Ket aku sinau boso Jerman, aku seneng banget karo penyair Jerman sing jenenge Johann Woflgan von Goethe, utowo sing kerep dicelik Goethe. Aku bejo banget iso nemu film soal dheweke. Aku wis golek film kui seko biyen-biyen, ora nyangka iso nonton kui saiki. Ben nonton film sing awak dhewe senengi kui makin mantep, ono sing awak dhewe kudu cepake. Sing kesiji, pastike jaringan internet dhewe lancar. Sing keloro, awak dhewe kudu nyepake panggon nontone. Ojo tekan ono barang-barang utowo wong sing mlebu-metu kamare awak dhewe. Sing ketelu, masak berondong jagung utowo cemilan liyane. Nonton disambi karo nyemil kui rasane luwih mantep.


Adil iku samubarang sing angel banget dilakoni. Senajan manungsa wing ngerasa bisa nindakake samubarang sing adil, nanging kadang kanggo wong liya isi kurang adil. Adil uga ora mesti ana hubungane karo wong liya. Kanggo awake dewe, kene uga kudu nindakake samubarang sing adil. Tuladhane nalika kene wis sinau 7 jam sedina, kene uga kudu ngewenehi pirang jam kanggo mangan utawa kanggo seneng-seneng supaya ora nganti spaneng lan ngelarani awake dewe. Yen wis bisa adil marang awake dewe, bisa gampang kanggo adil ing wong liya. Mulane yen bisa kene adil wiwit ana ing pikiran lan tindakan supaya kene gampang lan bisa sinau kanggo adil karo wong liya.


Onok pepatah nek sembarangane iku bakal isok kewujud sesuai ambek prosongkomu, termasuk wujud e jin iku koyok yaopo. Biasane wong-wong sing diketokno wujud e mereka iku mergo mereka penasaran dan maleh nggolek sosok makhluk halus iku mau. Terus nek wes disudokno wujud e maleh keweden dewe. Padahal makhluk halus iku gak bakal bertingkah nek awak dewe meneng tok. Mereka nampakno diri iku mergo dipancing, mbasio kadang onok sisan sing dasarane resek. Tapi nek misal awakmu percoyo tapi gak nggolek eroh luwe lanjut maneh, biasane iku mereka gak bakal nampakno diri blas. Mergo awakmu gak ngurus mereka, mereka dadi gak ngurus awakmu.


Tokoh-tokoh agama, suku, ambek adat sing ono nang negara iki wes nganjurno ojo sampek iso SARA utowo permasalah sing mareki iku maeng dadekno wong nag negoro iki srengen sing iso dadekno gegeran. Nah saiki perkoro iku maeng wes ora kenek didohi maneh soale akeh wong sing politik manfaatno perkoro SARA ben iso oleh dukungan teko kelompok agaman, suku, ambek adat sing dibelo. Mangkane perkoro SARA maeng nag iso kudu didohi ben ora dimanfaatno wong politik sing ora duwe akhlak sing apik. Poko'e, Nag ono wong sing srengen polahe SARA kudune diamano ambek didelok opoto iku bener opo ora perkoro SARA sing digowo maeng.


Harta karun iku sejumlah harta utowo kekayaan liyane sing tersembunyi sing ditemukno tapi gak eroh asal-usule koyok yaopo. Harta karun iku pasti sesuatu sing bernilai duwur dan kelem utowo kekubur nang njero perut bumi. Istilah harta karun iki onok asal-usule, yaiku teko kisahe sepupu Nabi Musa AS sing jenenge Qarun. Diceritakno nek mbiyen Qarun iku miskin kenemenen sampe gak isok nafkahi anak-anake. Qarun iki akhire njaluk tulung nang Nabi Musa AS gawe dungakno cek de’e isok sogeh, dan langsung dikabulno. Qarun dadi sogeh dan tambah suwe wong iku malah dadi sombong. Mergo kesombongane iku mau, Allah negekeki azab dengan ngelemno kabeh kekayaan Qarun nang njero bumi.


Kasus perundungan iki dadi kasus paling gedhe ning para pelajar lan mahasiswa sing ana ning Korea. Miturut saka situasi saiki. Para pelajar iki dadi duwe sifat sing seneng yen ana penindasan amarga persaingan ning Korea kuwi ketat lan para wong tuwa kuwe uga duwe ambisi ben anake bisa dadi sing paling unggul. Persaingan iki nimbulake tekanan sing gedhe kanggo para pemuda sing ana ning negara adidaya kuwi. Kamangka kuwi, akeh wong sing ngerasa trauma lan mikirake yen ora gelem duwe anak amarga pengen bisa tenang lan ora mikirake ambisi. Ning Korea saiki uga lagi krisis penduduk utamane anak amarga ana rasa wedi ora bisa ndidik anak ning tengah persaingan iki.


Srengen polahe digepuk iku wes wajar, tapi karek delok gepuke nag gepuke iku ora sanget yo ora masalah. Nah koncoku wingi srengen soale digleto dase. Gleto iku istilae koyok wong sing di tutuk dase tapi oleh nutuk iku karo pojoke driji, dadi kroso lorone megilan. Nah koyok ngunu mesti akeh sing srengen opo maneh sing digepuk iku das, yo mesti tambah ngamuk, koncoku disek sampek guyang banyu nang sing gepuk padal sing gepuk iku konco pareke. Mangkane nag gepuk iku ojo sampek gepuk endas. Polahe iso marakno das loro ambek ngulu, terus iso-iso ae dadekno gagar otak ringan, mencu ambek monar-monar soale saking nemene oleh nutuk.


Dino Sebtu karo Minggu utowo dino preinan liyane kui, mesthi dienggo wong-wong sekitar Jakarta kanggo dolan neng Puncak, Bogor. Aku bingung karo wong-wong kui. Soale Puncak kui wis menurutku wis ora ono objek wisata sing menarik meneh. Nanging ngopo tetep podo bela-belani lungo menyang Puncak. Padahal, wong-wong sing mangket ngerti yen dheweke bakal keno macet neng kono. Dheweke uga sadar yen dheweke engko bakal nesu-nesu pas kejebak macet neng kono. Ora arang akeh wong sing arep gelut mergo macet sepanjang dalan kui. Dadi opo ngono loh intine, wong-wong kui dolan neng Puncak terus-terusan. Opo ora ono panggon wisata sing adem liyane?


Akeh wong mirip ning dunya iki. Ora mung kakang lan adhi uga kembaran, nanging uga ana wong sing pancen mirip amarga nduwe ciri rupa sing padha, mulai saka bentuk mripat, pipi, wajah, nganthi postur tubuh sing wis dadi ciri khas. Kemiripan iki pancen bisa marai wong salah sangka amarga ora ana babagan sing bisa mbedhakake kaya si A nganggo kacamata, banjur si B ora. Ciri khas iki bisa mbantu wong ben ora salah ngundang. Kamangka, ana wong sing mangkel banget yen dipadhakake lan karo wong liya kanthi wong liya salah ngundang amarga ngerasa wong liya ora duwe identitas lan ora bisa gampang dikenali.


Prosoku sing jenenge coro iku ora medeni ambek ora jijiki, tapi akeh koncoku mboh lanang utowo wedok mesti mangkel ambek jembere megilan mergo deke iku jijik nak masih kewan iku maeng, padal yo ora ono perkoro sing rusoh sing marakno kewan iku jemberi.  Nah pas aku tako koncoku sing wedi ambek coro maeng, deke iku ngomong nag sing garai jember ambek jijik iku rupane sing kelem-kelem ambek wetenge sing kedur-kendur terus sikile sing nggetet-nggetet iku lo sing mangkelno. Nah sak liyane iku bocahe yo ngomong nag sing marakno jijik maneh iku uyohe sing iso garai gatele megilan nag kenek kulit, iso-iso sampek borok barang.


Faktane negoro Indonesia kui lokasine ono neng cincin geni donyo iki. Dadi akeh lempengan sing ketemu neng kene lan dadi akeh gunung merapi neng sepanjang negoro kepulauan iki. Sing artine, awak dhewe rawan bencana koyo lindu, gunung jebluk, tsunami, lan liya-liyane. Nanging, awak dhewe ora usah wedi. Mergone saiki fasilitas kanggo penanggulangan bencana iki wis luwih apik. Pancen ora iso dihindari yen misale ono bencane kui harta bondone dhewe mungkin akeh sing ilang, nanging dibandingke jaman biyen bakal luwih akeh nyowo sing slamet, termasuk uga nyowone awak dhewe. Mungkin awak dhewe ora iso urip koyo biyen wae, naning paling ora awak dhewe tetep iso ngelanjutke urip iki nganggo kahanan sing opo onone.


Dino iki aku wes mulai nyiapno berkas-berkas sing dibutuhno gawe persiapan kerjo. Pas wes kate mulai kerjo, aku dikirimi email karo HRD kantor iku. Jarene aku gak sido diterimo dadi karyawan nang kantor iku. Aku langsung mak dheg lah. Padahal iki wes kesempatan banget aku isok entok kerjo setelah rong tahun nganggur terus. Pas tak takoni alesane malah gak dijawab. Akhire aku takon koncoku sing wes kerjo suwe nang kantor iku, opo alesanku kok gak sido diterimo nang kono. Akhire koncoku ngomong nek onok anake direktur kantor iku sing wes ngisi posisiku. Aku langsung misuh-misuh. Kedaden maneh, aku kalah ambek wong sing nduwe jalur orang dalam.


Koyo wedi disuntik, ono wae wong sing wedi ngelakoke donor darah. Sebenere ngelakoke donor darah kui uga ono ditujeb jarume, dadi mungkin sing diwedeni kui podo. Supoyo awak dhewe ora wedi donor darah ono beberapa hal sing iso awak dhewe lakoke. Sing kesiji, awak dhewe iso bayangke yen awak dhewe kui dadi pahlawan. Awak dhewe dadi wong sing gelem berkorban kanggo wong liyo. Sing keloro, awak dhewe iso jaluk kancani konco pas donor darah. Konco kui iso uga melu donor utowo mung ono neng jejere awak dhewe. Sing ketelu, awak dhewe iso ngekei hadiah neng awak dhewe dhewe bar donor darah.


Dina kuwi aku lagi kerja ning salah siji kafe ning Jogja. Dina kuwi pancen kafe lagi udan lan akeh pelanggan. Pas lagi ngeterake kopi, aku ndadak diundang karo salah siji pelanggan. Wonge pesen kopi 2. Aku kaya kenal karo wonge nanging aku ya ora fokus amarga sibuk karo pesenan. Barang kaping pindhone aku marani meja kuwi, aku ngematke kok jebul Noe, vokalise band Letto, yaiku band saka Jogja sing lagu-lagune kondhang jaman biyen. Banjur aku kisinan dewe amarga ora kenal. Aku kepengen ngobrol sithik nanging miturut aturan ora oleh amarga isih kerja. Nanging wonge sempet takon-takon babakan kuliah lan kerjaku. Pancen wonge asline ya apikan lan sumeh kamangka akeh sing seneng.


Wong arep ngelakoke opo-opo sing olo kui kudu mikir-mikir disik. Soale, kabeh perbuatan kui bakal dipertanggungjawabke pas awak dhewe wis mati. Awak dhewe ora gelem yen neng akhirat sesuk, awak dhewe abot neng timbangan dosone. Makane kui, awak dhewe kudune wedi yen awak dhewe wis ngeroso ngelakoke akeh kesalahan neng donyo iki. Nanging sing paling kudu awak dhewe wedeni kui yen awak dhewe wis ngelakoke doso sing gedhe. Doso kui ora iso dimaafke karo Sing Kuoso. Awak dhewe ora iso ngebusak dosa kui sendayan awak dhewe wis salat tobat ping sewu. Makane kui, awak dhewe ket saiki kudu wis ngerti opo-opo wae sing mlebu doso gedhe lan ngindari seko perilaku kui.


Yaopo perasaanmu pas dikeki hadiah karo koncomu? Kaget sih sing jelas, tapi kagete iku kaget sing seneng to? Saiki iku gak onok uwong sing gak seneng nek dikeki hadiah, kecuali wong iku wes kakean barang nang omahe dan wes gak butuh hadiah maneh. Tapi gawe awak dewe sing biasa-biasa ae, pasti seneng lah nek dikeki hadiah. Opo maneh nek hadiahe iku barang sing awak dewe wes suwe kepingin tapi gak ndang keturutan gawe tuku. Rosone iku koyok rejeki nomplok lah. Istilahe iku awak dewe gak usah ngetokno duit gawe tuku barang sing dikepingini awak dewe ket suwe, soale wes entok hadiah berupa barang iku mau.


Koncoku ono wong tuwane isih ngeterke neng kelas. Pas kui, aku lan konco-koncoku kelas 2 SD. Kabeh wong neng kelasku wis podo neng kelas dhewe, kecuali koncoku sing jeneng Ahmad. Saking kerepe dheweke isih diterke karo wong tuwane, dheweke kerep digarapi. Dheweke dadi dinyek terus seko mangkat sekolah tekan bali. Dheweke dadi ngeroso isin. Sesokane, dheweke tetep diterke karo wong tuwane neng kelas naning dino kui karo nesu-nesu. Dheweke koyo wis ora gelem meneh diterke karo wong tuwane meneh. Senadyan wis nesu-nesu neng wong tuwane ngono, dheweke tetep dinyek karo konco-konco liyane. Akhire dheweke nangis. Dino kui dheweke diijinke bali gasik.


Panganan sing bosok ancene garai gilane ambek jemeberi wong sing masih. Terus nag ora pengen jember utowo jijik nag pas delok iku nacene kudu kebiasaan disek. Tapi kan yo ora mungkin terus bendino delok panganan bosok ben biasa. Nah nag ancene jijik ambek panganan sing wes bosok yo carane mok siji yoiku ojo didelok soale nag didelok terus iso ae marakno pikiran sing elek terus akhire dadekno pikiran sing ora karoan sing iso dadekno pikiran elek iku metu terus nag masi panganan. Dadi nag iso ojo sampek kepikiran panganan sing bosok iku maeng. Yo ancene iku rodok angel tapi nag wonge iku maeng gelem usaha yo mesti iso.


Alesan wong kui diguyoni neng kelas kui werno-werno, salah sijine mergo awak dhewe salah nganggo seragam neng sekolahan. Yen wis ngono kui, sak dino awak dhewe bakal ngeroso isin banget tekan bali sekolah. Soale, yen wis salah seragam kui awak dhewe ora iso dadak bali meneh kanggo salin seragam sing bener. Opo meneh yen omahe dhewe adoh seko sekolahan, kui dadi pilihan sing ora mungkin. Terus neng sekolahan, awak dhewe uga ora iso dilik. Soale awak dhewe tetep kudu melu kelas kanggo ngikuti jadwal pelajaran sing wis ono. Awak dhewe iso wae bolos pas kui, nanging opo ora eman. Awak dhewe dadi kelangan wektu kanggo sinau lan dolan karo konco-konco.


