iki bisa dihindari nganggo pengetahuan babagan jalur alternatif. Kaping telu, kudu bisa ngerencanakake perjalanan lan kudu ngerti kapan wae wayah kendaraan macet.


Wong-wong sing kenek penyakit serius koyok kanker iku akeh-akehe konangan pas wes stadium akhir dan ujung-ujunge akeh gak selamete. Hal iku mergo wong-wong iku mau ngeroso nek awake iki sehat-sehat ae, dadi gak perlu atek perikso. Padahal wong sing ketoke sehat iku durung tentu kondisi awake sehat 100 persen. Makane iku penting e screening awak secara rutin. Screening tubuh paling gampang iku mulai teko cek tensi, cek kadar gulo, cek kadar asam urat, karo cek kadar kolesterol. Patang hal iku sing kudu dicek rutin, soale sembarang penyakit iku akeh-akehe sumber e yo teko patang kadar iku mau sing gak normal, bah iku kendeken utowo keduwuren.


Winggi aku petok karo koncoku sing biyen sak kelas ambek aku pas kulia. Bocahe ora sepiro seneng cerito masalah kuliah'e soale biyen pas kau lulus bocahe isek bingung mikirno bayar semester. Lah terus aku kaget pas waktu iku moro-moro bocahe cerito nag deke seneng soale lulus ujian tahun iki. Bocahe senege pol lulus ujian iku. Mangkane bocah'e metok'i aku ben mene pas wisuda aku moro nang wisudah'e gawe konco. Soale bocahe sing paling telat dewe terus ora ono sing akrab ambek bocah'e. Akhire aku yo seneng kerungu berita iku. Mangkane langsung tak iyo'i wae. Mari ngunu bocah'e ngejak aku mangan ambek konco-konco sing wes tau ngewangi dek'e pas biyen isek kulia nang kampus.


Duwe impen sing dhuwur ora  dadi masalah. Kanggo Ihsan, duwe impen sing dhuwur iku salah siji wujud kanggo sinau tanggung jawab. Ihsan wis suwe pengin kuliah ana ing Walanda. Ihsan ora tau goyah lan wedi amarga impene sing kanggo saperangan wong iku dhuwur banget. Akhire, Ihsan bisa mbuktikake yen dheweke bisa kuliah ana ing Walanda. Ihsan njupuk jurusan bisnis lan niat kanggo nerusake bisnise wong tuwane sing ana ing Indonesia. Nalika Ihsan ketampa ana ing Walanda, Ihsan langsung ngelakokake apa sing wis dijanjeni nalika dheweke ketampa yaiku pasa nadzar seminggu. Iki awujud rasa sembah nuwune Ihsan marang Gusti amarga wis ngabulake panjaluke kuliah ana ing Walanda.


Aku tau keweden polahe ditotno wong sing aku dewe ora ngerti. Prosoku wong sing moro-moro ngetotno nag pas nang dalan iku biasane negak begal yo ancene tujuan mlakune podo. Terus wong sing ngunuku biasane kadang pengen ngetotno ora polahe neiat elek tapi ancene golek barengen. Terus sing garai wong keweden koyok ngunuku biasane yo teko pikirane dewe sing mikir macem-macem soale ancene pikiran elek ambek sing macem-macem biasane dadekno opo sing nang pikirane maeng iso ae kedaden benerean. Terus nag ancene kepikiran koyok ngunuku yo jane nang diilangno nag ancene nang perjalanan ben mlakune iku maeng iso anteng ambek ora kedaden opo-opo.


Klambi ambek celono iku onok muacem-macem jenise, dan digawene teko kain sing bedo-bedo sisan. Jenis klambi karo celono iku mau dibedakno berdasarno kegiatane. Semisal celono training sing digawe olahraga ambek kegiatan sing akeh obahe, utowo tuksedo sing digawe klambi resmi dan gak akeh obahe. Makane onok sing ngomong, atur kelakuan sesuai klambi sing mbok nggo. Tujuane iku ben klambi utowo celono sing digawe iku gak suwek dan gak ngisin-ngisini awake dewe. Misal awakmu nganggo tuksedo malah akeh obahe, yo pasti bakal suwek lah. Dadi gawe awakmu kabeh, ilingo, atur kelakuan sesuai klambi sing mbok gawe ben gak nggladak rai karepe dewe.


