Στην συνέχεια ζητείται από το άτομο να γράψει μια αναφορά που να εστιάζει στα δυνατά του σημεία, στα επιτεύγματα και σε όλες τις γόνιμες πτυχές της ζωής του έως τώρα. Η μέθοδος λειτουργεί εξαιρετικά καλά σε σχέση με την ανάπτυξη διορατικότητας, σχετικά με το πού κάνουμε λάθος στην καθημερινή μας ζωή και τι μπορούμε να κάνουμε για να επιδιώξουμε την ιδανική ζωή που επιθυμούμε. Παρεμβάσεις οικοδόμησης δύναμης. Ο όρος δύναμη στη Θετική Ψυχολογία αναφέρεται σε εσωτερικές ικανότητες και αξίες.


Μελέτες έχουν δείξει ότι η συνειδητοποίηση και η αναγνώριση της δύναμης, των εσωτερικών ικανοτήτων και αξιών, συμβάλλουν στη μείωση των συμπτωμάτων της κατάθλιψης και αυξάνουν την ικανοποίηση. Οι παρεμβάσεις ανάπτυξης δύναμης βασίζονται στην αρχή ότι οι πηγές δύναμης εμπεριέχονται εντός μας, αρκεί να τις ανακαλύψουμε.


Η εύρεση και ανάπτυξη των δυνατών σημείων, γίνεται με διάφορα ψυχομετρικά εργαλεία επικρατέστερο των οποίων είναι το Values In Action (V) που κατασκευάστηκε από τους Seligman & Peterson. Αποτελείται από 24 «δυνατά» σημεία, για παράδειγμα, αγάπη για μάθηση, θάρρος, δημιουργικότητα, κ., ομαδοποιημένα σε έξι αξίες/αρετές: σοφία και γνώση, θάρρος, ανθρωπιά, δικαιοσύνη, εγκράτεια, υπέρβαση. Το V. επικεντρώνεται στο τι καλό υπάρχει μέσα μας και πώς μπορούμε να ζήσουμε μια καλή ζωή, μια ζωή με νόημα. Παρεμβάσεις εύρεσης νοήματος.


Στοχεύουν στην κατανόηση του τι έχει νόημα για τον καθέναν από εμάς προσωπικά και τι μπορούμε να κάνουμε για να το επιτύχουμε. Ένα άτομο που έχει σαφήνεια στόχων και προσδοκιών είναι πιο πιθανό να αισθάνεται πιο ευτυχισμένο και ικανοποιημένο.


Αν ακολουθήσουμε τη Θεωρία της Ιεράρχησης των Αναγκών του Abraham Maslow (1943), θα διαπιστώσουμε ότι το υψηλότερο επίπεδο ανθρώπινων αναγκών, που εμπεριέχει την αυτοενίσχυση και την αυτοεκτίμηση, είναι απόλυτα συνδεδεμένο με την εύρεση της πραγματικού νοήματος στη ζωή. Στις παρεμβάσεις αυτές περιέχονται δραστηριότητες όπως η εύρεση νοήματος στις καθημερινές μας δραστηριότητες, ο καθορισμός ρεαλιστικών στόχων και η χρήση αποτελεσματικών μέσων για την επίτευξή τους, ή απλά ο προβληματισμός σχετικά με τις σκέψεις και τα συναισθήματά μας.


Οι παρεμβάσεις αυτές χρησιμοποιούνται ευρέως για τη θεραπεία αγχωδών διαταραχών, ειδικά της Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες, όπου ένα άτομο χρειάζεται καθοδήγηση για να βρει την χαμένη ευτυχία στη ζωή και να αντιμετωπίσει τις συνέπειες μιας καταστροφής.


9 Θετική ψυχολογία και χαρακτηριστικά της προσωπικότητας «Ήθος το πράον και το προσηνές ρήμα» Το ήθος φαίνεται από τον πράο και προσηνή λόγο Αίσωπος Όλοι οι πολιτισμοί εκτιμούν τις ανθρώπινες αρετές, πάραυτα διαφορετικοί πολιτισμοί εκφράζουν ή αξιολογούν τις αρετές με διαφορετικούς τρόπους με βάση ανόμοιες κοινωνικές αξίες και κανόνες. Οι πρωτοπόροι της Θετικής Ψυχολογίας, αφού μελέτησαν τις μεγάλες θρησκείες και τις φιλοσοφικές παραδόσεις, διαπίστωσαν ότι οι ίδιες έξι αρετές διατρέχουν σχεδόν όλους τους πολιτισμούς σε τρεις χιλιετίες.


Οι αρετές αυτές είναι διαχρονικές, αφορούν το αίσθημα αυταξίας, αποτελούν αναγνωρίσιμα πρότυπα, τα οποία η κοινωνία θέλει να εμφυσήσει στις επόμενες γενιές, και εκτιμώνται και είναι αποδεκτές στον εκάστοτε πολιτισμό. Σε αυτές αντιστοιχούν 24 χαρακτηριστικά προσωπικότητας που διαμορφώνουν το θετικό προφίλ του ατόμου.