Jare internet, negara paling rasis kuwi Korea amarga ning Korea iki wonge ora kenal pambedha warna kulit lan budhayane ora manika warna. sing mbedhakake yaiku logat daerah kutha. Aku percaya apa jare wong amarga aku tau ngalami dhewe ning Korea amarga werna kulitku bedha karo wong asli kono. Banjur aku tau disisihke antriane amarga aku ora bisa basa Korea lan dudu wong Korea. Pancen bener yen negara kuwi penduduke rasis nganthi aku wedi yen arep lunga adoh-adoh, nanging kuwi ora berlaku kanggo mahasiswane sing luwih terbuka lan mulai gelem nerima wong sing bedha asal daerah lan negarane amarga ana pengaruh globalisasi.


Awak dewe wong Indonesia iku pasti wes biasa banget ambek berita banjir. Banjir nang Indonesia iku istilahe gentian. Nek daerah A banjire wes surut, engkok gentian daerah B sing banjir, dan siklus koyok ngono iku gak mari-mari. Salah siji penyebab banjir iku mergo saluran irigasi sing mampet. Akeh akehe iku mampet mergo tumpukan sampah sing diguwak sembarangan. Mulai teko diguwak nang dalan, sampe diguwak nang sungai. Dan akeh-akehe wong Indonesia iku sek lalai gawe ngguwak sampahe, terus pas banjir ujug ujug nyalahno pemerintah. Padahal banjir iku mau mergo kesalahane dewe. Dadi gawe awak dewe, mulai ngguwak sampah nang panggone gawe nyegah banjir iku gak kedaden maneh.


Kabeh tindakan ana konsekuensine. Yen ngelakoni tindakan sing apik, hasile uga apik. Nanging sak walike, yen ngelakoni tindakan sing elek hasile uga bakal elek. Mula kabeh tindakan iku kudu dipikir sik mengko bakal nggawe wong liya lara ati apa ora. Aja nganti tindakan sing dilakoni iki nggarai kene getun mburi lan akhire ora bisa diapak-apakna kejaba mung getun. Senajan manungsa iku bisa gampang kanggo nyepura wong liya, nanging yen bisa aja ngelakoni tindakan sing nggarai wong liya lara ati lan bisa nggawe kekancan bakal pedhot. Mula, ayo padha waspada karo apa wae tindakan sing meh dilakoni supaya ora nggawe rugi lan gela wong liya.


Pas aku liwat daerah Mojosemi sekitar jam setengah wolu bengi iku aku keweden polahe ditotno uwong guriku. Terus wong iku maeng yo mok ijenan podo ambek aku. Nang pikiranku terus kepikiran sing aneh-aneh koyok begal, maling, ambek rampok. Tapi aku kelingan jarene koncoku nag ono wong sing ngetutno awakmu nag pas mlaku terus ngeliwati daerah sepi awakmu ojo keweden, soale nag keweden engko tambah dicelokoi wong nang dalan. Terus wong sing ngetotno masio iku wong ora mok kenal iku yo durung karon nag wong iku duwe niat elek, iso ae iku uwong sing podo-podo keweden liwat daerah kono terus ngenteni wong ben ono barengane liwat daerah kono.


Aku koconan karo koncoku iki wis suwe. Pas SD awak dhewe sempet sak kelas. Pas SMA awak dhewe dadi konco sak kelas meneh rong taun. Tekan pas nikahane, aku isih ngewangi dheweke nyepake persiapane. Pas kui isih pandemi, aku lagi ora ono gawean neng omah dadi mung ngelangut wae neng kasur karo nyekel HP. Ngerti-ngerti ono notifikasi pesan mlebu seko Nanto, koncoku sing tak maksud mau. Dheweke ngabari yen bojone wis metheng, pas kui wis mlebu sasi sing ke-5. Sing seko pikirane kosong, aku langsung seneng banget. Ora nyangka aku, koncoku dilit meneh wis ono sing dadi bapak. Sayange, pas bojone lahiran kui isih pandemi, dadi aku ora wani langsung niliki langsung bayine neng omahe.


Vonis dokter iku berarti putusan dokter perkoro kondisi pasien sing lagi dalam pengawasane dokter iku mau. Wong sing tau lara, pasti tau divonis karo dokter. Mbasio talah vonis e iku penyakit sing remeh koyok flu, tapi iku tetep hasil teko putusane dokter. Nek mbari divonis penyakit, dokter pasti nyarano gawe ngelakoni pengobatan ben pasien isok waras. Nek awakmu wes divonis suatu penyakit dan dikon iki iku karo dokter, turutono ae. Dan nek awakmu sisan dilarang iki iku, turutono pisan. Sing eroh detail penyakitmu iku dokter sing ngerawat awakmu. Sing eroh pengobatan sing tepak gawe awakmu cek cepet waras iku yo dokter sisan. Dadi nek awakmu mbari divonis dokter kenek penyakit sesuatu, turutono ae opo jare dokter nek gelem cepet waras.


Kabeh wong sing delok utahan yo mesti jember ambek jijik polahe ambune barang yo jemberi. Terus sak liyane iku biasane rupane yo jengkelno koyok bubur sing ajur terus kececer nang endi-endi. Nah ben ora jijik pas delok iku maeng, yo ojo dipikirno nag iku maeng termasuk bekase utahan, tapi mikiro nag iku barang sing liyo ben ora jijik. Polahe nag mikir iku termasuk utahan yo bakal jijike pol, terus yo ngeroso mangkel ambek risih polahe iku maeng. Mangkane ben ora jijik nag delok koyok ngunuku yo mikir sing apik-apik ae, ambek ojo bayangno nag iku termasuk bekase utahahan sing kececer nang panggonan iku maeng. Yo ancene mangkelno nag pertok koyok ngunuku.


Akeh banget sembarangane sing kudu ngehindari unsur SARA. Contohe nek melu lomba nulis, pasti roto-roto onok syarat nek tulisan gak oleh mengandung unsur SARA. Hal iki kudu dihindari soale unsur SARA iki sensitif pol nang kalangan masyarakat Indonesia. SARA iki wes marakno perpecahan sampe konflik berkepanjangan nang Indonesia. Konflik SARA iki bahkan sampe marakno pertumpahan darah alias sampe onok sing bunuh-bunuhan. Contohe koyok konflik antar etnis sing terjadi pas tahun 1998 utowo konflik antar suku Sampit pas tahun 2001. Hal iku sing marakno SARA iki dadi topik sing sensitif banget dan gak isok sembarangan dibahas ngono ae, opo maneh sing mbahas iku teko luar golongan.


Akeh wong sing ora bisa nangani serangan panik sak durunge ujian. Ana sing ora sanggup amarga ngerasa yen ujian iki abot lan uga mesti oleh hasil sing ora apik. Sing biyasane ngalami iki yaiku kanca-kanca sing sering gagal nanging ora nyiyapake langkah sing luwih apik maneh ben sawijining dina bisa dadi luwih apik. Nanging ya sapa wae bisa nduweni lan ngalami serangan panik iki amarga akeh pikiran sak durunge ujian. Kamangka, ana wong sing luwih seneng meneng wae sak durunge ujian ben energine ora kekuras lan entek uga gampang ora fokus. Amarga kuwi, kanggo kanca sing arep ujian, ayo saiki sinau ora mung materi, nanging uga cara ngatur stres ben hasil ujiane ya apik.


Gawe awak dewe sing mbari putus karo pacar, kadangan onok sing sampe galau mergo sek durung isok move on. Kadangan ngono sisan, awak dewe sampe nguwasi opo sing dilakoni ambek mantane awak dewe. Biasane sih nguwasine teko media sosial. Suwe suwe rasa kepo iku dadi tambah gede dan bakal nggolek eroh kabare mantan iku mau. Tujuane macem-macem, salah sijine mergo gak ikhlas ambek kehidupan anyare mantan iku mau. Perbuatan nguwasi media sosial berlebihan koyok ngono iku isok dikategorikno dadi cikal bakal perbuatan stalking. Awale ancen kepo tok, tapi suwe-suwe iku male terobsesi dan marakno timbul niat elek nang awak dewe. Bah iku niat gawe nganggu mantane awak dewe utowo nganggu uwong nang sekitare.


Pocong kui kerep mlebu neng film-film horor Indonesia. Seko kono kui, akeh wong sing makin wedi karo demit pocong iki. Awak dhewe wedi yen misale neng donyo nyata iki awak dhewe diget-geti karo pocong neng panggon peteng utowo angker. Padahal, yen dipikir-pikir meneh, pocong kui ora seserem sing dibayangke. Rupane mungkin iso wae semedeni koyo neng film, nanging ono perkoro sing marake pocong kui ora pantes diwedeni. Sing pertama kui, pocong kui sing dibungkus kain kafan. Senadyan duwe tangan, dheweke ora bakal iso demok awak dhewe mergo keiket neng jero kaine. Yen misale, pocong kui muncul neng ngarep utowo burine awak dhewe, awak dhewe iso langsung mlayu, mergo demit sing mung isone loncat-loncat kui ora mungkin iso ngoyak awak dhewe.


Salah siji penyumbang sampah sing paling akeh iku sampah teko skincare. Tambah akeh uwong sing sadar ambek kesehatan kulit nang rai, tambah akeh sisan sing nganggo skincare, dan tambah akeh sisan sampah sing dihasilno. Padahal, wadah-wadah skincare iku termasuk angel gawe diuraino. Tapi awakmu gak usah kuatir, soale awakmu isok nukerno wadah-wadah bekas skincare mau nang Sociolla dan entok SOCO Points sing engkok isok digawe belonjo nang kono. Cara gawe tuker sampah nang Sociolla iku koyok ngene. Siji, collect the empties. Kumpulno disik wadah-wadah skincare kosongan sing mbok duweni. Loro, cleanse and rinse. Cucien kabeh wadah-wadah iku mau terus dikeringno. Terakhir, come and drop it off. Tekani toko Sociolla terus dekek wadah-wadah iku nang panggon sing wes disediakno. Teko kono, awakmu isok tuker SOCO Points.


Saban wong duwe pengalaman sing ora ngenakke lan marai trauma seumur urip. Pengalaman sing marai sedih bisa dadi salah sawijine kenangan sing pengen dilalekake utawa pengalaman sing paling pengen dibuang. Ora jarang, pengalaman iki uga marai wong kuwi berubah lan bisa ndadekake dendam lan lara ati. Pengalaman iki pancen nduweni efek jangka wektu sing adoh kanggo penderitane. Salah sijine yaiku pelecehan seksual. Pelecehan iki bisa marai korbane ngerasa kelangan harga diri, uga ngerasa korbane dadi aib ning tengah masyarakat. Pelecehan iki dadi isu sing sampek saiki ora ana sing bisa nangani kanggo cara sing maksimal, utamane pelecehan seksual ning umur anak-anak.


Ras iki pengelompokan menungso dadi pirang pirang golongan sing pertama kali dilakoni pas abad ke-18. Ras iki dadi parameter gawe mbedakno pirang kelompok etnis. Ras iki identik karo tampilan fisik, mulai teko werno mripat sampe rambut. Dadi istilahe ras iki sesuatu sing gak isok diubah soale wes bawaan fisike koyok ngono. Misal ras negroid roto-roto yo kulite ireng. Utowo ras mongoloid sing mripate sipit. Nek wes koyok ngono, awak dewe iku gak oleh asal ngelokno wong mergo fisike, soale iku termasuk tindakan rasisme. Mereka ket lahir wes diciptakno koyok ngono, dadi ancen mereka dan awak dewe pisan kudu nerimo opo onoke. Dadi mulai saiki mulai jogo mulutmu nek gak gelem dikondo rasis.


Masalah sosial sing lagi akeh diomongake ning masyarakat yaiku generasi sandwich, yaiku generasi sing dadi tulang punggung kanggo garis keturunan sing ana ning ndhuwur ngisore. Generasi iki bakal angel nyelengi amarga kabeh dhuwite entek kanggo mbiyayani wong liya sing kudune wis pensiun lan uga dadi tanggungan wong liya. Dadi generasi iki uga bakal abot amarga ora bisa ngelindungi awake dhewe yen wayah krisis. Kadhang ya ngerasa ora adil nanging ora bisa ngamuk amarga ana rasa sungkan. Kamangka, kanggo para generasi sing dipepet isor lan ndhuwur iki, ayo sing pinter ngatur keuangan lan awake dhewe ben bisa dadi generasi sing tangguh.


Awak dewe pasti langsung nyelawat nek onok konco utowo anggota keluarga sing meninggal. Kadang nek awak dewe luwe gatekno, wong-wong sing teko nyelawat iku bakal penasaran ambek penyebab kematiane almarhum utowo almarhumah. Dan sebagai tuan rumah sing ditinggal, mereka pasti bakal jawab opo onone. Dan wong-wong pas eruh jawabane mendadak macak dadi wong sing paling pinter sak dunyo. Semisal almarhum utowo almarhumah meninggale mergo lara, pasti sing dikomeni opo’o gaknang dokter iki, opo’o gak diobati nganggo metode iki, opo’o gak nang rumah sakit iki, dan sek akeh cocotan liyane. Padahal sing koyok ngono iku gak perlu lho, toh wonge wes gak onok, lapo atek bahas ngono maneh. Wes buang-buang waktu, terus marai sing ditinggal tambah kepikiran. Kan mending jogo mulut gawe menghargai wong sing ditinggal mau.


Selama urip iki, awak dhewe akeh kenalan karo akeh wong. Ora nutup kemungkinan, awak dhewe bakal ketemu wong sing podo neng wektu-wektu sing awak dhewe ora sangka-sangka. Nanging pas ketemu, wonge kui ora nyapa awak dhewe. Padahala, kene yakin yen awak dhewe kui konconan. Ono beberapa alasan kenopo dheweke koyo ngono. Sing kesiji, awak dhewe kui penampilane wis berubah banget dadine wong kui dadi pangling. Mungkin, gaya rambute awak dhewe bedo bangat lan carane awak dhewe nganggo klambi bedo blas koyo biyen. Sing keloro, dheweke sak jane arep nyapa. Nanging dheweke wedi isin mergo iso wae dheweke salah wong. Iso uga dheweke males nyapa, mergo dikirane sok kenal utowo akrab.


Koncoku tau ngandani nag panganan sing wes endut iku palang ora diketokno soale iso garai wong jijik. Terus kudune panganan iku yo disimpen ae ambek ora disele jobo ben ora kewasi ambek wong liyo. Opo maneh nag konangan ambek wong sing penggaweane nyelatu yo tambah ora enak. Nah nag jijik delok panganan sing ngunuku yo palang ora diwasi, soale sing jenenge panganan iku durung karoan berseh terus, ambek bisane panganan sing endut iku yo mesti ora ngiro disimpen mesti dibuak utowo diolahe dadi opo  ngunu sing sekirane iso manfaati. Mangkani kudu ati-ati nag geleh panganan ben ora endut soale nag endut mesti ora kenek dipangan.