Awak dhewe kudu golek wong sing spesial neng uripe awak dhewe. Wong sing iso nyemangati awak dhewe pas lagi sedih. Wong sing iso dadi konco crito yen awak dhewe kui lagi entuk masalah. Yen awak dhewe iso nemuke wong sing koyo ngono kui, awak dhewe bakal ngomong dhewe, kenopo aku ora ketemu dheweke ket biyen-biyen. Emang, wong sing cocok karo awak dhewe kui ora gampang ditemoke. Mungkin, awak dhewe bakal kenal karo akeh wong, beberapa ono sing koyone cocok, nanging neng akhire tetep wae ono hal sing ora sreg. Nanging tetep, wong sing spesial kui kudu awak dhewe golek supoyo uripe awak dhewe iso luwih bahagia.


Pas awak dhewe salah nyeluk wong kui sak yogyane awak dhewe jaluk ngapura karo wonge. Awak dhewe pancen ora salah opo-opo. Awak dhewe ngirana wonge kui wong sing awak dhewe kenal nanging jebul salah. Ora ono sing salah seko kui. Nanging, awak dhewe apike tetep jaluk ngapura neng wonge kui. Sebenere, awak dhewe ora usah ngomong persis kui, sing penting awak dhewe iso basa-basi. Yen awak dhewe iso nyempetke ngobrol sedilit karo wonge kui bakal luwih apik. Soale, dheweke bakal luwih ngeroso dihargai. Awak dhewe uga ora rugine ngelakoke kui. Awak dhewe iso nambah kenalan lan sopo ngerti dheweke bakal ngewangi awak dhewe pas mengko awak dhewe butuh.


Kabeh wong mesti srengen nag diselingkuhi opo maneh nag diselingkuhi bojone tambah rasane koyok kiamat. Ambek koyok ora iso ambekan. Tapi roso ngeniki nag jareku sih wes umum nang dirasakno kabeh menungso soale sing jenengi diselingkuhi mesti ngelarakno ati dadi iku wajar ae. Tapi nag jarene koncoku srengen nag diselingkuhi iku karek delok sing nyelingkuhi iku pacar utowo bojo, nag bojo kudune srengen ambek wes dadi lumrahe menungso. Tapi nag pacare iku ora kudu srengen soale sing jeneng pacar iku durung karuan nggonanmu dadi srengen polahe diselingkuhi pacar iku ora kudu srengen tapi kudu sabar ambek bungao soale iso ngerti sifate pasanganmu maeng.


Wong sing antri mboh iku nang pasar, swalayan, bank yo mesti mangkel ambek ngrundel lah neng ati nag disrobot. Opo maneh nag antriane dowoe pirang-pirang meter rasani koyok pengen idak-idak wong sing nyrobot. Tapi opo yo kudu srengen ono nang ngarepe wong akeh terus gelut mergo perkoro ngunuku. Soale sing garai srengen iku ora nyroboti taki kelakuane wong sing nyrobot maeng kudu didandani sak apike karo omongan sing langsung kenek nang atine wonge ben wonge ngeroso nag wong iki maeng salah. Dadi ora perlu rame-rame cuku diberiki alon-alon  nag wong iku maeng ora pantes dilakoni soale wes ora koyok cah Tk maneh.


Kabeh wong mesti duwe roso jijik utowo risih nag delok sing jenenge jeding ora tau diresiki soale iku ketok kemproh ambek ota resih sing iso marakno ambune iku ngeluwehi peceren bangere. Nah iku sing garai wong iku ora mentolo nag mlebu jeding sing koyok ngunu. Opo maneh nag isek ono barange sing durung diguyang yo tambah ora karoan. Mang kane nag ancene delok ngunuku terus ora mentolo yo nag iso ojo diterusno oleh masi, langsung tinggal mereh ae. Kan kabeh iku iso dadekno roso jijik ambek mangkel nang didelok disik. Mangkane nag iso yo wes ditinggal ae ben ora dadekno perkoro sing elek ambek kepikiran sing ora-ora.