Αυτά τα θετικά χαρακτηριστικά υπάρχουν σε ένα συνεχές και ο καθένας τα έχει σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό. Εξασκώντας την Θετική Ψυχολογία μπορεί κανείς να βασιστεί σε πρακτικές εφαρμογές για να βοηθήσει άτομα και οργανισμούς να εντοπίσουν αυτά τα δυνατά τους σημεία και να τα χρησιμοποιήσουν για να αυξήσουν και να διατηρήσουν τα επίπεδα ευημερίας τους. Η έρευνα δείχνει ότι αυτά τα δυνατά σημεία μπορούν να λειτουργήσουν προστατευτικά ενάντια στην ψυχική ασθένεια. Για παράδειγμα, το να είσαι αισιόδοξος εμποδίζει την πιθανότητα κατάθλιψης. Η απουσία ιδιαίτερων δυνατοτήτων μπορεί να αποτελεί ένδειξη ψυχοπαθολογίας.


Από την άλλη πλευρά, οι άνθρωποι χρησιμοποιούν περιστασιακά αυτά τα χαρακτηριστικά σε υπερβολικό βαθμό. Για παράδειγμα, ορισμένοι άνθρωποι μπορούν να χρησιμοποιούν το χιούμορ ως αμυντικό μηχανισμό για να αποφύγουν να αντιμετωπίσουν μια τραγωδία ή κρίση.


Ειδικότερα οι αρετές και τα θετικά χαρακτηριστικά που συνδέονται με αυτές είναι: Σοφία και γνώση. Όσο πιο περίεργοι και δημιουργικοί επιτρέπουμε στους εαυτούς μας να γίνουν, τόσο περισσότερο αποκτάμε καινούργιες προοπτικές και θα αγαπήσουμε αυτό που μαθαίνουμε. Με τον τρόπο αυτό αναπτύσσεται η αρετή της σοφίας και της γνώσης, που συνοδεύονται από Δημιουργικότητα, όπως η δημιουργικότητα ων κορυφαίων επιστημόνων, Περιέργεια, Ευρύτητα της Σκέψης, Φιλομάθεια, και Προοπτική. Θάρρος.


Όσο πιο τολμηροί και όσο πιο επίμονοι γινόμαστε, τόσο μεγαλύτερη θα είναι η ακεραιότητά μας, γιατί θα φτάσουμε σε μια κατάσταση ζωντάνιας και αυτό έχει ως αποτέλεσμα να είμαστε πιο θαρραλέοι. Τα δυνατά σημεία που συνοδεύουν αυτήν την αρετή περιλαμβάνουν την επίτευξη στόχων απέναντι σε πράγματα που αντιτίθενται: Γενναιότητα, Επιμονή, Ακεραιότητα, Ζωτικότητα. Ανθρωπισμός.


Τα πλεονεκτήματα που συνοδεύουν αυτήν την αρετή περιλαμβάνουν τη φροντίδα και τη φιλία με άλλους: Αγάπη, Καλοσύνη, Κοινωνική Νοημοσύνη. 10 Δικαιοσύνη. Τα πλεονεκτήματα που συνοδεύουν αυτήν την αρετή περιλαμβάνουν εκείνα που χτίζουν μια υγιή και σταθερή κοινότητα με ενεργούς πολίτες, κοινωνικά υπεύθυνους και μέλη της ομάδας: Ομαδικότητα, Δικαιοσύνη, Ηγεσία. Εγκράτεια. Η αρετή αυτή περιλαμβάνει το να συγχωρούμε, να είμαστε συμπονετικοί, ταπεινοί, συνετοί και να ελέγχουμε τις συμπεριφορές και τα ένστικτά μας.


Τα χαρακτηριστικά που αντιστοιχούν είναι: Συγχώρεση και Έλεος, Ταπεινότητα και Σεμνότητα, Σύνεση, Αυτορρύθμιση και Aυτοέλεγχος. Υπερβατικότητα. Τα πλεονεκτήματα που συνοδεύουν αυτήν την αρετή περιλαμβάνουν εκείνα που δημιουργούν συνδέσεις με το μεγαλύτερο σύμπαν και παρέχουν νόημα: Εκτίμηση της ομορφιάς και της αριστείας, Ευγνωμοσύνη, Ελπίζω, Χιούμορ, Πνευματικότητα ή Αίσθηση σκοπού.


Πολλές έρευνες υποστηρίζουν την ομαδοποίηση αυτών των 24 χαρακτηριστικών σε λιγότερες κατηγορίες. Παράλληλα προσεγγίζουν τη μέτρηση του «καλού χαρακτήρα» με βάση τα δυνατά σημεία της αυθεντικότητας, της επιμονής, της καλοσύνης, της ευγνωμοσύνης, της ελπίδας, του χιούμορ και πολλά άλλα. Συχνά τίθενται ερωτήματα για τις διαφορές μεταξύ των δύο φύλων. Αρκετές μελέτες βρίσκουν να προεξάρχουν εκείνα τα χαρακτηριστικά που ταιριάζουν με τα στερεότυπα των δύο φύλων. Οι γυναίκες φαίνεται να χαρακτηρίζονται περισσότερο από την αξιοπιστία, την καλοσύνη, την αγάπη, την ευγνωμοσύνη, τη δικαιοσύνη και την κοινωνική δικαιοσύνη.


Αντίθετα οι άνδρες μοιάζουν να έχουν περισσότερο ανεπτυγμένη ειλικρίνεια, ελπίδα, χιούμορ, δημιουργικότητα, ηγετικές ικανότητες, αυτοέλεγχο, ενθουσιασμό και ενεργητικότητα.