Kekerasan kuwi wis ana bibite wiwit cilik yen ning omahe wong tuwa ndidik nganggo cara sing kasar. Bocah iki bakal luwih sensitif yen ketemu wong, misale lagi dolanan banjur kesenggol uga ora sengaja kegepuk, mesti mbalese luwih lara lan luwih kasar amarga perasaane wis atos. Kamangka kuwi, yen awake dadi wong tuwa, awak dhewe kudu bisa ndidik anak ben dadi bocah sing sabar lan uga bisa ngendalikake emosi. Nanging yen digepuk sengaja, bocah kuwi wani ngelawan nganggo cara sing apik. Awak dhewe uga kudu dadi conto sing apik amarga anak kuwi bakal niru tingkah laku lan pitutur saka wong tuwane,


Jarene bocah-bocah sing tau tak ulang sing tau ngalami sedeh polahe ditolak mlebu kampus . Sedeh polahe perkoro iku ora sebanding ambek usaha'e sing wes mati-matian. Akhire bocah-bocah iku maeng ngomong nag roso sedeh iku maeng asline ora diperlokno saolae tambah garai kepikiran ora ono enteke. Terus garai mentale tambah ajor soale nanggung isin ambek konco-konco sing ketrimo. Akhire bocah-bocah maeng ben ora isen golek coro ben tahun ngarepe maneh ora ketemu koncone utowo melbu kampus sing sekirane apik masio ora apik-apik nemen sing penting ora ono konco sing dikenal. Dadi jarene roso sedeh iku ora perlu soale garai pikiran ambek mental ora apik.


Masa orientasi mahasiswa kui acara sing paling dienteni karo mahasiswa anyar sing lagi mlebu taun kui. Opo meneh kanggo wong sing ketompo neng universistas bergensi, koyo UGM. Gajdah Mada enom, sebutan mahasiswa anyar sing mlebu UGM, ngenteni banget sesi orientasi kampus idamane. Acara perkenalan neng UGM kui jenenge Pelatihan Pembelajar Sukses bagi Mahasiswa Baru utowo sing biasa disingkat PPSMB. Acara penutupan neng dino terkahir PSSMB kui sing paling dienteni. Pas kui, kabeh mahasiswa anyar dikumpulku neng Lapangan Pancasila. Neng kono, wong-wong podo ngerayake wis dadi mahasiswa UGM. Mahasiswa joget bareng, nyanyi bareng. Biasane cah-cah anyar kui, dikon gowo kertas warna sing gedhe lan caping sing wis diwernoni sing bakal digawe formasi. Formasi kui iso didelok seko duwur. Kabeh wong seneng banget iso dadi bagian seko formasi sing gede kui.


Misale awak dhewe ora gelem anake dhewe kui wedi disuntik, awak dhewe kudu ngadohi anak-anak seko tontonan utowo film kartun sing ora mutu. Tontonan koyo neng TV utowo neng Youtube kui apik nganggo anak. Dheweke dadi iso sinau ngomong lan ngerti carane ngomong karo wong liyo. Nanging yen awak dhewe ora nyeleksi tontonane, anake dhewe iso entuk pengaruh sing elek. Misale neng tontonan lawak utowo kartun. Neng kono biasane, opo-opo diluwih-luwihke. Contone ono suntikan sing digawe gede banget lan reaksi wong sing disuntik kui berlebihan. Anake dhewe durung ngerti yen kui sebenere ora tenanan. Delok kui sing anake dhewe ngerti kui yen wong disuntik kui mesthi ngerasake lara.


Ana panganan-pangan sehat sing bisa marai buang angin luwih sering lan ora bisa diduga. Jenis panganan iki yaiku panganan sing ngandung susu, Ning jero susu, ana gula sing arane laktosa. Kanggo wong sing intoleran marang laktosa, gejala sing paling ketok yaiku awak mesti ngasilake gas sing akeh amarga kuwi marai sering buang angin. Iki disebabake karo enzim laktase sing ora cukup. Panganan iki kalebu golongan keju, es krim, lan akeh maneh bahan panganan sing bahane nganggo susu. Kamangka, kanggo wong sing ora cocok ngombe susu iki mesti sering ora sengaja ngentut amarga ngetokake gas. Amarga kuwi, wong-wong iki kudu nganggo produk pengganti saka almond utawa kedele.


Salah siji barang sing paling penting gawe nyimpen berkas kantor iku jenenge document keeper. Document keeper iku panggon penyimpanan dokumen sing bentuke koyok album dan onok kantong-kantong transparan sing wujude koyok lembaran neng njerune. Kantong transparan iku mau bahane teko plastik. Cover document keeper iku onok macem-macem, mulai sing bahane hard cover sampe sing bahane plastik. Isi kantong nang document keeper onok macem-macem, mulai teko 20 lembar sampe 100 lembar. Document keeper iku fungsine gawe ngerekap dokumen ben wulane cek isok tertata rapi. Terus kantong transparan nang njero document keeper iku gunane cek kertas sing dilebokno kono gak gampang digrogoti rayap.


Tinggal neng omah dhewekan kui dadi salah siji perkoro sing iso gawe awak dhewe sedih. Sing paling keroso kui, kahanan rumah sing biasane rame kui ngerti-ngerti dadi koyo kuburan, anteng nyenyet arep medeni. Biasane ono swara adi utowo anggota keluarga liyane sing ora cetho dadi ora krungu meneh. Pancen swarane kui marake mangkel, nanging luwih mending timbangane ora ono swara blas. Tinggal dhewekan kui marai awak dhewe ora duwe konco ngobrol. Yen arep ngobrol, awak dhewe kudu telponan disik. Pas lagi ora iso, kepeksone awak dhewe ngomong dhewekan. Ngomong karo dhewekan kui emang aneh, nanging kui dadi salah siji coro ben awak dhewe ora ngeroso sedih-sedih banget.


Gak onok sing bener-bener eroh kapan mulane makna klitih dadi bergeser. Sing awal maknane mlaku mlaku pas bengi maleh dadi kenakalan remaja nang dalanan. Klitih iki terkenale kedaden nang Jogja. Makane kota Jogja sing mbiyen terkenal aman dan tentrem maleh dadi nrawasno. Hal iku mergo klitih iku nyerang e gak kenal wektu. Kadang sek durung tapak bengi banget, tapi wes onok ae sing nyerang. Nek wes ngono, awak dewe kudu ngelindungi diri teko klitih iku mau. Cara ngehindari klitih iku koyok ngene. Siji, hindari motoran dewe pas bengi. Loro, hindari ruas dalan sing jarang dilewati ambek wong-wong. Telu, pilih ruas dalan sing rame. Papat, hindari sekelompok arek enom sing gelagate mencurigakan pas bengi. Terakhir, nek awakmu ngonangi onok tanda-tanda keberadaan klitih, lapor nang masyarakat sekitar.


Aku gelek delok wong sing keget ambek jumbul terus keplayon polahe kari bis. Padal iku kabeh kan polahe dewe, Soale saiki bis iku ono jame nang terminal terus kondektur mesti kadang ngebel-ngebeli wong-wong sing ate numpak. Mangkane kabeh wong sing numpak mesti dikongkon ati-ati ojo sampek dlewer nag nang terminal opo maneh sampek klewas-klewes yo jelas bis ora ngurus wong koyok ngunuku soale nyuwen-nyuweni wong liyone. Mangkane nag pengen ora kari bes iku ojo sak enake dewe, aturan teko bise yo kudu ditotno, soale nag ora ditotno yo bakal kari kadang yo dikongkon medun nang dalan barang. Dadi kudu ati-ati ancene nag numpak bis.


Asline entut iku ora marakno wong isin. Terus sing biasane garai isin iku nag gak ambune yo suarone sing kenek digawe lagune hp ben akeh wong sing delok. Nag sak liyane iku yo ora ono. Nah ben ora konangan nag ngetut, yo entute iku maeng ora digetno tapi ditokno gal saitik, ambek rodok diembet ben nag ngentut iku ora dadekno perkoro sing ngisin-ngisine. Tapi kabeh iku kan karek wonge maeng mikire koyok opo, nag wonge maeng biasane lapo-lapo kakean mikir yo bakal mikire ora megilan. Terus bakal mikir sing ora-ora amnbek entut sing wes kelakon maeng. Mangkane nag ngentut yo wes berno wong ngentut kok. Soale nag ora ngentut iku ora enak ambek mesti lorone.


Cyberbullying iku tambah suwe tambah akeh dilakoni ambek wong-wong. Opo maneh jaman saiki wong-wong iku isok nganggo identitas palsu nang media sosial. Mergo status anonim iku mau, wong-wong dadi luwe bebas ngutarakno kebencian utowo nge-bully siji uwong sing didadekno target e mereka. Dan mereka sing nganggo identitas anonim iki isok ae bakal nge-bully luwe teko siji uwong. Soale kan gak onok sing eroh identitas e mereka, dadi mereka ngeroso luwe bebas gawe ngutarakno kebencian e mereka nang korban mau. Wong-wong sing ngelakoni koyok ngono iku asline gocik, soale mereka mek berlindung nang status anonim e tok. Coba kongkon gawe nge-bully nganggo akun sing sesuai ambek identitas asline, pasti gak bakalan wani.


Dina minggu, aku tangi isuk-isuk nanging rasane kaya pegel linu. Kayane iki sing diarani salah bantal. Nanging lara ning awak iki marai aku ya melu kepegelen lan sewot amarga turu posisi apa wae salah lan tangi uga posisine mesti ora pas. Banjur barang wis metu saka kamar, aku muring-muring ora karuan. Kabeh wong tak sengiti amarga aku uga lagi ora penak awak. Aku ya bingung amarga ora biyasane aku kaya ngene pas tangi turu. Jare ibuku bisa wae aku kurang turu lan ngerasakake mangkel ning awak. Nanging pas tak iling maneh, aku pancen kayane kurang turu lan dadine ngerusak suasanane prasaanku dewe wayah isuk.


Nag awakmu ancene wedi utowo keweden nag pas ditutuno wong sing ora mbok kenal utowo wong sing ancene ketok medeni, awakmu iku iso ngadohi wonge iku maeng mboh piye carane pokoke nag iso ang ngadoh teko wong asing iku maeng. Terus, nag ancene ora iso ngadoh polahe wong iku maeng saking cepete oleh ngetotno awaknmu kudu iso ngeles ambek golek panggonan sing ancene rame nag pas digawe liwat utowo mok gawe leren. Soale nag awakmu tambah liwat panggonan sing sepi engko nag singetotno iku niate elek iso blaheni awakmu. Mangkane nag iso liwato panggonan sing ancene bener-bener rame. Nag ancene kepekso ora iso liwat nang hubungono konco utowo keluarga.


Pas aku SMP aku tau oleh hadiah teko sekolahan sing ancene kanggo bocah-bocah sing termasuk nilaine apik. Awitane prasaku yo ora kanggo aku soale aku rumongso nilaiku biasa wae soale ancene aku ora tau takok nilaine bocah-bocah. Tibak aku sampek parani ambek kepala sekolah soale diceluk-celuk ora moro. Pas iku aku langsung jumbul soale iku ancene aku terus hadiah sing diwehno iku termasuk hadiah sing lumayan apik yoiku buku sing ancene regane larang. Padal konco-koncoku sing sugeh ae bukune ora ono sing koyok iku. Mangkane aku yo langsung senenge megilan. Ambek ngeroso isin soale dicelok bolak-balik ora moro tapi tambah turu nang kelas.


Sembarang kalir jenis panganan iku pasti onok bates wektune sampe akhire dadi mambu. Makane nang kemasan panganan sing biasa didol nang Supermarket, biasane onok label tanggal sing nandakno tanggal mambune panganan iku mau. Onok macem-macem jenis penandane. Siji, best before utowo sebaiknya digunakan sebelum. Tanda sing koyok ngene iku berarti panganan sing mbok pangan mungkin bakal sek gak popo mbok pangan luwe teko tanggal, cuma kualitase bakal berubah. Loro, expired by, expiration date, utowo exp. Tanda sing koyok ngene nandakno nek awamu kudu guwak panganan iku mau nek wes ngeluweni tanggal sing onok. Telu, sell by. Tandane awakmu sek gak popo mangan panganan iku ngeluweni tanggal sing tertera dan gak bakal onok penurunan kualitas, tapi gak suwe-suwe nemen. Terakhir, use by. Tanda iki biasane digawe nang panganan sing gampang mambu. Dadi nek wes pas tanggal iku mau, mending diguwak ae mbasio sek ketok apik.


Misal ono wong sing lagi dietuti, awak dhewe kudu nulungi dheweke. Awak dhewe iso ngelakoke opo wae sak isone awak dhewe. Sing penting, wong sing dietuti kui iso ngeroso nyaman lan tenang. Soale, mesake wong sing lagi dietuti kui. Dheweke ngeroso kuwatir sepanjang dino kui, mungkin malah seko wingi-wingine. Mungkin kui, sing gawe perkoro pancen wonge kui. Senadyan, awak dhewe ora ngerti sopo sing salah lan perkorone opo. Awak dhewe tetep kudu nulungi. Soale, cara ngerampungke masalah nganggo ngetuti kui ora bener. Perkorone kui bukane rampung, malah iso nambah perkoro liyo. Soale yen wong kui ketauan ngetuti wong uga iso diukum kunjoro.


Kanggo bocah cilik, disuntik kui salah siji hal sing medeni. Padahal disuntik kui penting kanggo cah cilik pas dheweke lagi lara opo pas arep diimunisasi. Supoyo dheweke ora wedi karo jarum suntik kui, awak dhewe iso ngelakoke beberapa hal. Sing kesiji, awak dhewe ora entuk ngaposi karo anak kui yen disuntik kui ora lara. Yen dheweke percoyo namung pas wis disuntik kui dheweke ngerasa lara. Dheweke iso wae ora gelem disuntik meneh. Sing keloro, awak dhewe iso ngiming-ngimingi hadiah sing dheweke seneng. Hadiahe kui ora kudu sing larang opo piye, sing penting kui hal sing dheweke pengenke. Iso wae awak dhewe ngejak neng restoran sing dheweke pengen.


Jaman saiki, onok beberapa kalangan sing milih langsung nikah ndek KUA dan gak ngadakno acara resepsi. Biasane alesane iku gawe ngehemat pengeluaran. Tata carane pun wes onok dewe. Pertama, pastikno kedua belah mempelai umure wes legal sesuai aturan negara. Ojok lali sisan siapno kabeh dokumen sing digawe persyaratan nikah ndek KUA. Nek wes, teko nang ketua RT utowo RW domisili gawe njaluk surat pengantar. Mbari ngono berkunjung nang kantor deso utowo kelurahan gawe njaluk surat pengantar syarat nikah ndek KUA. Cara daftar nikah ndek KUA yaiku teko nang KUA maksimal 10 dino sakdurunge akad. Kurang teko iku kudu nyerahno dispensasi bertanda tangan camat. Mbari ngono, bayar biaya pencatatan nang petugas KUA. Terus serahno kabeh berkas sing dijaluk. Nek wes mari kabeh, engkok balik maneh nang KUA pas akad sesuai persetujuan karo wali nikah. Sing terakhir, ojok lali periksa buku nikah sing kate diserahno nang pihak KUA sakdurunge ditanda tangani.