Akeh-akehe wong mesti tau ngalami keweden polahe kepepet terus akhiri ngelakoni opo sing iso dilakoni. Contone wong sing kenek corona wingi iku yo akeh wong sing kepet terus akhire deke tuku pil sembarang sing penting vitamin kenek gawe marasno ambek jogo awak padal ora ngerti fungsine iku vitamin opo. Lah keweden sing ngeniki iku yo ora apik soale iso mengaruhi mentale terus akhire dadekno gangguan mental sing awak dewe ora ngerti mental iku ngarah nang apik opo elek. Dadi nag sekarat iku yo ojo sampek keweden nemen-nemen soale engko nag saking keweden iku iso dadekno awakmu iku tegang ambek perkoro iku terus akhire dadekno traum nang perkoro iki maeng.


Wong sing urip dewe iku biasane suwe-suwe bakal ngeroso kesepian mergo gak nduwe konco. Wong nek wes ngeroso kesepian iku nduwe resiko kondisi kesehatane tambah mudun. Wong sing kesepian luwe gampang ngeroso pegel, minder, angel turu, ngalami cemas berlebihan, dan suwe-suwe dadi depresi. Nek wes depresi, wong iku bakal males lapo-lapo, terutama ngeramut awake dewe. Suwe-suwe nek koyok ngono daya tahan tubuhe bakal menurun dan tambah suwe tambah lemes. Dan iku isok merambat nang perubahan berat badan sing drastis, gangguan pencernaan, bahkan sampe masalah jantung karo pembuluh darah. Dadi rasa kesepian iku gak isok dianggep sebagai sesuatu sing remeh. Soale efek e gawe tubuh iku isok seserius iku.


Akeh banget wong sing ngiro pengalaman paling menyenagkan nang urip iku mesti teko kejadian sing gede. Padahal iku gak mesti bener. Hal-hal remeh yo isok dadi pengalaman sing menyenangkan. Contohe koyok sing tau tak alami. Pas kuliah, aku tau nggarap event mulai teko Januari sampe November. Wes ngono aku sek kudu kuliah dan nggarap tugas-tugas kuliah sisan. Dadi pas event iku wes mari, aku langsung manfaatno dino prei gawe me-time an. Iku pun gak sing mewah ta yaopo, mek nongkrong nang salah siji kafe sambil ngopi dan moco novel. Sederhana to? Tapi iku dadi pengalaman menyenangkan soale iku dadi bentuk perayaan kecil-kecilan setelah digempur kesibukan tiada henti.


Koncoku tau ketemu aku, nanging akune sing ora sadar. Koncoku kui, ngirim pesan neng HP-ku jarena dheweke delok aku. Aku buka pesan kui pas wes neng duwur sepur. Ora nyangka awakku yen ono konco sing numpak sepur bareng. Bayanganku, lumayan iki aku dadi duwe konco ngobrol selama perjalanan. Trus, aku jawab pesan mau, aku takon koncoku ono neng gerbong endi. Aku ngenteni jawaban seko dheweke sue banget. Yo wis lah ora opo-opo, timbangane ngenteni, mending tak tinggal turu. Aku turu kui lumayan iso sekitar 2 jaman. Pas tangi, ono notifikasi pesan seko koncoku. Jarane dheweke ora numpak sepure. Nanging mau delok aku neng stasiun. Dheweke bar ngeterke dulure sing arep bali.


Mangsa udan kui biasane ono neng sasi Oktober tekan Maret. Nanging mergo ono pemasanan donyo, mangsa udan kui dadi rodo aneh. Mulaine iso luwih cepet utowo luwih mundur. Rampunge uga podo ora cethone.  Mergo kui udane dadi luwih angel diprediksi. Kui gawe petani iso gagal panen lan gawe bingung wong-wong neng panggon sing biasane banjir. Nek udane iso diprediksi, wong-wong kui iso nyepake kahanan rumah sak durunge banjire reko. Dheweke podo iso ngurangi dampak elek sing digawe karo banjir. Wong-wong iso podo cepak-cepak lan pemirintah iso langsung nyepake bantuan sakdurunge banjire teko. Senadyan kanggo wong kui kudune banjir biasa wae, nanging mergo ora iso dikiro-kiro kui saiki wong-wong dadi podo wedi.


Ulan wingi aku seneng pol soale menang undian sing diadakno karo kampus. Undian iku hadiahe sangare pol soale kanggo mahasiswa sing menangno undian iku iso gratis ora atek bayar semester akehe 2 semester. Mangkane pas aku menang langsung senenge pol soale ora kabeh wong oleh undian sing tepak hadiah iku. Yo ancene ono sing oleh undian, tapi hadiah'e sing bedo-bedo. Ono sing oleh sepeda, ono sing oleh tas, ono sing oleh laptop ambek liyan-liyane. Undian iku maeng asline kanggo ngeramekno ulang tahun kampus sing ke 40 ambek meringati hari pendidikan nasional sing diadakno ambek kementerian pendidikan mangkane ramene megilan ambek hadiahe gede-gede.