Ειδικές Παρεμβάσεις βελτίωσης της ψυχικής ευδαιμονίας Στον Οδηγό αυτόν, θα βρείτε ορισμένες οδηγίες από την Θετική Ψυχολογία που δεν γνωρίζατε ότι θα σας βοηθήσουν να αισθανθείτε περισσότερο ευτυχισμένοι και πολλές άλλες, που ίσως γνωρίζατε, αλλά δεν χρησιμοποιούσατε έως τώρα στην καθημερινή σας ζωή.


Εάν έχετε πολύ στρες εξαιτίας της πανδημίας Covid-19 «Καρδίαν μη εσθίειν» Μην «τρως» την καρδιά σου (μην στεναχωριέσαι) Πυθαγόρας Είναι σημαντικό να λάβετε υπόψη σας ότι ακόμα και σε ακραίες περιόδους κρίσεων ένα μέτριο επίπεδο άγχους είναι απαραίτητο για να κινητοποιηθείτε για να προφυλάξετε τον εαυτό σας. 11 Στην περίπτωση όμως που το άγχος υπερβαίνει το επίπεδο αυτό και σας εμποδίζει να λειτουργήσετε, είναι σημαντικό να το διαχειριστείτε με υγιείς τρόπους και να αυξήσετε την ψυχική σας ανθεκτικότητα.


Οι τρόποι που ακολουθούν θα σας βοηθήσουν να ανακτήσετε κάποια αίσθηση του ελέγχου, να ελαττώσετε σωματικές αρνητικές επιπτώσεις προερχόμενες από το στρες και να νιώσετε καλύτερα, ενισχύοντας έτσι και το ανοσοποιητικό σας σύστημα, καθώς και να μπορείτε να διαχειρίζεστε αποτελεσματικότερα μελλοντικές παρόμοιες αγχώδεις καταστάσεις και κρίσεις.


Ειδικότερα: Ακολουθήστε τις επίσημες οδηγίες προστασίας για τη λοίμωξη Covid-19 Θα τις βρείτε στο διαδίκτυο, στα έντυπα και του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας: www, της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας: www/el/koronoios-covid-19-hrisimes-odigies, καθώς και του Υπουργείου Υγείας: www/coronavirus. Έγκυρη ενημέρωση θα βρείτε και στην διαδικτυακή σελίδα της Α΄Πανεπιστημιακής Ψυχιατρικής Κλινικής www Δοκιμάστε να σκεφτείτε δημιουργικούς τρόπους για να παραμείνετε συνδεδεμένοι με άλλους. Η διαδικτυακή σύνδεση μέσα από ιστότοπους κοινωνικών δικτύων έχει μελετηθεί ερευνητικά.


Τα ερευνητικά δεδομένα υποδεικνύουν ότι τα άτομα που τους αξιοποιούν για να αποκτήσουν και να διατηρήσουν σημαντικές κοινωνικές επαφές και για να έχουν προσωπική εμπλοκή με έναν μικρό κύκλο ανθρώπων, έχουν υψηλότερα επίπεδα ευεξίας από άτομα που, ενώ επισκέπτονται ιστότοπους κοινωνικών δικτύων, δεν αλληλοεπιδρούν ουσιαστικά, παρά μόνο συγκρίνουν τους εαυτούς τους με τους άλλους. Μπορείτε να καταγράψτε δραστηριότητες στα κοινωνικά δίκτυα, τις οποίες απολαμβάνετε, και μοιραστείτε τις ουσιαστικά (συζητήστε για αυτές, αλληλοεπιδράστε μέσω αυτών με άλλους ανθρώπους, ενισχύστε την συμμετοχή σας σε πλευρές τους, κ.). Παρακολουθήστε μια ταινία διαδικτυακά.


Δείτε την σαν να είστε στην αίθουσα του σινεμά, φτιάξτε συνθήκες «σινεμά», δείτε την οnline με φίλους σας ή φανταστείτε ότι είστε κοντά με τους φίλους σας.


Ασκηθείτε διαδικτυακά παρέα με φίλους ή συγγενείς (προγράμματα yoga, pilates, aerobic, χορού, ασκήσεων ενδυνάμωσης, κ.). Πιείτε virtual καφέ με τους/τις φίλους/ες σας, με τους οικείους σας, παίξτε οnline παιχνίδια μαζί τους, μαγειρέψτε virtual μαζί τους. Επιλέξτε ένα βιβλίο για ανάγνωση με τους αγαπημένους σας και πραγματοποιήστε συζητήσεις για τις σκέψεις γύρω από αυτό, για τα συναισθήματα που σας προκάλεσε, κ,, μέσω τηλεφώνου.


Φτιάξτε «τετραδιάκι Covid-19» και ξεκινήστε αλληλογραφία «τετραδίου»: Γράψτε σε κάποιον/ους καθημερινά όσα θα του/τους λέγατε, όσα θα μοιραζόσασταν μαζί του/τους, εάν βρισκόσασταν δια ζώσης, και δώστε του/τους το, όταν λήξει αυτή η περιπέτεια. 12 Εάν είστε θρησκευόμενος, συνεχίστε την τέλεση των λατρευτικών σας καθηκόντων.