Marah tanpa penyebab iku isok dikatakan sebagai sesuatu sing gak wajar, soale onok hubungane karo gangguan mental utowo mergo onok lara sesuatu. Wes ngono, marah tanpa penyebab iki isok ngerugikno awak dewe ambek uwong-uwong sing dadi korbane awak dewe. Pas awak dewe marah-marah nang wong liyo, wong iku mau pasti takon disek lapo’o. Tapi nek awak dewe njawab e mboh, yo pasti wong iku bakal mangkel dewe. Hal koyok ngono iku marakno awakmu bakal dijauhi ambek wong-wong. Wes ngono, awakmu nek keseringen marah-marah dewe mergo gak onok penyebab iku suwe-suwe megelno awakmu dewe. Suwe-suwe awakmu tambah stres dan tambah dadi wong sempel nek dijarno terus.


Surprise ulang tahun iku wes dadi hal sing biasa banget ndek budayane awak dewe nang Indonesia. Nek awak dewe ndelok nang media sosial, ancen roto-roto uwong iku ngekeki surprise ulang tahun iku ketok megah dan mewah. Padahal, surprise iku gak kudu koyok ngono. Titik berhasile surprise ulang tahun iku nek sing ulang tahun ngeroso terkesan. Dan ngekeki surprise sederhana ae isok dadi berkesan nek carane unik dan sing dikeki teriman. Berkesan iki isok teko opo sing dikeki, utowo sopo sing ngekeki. Dadi awakmu kabeh ojok nyongko nek surprise sing berkesan iku kudu megah ambek mewah, sing sederhana pun yo isok berkesan.


Pas Westlife ngumumno kate konser nang Suroboyo, kabeh koncoku wes heboh gawe tuku tikete. Sedangkan aku gak melu-melu soale gak tapak ngefans. Terus pas H-1, moro-moro aku dikongkon ganteni koncoku nonton soale mbak yune lahiran dan kudu ngancani. Akhire gelem gak gelem aku terimo tikete, mumpung gratis sisan kan ya. Sesoke, aku berangkat nang Jatim Expo, panggon konsere Westlife iku mau. Untunge nang kono aku ketemuan ambek koncoku sing liyane, dadi gak krik krik nemen. Untunge aku entuk panggon ngadek nang tengah, dadi sek ketok panggunge jelas. Mbasio aku gak akeh eruh lagu-lagune Westlife, dadakno akeh banget lagune sing apik-apik dan enak. Jujur, aku bener-bener nikmati banget konser iki, dan moleh dengan perasaan seneng. Wes ngono, tutuk omah aku langsung nggolek lagu-lagu sing mau tak senengi. Dan pas ngerungokno lagune, rasane koyok onok sing kurang ngono. Dan iku marai aku bersyukur isok ngerungokno lagu sing enak iku dinyanyikno secara live.


Wong saiki wes podo ngerti nag nabung iku pentinge pol kanggo uripe menungso soale nag ono opo-opo ben ora utang wong liyo. Lah roso seneng iso tuku barang sak wise nabung salah sijine kelebihane nabung sing biasane dirasakno menungso jaman saiki. Tambah bocah-bocah sekolah saiki ae wes iso nabung soale ngerti nag nabung iku ancene enake ora bloko. Sak liyane iku, teko nabung maeng awakmu dadi ayem nag ono keperluan sak waya-waya tanpo kuwatir kudu nandi nag butoh duwek. Opo maneh nag pengen tuku barang sing mok senengi dadak. Mangakane nag ono wong senenge megilan polahe mari nabung iku wes lumrah, mangkane nabungo masio sak itik soale iso dijagakno nag sewaktu-waktu butoh duwek.


Aku iku ben ndelok bolong-bolong sing akeh terus nggerumbul iku rasane maleh ngelu dewe. Gak jarang sisan rasane mukok karepe dewe. Awakmu onok sing ngalami koyok aku sisan gak? Dadakno sing koyok ngono iku isok ngindikasikno nek awak dewe kenek trypophobia. Biasane rasa ngelune iku pas ndelok benda-benda sing berongga koyok spons, rongga nang kayu, kepala biji teratai, buah delima, keju sing akeh lubange, ambek karang sing akeh lubange. Gejala fobia iki rodok bedo ambek gejala fobia liyane. Sing ketok bedo iku mulai teko ngeroso jijik pas ndelok terus ngeroso gatel karepe dewe. Nek misal awakmu ngalami gejala iku pas ndelok benda sing bolong-bolong, kemungkinan awakmu kenek trypophobia.


Perkoro suku, agama, ras, lan antaragolongan utowo SARA iki perkoro sing akare jero banget neng Indonesia, ora iso segampang jidat dibenahi. Saiki wong iso gelud mergo bedo pandangan perkoro agama. Wong iso saling ora seneng mergo asal suku sing bedo. Penyebab kui werno-werno. Salah sijine kui iso faktor sejarah. Indonesia disik kui negara kesatuan. Kerajaan-kerajaan cilik didadike siji dadi satu negara gede. Biyen kerajaan-kerajaan cilik iki ono sing saling perang. Ditambah meneh awak dhewe dijajah karo wong Londo. Penjajah kui gawe strata sosial sing sisane keroso tekan saiki. Disik kui etnis-etnis sing dianggep pendatang, koyo Tionghoa lan Arab, kui derajate luwih duwur seko pribudi. Tekan saiki, rasa wedi karo sing strata sosial kui isih keroso, senadyan sistem kui wis ora belaku meneh.


Awakmu sing biasa bergelut nang dunia event pasti wes apal nek ben acara iku pasti onok sing jenenge gladi resik. Gladi resik iku fungsine gawe latihan terakhir sak durunge hari-H ben kabehe isok luwe lancar. Wes ngono, gladi resik iku isok gawe ngatasi demam panggung pisan lho. Nek awak dewe ngelakoni gladi resik, awak dewe dadi eroh panggung iku mau ukurane sak piro, kursi sing onok nang ruangan iku onok piro, dan isok ngiro-ngiro engkok uwong sing teko gawe ndelok de’e iku onok piro. Gladi resik iku ngewangi awakmu gawe adaptasi panggung ben pas hari-H acara kehindar teko demam panggung dan awakmu isok tampil luwe maksimal.


Akeh wong sing ora mentolo nag delok panganan sing bosok, mergo panganan sing bosok iku maeng rupane ancene mangkelno ambek jemeberi, Nah panganan bosok iku termasuk panganan sing wes ora kenek dipangan ambek bentuke maeng iku wes ono ileri ambek ambune barang ora karoan mergo bosok maeng. Nah biasane panganan sing bosok iku maeng mergo wes ora kenek dipangan ambek wes mambu. Tapi akeh-akehe panganan sing bosok iku mergo wes mambu utowo metu ilere. Nah sing garai jijik utowo jemberi maeng yo polahe bentuke maeng terus ditambahi karo ambune barang maeng. Perkoro iki maeng yo wes umum dialami ambek wong-wong nang endi-endi.


Dadi wong sing gampang diapusi iki pancen ora penak amarga mesti ngerasa kuatir lan ngerasa dadi wong sing waspada. Wong sing gampang diapusi iki dadi sasaran wong ning sekitare amarga dadi sing paling penak dikerjani. Yen dibiasakake, tipuan iki marai ora nyaman lan uga marai wong dadi bingung mbedhakake sing ngendi sing temenan uga ngendi sing mung apus-apus. Nanging ana cara ben dadi wong sing ora gampang diapusi yaiku kaping pisan dadi wong sing tanggap marang kanca, dadine kanca yen arep ngerjani dadi sungkan. Kaping pindho, kudu peka lan bisa paham lingkungan kerja kuwi kaya apa ben bisa dadi wong sing ora gampang kapusan karo kanca.


Aku paling jijik karo telek kucing. Kui sing dadi alesanku ora kepikiran ngingu khewan kui tekan saiki. Senadyan bentuk lan rupane kucing kui lucu, nanging aku ora kuwat banget karo telek. Kanggo aku, teleke kucing kui mambu banget. Yen ngingu kucing kui mesthi diingu neng jero omah lan kotak pasire sing dienggo ngising kui mesthi ono neng jero omah. opo meneh omahku kui cilik. Soyo ora kuwat aku, ngambu teleke. Telek kucing kui yen pas lagi sehat meneh wae jijik opo meneh pas dheweke lagi lara. Teleke dheweke iso ono neng endi-endi. Bentuke ora mung padet koyo biasane nanging iso uga bentuk dadi cair. Yen wis koyo ngono, makin males aku ngingu kucing neng omah kui.


Jenenge nek kate nabung iku kudu onok duite. Gak mungkin kan awakmu meneng tok moro onok udan duit. Dadi gawe awakmu sing pingin duwe duit, mulai kerja sing rajin. Baru teko kerjo iku mau, awakmu entok duit terus isok nabung. Sak males malese kerjo, sak megelno opo ae, awakmu kudu kerjo nek gelem entuk duit dan isok nabung. Sopo eruh engkok nek awakmu rajin, awakmu dilirik ambek bosmu dan isok munggah pangkat dan gajimu jelas bertambah. Tambah duwur gajimu, tambah akeh duit sing isok mbok lebokno nang tabungan. Dadi gawe awakmu sing sek nganggur dan males-malesan ae tapi pingin sogeh, ojok kakean ngimpi. Mulai nggolek kerjo cek isok nduwe duit dan isok nabung.


Jumbul polahe ora sengojo petok konco suwe iku yowes ancene lumrahe. Opomaneh nag konco sing pareke megilan terus suwe ora petuk. Masio jumbule maeng ora nemen kadang iku yo ono sing sampek gepuk-gepuk koncone barang. Nah jumbul sing koyok nginiki iku iso saking senenge karo koncone maeng. Mangkane kudune nag jumbul yo ojo sampek gepuk utowo ngelokoni kebiasaan elek sing dadekno konco lawasmu iku maleh mangkel ambek awakmu. Mangkane jumbule maeng kudune diwujudno ambek perkoro sing apik sing iso dadekno konco parekmu maleh iling sing apik-apik karo awakmu. Terus sak liyane iku  perkoro sing apik iso maleh dadekno tambah rukun.


Wis pirang-pirang dina, Surti ngerasa ora penak karo awake dhewe. Rasane nalika mangan kaya kudu mutah, nalika isuk kaya kudu mutah, ngambu bawang langsung mukok-mukok. Awake uga kerasa mesthi pegel saben dina, padahal mung ning omah wae. Saben wengi uga kerasa luwih ngantukan. Surti biasane turu jam 10, nanging saiki jam 7 wis kerasa ngantuk banget. Bojone Surti akhire ngejak ning dhokter supaya Surti diperiksa. Nalika wis mari dipriksa karo dhokter, Surti dikandani yen dheweke meteng wis sewulan. Surti lan bojone kaget pol amarga ora nyangka yen bakal diwenehi anak kaya ngene cepete. Surti lan bojone matur nuwun marang dhokter lan mulih karo perasaan sing seneng banget senajan sakjane isih kaget banget.


Cara ngeden sing bener iku kudu dipelajari gawe ibu sing milih persalinan normal. Ngeden iku gak isok sembarangan cek gak onok kerobekan pas proses persalinan. Onok carane dewe gawe ngeden. Siji, kudu eroh kapan kudu ngeden. Biasane perawat bakal ngekeki aba-aba nek wes pembukaan sing kesekian dan wes oleh ngeden. Loro, pilih posisi sing nyaman gawe ngeden. Onok macem-macem posisi sing isok dipilih, dadi pilih sesuai ambek kenyamananmu dewe. Telu, ikuti aba-aba teko dokter. Ojok inisiatif dewe, rungokno opo jare doktere cek gak terjadi hal-hal sing gak diingino. Papat, lakoni teknik pernapasan sing bener. Teknik pernapasan sing bener isok marai awakmu luwe fokus dan isok ngencengno otot-otot tubuhmu. Terakhir, eroh kapan wayahe leren ngeden. Biasane sing ngene iki mergo serviks durung sepenuhe terbuka, dadi kudu leren sampe pembukaane wes pas.


Kabeh wong bakal wedi yen ngeroso dhewekan. Mbuh kui bocah sing isih cilik tekan wong sing dewasa. Menurutku, dhewekan kui iso awak dhewe bagi dadi loro. Ono dhewekan sing tenanan dhewekan. Nanging ono uga wong sing ngeroso dhewekan senadyan dheweke kui dikancani karo wong akeh sing ono neng sekitare. Wong sing tenanan dhewekan kui bisane wong sing ora duwe konco. Dheweke ora duwe kemampuan supoyo ngomong lan nyambung karo wong liyo. Sing keloro kui, wong sing ngeroso dhewekan senadyan duwe konco akeh. Iki disebabke wong-wong ono neng sekitara, sing dheweke kero dadi koncone kui, ora iso memahami dheweke. Koncone ora ngerti opo sing dheweke pengeni lan opo sing lagi dirasake.


Getun sing paling nemen nang urip iku kenek dijelasno nang macem-macem bentuke. Ono sing saking getune sampek wonge iku maeng ora gelem eleng-eleng maneh, ono sing saking getune sampek ora iso lali, ambek ono sing saking getuni sampek dadekno uripe wong iku maeng ora apik. Kabeh iku maeng kadang diawiti teko perkoro sing asline iso diadepi tapi polahe wes kadung kesasar akhire wong iku maeng aras-arasen utowo isen jaluk sepuro akhire dadi getun sing paling jeru nag uripe uwong iku maeng. Dadi sak durunge masalah sing iso dadi getun sing paling jero. Omongno karo uwong sing ono sangkut paute ben awakmu iku lego oara sapek dadi getung sing paling jero nag uripe.


Jaman saiki kok yo isek ono ae wong sing nganggep klambi sing podo plek ambek wong liyo iku dadi perkoro sing ngisini. Padal asline iku yo ora masalah se, soale kan ora teko perkoro sing elek, koyok nyolong ambek sak piturute. Tapi ancene tuku, yo sing garai iku maeng dadi perkoro sing dadekno metu roso isin kan pikirane wonge dewe, nag deke ancene nganggep iku biasa wae, yo bakal dadi perkoro biasa. Tapi saiki yo isek ae yo sing nganggep iku dadi perkoro sing ngisine, padal iku kan ora masalah ambek perkoro sing ora disengojo terus ora dadekno wong liyo srengen lapooh isen barang. Nah kabeh iku karek pikirane wonge sing gawe klambi iku maeng.