Alesane wong ngetuti wong liyo kui werno-werno lan wong sing wis niat ngetuti kui bakal ngetuti neng endi wae lan neng kahanan serame opo wae. Wong bakal ngetuti awak dhewe neng pasar. Pasar kui ora mungkin sepi, opo meneh pas isuk utowo pas bengi. Dheweke bakal ngetuti awak dhewe ngeliwati segoro menungso. Dheweke bakal pura ethok-ethoke dadi wong sing arep tuku neng bakul pasar utowo malah dheweke sing dadi bakule. Dheweke uga bakal ngetuti awak dhewe neng gang sing sempet, sing ora ono wonge. Panggon sing dheweke enteni mergo yen awak dhewe bengok-bengok ora bakal ono wong sing mlayu nulungi.


Awak dhewe mungkin wis ngelamar gawean luwih seko satus kali. Seko satus kali kui ono 10 sing lanjut tekan tahap wawancara, nanging ora ono siji-siji seko tes kui sing marake awak dhewe ketompo kerjo. Ojo nesu. Neng donyo kerjo kui biasa. Ojo ngenteke wetku kanggo nesu lang ngelakoke hal sing ora penting. Luwih apik, awak dhewe evaluasi kenopo awak dhewe angel golek gawean. Sing kesiji, mungkin CV sing awak dhewe kurang ringkis lan durung iso memenuhi kriteria sing digolek perusahaan. Sing keloro, portofoliane awak dhewe kui kurang akeh utowo kurang meyakinkan. Sing ketelu, carane awak dhewe menyampaikan informasi ngaggo tulisan kui kurang rapi lan kurang sopan.


Nyolong iku termasuk perkoro elek sing kudu diadohi ambek wong akeh. Nah sing jenenge nyolong iku maeng yoiku termasuk penggawean sing jipik barange wong liyo tanpo ono sing ngerti utowo tanpo ono ijine wong sing duwe barang iku maeng. Nah wong sing biasa ngelakoni ngenenki yo mesti ora duwe isin. Tapi nag wong sing ora tahu ngelakoni perkoro nginiki terus uripe kepekso akhire nyolong bakal isin nag ngelakoni perkoro nginiki, mangkane sing awitan ngelakoni ngeneki biasane westi keweden ambek wedi nag konangan karo song sing dikenal terus akhire wonge maleh dadi elek nang motone wong sing dikenal maeng. Dadi nag iso yo wes ora atek nyolong.


Telek iku ancene barang sing gilani ambek rusoh kanggo wong sing ngerti nag kanggo wong gendeng yo ora lapo-lapo. Nah telek iku nag kenek mesti marakno wong sing kenek iku jembere setengah amti mergo iku termasuk barang sing rusoh ambek ambune maeng ora enake megilan. Nah kudune nag ancene kenek barang iku maeng ancene kudu nang diumbah utowo diijuki ben ora marakno penyakit utowo ambune ben nang ilang, nag soale nag ora nang diijuki utowo diumbah jelas iso marakno penyaki mergo telek iku termasuk barang sing rusoh ambke blaheni kanggo kesehatane mengungso nag ancene kenek perkoro iku maeng. Dadi kanggo wong jijikan barang nag ancene delok telek iku ngeroso jijik yo ojo sampek kenek.


Biasane, wong nek wes kadung kebelet iku maleh gak fokus karo sekitare dan bakal gopoh karepe dewe gawe buang hajat e iku mau. Kadangan wong iku mau sampe gak ndelok simbol sing onok nang ngarep toilet iku mau dan maleh keliru melbu toilet. Nek wes ngono, akhire pasti dadi isin karepe dewe. Makane nek wes ngono iku, kudu luwe teliti maneh. Iyo seh ancene angel gawe fokus nek wes kebelet pol iku. Tapi setidake gatekno sekitar sisan, ojok gopoh karepe dewe. Engkok nek sampe keliru melbu toilet, sopo sing isin? Yo awakmu dewe lah. Dadi nek awakmu lagi kebelet, ilingo, gatekno sekitarmu.