Για παράδειγμα, προσευχηθείτε, ακολουθείστε «μικρά» λατρευτικά τελετουργικά, λατρευτικά εθιμοτυπικά της εκκλησίας σας (λιβάνι, ημέρες νηστείας, τυπικά ιερουργίας ή τυπικά φαγητά ημερών εορτών, κ.). Ή εξασκείστε την θρησκευτική σας πίστη πηγαίνοντας στην εκκλησία - κρατώντας επαρκή απόσταση- ή παρακολουθήστε μέσω ραδιοφώνου, κινητού τηλεφώνου, τηλεόρασης, κ., θρησκευτικές τελετουργίες, υμνολογία και γενικά ό,τι σχετικό. Ορίστε ένα τακτικό πρόγραμμα επικοινωνίας με τα άτομα για τα οποία ανησυχείτε περισσότερο.


Για παράδειγμα, ηλικιωμένα μέλη της οικογένειας, φιλικά πρόσωπα που ζουν μόνα τους, οικείος ή/και φίλος που βρέθηκε θετικός στον Covid-19. Σε περιπτώσεις εθελοντικού εγκλεισμού, προσπαθήστε να μειώσετε και να διαχειριστείτε τις διαφωνίες με τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας σας ή όποιους άλλους κατοικούν μαζί σας. Εστιάστε στην επικοινωνία και την ενεργητική ακρόαση. Προσπαθήστε να καταλάβετε τι λέγεται κάτω από αυτό που ακούγεται.


Μπορείτε να ορίσετε συγκεκριμένες ώρες, στην ημέρα ή την εβδομάδα, για να μιλήσετε ανοιχτά για διαφωνίες ή απογοητεύσεις, για αγωνίες, για φόβους, για διαφορετικές οπτικές για αυτήν την πανδημία. Φροντίστε τη σωματική σας υγεία. Δημιουργήστε μια ρουτίνα «ώρας για κρεβάτι/ύπνο» και «ώρας για ξύπνημα». Προσπαθήστε να το τηρείτε απαρέγκλιτα. Προσπαθήστε να κοιμάστε αρκετές ώρες. Η σωματική ξεκούραση είναι αναγκαία στην πνευματική διαύγεια.


Αποφύγετε την καφεΐνη, τις οθόνες κάθε είδους, την άσκηση και άλλες διεγερτικές δραστηριότητες αργά την ημέρα. Εάν δεν μπορείτε να κοιμηθείτε τη νύχτα, σηκωθείτε για να πάρετε ένα ποτήρι νερό ή να περπατήσετε, αντί να μένετε ξαπλωμένοι για ώρες ξύπνιοι στο κρεβάτι. Αποφύγετε το κρεβάτι σας, εφόσον δεν νιώθετε νυσταγμένος. Αποδεχτείτε για απόψε ότι δεν χρειάζεστε άλλο ύπνο.


Μην παραμελείτε την σωματική σας άσκηση στο σπίτι ή - διατηρώντας κοινωνικές αποστάσεις εκτός σπιτιού- στο πλησιέστερο πάρκο, γήπεδο, πλατεία. Προσπαθήστε να τρώτε υγιεινά, προσπαθήστε να έχετε ισορροπημένα γεύματα. Αποφύγετε το αλκοόλ και κάθε είδους ουσίες. Εξασκηθείτε στοχευμένα προσπαθώντας να απομακρύνετε τις αρνητικές σκέψεις και να επικεντρωθείτε στις θετικές.


Ακούστε πρωινή ή βραδινή χαλαρωτική μουσική διαλογισμού ή απλά τη μουσική που σας αρέσει, ξαπλωμένοι χαλαρά, με κλειστά κινητά και σταθερά τηλέφωνα, στο αχνό φως του πρωινού ή στην αχνοφεγγιά της νύχτας. Επιλέξτε κάποια άσκηση χαλάρωσης και εξασκηθείτε σε αυτή σε καθημερινή βάση. Ενδεικτικά μια άσκηση χαλάρωσης μέσω αναπνοών: «Εισπνοή για 4 δευτερόλεπτα, κράτημα της αναπνοής για 4 δευτερόλεπτα και εκπνοή για 4 δευτερόλεπτα».


13 Κατά τη διάρκεια της ημέρας, σταματήστε τις άλλες σκέψεις σας και εστιάστε στην τρέχουσα δραστηριότητα που ασχολείστε.


Για παράδειγμα, την στιγμή που βουρτσίζετε τα δόντια πώς νιώθετε; Πώς νιώθετε, καθώς ακούτε τον ήχο του νερού; Πώς νιώθετε τη στιγμή ακριβώς που πέφτει και γεμίζει το στόμα σας; Πώς νιώθετε/Τι νιώθετε στη μετάβαση από τη βρώμικη στην καθαρή εικόνα των δοντιών σας; Πώς νιώθετε που εσείς μεσολαβείτε για αυτό; Πώς αισθάνεστε εσωτερικά για αυτήν την πράξη την στιγμή που την κάνετε; Και την ίδια στιγμή, πώς νιώθετε τον χώρο του μπάνιου γύρω σας;, πώς νιώθετε τον ευρύτερο χώρο του σπιτιού σας; στην συγκεκριμένη ώρα της ημέρας; με το συγκεκριμένο φως γύρω σας; στην συγκεκριμένη ηλικιακή φάση που είστε;, κ.