IED utowo Intermittent Explosive Disorder yaiku gangguan nek uwong gagal gawe ngontrol emosine dan nduwe dorongan gawe ngelakoni hal-hal sing kasar. Ben onok masalah, mbasio talah iku mek perkoro remeh, amarahe isok sampe meledak-ledak. IED iki dewe isok disebut dadi episod impulsif, agresif, ambek perilaku kekerasan sing terjadi ping bolak-balik. Agresi sing timbul iku isok berupa verbal karo non-verbal. Verbal iku contohe koyok nyentak, misuh, mbengok, ngenyek, utowo ngomong elek sing liyane. Nek non-verbal iku contohe koyok ngerusak, nyakiti, nggepuk, dan liyane maneh. Penderita IED iki nduwe gejala fisik mergo ledakan amarahe, koyok sakit kepala, angel ambekan, tremor, dan liyane maneh.


Gawe acara pesta ulang taun kejutan kui sia-sia. Akeh wong sing digaweke acara koyo ngono kui nanging ora ngerosoke opo-opo. Dheweke mung pura-pura kaget wae pas konco-koncone ngerti-ngerti jedul. Acara sing koyo ngene uga ora ono gunane yen acarane iki kerep digawe sak ben taun lan konco-konco liyane. Wong sing lagi ulang taun pas kui dheweke bakal wis ngebayangke yen bakal dirayake koyo konco-konco sing uwis-uwis. Mergo kui, pesta kejutane wis ora marai kaget meneh. Opo meneh gawe pesta koyo ngene iki ribet banget. Awak dhewe kudu ngumpulke akeh wong lan nyepake akeh banget barang-barang kanggo kebutuhan pestane. Yen wong sing ulang taun ora ngerasake opo-opo, kenopo awak dhewe kudu repot-repot nyiapke.


Wong rabi ora mesti tujuane kanggo duweni anak. Ana wong sing rabi nanging tujuane ya mung urip wong loro karo bojone. Wong sing ora pengin duweni anak bisa kasebut child-free. Nanging ing Indonesia isih sithik banget wong sing childfree amarga rata-rata wong Indonesia iku rabi kanggo tujuan duweni anak supaya bisa nerusake keturunan. Supaya pas mari rabi bisa langsung meteng, akeh banget babagan sing kudu didelok lan dilakoni kanggo manten anyar. Misale ora oleh kepegelen, mangan sayur sing akeh, lan kudu olahraga. Nanging ora mung kuwi wae, saliyane iku uga kudu tansah donga marang Gusti supaya luwih gampang diwenehi anak.


Pas aku dolan nang Kota Apel ambek koncoku, moro-moro ono wong numpak montor terus buka kocone mari ngunu idu metu teko cendeloe montore, nah aku sing gonceng koncoku iku iso ngelese maeng, tapi koncoku sing nang guriku langsung kenek klambine. Koncoku nguamuk mego bocahae paling jember ambek sing jenenge idu maeng polahe ambune basine pol. Nah mari ngunu bocahe ngecak aku ngajaki montor iku maeng tapi ora nemokno nah aku ro ora sepiro delok plate. Koncoku iku ancene mangkele pol ambek sing jenenge idu sing teko wong liyo mergo jarene iku termasuk perkoro sing jemberi ambek mangkelno. Nah sing garai mangkel maeng yo polahe ambune basine megilan.


Pacobaning urip iki macem-macem jenise lan bisa ndadekake wong ngerasa susah utawa bisa dadi edan. Pacobaning urip uga macem-macem penyebab lan jenise. Sing wis mesti iki ya pacobaning urip iki mesti ana solusine. Nanging ana sing nambani rasa susah iki nganggo alkohol lan narkoba. Sing kudu dipahami kuwi narkoba lan alkohol iki mung bisa dadi solusi sementara amarga bar kuwi masalahe bisa nambah. Akar masalah kuwi digoleki solusi miturut kekarepane, dudu kanggo narkoba lan alkohol. Amarga kuwi, awak dhewe kudu pinter golek solusi lan ngerteni yen kabeh masalah kuwi ana dalane lan kudu ngindari dalan sing sesat kaya alkohol lan narkoba.


Akeh wong sing mangkel nag kenek barang siji iki, padal kabeh wong mesti duwe barang iku nang cangkeme. Nah barang opo iki? barang iki jenenge idu, nah idu iku termasuk barang sing koyok banyu warnae iku kadang bening kadang butek, karek wonge sing ngetokno idu maeng iku sehat opo ora. Nah nag sehat biasane bening  ono uroe sak itik ambek rodok kentel. Terus ambune yo karek wong sing duwe idu maeng, ang ancene wong iku maeng gelek ngeresiki lambene utowo sikatan yo ora sepiro basin, tapi nag arang sikatan yo basine ora ukur, mergo kenek sing jenenge gidal. Mangkane roto-roto wong nag kenek idune wong iku mesti magnkel ambek jijik.


Wong nag muring-muring polae digepuk iku wes lumrah, ora kenek dibantah maneh soale iku wes sifate menungso. Tapi kabeh wong iku asline wes dianjurno ojo sampek gepuk wong nag ora ono sebabe ambek alasan sing ancene kuat. Contone gepuk polahe pengen nyopo koncone parek sing wes ora tau petok, iku yo ancene ora opo-opo soale koncone mesti ngerti kebiasaan ngunuku. Tapi nag ambek wong ora patek parek yo ojo sampek soale iku iso dadekno srengene wonge. Dadi nag iso ojo sukur gepok wong masio awakmu kenal nag iso didohi, soale nag tepak atine ora gene masio konco iku tetep metu sing jenege roso senep nang ati.


Rasane ditolak karo universitas sing awak dhewe pengenke kui lara banget. Awak dhewe wis ngarep-ngarep nanging akhire tetep ora iso kewujud. Repon sedihe wong pas ditolak kui bedo-bedo. Ono sing respone kui menyediri. Dee narik awake seko pergaulan mergo ngeroso dadi wong sing gagal. Dee wedi diece-eceni karo konco utowo wong disekitare. Uga ono wong sing jerit-jerit histeris pas ngerti ora ketompo. Dee ngelakoke kui mergo ono roso ora percoyo mergo sadurenge dee wis yakin banget yen mimpine kui bakal kewujud. Sing ketelu, wong kui bakal ngerasake kekosongan neng atine. Senadyan, wis ngeroso kerja keras lan ngorbanke akeh kanggo usaha mlebu neng kono, dee ora iso nerima kenyataan. Dee bakal ngeroso usaha-usahane selanjute kui bakal percuma


Awak dhewe sak wektu-wektu wae iso wae diantemi mergo alasen opo wae. Mungkin, neng panggon umum awak dhewe ora sengojo nyenggol wong. Ora terimo, wonge kui langsung ngantemi dhewe. Awak dhewe rasane kui pengen mukul walik. Sirah dhewe umum pengen ngetoke rasa mangkele dhewe. Nanging, yen awak dhewe manut karo emosi, iso-iso perkorone malah tambah dowe. Ben awak dhewe iso nahan emosi, awak dhewe iso gateke beberapa hal iki. Sing kesiji, sak iso mungkin awak dhewe nangkis utowo ngindari pukulane kui. Sing keloro, awak dhewe kudu tarik napas jero-jero. Awak dhewe kudu kalem lan usaha dialog disik kenopo wonge kui dadi agrasif. Misale, mergo perkoro kesenggol mau. Awak dhewe mending jaluk ngapura wae timbange kudu gelud.


Sopo ae sing tibo, iku pasti bakal kelaran, tapi bakal luwe akeh isine nek atek dideloki wong akeh. Terus engkok pas diceritani buru weroh tibone iku posisine koyok yaopo. Boso Jowo iku nduwe kosakata sing uakeh gawe njelasno jenis tibo iku mau. Siji, kesandhung. Biasane mergo sikil iku nubruk sesuatu nang permukaan sing datar. Loro, kesrimpet. Biasane mergo sikil kesangkut ambek benda sing umume lentur tapi dowo koyok tali. Telu, kejeglong. Biasane mergo sikil melbu nang lubang terus tibo. Papat, kepleset. Biasane mergo midak sesuatu sing licin. Limo, kejlungup. Biasane mergo mlayu banter terus gak isok ngatur awak. Enem, kecemplung. Biasane mergo tibo nang lubang sing onok banyune. Pitu, kejegur. Biasane mergo disurung nang kolam. Dan sek uakeh maneh jenis-jenise tibo nang boso Jowo.


Indonesia iku duweni akeh banget golongan, suku, ras lan agama. Keragaman iki sing dadekake Indonesia dadi negara sing paling sugih keberagaman. Sing kaya ngene kudu dijaga lan ora oleh dirusak karo wing sing ora duweni tanggung jawab.  Akeh banget kasus ing Indonesia sing awal mulane saka ilok-ilokan. Contohe ana tawuran ing Jogja sing disebabake karo 2 golongan sing gelud lan tukaran. Sing kaya ngene iki garai adu domba lan garai perpecahan ana ing antarane suku lan ras sing beda-beda iku. Mula kene minangka bocah enom sing diharapkan karo negara saisane kudu bisa njaga kerukunan golongan lan suku sing akeh banget ana ing Indonesia.


Yen awak dhewe kui wanita sing menikah kui, awak dhewe kudu mesthi siap yen ngerti-ngerti metheng. Opo meneh yen awak dhewe karo bojone dhewe wis sepakat yen pengen duwe anak neng jangka wetku kui. Awak dhewe kudu nyepake perkoro-perkoro opo wae sing kudu awak dhewe lakoke yen awak dhewe wis dinyatake metheng. Sing kesiji, awak dhewe kudu jogo pola makan. Pas metheng kui, awak dhewe perlu luwih akeh kalori timbange ning kahanan sing biasane. Kalori kui ora mung iso tercukupi nanging awak dhewe kudu mangan panganan sing duwe kondisi sing lenkap. Sing keloro, awak dhewe wis jajal ngiwiwiti olahraga. Olahraga kui penting kanggo gawe awake awak dhewe sehat lan uga iso ngelancarke proses persalinan.


Pengalaman sing paling elek nag urip yaiku pengalaman sing mangkelno. Jarene koncoku pengalaman sing ngunuku kudune ora perlu dieleng-eleng soale garai mangkel ambek ora iso berkembang ambek garai mental anjlok sak anjlok-anjloke. Nag jarene guruku biyen, Kabeh uwong iku butoh pengalaman, tapi ora pengalaman sing apik tok, pengalaman sing elek yo perlu ben nag urip sing nang masa ate teko iku iso ngadepi terus iso ati-ati ambek perkoro sing iso dadekno pengelaman sing elek iku. Dadi masio wong duwe pengalaman sing paling elek nag uripe iku maeng mangkelno, tapi wong sing duwe koyok ngunuku biasae wonge tambah ati-ati soale wes tau ngalami.


Nalika ana ing panggon sing kudu antri, ora kabeh wong bisa antri kanti apik. Kadang ana wong sing sengaja nyelat antri. Wong sing kaya ngono iku kalebu wong sing egois utawa sak karepe dhewe. Yen ketemu wong sing kaya ngono, kene ora perlu wedi. Kene kudu bisa ngelawan utawa ngandani sing apik nanging uga ora nggarai wong iku kesinggung. Kaping pisan, diilingke apik-apik dishik. Aja langsung diseneni supaya ora dadi padu. Kaping pindo, nalika wis diilingke apik nanging ora nggatekke kudu bisa teges sitik. Nangis tetep kudu jaga supaya ora dadi tersinggung lan dadi padu. Sing terakhir, yen wis ditegesi nanging tetep ora nggatekke kudu bisa ngajak wong liya kanggo melu ngelengke supaya bisa nganut.


Tuladha wong sing senengane ngilokna SARA iki akeh banget. Ing sosial media apa maneh. Wis akeh banget ditemokake wong sing akhire tukaran lan gelud amarga awale mung ilok-ilokan ana ing sosial media. Senajan mung arup tulisan, nanging iku bisa nggarai wong liya kepancing lan akhire gelud utawa tukaran. Pancen wong sing senengane ngilokna SARA ing sosial media iku kebangeten banget. Mentang-mentang bisa singidan ing mburine akun anonim dadi tambah ngawur yen nulis. Mula yen nemu wong kaya ngene, kene kudu bisa ngempet hawa nafsu lan amarah awake dhewe. Kudu bisa ngatur ati supaya ora kepancing karo gaweane wong sing kaya ngono.


Jaman saiki, sembarangane iku serba modern dan isok diakses nganggo hp. Salah sijine iku peta. Peta jaman saiki iku isok diakses nang hp, bahkan isok ngekeki navigasi sisan. Jenengen iku Google Maps. Aplikasi siji iki isok dinggo atek gadget jenis opo ae. Nek awakmu sek bingung cara gawene, tutono tutorial iki. Siji, aktifno GPS nang hpmu dan izino Google Maps gawe nganggo lokasi saat ini ambek speaker audio. Loro, buka aplikasi Google Maps nang hpmu. Telu, telusuri panggon nang bagian pencarian. Mbari ngono, bakal muncul rute dan jalur sing isok dilalui nganggo bedo kendaraan. Papat, pilih jalur sesuai ambek kendaraan sing mbok nggo. Terakhir, petek tombol ‘mulai’ gawe mulai navigasi.


Tanah longsor iku siji peristiwa geologi sing terjadi mergo pergerakan massa batuan utowo tanah ambek berbagai tipe karo jenis koyok logore bebatuan utowo gumpalan gede tanah. Tanah longsor iku paling sering kedaden nang lereng sing duwur utowo jalur nang arah pegunungan. Nang musim udan iku paling sering kedaden tanah longsor. Soale pas musim kemarau, tanah iku bakal ngering dan mbentuk rongga pecah pecah utowo pori-pori. Pas musin udan, banyu udan iku mau bakal melbu dan ngeresep nang tanah sing retak iku mau dan ngisi rongga, makane marakno pergeseran tanah. Tanah sing geser mau marakno erosi tanah dan suwe-suwe isok marakno tanah longsor.


Onok akeh banget alesan sing mergakno uwong ketinggalan kendaraan umum. Dan roto-roto alesan iku sek isok banget diatasi teko awak dewe disik. Aku nduwe beberapa tips ben awakmu gak atek ketinggalan kendaraan umum maneh nek kate lungo. Siji, siapno kabeh barangmu maksimal H-1 sak durunge dino keberangkatan. Loro, pastikno jadwal keberangkatane. Telu, usahakno awakmu wes onok nang Bandara utowo Halte iku sak jam sak durunge keberangkatan. Dengan kata lain, awakmu berangkat teko omah iku luwe suwe teko iku. Misal jadwale iku jam 1, berarti awakmu wes kudu berangkat nang Halte utowo Bandara sak durunge jam 12. Iku mau tips sing isok mbok praktekno.


Ben uwong iku pasti tau ngalami salah nyebut jeneng utowo kuwalik njenengi siji uwong ambek wong liyone. Kesalahan iki nduwe pola sing podo, yaiku terjadi nang wong-wong sing dikenal apik, contohe nduwe hubungan keluarga utowo konco. Jare Prof Davin Rubin teko Duke University, hal iki kedaden mergo utek iku ngiling jeneng-jeneng mau dengan cara ngelebokno nang ‘rak’ kategori sing podo. Terus pas wong bertatap muka, utek isok ae gak sengojo ngetokno ‘arsip’ jeneng teko ‘rak’ sing podo padahal nduwene wong sing bedo. Hal iku sing nyebabno uwong maleh salah nyebut jenenge wong liyo. Dan iku guduk mergo lara utowo utekke gak tepak, tapi iku hal sing normal.