Kegiyatan sing mbutuhake gerak akeh kaya atlet lan uga wong sing ana ning seni pertunjukan kuwi mestine butuh nganggo klambu utawa kostum khusus sing bisa ndukung penampilan lan uga kepenak didelok. Sing paling penting yaiku bahan sing digawe kudu nyaman, elastis, lan uga ora nampilake bagian awak sing kudune tertutup. Antisipasi penari utawa atlet sing kegiyatane mbutuhake gerak akeh iki yaiku amarga pertunjukan iki kudu sampurna sekabehe lan ora ninggalake kesan sing elek kaya isin amarga malfungsi pakaian sing suwek lan ngurangi kepercayaan diri saka sing nganggo kostum. Kepercayaan diri iki bisa ngaruh marang penampilan lan kenyamanan pas lagi pentas utawa turnamen .


Awak dhewe ora perlu kuwatir lagi yen misale awak dhewe kepekso lunga neng daerah sing awak dhewe ora kenal. Soale, saiki neng endi wae panggon-panggon kui wis luwih aman. Biyen, awak dhewe sering kurungu ono wong sing begal lan wong sing ngelakoe perkoro-perkoro bejat liyane. Nanging saiki, awak dhewe wis iso lego setik. Soale tingkat kriminalitas kui midun adoh seko jaman biyen. Ora iso awak dhewe bantah yen isih wae ono wong-wong sing arep nyopet, ngelecehke, lan perilaku bejat liyane. Naning, kemungkinan luwih sitik. Wong-wong uga soyo gateke lingkunangane lan gelem ngewangi wong pas lagi kesusahan. Dadi neng jaman saiki, awak dhewe ora perlu kuwatir yen arep lunga neng endi wae.


Pas dolan nag perpus kota sing ono nang Kota Batik, koncoku iku moro-moro kudu nguyo, nah tibake bocahe maeng iku kleru oleh mlebu jedinge mergo ancene jejer lawange tapi asline nang jero iku seje. Nah pas mlebu moro-moro bocah wedok sing nang jero yo berok-berok. Terus bocahe langsung metu ambek mlebu sing pinggire, nah pas metu deke iku rodok isin mergo ancene kleru oleh mlebu jeding maeng. Yo ora gaok se, mergo sing jenenge wog kleru iku wes biasa kedaden nang endi-endi. Opo maneh nag wong sing budale kesusu yo tambah gelek dedaden perkoro iku maeng. Mangkane masio iku maeng kesusu kudune yo ati-ati ben ora sampek kedaden perkoro sing ngisini.


Jaman saiki sak ben opo sing awak dhewe omongke kui duwe potensi menyinggung perasaane wong liya. Wong neng wis tersinggung iso ngamuk-ngamuk ora cetho, malah tekan iso ngekei awak dhewe surat somasi. Ben iki ora kedaden, ono perkoro sing awak dhewe gateke sak durunge awak dhewe ngomogn. Sing kesiji, awak dhewe kudu ngerti karo sopo awak dhewe ngomong. Yen karo konco dhewe, ora masalah awak dhewe meg ngomong koyo opo wae. Dheweke bakal ngerti yen awak dhewe ora duwe maksud ngelarani atine. Sing keloro, yen misale awak dhewe ngomong neng panggon umum, awak dhewe kudu iso milih-milh kata sing sifate umum. Sing ketelu, yen misale awak dhewe ora sengaja ngucap kata-kata sing menyinggung awak dhewe kudu gelem jaluk ngapura.


Pas krungu bel, guruku langsung nutup pelajaran dan awak dewe kabeh isok istirahat. Koyok biasane, aku langsung nang kantin sekolah gawe tuku sego goreng bungkusan. Mbari bayar, aku karo koncoku langsung lunggo nang meja sing kosong. Enak-enak mangan, moro onok salah siji guru sing njaluk gabung. Aku ambek koncoku iyo iyo ae. Terus pas kate mangan, aku ndelok guruku koyok wedi karepe dewe pas kate nyoplok karet gelang nang sego bungkus e. Aku langsung nawarno gawe mbukakno sego bungkus e guruku iku mau. Beliau langsung nyerahno sego bungkuse nang aku. Pas wes mari, langsung tak kekno guruku. Terus aku takon, opo’o kok keweden nemen ambek karet. Guruku njawab nek beliau iku fobia ambek karet. Mbasio rodok gak masuk akal, tapi aku iya iyo ae.