Ορίστε μια διάσταση της Θετικής Ψυχολογίας κάθε ημέρα, ανάλογα με τις τρέχουσες ανάγκες, για παράδειγμα, επιλέγοντας μια ημέρα να επικεντρωθείτε στην «ευτυχία», μια άλλη στην αισιοδοξία, μία επόμενη στη συγχώρεση, μια μεθεπόμενη στην ευγνωμοσύνη, κ. Αναζητήστε καταστάσεις, πράξεις και συνομιλίες αντίστοιχες με την διάσταση που επιλέξατε. Εξασκηθείτε στην Θετική Ψυχολογία εστιάζοντας σε θετικές πτυχές της ζωής.


Ερευνητικά δεδομένα υποδεικνύουν ότι άτομα, τα οποία επιδίδονται συστηματικά έστω σε μία άσκηση Θετικής Ψυχολογίας καθημερινά βιώνουν υψηλότερα επίπεδα ευτυχίας και θετικών συναισθημάτων ακόμη και μετά από έξι μήνες, σε σύγκριση με άτομα που εξασκούνται περιστασιακά. Προσδιορίστε παράλογες και αρνητικές σκέψεις και αμφισβητήστε τες. Εντοπίστε τέτοιου είδους σκέψεις και αρχίστε να σκέφτεστε: «Πού το βασίζω;», «Τι το τεκμηριώνει βάσει της πραγματικότητας;», «Πώς το ξέρω;», «Πώς αποδεικνύεται;». κ.


Ένα παράδειγμα που αλλάζει τη σκέψη: «Δεν πρόκειται να το ξεπεράσουμε ποτέ» γίνεται «Θα το ξεπεράσουμε και να βρω τι μπορώ να κάνω σήμερα για αυτό». Δημιουργήστε μια λίστα με θετικές σκέψεις και αναμνήσεις που έχουν προσωπική σημασία και που μπορούν να ανακληθούν, όταν αισθάνεστε να σας κατακλύζουν αρνητικές σκέψεις. Γράψτε τις σε ένα τετράδιο και ανατρέξτε σε αυτό, μόλις το χρειαστείτε. Προσπαθήστε να αναγνωρίσετε εγκαίρως την έναρξη μιας έντονα αρνητικής συναισθηματικής αντίδρασης. Αναγνωρίστε τα σημάδια μιας επικείμενης αρνητικής συναισθηματικής αντίδρασης ή ότι βρίσκεστε σε «βρόχο» αρνητικών σκέψεων.


Στη συνέχεια, χρησιμοποιήστε τεχνικές για τον έλεγχο αυτής: Σταματήστε και πάρτε βαθιές ανάσες. Βγείτε από την τρέχουσα κατάσταση, για παράδειγμα, τερματίστε μια συνομιλία αντί να φωνάζετε, κάνετε έναν περίπατο, φτιάξτε μια νοερή εικόνα με μια γαλήνια σκηνή.


Και τέλος διατηρήστε μια λίστα προσωπικών δραστηριοτήτων που μειώνουν το άγχος και είναι διασκεδαστικές για να ανατρέχετε ή να προσφεύγετε σε περιόδους κρίσεων.


14 Εάν είσαι παιδί/έφηβος και –φυσικά!- μαθητής Η «Η αυτοπεποίθηση γεννιέται, όταν εξερευνάς εναλλακτικές» Διογένης ο Λαέρτιος Τι θα έλεγες για «positive thinking»; Σκέψου ένα πρόσωπο που θαυμάζεις; Ποιος/α σου αρέσει πολύ; Σαν ποιον/αν θα ήθελες να γίνεις; Βρες κάποιο πρόσωπο που μπορείς να ταυτιστείς μαζί του: Έναν ήρωα, μια ηρωίδα, έναν/μια ηθοποιό, ένα γνωστό σου, έναν οικογενειακό φίλο, έναν καθηγητή σου, έναν δάσκαλο. Εμπνεύσου από τη ζωή του, από το έργο του!


Σκέψου ποια είναι τα δυνατά σου χαρακτηριστικά; Ρώτα επίσης φίλους, συμμαθητές/τριές σου να σου πουν τη γνώμη τους. «Μείνε» λίγο σε αυτά, να τα νιώσεις.


Χτίσε πάνω σε αυτά: Ενίσχυσέ τα, πρόβαλέ τα, απόλαυσέ τα!!! Ονειρέψου! Πώς φαντάζεσαι αυτά τα δυνατά σημεία σου στο μέλλον; Σε ποιο ρόλο; Σε τι έργο; Πώς χτίστηκε αυτό το έργο; Τι δυνατά σημεία σου έβαλες για να το χτίσεις; Ποιος, τι σε βοήθησε; Σκέψου ποια είναι τα δυνατά σημεία των γύρω σου. Οικογένεια, σχολείο, συμμαθητές, χώρα. Συνδέσου με τα δυνατά τους, τα καλά τους στοιχεία. Κάνε μέρος σου αυτές τις πλευρές τους. Κοίταξέ τους.


Δες τι σου αρέσει σε αυτούς; Τι καλό έχουν; Δείξε τους τον θαυμασμό σου, την εκτίμησή σου, την ευγνωμοσύνη σου. Δώσε τους ανατροφοδότηση. Κάνε τους μικρά δώρα, χάρισέ τους ζωγραφιές, γράψε τους μικρά σημειώματα εκτίμησης.