Anak kui sitik sing wani disuntik. Yen misale ono anak sing ora wedi lan kepengen disuntik kui, awak dhewe kudu dukung. Ono beberapa hal sing iso awak dhewe lakoke ben anak pas disuntik kui lancar. Sing kesiji, awak dhewe kudu mastike anak kui turune cukup. Sing keloro, awak dhewe iso ngekei pangan neng anak rong jam sakdurunge disuntik. Sing telu, awak dhewe iso nganggone klambi sing gampang dicopot utowo klambi sing lengan cekak utowo gampang digulung. Sing kepapat, awak dhewe iso gaweke dolanan sing anak senengi. Iki fungsine supoyo fokus anak iso dialihke neng dolanan mau lan ora neng jarum suntik.


Delok langsung kacilakaan neng dalan kui iso gawe trauma. Wong kui iso wae bakal wedi sak ben dheweke delok dalan utowo kondisi-kondisi sing mirip koyo kacilakaan sing dheweke delok pas kui. Misale, dheweke delok kacilakaan kui pas lagi udan sing deres lan dalanan kui sepi banget. Iso wae wong kui sak wise seko delok kui sak ben dheweke neng dalan lan pas lagi udan gedhe uga dalanan sing rame, roso wedi kui bakal muncul. Dheweke ngebayangke kacilakaan sing tau didolek kui jedul meneh neng ngarep mripate meneh. Sing luwih parah, dheweke uga iso ngebayangke iso wae pas kui dheweke sing dadi korban.


Yen weteng lagi lara, pancen ora kepenak yen kudu ngempet angin ning jero weteng, apa maneh rampung mangan panganan sing mambune ora enak kaya pete, jengkol lan sak panunggale. Rasane mesti isin banget yen uga wis kelepasan, apa maneh yen ana swarane lan bisa dirungokake wong akeh, rasane kaya arep nglentek rai wae. Amarga ngentut iki ana kaitane karo kesopanan, wong sing arep ngentut iki kudu paham babagan situasi ben ora ngerugikake wong liya. Amarga kuwi, yen kerasa wetenge lara, awak dhewe kudu peka lan rada ngempet setitik. Awak dhewe kudu negrti sopan santun ben ora kisinan kepentut ning ngarep wong akeh.


Anti kerja dadi pramuniaga ning salah siji toko klambi. Anti iki bocah sing omahe adoh banget saka kutha lan saiki ngekos ning cedhak toko. Sakjane Anti ya sregep yen nggarap gawean mulai saka mbuka toko kanthi nutup toko. Banjur Anti uga natani lan ngeceki barang apa wae sing ana ning toko kuwi. Sawijining dina, tokone Anti ketekan pegawe anyar sing jarene titipan saka anake bos. Pegawe iki kerjane ora apik nanging pinter banget njupuk atine uwong. Pas gawean rampung ning akhir sasi, Anti ora nampa gaji penuh amarga jare ora ngajari bocah anyar kuwi, padahal bocah kuwi uga mesti teka telat kanthi Anti lan kanca-kancane melu mendhem mangkel.


Yen awak dhewe delok demit mending awak dhewe langusung mlayu. Ora peduli awak dhewe percoyo demit opo ora, awak dhewe mending langsung mlayu. Soale, yen awak dhewe ora percoyo karo demit nanging pas kui jebul demit kui tenanan ono, awak dhewe dadi aman soale wis mlayu disik. Ora ono wong sing tenanan iso ngebuktike demit kui ono. Ono wong sing ngaku-ngaku iso delok demit lan uga ono wong sing jarene iso dadi perantara donyo demit karo donyone manungso. Nanging tetep wae, kui dudu bukti sing kabeh wong iso percoyo. Makane, awak dhewe matane kudu awas. Ojo nganti awak dhewe sing percoyo lan wedi karo demit ketemu adep-adepan.


Yen awak dhewe ngeroso putus cinta kui hal sing paling nyedihke neng urip iki, awak dhewe keliru. Mengko, bakal ono meneh kedadean sing luwih nyedihke timbangane putus cinta kui. Awak dhewe durung ngerti bentuke koyo ngopo, kedadeane, kapan lan bakal seloro opo nanging sing pasti bakal tetep ono. Mergo urip iki koyo sepur sing ngangkut gerbong kesedihan. Awak dhewe wis usah pindah terus seko kerbong siji neng gerbong liyane. Neng gerbong kui, awak dhewe isih tetep ngerasa sedih. Awak dewe pengen roso nelongso iki ilang. Banjur, usaha sak kuat-kuate mlayu neng gerbong liyane, neng liyane meneh, nanging roso nelongso kui tetep ono, neng endi wae gerbonge.


Wong urip sing nang dunyo mesti tau ngalami perkoro sing dianggep dadi perkoro sing ngisini. Contohne maeng koncoku iku tau gumoh nang ngarepe bocah akeh pas dikongkon jelasno salah siji bab nang pelajaran biologi. Nah pas iki maeng bocahe iku ancene maju nang ngarep ambek gowo buku, tapi yo ora ono opo-opo pas bocah-bocah iku merhatekno koncoku nerangno, moro-moro bocahe langsung glegeken sampek metu banyune, nah mari ngunu bocahe iku yo diguyu ambek bocah akeh terus yo isin mergo deke nganggep iku termasuk perkoro sing ngisine menggohe bocahe maeng. Padal bocah liyane yo ora nganggep nag perkoro iku maeng termasuk perkoro sing ngisini mergo kan ora sengojo.


Kabeh wong ang telonone moro-moro suwek mesti akeh isine. Opo maneh nag perkoro iku moro-moro teko ambek dodoke pol terus nag mestak menisan, yo tambah isine pol. Nah sing diarani telono suwek, iku ora kabeh telono suwek sing nang panggonan sing pas kadang ono nang panggonan sing ancene iso marakno wong iku isine megilan, koyok nang bokong, terus tepak nag ngisore weteng, ambek gon liyane sing sekirane ngetokno perkoro sing ora pantes diwasi mesti dadekno isine wong sing ngalami pekoro iku maeng. Terus perkoro iku yo wes dadi biasa masio iku tetep ngisine wong kanggo wong sing ngalami perkoro iku maeng.


Seronggo sing paling jijiki kui sing kerep metu neng omah kui coro. Khewan iki biasane awak dhewe temuke sing cilik lan ono uga sing gedhe. Yen ono seronggo iki liwat neng ngarepan awak dhewe, awak dhewe dadi ngeroso gilo. Supoyo wong-wong ora jijik karo coro kui meneh, khewan kui kudu cepet dipateni. Ono beberapa cara mateni coro. Salah siji carane kui, awak dhewe iso ngaggo sapu utowo parabot opo wae sing koyo tongkat. Piranti kui iso digawe ngatemi corone utowo kanggo ngewalike corone kui. Yen corone wis kewalik, awak dhewe tinggal ngentei corone kui mati. Utowo iso awak dhewe jipuk nganggo kertas lan diguak neng jobo.


Koyok biasane, ben lebaran, keluargane awak dewe iku pasti dioleni bandeng mentahan sing isok diolah dadi jenis masakan opo ae. Bukane seneng, tapi mamaku malah nelangsa. Alesane iku mergo mamaku gak isok ngolah bandeng ben gak amis. Ben mamaku masak bandeng, pasti engkok bakalan amis pol. Makane mamaku rodok ngeluh iki kudu diapakno. Akhire coba diasep ae soale iku sing paling gampang. Dadakno sek tetep amis dan ambu amise iku nyebar sampe sak omah dewe. Terus aku metu kamar, dan otomatis ngambu bandeng e iku mau. Aku langsung balik melbu kamar saking gak kuate karo ambu amis iku mau. Bahkan iki klambiku dadi mambu amis padahal mek metu dilut tok. Langsung aku nyemprot parfum uakeh sak awak.


Sing garai isin nag mlebu jeding iku maeng ora polahe salah mlebune, tapi sing garai isin iku maeng nag wes ancene dienteni wong akeh nang ngarepe jeding sing ancene kanggo wong lawan jenise iku lagek isin, tapi nag sepi yo ora isin. Buktine wes akeh ambek gelek kedaden perkoro ngunuku nang panggonan umum. Terus kadang nang panggonan umum koyok terminal kadang yo or diwei tondo ngunuku kejobo nag masjid ambek panggonan umum sing ancene berkelas soale kanggo jogo keamanan nang panggonan umum ben ora marakno perkoro sing ora-ora kedaden. Nah nag wes ono tondoe ngunuku pantes nag ngeroso isin soale salah utowo keleri mlebu polahe kesusu utowo kecelek.


Salah siji adicara sing mesti rame iku adicara sing ngewenehi undian ing njerone. Contohe wae nalika ana jantung sehat pitulasan. Yen misal ora ana undiane, ora bakal ana sing melu jantung sehat apa maneh kudu mlaku adoh. Nanging kenapa jantung sehat mesti dienteni karo masarakat ya amarga ana undiane. Sapa sing ora ngiler karo undian sing hadiahe gedhe-gedhe kayata TV, kipas angin, kompor, nganti sepeda. Yen wis melu jantung sehat mesti rasane ngarep banget bisa oleh undian senajan olehe hadiah cilik kaya gula, beras, cebok, ora apa-apa banget. Menang undian senajan mung oleh hadiah ecek-ecek iku nyenengke amarga rasane beda lan kerasa mlakune kene janggo jantung sehat mau ana hasile.


Wes dadi rahasia umum nek jaman saiki prank iku mulai menjurus nang arah sing negatif. Sing nemen iku, onok arek sing ngebully arek liyo dengan alesan ngeprank ben isok dilolosno ngono ae. Nek wes ndek tahap koyok ngono, hukume iku gak dilarang maneh, wes melbu haram soale marakno korban sampe keweden. Arek-arek koyok ngono iku biasane bakal nyikso korban sampe korban wes nangis kejer. Nek wes ngono, si pelaku iki pasti bakal ngomong, “Aku mek ngeprank tok kok, sepurane ya”. Pelaku iku pun njaluk sepurone jelas gak ikhlas, tapi pasti de’e gak peduli. Sing penting tujuane gawe ngebully iku wes tercapai, mari deh, garek nek ditakoni alesane mek ngeprank. Padahal iku wes gak prank maneh, opo maneh nek korban iku sampe keween dan trauma. Dadi gawe awakmu sing nemoni kejadian koyok ngono, beloen korbane cek entuk keadlian dan pelaku isok disalahno.


Kanggo sebagian wong, disuntik kui dadi hal sing biasa wae. Nanging kanggo sebagian liyane, disuntik kui dadi momok sing marake dheweke wedi. Alesane wong sing wedi kui werno-werno. Ono wong sing ora gelem disuntik mergo wedi ngerasake lara. Dheweke durung ngerti sak piro larane yen kulit lan daginge kui ditusuk nganggo jarum. Ono wong sing wedi mergo, dheweke kui ora percoyo karo wong sing nyuntik. Senadyan, dheweke ngerti yen sing bakal nyuntik kui dokter utowo perawat sing wis ngerti ilmune. Kui iso awak dhewe pahami soale jarum kui uga benda sing landep, mirip koyo senjata. Yen dheweke iso ngelakoke salah sitik wae, awak dhewe iso wae ciloko.


Kadang uwong iku gampang banget ngenilai opo sing lagi dilakoni wong liyo, padahal durung eroh asline koyok yaopo. Contohe, ngondo nek wong sing opo-opo dewean iku bakal ngeroso kesepian dan ngesakno wong iku mau. Padahal, wong sing ngelakoni opo-opo dewean iku gak mesti kesepian. Isok ae wong iku kebarus mandiri. Roto-roto wong sing mandiri iku ngeroso isok ngadepi kabeh dewean, dadi wes gak butuh wong liyo. Isok ae sisan de’e ngeroso nek keberadaan wong liyo iku isok ngehambat kerjaane de’e, dadi de’e milih gawe dewean. Dan wong koyok ngono iku kadang sek nduwe konco, tapi pas dolen tok. Ndek luar iku, biasane dewe milih gawe dewean dan de’e isok ngeroso santai ae ambek kondisi iku.


Arek sing kuliah nang kota rantau biasane bakal menetap nang kota kampus iku dan tinggal nang kos kosan. Ben awakmu isok nyaman dan gak ngeroso kesepian nang kos kosan, awakmu kudu kenalan ambek tonggo kosan sing mbok tinggali. Mulai teko kenalan ambek tonggo sebelah kamar disik ae, baru engkok alon-alon kenalan ambek sing liyane maneh. Kenal ambek tonggo kosan iku isok memudahkan permasalahan sing mbok hadepi selama urip ndek kota rantau iku mau. Semisal awakmu butuh bantuan, bakal onok sing bersedia ngerewangi. Utowo pas awakmu lara, bakal onok sing ngerawat. Terus nek kate nggolek mangan, onok konco barengane. Nek wes ngono, awakmu gak bakal ngeroso kesepian maneh. Dadi gawe mahasiswa rantau, mulai kenalan ambek tonggo kosan yo rek.


Kain ripstop iku kain tenun sing digawe sedemikian rupo sing marakno kain iku nduwe ketahanan sing duwur nang suwekan. Nang proses nggawe kain tenun e, benang nilon sing kuat bakal dirajut beriringan ambek benang liyane nganggo pola jahit silang utowo kotak-kotak. Benang nilon ngekeki karakteristik tahan sobek nang kain ripstop, terus benang liyane iku sing nentukno tekstur, handfeel, ambek penampilan nang kain sing bersangkutan. Jenis kain ripstop iku onok papat. Siji, ripstop nilon. Kain iki murni mek nganggo benang nilon utowo onok campuran benang liyo tapi benang nilon e sing luwe akeh. Loro, ripstop poliester. Kain iki campuran teko benang nilon karo benang poliester. Telu, ripstop poplin. Kain iki campuran teko benang nilon karo benang katun. Papat, ripstop parasut. Kian iki campuran teko benang nilon karo benang polipropilen.


Mesti nak delok sosial media mbok iku Facebook utwo Youtube, akeh wong sing podo godoi wong ben kenek diguyu soale guyokno. nginiki asline yo ora apik, soale teko perkoro iku asline akeh wong sing ora seneng barang teko perkoro sing koyok ngeniki ambek prank ngeniki kan iso garai wong iku maeng jumbul terus bingung soale moro-moro dadi ngene-dadi ngunu, terus kadang kok iso maleh ngunu-maleh ngene. Yo ono salah siniji wong nang sosial media nag prank iku yoora masalah asline janji wong sing diprank maeng ora lapo-lapo, tapi nag wong sing diprang maeng ono masalah yo ora jumbul tok, tapi yo bakal diplekete wong sing ngeprank maeng.