Aku seneng banget nonton bioskop sing tayang wayah bengi amarga biyasane luwih sepi lan luwih bisa konsentrasi nonton. Film sing biyasane rame, yen nonton wayah bengi iki dadi luwih sepi lan bisa milih lungguhan sing penak. Banjur bali kerja, aku nonton bioskop dewean, yaiku film horor. Aku budhal menyang bioskop jam 8 bengi amarga film mulai jam setengah 9 bengi. Aku milih lungguhan sing paling dhuwur. Banjur ning sebelahku ana bapak-bapak sing ora tak kenal lungguh ning sebelahku. Wong kuwi ora ndelok film, nanging malah ndeloki aku. Nanging aku tetep nonton. Pas balike, aku ditutake karo bapak kuwi kanthi kosan. Aku ndredeg amarga mbayangake adegan sing ana ning film kuwi.


Nyamuk iku dadi salah siji penyebab penularane penyakit Demam Berdarah Dengue sing biasa disingkat dadi DBD. Salah siji penanganan penyakit DBD iku dilakoni fogging gawe mateni nyamuk-nyamuk sing bersarang nang pemukiman kono. Tapi faktane, fogging iku malah gak efektif gawe basmi nyamuk iku mau. Soale, fogging iku mek mateni nyamuk dewasa tok. Nek larva, ndhog, ambek jentik e iku gak bakal kebasmi. Padahal ndhog iku mau sing kudune dibasmi, soale tambah suwe isok berkembang dadi nyamuk dan isok tetep marakno penyakit DBD iku tetep onok. Kudune nek kate mbasmi, sekalian mulai akare ben tuntas. Nek ngelakoni fogging tok, yo podo ae.


Kegagalan kui ora iso awak dhewe hindari. Bar ngalami kegalan pisan, awak dhewe bakal cendurung ngindari kegagalan kui nganggo coro ora jajal hal sing awak dhewe ora iso capai kui. Emang kui iso ngindari dari sak kegagalan nanging ora neng kegagalan liyane. Rasa gagal kui kudu awak dhewe lawan yen isih arap tekan neng posisi sing awak dhewe impike. Sing pertama awak dhewe kudu nrimo kegagalan dhewe kui. Sing keloro, awak dhewe kudu dadi kegagalan kui sebagai bahan pembelajaran. Sing ketelu, awak dhewe kudu ngilangke rasa wedi kanggo jajal meneh. Ngilangke wedi kui pancen ora jamin awak dhewe ngentoke opo sing awak dhewe pengeni. Nanging, yen ora diwiwiti meneh, awak dhewe ora bakal tekan tujuan.


Sobo sing bakal ngerti nag telonone iku ate suwek, mesti arang wong sing ngerti perkoro iku maeng, mergo sing jenenge telono suwek iku ora kenek dibade. Nah nag moro-moro telono suwek iku ancene iso marakno wong isin. Nah sing garai isin iku maeng yo ora mergo telono sing suwek tok, tapi mergo keadaan suwek maeng sing kadang ancene ora pas, contohne pas nang ngarepe wong akeh moro-moro suwek, nag koyo ngunuku kan mesti isine, terus sak liyane iku suweke sing nang panggonan sing ancene iso marakno wonge maeng iso dadi isin setengah mati, contohne nang bokong utowo nang mestak. Mesti nag nang daerah kono kabeh wong mesti isine megilan.


Monitor ICU iku alat sing dinggo gawe mantau kondisi fisiologis nang pasien. Onok akeh jenis utowo tipe monitor pasien sing ono nang ICU. Di antara akeh jenise, onok telu sing paling sering digawe. Siji, monitor tanda vital. Jenis monitor iki nduwe parameter sing isok ngukur kondisi pasien secara umum. Alat sing siji iki hampir onok nang kabeh jenis Rumah Sakit. Loro, monitor limang parameter. Monitor jenis iki meh podo ambek monitor tanda vital. Bedane iku onok siji parameter sing ditambahno nang alat iki, yaiku temperatur. Terakhir, monitor pitung parameter. Monitor iki biasane digawe nang ruang operasi soale nduwe parameter sing luwe kompleks.