Γεύσου την χαρά τους και την χαρά σου για αυτόν τον εαυτό σου που ξέρει να αγαπά, να θαυμάζει, να εκτιμά και να το εκφράζει κιόλας!!! Σκέψου: Τι θέλεις να βλέπουν οι άλλοι σε σένα; Πώς μπορείς να αρχίσεις να κινείσαι προς αυτήν την κατεύθυνση; Ποιος μπορεί να σε βοηθήσει; Βρες τον και πες του τι σκέφτεσαι. Ζήτα την βοήθεια που θέλεις να σου δώσει. Και δούλεψε, δούλεψε σκληρά προς την κατεύθυνση που επιθυμείς. Στάσου σε κάτι θετικό.


Σε ένα καλό χαρακτηριστικό σου, σε μια καλή κουβέντα που σου είπε κάποιος, σε κάτι που είδες γύρω σου, σε μια σκηνή στο δρόμο, καθώς πήγαινες στο σχολείο, σε ένα ευχαριστώ που σου είπε κάποιος, σε ένα βλέμμα χαράς που σε κοίταξε. Σε κάτι καλό που έκανες ή σου κάνανε.


Μείνε και παρατήρησέ το. Μείνε και απόλαυσέ το. Σκέψου το. Γεύσου την χαρά και την ευχαρίστηση! 15 Στάσου να απολαύσεις αυτή την στιγμή. Τώρα! Στάσου να παρατηρήσεις γύρω σου, τον χώρο, τους ανθρώπους. Παρατήρησε, για παράδειγμα, τα λουλούδια, μύρισέ τα, φωτογράφισέ τα, τον ουρανό, το χρώμα του, τον αέρα όπως τον νιώθεις στο πρόσωπό σου… Μείνε στο τραγούδι που ακούς, στον ήχο, στην μελωδία, στον στίχο.


Παρατήρησε το σώμα σου, την ψυχή σου, όσο παρατηρείς. Νιώσε την ευχαρίστηση, νιώσε την ψυχική ανάταση που σου προκαλεί. Στάσου σε ένα πρόβλημα που έχεις. Ποιον/Τι αφορά; Με ποια πλευρά σου σχετίζεται; Ποιον «κάλο σου πατάει»; Τι έχεις να παραδεχτείς; Τι έχεις να αποδεχτείς; Τι αφορά τον άλλον και τι εσένα; Τι εναλλακτικές έχεις; Θυμήσου ένα πρόβλημα που είχες.


Ποιον/Τι αφορούσε; Πώς βγήκες από αυτό; Ποιες δεξιότητες σε βοήθησαν; Τι έμαθες για σένα; Τι για τους άλλους; Σκέψου εκ των υστέρων τι έγινε και θύμωσες; Μίλα με την ομάδα σου (φίλοι, συμμαθητές); Προσπάθησε να καταλάβεις τι σε αναστατώνει; Πώς μπορείς να βρεις ανακούφιση; Τι καταλαβαίνεις για τον εαυτό σου και για τους άλλους; Δες πώς μπορείς να συνυπάρχεις με τους άλλους; Ποιες πλευρές σου σε βοηθάνε; Ποιες σε εμποδίζουν; Πώς νιώθεις; Ονόμασε τα συναισθήματά σου.


Ρώτα τους υπόλοιπους στην ομάδα τι κάνουν/νιώθουν σε ανάλογες συνθήκες. Πάρε βαθιές ανάσες. Σκέψου κάτι ευχάριστο.


Ονειρέψου: Σε 10 χρόνια από τώρα τι θα έχεις καταφέρει; Πώς τα κατάφερες; Τι σε βοήθησε; Ποιος ήταν εκεί και σε βοήθησε; Ποια κουβέντα σε βοήθησε; Ποιες πλευρές του εαυτού σου; Τι θα έλεγες για «positive learning»; Τι θα έλεγες να γίνεις πιο δραστήριος/α και ενεργητικός/ή; Τι θα έλεγες να αφιερώσεις περισσότερο χρόνο σε κοινωνικές σχέσεις; Τι θα έλεγες να γίνεις πιο παραγωγικός/ή στην εργασία σου; Τι θα έλεγες να «οργανωθείς» καλύτερα και να σχεδιάσεις σωστά ό,τι προγραμματίζεις; Τι θα έλεγες να μειώσεις ανησυχίες και αρνητικές σκέψεις; Τι θα έλεγες να «χαμηλώσεις» τις προσδοκίες σου σε πιο ρεαλιστική βάση; Τι θα έλεγες να ασκήσεις τη θετική σου σκέψη, μέσω αισιόδοξης σκέψης και λογικής; Τι θα έλεγες να εστιάσεις περισσότερο και ενσυνείδητα στο παρόν; Τι θα έλεγες να αναπτύξεις και να διατηρήσεις μια υγιή προσωπικότητα; Τι θα έλεγες να αναπτύξεις την ενσυναίσθηση σου; Τι θα έλεγες να είσαι ο εαυτός σου!


και συνεχώς; Τι θα έλεγες να ανταλλάξεις τις αρνητικές σου σκέψεις με θετικές; Τι θα έλεγες να επαναξιολογήσεις τις στενές σου σχέσεις; Τι θα έλεγες να σκεφτείς τρόπους να ενισχύσεις την καλή σου διάθεση και ευτυχία; Αυτές οι 14 ιδέες έχουν αποδειχτεί ερευνητικά ότι αποτελούν βασικά συστατικά «ευτυχίας» στα σχολικά σου χρόνια! 16 Εάν είσαι νεαρός ενήλικας «Είστε οι νέοι, που πρέπει να κάνουν τα πράγματα διαφορετικά» Bent Hoie, Υπουργός Υγείας Νορβηγίας Φρόντισε να παραμείνεις σε επαφή με άλλους.