Yen ono anggotane keluargane dhewe utowo wong sing cerak karo awak dhewe lagi ngerasake sakaratulmaut, awak dhewe sak iso mungkin dampingi tekan dheweke ora ono. Iso dimaklumi yen awak dhewe ngeroso wedi. Proses kui pancen akeh ora pastine. Awak dhewe delok wong sing kelaranen. Seko ekspresine mungkin awak dhewe iso ngiro-ngiro sepiro larane. Mungkin, kui lara sing durung tau dirasake karo wonge kui. Lan awak dhewe sebagai wong sing cerak karo wong kui, awak dhewe kudu ngancani pas dheweke lagi ngeroso lara kui. Mungkin awak dhewe ora iso ngewangi opo-opo kanggo ngurangi rasa larane. Nanging paling ora, supoyo wonge kui ngerti yen awak dhewe tetep setya tekan akhir hayate.


Aku ancene gelek dolan nang omahe koncoku, nag pas preian semester 7 wingi, aku dolan nang omahe koncoku sing ono nang Kota Onde-onde tapi rodok nang daerah perbatasan karo Pasuruan. Nah nang kono iku aku yo ngejak koncoku barang ben enak rodok rame. Pas tutok omahe koncoku tibake liwati ternak sapi sing lumayan gede, terus koncoku maeng moroh-moroh gedek-gedek ambek nyumpeti irunge mergone ambune barang ora enake pol. Terus mari ngunu koncoku ngongkon bater mergo deke ora mentolo delok teleke sapi sing mudung-mundung ora karoan nang pinggire kandang sapi maeng. Nah polahe deke saking jijike maeng akhire deke sampek gawe minyak wangi. Yo ora gaok se mergo deke ancene bocah kota sing ora tau ero ngunuku.


Ning media sosial, saiki lagi rame kritik wong sing seneng ngafirke marang wong sing seneng konsumsi panganan haram kaya babi, ngombe alkohol, pamer aurat nanging ya uga isih ngelakoni duso kaya zina, ngecewakake wong tuwa, KDRT marang bojo, lan uga duso liyane sing ora katon. Babagan iki sering dadi perdebatan amarga akeh sing wong ngilingke nganggo basa sing kasar lan ora sesuai karo sabda Nabi. Senajan babagan sing apik kuwi kudu disampekake senajan awak dhewe durung sampurna, kabeh dakwah iki kudune disampekake ben wong kuwi ngerti manfaate, dudu wedi marang duso amarga perkara akhirat wong liya kuwi ora ana sing ngerteni.


Awak dhewe tau wae ngirim pesan teks neng wong sing salah. Bar pesane kui dikirim, awak dhewe langsung ngeroso isin banget. Supoyo awak dhewe ora isin mergo kui, ono beberapa hal sing iso awak dhewe lakoke. Sing kesiji, awak dhewe iso nambahi embel-embel neng jeneng sing pasaran. Misale awak dhewe duwe akeh kenalan sing jenenge Arya. Yen wonge kui konco SMA dhewe, awak dhewe iso jenengine nganggo Arya SMA. Sing keloro, awak dhewe uga iso ngecek disik, wong sing dikirim pesane kui wis bener opo hurung. Dadi sak durunge mencet kirim, awak dhewe kudu ngecek disik. Sing ketelu, awak dhewe iso ngebusak pesane kui yen wis kebacut kekirim.


Koncoku wingi iku cerito nag penggaweane sing kudune dilakoni ambek dek saiki disrobot wong mergane deke loro. Terus keadaan sing ngunuku tibake dimanfaatno ambek koncone maeng. Akhire bocae muring-muring polahe perkoro maeng. Terus tak wara ojo sampek srengen iku dadekno awakmu geting ambek uwong opo maneh sampek dasmu loro. Soale akeh dokter sing nganjurno nag uwong iku ojo seneng utowo gampang ngamukan soale iso dadekno wong iku maeng gampang stroke, mag, ambek endase loro. Anjuran maeng iku ora kanggo wong tuo tok tapik kanggo wong enom barang yo kudu iso ngendalekno roso srengen maeng. Ben ora dadekno pirang-pirang penyakit sing mrawasno.


Ulan wingi koncoku iku kondo nag deke menang undian. Sing menang undian iku mok sekitar wong limoan ambek hadiah iku ora karuan apike. Mangkane pas menang yo mesti jumbul lah bocahe. Opomaneh hadiah teko undian iku ora karuan. Undian iku maeng hadiah iku macem-macem, sing menang nomer siji iku oleh omah ambek montor 1, sing nomer loro iku oleh omah tok, sing nomer telu iku oleh montor. Nah koncoku iku menang sing nomer telu. Tapi masio nomer telu bocahe wes senenge rambloko opo maneh bocahe kan durung duwe montor. Yo jelas senenge megilan. Mari ngunu bocahe iku ngejak aku kanggo jupuk montore soale bocahe ora iso nyetir montor.


Nag delok TV biasane ono wong sing senenge megilan polahe ketemu ambek idola sing biasane ono nag TV tok. Wong seng saking senenge kadang sampek ilang pikire ambek lali karo kiwo tengene polahe saking senenge. Maringunu polahe saking senenge petuk ambek idolahe maeng deke sampek drongkok-drongkokan ambek wong liyo sampek kadang garai wong sing nag pingire mangkel. Roso seneng sing nginiki asline seng ora apik. Nak roso seneng iki maeng mok angger seneng terus ora sampek ngelarakno wong liyo iku lagek bener. Soale ora ono wong sing dilarani polahe roso seneng sing ono nang atine wong iku maeng. Mangkane nag ketemu idola iku ora opo-opo seneng tapi ojo sampek kiwo tengenmu loro atine.


Ana akeh tradisi ulang taun ning dunya iki. Salah sijine yaiku tradisi mangan mie ning Tiongkok. Tradisi iki wis ana wiwit ewonan taun lan tradisi iki isih dilakoni wong keturunan Tionghoa kanthi saiki. Tradisi mangan mie iki nduwe arti yen mie sing bentuke dawa kuwi perlambang umur sing uga dawa. Mangan mie ning tradisi kiki uga kudu disruput lan ora oleh dicokot amarga miturut kepercayaan, tambah kuan nyeruput mie, uga tambah dawa lan tambah makmur uripe. Kamangka ana menu arane "Bakmi panjang umur" lan kadang bisa marai seneng ketimbang diwenehi kejutan sing rupa jajan utawa roti. Wong sing lagi ulang taun pas kerja utawa sinau, banjur disuguhi mie iki ben bungah atine.


Aku duwe sego Padang langganan. Yen aku lan keluargaku arep mangan masakan Padang, awak dhew mesthi tukune mrono. Awak dhewe kerep tuku neng kono mergo, sak liyane enak, kwalitas panganan uga kejamin. Soale, aku tau tuku neng rumah makan Padang liyane kui ono sing wis mambu. Wis luwih seko peng loro aku entuk sego bungkus sing koyo ngono. Godong telone mambu. Kuah gulaine mambu. Lawuhe mambu. Segone atos. Rasane uga ora cetho banget. Rasa gurih tetep ono. Nanging tetep isih kalah karo rasa kecut, lawuh-lawuhe sing wis mambu. Suapan sing kepisan kui  aku wis ngerasake ora enak. Panganane kui langsung tak guak sak ben entuk sing kondisine koyo ngono.


Urip ning bangku kuliah iki bisa duwe potensi kanggo marai wong tuwa kuciwa yen sampe ketinggalan lan ora migunani. Akeh mahasiswa sing akhire ninggalake kuliah amarga ora bisa ngatur wektune dhewe. Ben ora ndadekake masalah, sing kudu dilakoni yaiku milih pergaulan sing bener lan positif uga bisa ngewenehi dukungan lan bantuan wayah seneng utawa susah, nanging ya aja terlalu milih amarga bangku kuliah iki kesempatan kanggo ngenal wong luwih akeh saka latar belakang sing bedha. Kaping pindho, aja sepisan wae nyoba perkara sing dilarang agama kaya narkoba, mabuk, utawa seks bebas amarga akeh akibat ora apik sing bisa ngajurake panguripan lan kepercayaane wong.tuwa.


Salah sijine cara sing bisa digawe kanggo promosi perusahaan yaiku ngadakake acara-acara gedhe sing ngejak masyarakat, salah sijine ya promosi lewat ananing undian. Biyasane, undian iki bakal diadakake akhir tahun yaiku wayah penutupan buku perusahaan. Sing paling akeh ngadakake undian biyasane bank, BUMN, utawa pusat perbelanjaan. Pelanggan mung butuh ngumpulake poin, kupon, utawa nggunakake layanan-layanan saka perusahaan banjur identitase bisa diundi. Undiane iki manfaatke penjualan saka masyarakat. Undian sing menarik iki biyasane bisa narik masyarakat ben nggunakake produk luwih akeh. Salah siji contohe yaiku perusahaan sabun sing oleh keuntungan akeh lan keuntungan kuwi bisa dadi timbal balik hadiah marang masyarakat lewat undian.


Nyimpen nomor darurat kuwi penting banget dilakoni amarga awak dhewe ora ngerti peristiwa apa sing bakal kedadian kaya kecelakaan, gempa, lan kondisi darurat liyane. Salah siji kasus sing mbutuhake nomor darurat kuwi yaiku salah sijine kecelakaan amarga wong sing kecelakaan kuwi kudu cepet ditulungi, apa maneh sing parah lan marai korban bisa kilangan nyawa. Ning jam-jam kritis, nomor darurat iki manfaate gedhe. Nomor darurat sing dibutuhake iki yaiku ambulans rumah sakut, kepolisian, lan uga nomor liyane kaya pemadam kebakaran. Kamangka, ayo nggawe persiapan pribadi lewat telpon saka nyimpeni nomor darurat ben bisa nyelametake nyawa wong liya sing ana ning lingkungane awak dhewe.


Wong kui mesthi wedi yen dheweke dietuti karo wong asing. Awak dhewe mungkin ora tau delok wong sing dietuti langsung lan awak dhewe uga mungkin ora tau dietuti karo sopo-sopo. Nanging awak dhewe tau delok wong sing ngetuti neng film-film. Seko kui, awak dhewe duwe gambaran koyo piye wong-wong sing bakal ngetuti. Menurutku, wong sing ngetuti kui iso lanang lan iso wedok. Wong sing iso ngetuti kui ora ono kaitane karo bobot awake, dheweke iso kuru lan uga iso lemu. Sing cetho kui, kelambine wong sing ngetuti kui bakal nganggo sing ketutup banget. Dheweke bakal nganggo topi lan koco moto. Terus werno kelambine kui sing netral lan ora cetho banget, koyo werno ireng, awu, lan krem.


Awak dewe pasti bakal tilik ben onok dulur utowo konco sing mbari lahiran. Dan pas ibukne nggendong bayine, awak dewe pasti gemes dewe dan mentolo gendong bayine. Tapi iku gak oleh yo rek. Ojok sembarangan gendong bayi sing buru lahir. Kondisi bayi sing buru lahir iku sensitif banget. Nek semisal awak dewe asal gendong tanpa cuci tangan utowo ganti klambi, iku isok marai bayine iritasi dan isok sampe ketularan penyakit sisan. Klambi sing sek rusuh isok marai kulit bayi abang-abang mergo iritasi. Terus tangane awak dewe sing durung wisuh isok nularno penyakit nang bayine. Dadi gawe awakmu sing tilik bayi, ojok atek macem-macem gawe gendong bayine.


Tungau demodex yaiku salah siji jenis tungau utawa kutu utawa tinggi sing urip ning awake menungsa, utamane bagian wajah. Tungau demodex iki ukurane cilik lan mung bisa didelok nganggo alat khusus. Demodex iki kalebu parasit sing bisa mangan kulit mati sing ana ning wajah. Ukurane 0,2 kanthi 0,4 mm lan duwe sikil 8. Pas ning mikroskop. tungau iki katon nggilani, nanging asline tungau iki akeh gunane amarga ngewangi ngeresiki wajah. Nanging yen wis ana ning njaba batas wajar, ya tetep wae njijiki lan kesane ora resik. Kamangka, wong sing kulite garing lan penderita HIV nduwe akeh demodex ning bagian wajah.


Yen neng omahe dhewe kui akeh semute kui tanda omahe awak dhewe lagi reged. Pas awak dhewe delok semut sing jumlahe sitik ono neng salah siji sudut omahe dhewe, awak dhewe ngeroso biasa wae. Nanging yen wis ketok akeh, awak dhewe makin gilo deloke. Yen misale, semut neng omah ngerti-ngerti dadi ono akeh banget kui tandane, omahe dhewe lagi reged. Mungkin, akeh panganan utowo remahan panganan sing tibo. Iso uga ono batang khewan cilik sing ono neng walik lemari. Semute kui dadi ngerubungi batang khewan kui. Tanda sing liyane sing iso didelok kui mungkin piring sing reged utowo piranti masak sing reged kui numpuk neng pawone dhewe.


Kaget polahe menang undian saiki wes dadi perkoro sing biasa jarene uwong-uwong. Soale sing jenenge undian iku wes umum nang endi-endi ambek wes akeh sing ngadakno. Tapi sing jenenge roso jumbul mesti ono, opo maneh nag wong sing melok undian maeng koyok ora nganggep nag deke bakale oleh yo tambah jumbule megilan masio iku menggoi uwong-uwong wes lumrah ambek biasa. Tapi roso iku mesti metu teko awake wong sing menang maeng. Dadi roso jumbul ngunuku wes lumrah ambek wes dadi sifate menungso kat lahir nag awake menungso iku duwe sifat sing koyok ngunuku. Dadi iku isek aman-aman ae opo maneh iku yo iso nguwei efek sing apik kanggo kesehatan mentale wong maeng.


Jarene koncoku sedih perkoro ditolak mlebu kampus ancene mangkelno opo maneh nag rumonso wes usaha mati-matian kanggo mlebu kampus sing dipingini. Tapi iku asline ono apike, Jarene koncoku nag ancene ditolak berarti kudu golek liyane sing gelem nerimo ambek sing podo kualitasi karo kampus iku maeng. Nag gak ngunu yo sinau-ne kudu ditambahi sing asale 3 jam dadi 5 jam. Terus roso sedeh iki ojo sampek dadekno pikiranmu tambah bingung soale akeh bocah-bocah sing gagal terus atine bingung sampek ora gelem mangan, ora iso turu, terus isen ambek koncone sing ketrimo. Akhire pikirane tambah bingung terus aras-arasen sinau soale rumongso nag opo sing dilakoni ora adil.


Penggawean elek iku ancene pirang-pirang maceme. Tapi sing paling gelek dilakoni ambek uwong yoiku ngelokno wong, ngerasani wong, nyolong barange wong, ambek liyane maeng. Nah iku nag jaman biyen, tapi nag jaman saiki yo iku tok delok perkoro sing ora apik nang hp-ne yo termasuk perkoro sing ora apik utowo elek contohne koyok film sing ora pantes didelok barang iku termasuk perkoro elek. Nah wong sing konangan ngelakoni iku maeng nag ancene biasane ora tau ngelakoni utowo biasane penggawean apik sing dilakoni mesti isine pol mergo ngelakoni perkoro elek kene maeng. Nah nag wes kadung konangan opo maneh sing ngerti iku termasuk wong sing kenal apik ambek deke mesti tambah ora karoan isine.