Η τεχνολογία προσφέρει διάφορες εφαρμογές για να παραμείνεις σε επαφή με τα πρόσωπα που επιθυμείς. Μίλησε μαζί τους, χρησιμοποίησε τις βιντεοκλήσεις, δείξε τους πώς πέρασες την ημέρα σου. Διασκέδασε με τα online παιγνίδια, προσκάλεσε τους φίλους σου να συμμετάσχετε παρέα.


Κατέβασε τις δημοφιλείς εφαρμογές που θα σε βοηθήσουν σε αυτό, όπως Snap Chat, Tik Tok, House party, Zoom, Skype και Jack box, Microsoft teams, Viber, Messenger, Facebook. Δοκίμασε μια virtual πρόκληση για δραστηριότητες. Στο διαδίκτυο, καθώς και στα κοινωνικά δίκτυα, μπορείς να βρεις αμέτρητες ιδέες για καινούργιες δοκιμές, για να κάνεις κάτι, να πειραματιστείς, να μοιραστείς, ίσως και να μάθεις κάτι καινούργιο.


Παρακολούθησε online ένα μάθημα ζωγραφικής, δοκίμασε ένα μάθημα μαγειρικής sushi, εμβάθυνε στα YouTube videos που σου λένε πώς να εκπαιδεύσεις έναν σκύλο ή πώς να αποκτήσεις τους περισσότερους followers στο Instagram, παρακολούθησε ένα σεμινάριο Θετικής Ψυχολογίας και δοκίμασε να εφαρμόσεις τις ασκήσεις για την αισιοδοξία. Απόκτησε ένα καινούργιο χόμπι.


Κάνε καραόκε, λύσε τους γρίφους σε virtual escape rooms, περιπλανήσου εικονικά σε ένα μουσείο, μάθε δημιουργική γραφή, δοκίμασε να κάνεις yoga μπροστά την οθόνη του κινητού σου, παρακολούθησε ένα σεμινάριο για το πώς να φτιάξεις το βιογραφικό σου ή μια ιστοσελίδα, ετοίμασε μια experience για τουρίστες για να την προσφέρεις στο διαδίκτυο, για λίγο καλοκαιρινό χαρτζιλίκι. Ενημερώσου για τα μαθήματα που προσφέρονται δωρεάν αυτή την περίοδο της πανδημίας Covid-19 πιθανόν να μπορείς να τα συνεχίσεις ακόμα για καιρό χωρίς οικονομικό αντίτιμο, αφού πολλοί εκπαιδευτικοί οργανισμοί προσφέρουν μια ποικιλία ενδιαφερόντων μαθημάτων.


Βελτίωσε κάποιες γνώσεις που ήδη έχεις, συνεχίζοντας μέσα από αυτά, θα σε βοηθήσουν ίσως να τις δομήσεις και να σχεδιάσεις καλύτερα την εκπαίδευσή σου στο θέμα αυτό στο μέλλον.


Μήπως να άρχιζες με ένα μουσικό όργανο; Άρχισε να συμμετέχεις σε ομάδες. Η πανδημία Covid-19 έδειξε σε όλον τον πλανήτη, στα κράτη, στις κυβερνήσεις, στα συστήματα υγείας και σε όλους τους πολίτες πόσο σημαντική είναι η αλληλεγγύη, η προσφορά και η αλληλοβοήθεια. Αναζήτησε μια ομάδα που προσφέρει στο κοινωνικό σύνολο με τον τρόπο που σου ταιριάζει. Ας είναι αυτή η κρίση η ευκαιρία για εσένα να ανακαλύψεις ένα καινούργιο νόημα στην ζωή!


17 Εάν είστε γονέας «Το ταξίδι της ανακάλυψης, η αναζήτηση μιας νέας ματιάς» Marcel Proust Τι θα λέγατε για περισσότερη «positive στάση»; Εμπνεύστε τα παιδιά σας. Γίνετε ένα θετικό παράδειγμα. Εμπνεύστε τα με τον τρόπο που ζείτε τη ζωή σας. Με το νόημα που δίνετε στα πράγματα.


Με τον τρόπο που διαχειρίζεστε τη ζωή και τα προβλήματά της. Με τον τρόπο που μαθαίνετε από τα λάθη σας. Ως γονέας: Γίνετε πιο δραστήριοι και ενεργητικοί. Αφιερώστε περισσότερο χρόνο σε κοινωνικές σχέσεις. Γίνετε πιο παραγωγικοί στην εργασία σας. «Οργανωθείτε» καλύτερα και σχεδιάστε σωστά ό,τι προγραμματίζετε. Μειώστε ανησυχίες και αρνητικές σκέψεις. «Χαμηλώστε» τις προσδοκίες σε πιο ρεαλιστικές. Ασκήστε την θετική σας σκέψη μέσω αισιόδοξης σκέψης και λογικής.