PHK iki dadi titik balik kanggo akeh wong ning Indonesia. Amarga PHK iki bisa nyadarake yen penghasilan kuwi sifate ora tetap lan bisa gonta-ganti. Apa maneh perusahaan swasta lan perusahaan sing sik tas wae merintis lan angel oleh sokongan dana saka pemerintah. Akeh korban PHK iki sing dadi putus asa lan bisa dadi stres. Kesehatan mental iki penting kanggo korban PHK amarga kanggo ngelanjutake urip, wong-wong iki kudu duwe mental sing sehat lan semangat. Kudune perusahaan bisa nyediakake jasa konseling kanggo kontribusi lan mbayar konsekuensi PHK kuwi. Kamangka, kanggo kanca-kanca sing bar kena musibah PHK, ayo padha nggolek panggon kanggo konseling lan psikolog ben tetep bisa njaga kondisi mental.


Salah sawijining tradisi Jawa kanggo mengeti dina kematian keluwarga kuwi ana tahlilan. Nanging tahlilan iki uga bisa ngerusak esensi ibadah lan kirim dungo amarga dadi adu gengsi. Kadang ana wong sing ora duwe dhuwit nanging meksa slametan lan dibelan-belani ngutang ben bisa ngisi berkat lan ngeweni cindera mata kaya sarung, buku yasin lan tahlil, utawa liyane. Sak jane acara kirim dunga iki ya secukupe wae lan sak nduwene sing penting ikhlas lan ora nyusahake. Tamu sing melu ndunga ya uga kudu paham lan mbenerake niyat maneh ben ora ana masalah ning berkat lan luwih khusyuk ndungakake kanggo wong sing wis seda.


Aku tau disarano ambek koncoku nag numpak bes iku ojo sampek keturon suwe nag ancene mlakuni maeng jarake parek soale iso marakno kelewat jalure. Nah aku tau ngalami perkoro iku sampek isine rambloko ambek diguyu karo kernete. Nah perkoro iku kedaden polahe aku rodok ngantuk soale kepegelen mari kerjo. Nah mari ngunu aku salah keringi ambek kernete sing ngomong salah sijine jenenge terminal. Aku langsung maju ambek jaluk medon. Nah slamete kernete ngeceki karcise dadi aku ora sido medun soale diilingno ambek kernete. Akhire aku balik nang lunggohku maneh, terus aku di guyu ambek mbak-mbak sing nang pinggirku. Yo isin se, tapi yo opo maneh wes kadung kedaden kok.


Aku duwe paklik. Jenenge Bowo. Paklik Bowo iki opo sing biasa tak celuk Om Bowo kui adi kelorone bapaku. Keluargane bapakku kui pancen seneng banget kerjo. Termasuk Om Bowo iki. Om Bowo tau tekan gawa komputer pas preinan bakdo. Jarene, ben dee tetep iso kerjo neng omah eyang. Bojone paklikku sing kui uga tau crito, bojone kui saking seneng kerjo tekan angel dijak dolan. Ketoke dee ora kepenakan jikuk cuti. Tekan om ku kui keno serangan jantung. Saiki paklik wis ora kerjo, mergo seko lara kui paklik dadi ora iso gerak koyo biasane. Mungkin iki, carane Tuhan ben paklik iso leren neng omah.


Biyen pas aku isek nag Kota Pahlawan mesti gelek maling digpuki ambek wong-wong sampek ajor kabeh awake. Tapi pas ono polisi wong-wong podo ngilang soale aras- arasen nag dijaluki dadi saksi. Lah sing garai aras-arasen iku maeng wong-wong wedi nag ditakoki sing aneh-aneh terus dadekno perkoro anyar maneh. Mangkane wong-wong iku maeng yo rodok wedi. Tapi sing garai wong-wong iku maeng sangar yoiku gelem ambek wani ngerosyok wong sing salah, soale nag sing koyok iku maeng dibarno wae yo mesti marakno tambah akeh perkoro sing koyok ngunu. Terus polisi yo ora ngiro gelem koyok ngunu soale mesti dipenjara terus barange wong sing dicolong yoora balik tambah disita soale didadekno bukti.


Tekan saiki, aku isih berkarya neng sanggar tariku biyen, Rampoe UGM. Emang wis ora seaktif koyo pas jaman kuliah, nanging pas aku duwe wektu selo tak sempetke dolan neng FIB UGM. Aku isih iling banget koyo opo suasane pas seleksi kui. Kui sore-sore arep maghrib bar kuliah. Sak selasar gedung 3 tingkat ning FIB, sesak karo wong sing arep seleksi tari. Pas kui kiro-kiro ono 300 mahasiswa sing daftar. Seko 300 kui, ono 30 sing lanang. Awak dhewe cah 30 kui latian kanggo materi seleksi neng lantai paling duwur. Rampung kui, kabeh podo kesel. Jobin neng kono tekan teles mergo ketetesan kringet. Kanggo wong liyo sing lewat lantai kui mungkin ambune kecut, naning kanggo awak dhewe kui ambu wong-wong sing semangat.


Aku iku paling males nek dikongkon nang Pasar. Alesane mergo mambune iku uamis pol. Soale nang kono iku kan sembarang kalir jenis bahan panganan sing sek mentah didol nang kono kabeh. Wes ngono nggon e iku podo nyampur dadi siji, dadi malah mulek-mulek pindo rasane wetengku saking amis e ambune. Saiki bayangno ae, panggon dodolan iwak mentah dijejer karo panggon dodolan daging wedhus mentah. Wes ambune iwak mentah iku amise koyok ngono, ditambah ambu daging wedhus sing khas dan onok amise sisan sing marakno siraku tambah ngelu. Iku sebabe aku gak tau gelem nek dijak belonjo nang Pasar dan milih nang Supermarket sing luwe gak ambu.


Salah siji fobia sing rodok aneh iku clinophobia. Clinophobia iku rasa wedi utowo fobia gawe turu. Jeneng liyane clinophobia iku hypnophobia ambek somniphobia. Rong jeneng iku nduwe arti sing podo ambek clinophobia, podo-podo wedi gawe turu. Penderita fobia iki bakal ngeroso wedi nek pas turu mergo mbayangno hal sing aneh-aneh, contohe iku wedi bakal mati utowo gak isok tangi maneh nek wes kadung turu. Penderita fobia iki bakal ngelakoni sembarang kalir ben de’e iku isok terjaga dan gak turu. Gejala clinophobia iku isok dititeni. Biasane mereka iku bakal turu, tapi sering ketangi pas tengah bengi mergo ngeroso sesuatu sing gak nyaman. Onok sisan uwong sing sampe panik, gemeter, utowo ndredeg pas mekso gawe turu.


Tindakane manungsa iku ora mung sing seneng wae. Kadhang ana tindakane manungsa sing nggawe wong liya gela lan iku akeh banget dirasakna wong liya. Sejatine manungsa ora bisa nyenengke kabeh wong. Nanging yen wis kadung ngelakoni tindakan sing bisa gawe wong liya gela, aja lali kanggo njaluk sepura. Yen isih dirasa ngganjel ana ing ati, ora apa-apa. Amarga iku lumrah kanggo manungsa ngerasa ora penak lan sedih wis nggawe wong liya gela. Sing bisa dilakoni saliyane njaluk sepura yaiku kudu bisa nrima rasa gela iku lan nggawe evaluasi kanggo apa sing wis dilakoni lan berusaha kanggo ngelakoni tindakan sing luwih apik.


Kadangan, uwong iku nduwe kendaraan tapi males gawe ngeramut. Terutama sing koyok ngene iku wedok. Jarene sing penting wes diisi bensin dan isok mlaku, kabeh aman. Padahal gak isok koyok ngono. Sing jenenge kendaraan, iku pasti nduwe mesin. Mesin kendaraan iku perlu banget gawe dicek rutin. Mulai teko dicek oline sampe dicek rem e. Nek misal mesin kendaraan wes podo rusak dan gak tau dicek, isok marakno kendaraan iku gak berfungsi dengan optimal dan malah marakno kecelakaan, salah sijine iku mergo rem blong. Dadi gawe awakmu sing nduwe kendaraan pribadi, ojok lali cek berkala nang bengkel resmi gawe ngurangi kerusakan mesin, salah sijine isok ngindari rem blong sisan.


Aku uga ngerti rasane dirundung. Nangig disik, aku durung tau istilah kui. Pas aku ono neng kelas 5 SD. Aku lan keluargaku lagi pindah neng Yogyakarta pas kui. Kota asalku kui bedo banget seko kota pelajar iki, terutama basa daerahe. Aku ora iso boso Jowo blas plas pisanan aku melebu sekolah. Dadine, aku mung iso meneng pas jam istirahat. Soyo suwe, mergo aku ora bergaul karo konco-koncoku neng kelas. Aku mulai digarapi. Awale biasa wae. Nanging suwe-suwe, aku yo ngeroso keganggu. Pas kui, aku yo wedi kanggo ngelawan. Aku wedi yen perkorone malah ngerembet neng endi-endi. Aku sempet dadi wegah mlebu sekolah mergo kui.


Barang-barang sing cilik iku luwe rawan gawe ilang, bah iku nang njobo utowo nang njero omah. Dan mergo ukurane sing cilik, biasane luwe angel digoleki nganggo cara biasa. Soale isok ae barang iku ketlisut nang sela-sela perabotan sing sulit dijangkau. Nek wes ngono, wayahe awak dewe resik-resik omah. Nek wes resik-resik omah, biasane awak dewe pasti bakal nggeser perabotan omah cek isok ngresikno sela-selane. Teko kono, pasti bakal isok nemu barang sing mau digoleki dan luwe gampang njupuke. Kadangan pisan awak dewe isok nemu “harta karun” alias barang sing wes ilang suwe sampe awak dewe lali nek nduwe barang iku, dan iku rasane pasti seneng banget.


Fobia iku onok akeh jenise, salah sijine yaiku ergophobia. Ergophobia iku rasa wedi berlebih sing gak normal dan kedaden terus terusan nang kerjaan. Wong sing ngalami iki biasane ngalami kecemasan sing gede mek mergo mikirno kerjaan utowo lingkungan kerjaan mereka. Onok sing ngomong ergophobia iki muncul mergo rasa wedi nek diseneni karo atasane penderita iku mau. Gejala uwong sing kenek ergophobia iku onok akeh. Sing umum iku ngalami kecemasan pas lagi nyandak kerjaan, ngehindari nduwe kerjaan tetap, angel gawe ngatasi emosi, ambek cemas mikirno perkoro kerjaan. Sak liyane iku, penderita isok sisan ngeroso sesek napas, hiperventilasi, ndredeg nemen, nyedi dodo, kemringet adem, ambek insomnia.


Perkoro elek iku ono pirang-pirang wernane. Nah wong sing ancene isin ngelakoni elek iku biasane wong iku maeng dianggep wong apik karo wong-wong sing ono nang sekitare mangkane nag ngelakoni elek terus konangan mesti dianggep perkoro sing ngisini kanggo wong iku maeng. Nah perkoro ngunuku maeng yo wes biasa kedaden nang endi-endi mergo wong ngunuku maeng mesti isin nag konangan perkoro sing ora biasa dilakoni terus perkoro iku maeng iso ae dadi perkoro sing elek kanggo wong sing ngerti deke maeng. Nah perkoro elek iku ora karoan, karek lingkungan sing dipanggoni wong iku maeng nganggep perkoro elek iku opo ae polahe seje enggon iku seje-seje.


Sing dadi saksi kacilakaan kui iso wae ora ngomong sing sebenere kedaden. Dudu maksude, aku nuduh yen saksi kui ngapusi. Dheweke mungkin wae ngapusi, nanging nek dipikir-pikir meneh kanggo opo dheweke ngapusi yen ora ono keuntungane kanggo dheweke. Saksi kui iso ngomong sing ora sebenere mungkin mergo dheweke kui isih ngeroso wedi. Mergo wedi kui, dheweke ora jelas nyeritake opo sing dheweke delok. Iso uga mergo wedi mau dheweke ora delok kabeh pas kedadean kacilakaan kui. Dheweke ora ono maksud kanggo ngapusi lan gawe angel perkoro kacilkaan kui. Dadine luwih aman, yen awak dhewe nakoni neng akeh wong timbangane mung siji karo loro wong sin ono neng kono.


Akeh banget uwong sing ngutamakno anake gawe melbu kampus negeri. Bahkan sampe ngomong ojok sampe melbu kampus swasta. Alasan utamane sih mergo larang. Nek alesan sing iku sek melbu lah. Tapi pas onok sing ngomong nek kampus negeri iku jauh luwe apik timbang kampus swasta, aku langsung gak setuju. Dasare, kabeh kampus iku podo ae. Bahkan kampus swasta iku nduwe kecenderungan luwe apik timbangane kampus negeri nek didelok teko fasilitas kampuse. Mulai teko hal-hal sepele ae lah koyok panggon parkir, jedhing, ambek bangunan kampus sing luwe apik dan resik timbang beberapa kampus negeri. Wes ngono, roto-roto kampus swasta wes bekerjasama karo akeh kampus luar negeri, dadi peluang gawe exchange jauh luwe akeh dan gampang timbangane nang kampus negeri.


Vonis dokter sing diomongno nang pasien e iku tujuane cek gak onok salah sangka antara dokter karo pasien. Ambekan ben dadi jelas sisan pasien iki lara opo dan yaopo cara penanganane sing tepak. Mbasio kenyataane pahit, tapi kudu diterimo. Tapi, vonis dokter, terutama nek vonis e iki perkoro umur pasien iku gak oleh dipercoyoi 100 persen ngono ae. Soale kabeh iku mbalik nang takdir e pasien iku mau. Semisal dokter ngevonis pasien mek isok bertahan sampe 3 wulan, isok ae takdir e pasien iku malah waras dan isok tetep urip. Dadi dokter iku mek isok memvonis, tapi keputusan akhir uripe uwong iku tetep onok nang tangane Allah SWT.


Kadangan, uwong iku gak mek ngguyu mergo kesalahane wong liyo. Onok sisan sing ngguyu mergo hal-hal sing konyol. Salah sijine impiane awak dewe sing kadang diluar nalar, iku isok dadi bahan ngguyune wong liyo. Nek misal awakmu ngalami koyok ngono, gak usah atek mbok rungokno. Jar jarno ae wong liyo ngguyu, saiki garek awak dewe sing mbuktikno nek impian iku temenan isok dicapai. Awakmu gak usah ngereken, dan fokus gawe usaha ben awakmu isok nyapai impianmu iku mau. Nek impian iku wes kecapai, awakmu pasti bakal bangga pol dan balik ngguyu wong sing mbiyen tau ngguyu nang awakmu, tak jamin wes.