Εστιάστε περισσότερο και ενσυνείδητα στο παρόν. Αναπτύξτε και διατηρήστε μια υγιή προσωπικότητα. Αναπτύξτε την ενσυναίσθηση σας. Να είστε ο εαυτός σας συνεχώς! «Ανταλλάξτε» τις αρνητικές σας σκέψεις με θετικές. Επαναξιολογήστε τις στενές σας σχέσεις. Σκεφτείτε πώς να ενισχύσετε την ευτυχία σας. Βοηθήστε το παιδί να αποκτήσει αίσθηση βασικής εμπιστοσύνης. Αυτό προϋποθέτει διαθεσιμότητα, εγγύτητα, σταθερότητα και αξιοπιστία εκ μέρους σας.


Γίνετε μια ασφαλής βάση που απαιτείται για να εξερευνήσει το νέο και άγνωστο με τρόπο θετικό, ενθουσιώδη και αισιόδοξο: Για να αντέξει τις αδυναμίες του και τις αποτυχίες του, για να μάθει και για να ξαναπροσπαθήσει. Προσπαθείτε να ασκείτε κριτική στη συμπεριφορά και όχι στο παιδί. Προσπαθήστε να κατανοήσετε τι είναι αυτό που κάνει. Ποιο το νόημα της συμπεριφοράς του στο συγκεκριμένο πλαίσιο. Μείνετε σταθερά συνδεδεμένοι με το παιδί: την προσωπικότητα, τον χαρακτήρα, τις δυνατότητές του. Μην αναιρείτε την εμπιστοσύνη σας.


Προστατέψτε το από την «μαθημένη ανημποριά».


Περιορίστε κατά το δυνατόν την συστηματική έκθεσή του σε γεγονότα και εμπειρίες ζωής (θάνατος, διαζύγιο, σοβαρή ασθένεια, κακοποίηση), στα οποία το ίδιο δεν μπορεί να έχει κανέναν έλεγχο και τα οποία το 18 αποδυναμώνουν συναισθηματικά και ψυχικά και του προκαλούν αίσθημα αδυναμίας, απόγνωσης και ματαιότητας. Ένα τέτοιο γεγονός μπορεί να είναι η συχνή παρακολούθηση των ειδήσεων στην τηλεόραση και απείρως λεπτομερών ανούσιων πληροφοριών γύρω από τη συνθήκη Covid-19. Προβάλετε τα δυνατά στοιχεία της οικογένειας. Δώστε έμφαση στα δυνατά χαρακτηριστικά του οικογενειακού σας συστήματος σχέσεων (κοινωνικές σχέσεις, χιούμορ, συνδέεσθαι, κ.).


Σε αυτά που σας κάνουν να νιώθετε δύναμη, ελπίδα, αισιοδοξία. Ενισχύστε έτσι συναισθήματα αισιοδοξίας, δύναμης και ελπίδας των παιδιών. Καλλιεργήστε τις οικογενειακές αναμνήσεις.


Αφηγηθείτε ιστορίες σύνδεσης: Πώς γνωριστήκατε; Πώς ερωτευτήκατε; Πώς γεννήθηκε το παιδί; Πώς το ονειρευτήκατε; Πώς ήταν μωρό; κ. Αφηγηθείτε ιστορίες καταγωγής: Πώς μεγαλώσατε; Πώς οι γονείς σας; Πώς οι παππούδες σας; Με τι δυσκολίες; Με τι «δυνατά» στοιχεία; Πώς τα καταφέρατε τελικά; Τι εκτιμήσατε; Δείτε μαζί τους παλιές φωτογραφίες. Αναγνωρίστε θετικά συναισθήματα και θετικά στοιχεία. Τονίστε τα. Αναζητήστε τα στο «εδώ και τώρα». Εκφράστε την ευγνωμοσύνη σας προς τις προηγούμενες γενιές.


Τονίστε αυτά που μάθατε στον χρόνο. Καλλιεργήστε θετικές οικογενειακές σχέσεις. Απολαύστε τις μεταξύ σας σχέσεις και τις σχέσεις με τα παιδιά σας. Συνδεθείτε. Συνδεθείτε και με το ευρύτερο οικογενειακό σύστημα σχέσεων. Οργανώστε συστηματικά οικογενειακές τελετές, τραπέζια και συνήθειες. Νοηματοδοτήστε σημαντικά οικογενειακά γεγονότα. Αστειευτείτε. Χορέψτε. Γελάστε. Μοιραστείτε αστείες μικρές στιγμές, μοιραστείτε μικρές και μεγάλες σκέψεις.


Δείξτε την εκτίμησή σας, τον θαυμασμό σας, την αγάπη σας ο ένας στον άλλο. Καλλιεργήστε γενναιοδωρία και ευγνωμοσύνη μεταξύ σας. Καλλιεργήστε ενδιαφέρον και προσφορά για τον κόσμο γύρω. Αναπτύξτε κριτική και δημιουργική ματιά για τον κόσμο γύρω σας. Βοηθήστε τα να αναπτύξουν ενσυναίσθηση για το ανθρώπινο είδος. Μάθετέ τα να προσφέρουν στην κοινωνία. Καλλιεργήστε τους αξίες συλλογικές, ενισχύστε τους την εργατικότητα και την προσφορά.


Εάν αναζητάτε μια λειτουργική ομάδα «Μία χελιδών έαρ ού ποιεί, ούδέ μέλισσα μέλι» Αρχαιοελληνική παροιμία Τι θα λέγατε για Θετική Ψυχολογία σε ομάδες (επαγγελματική, ομάδα θεραπείας, κ.); 19 Ενθαρρύνετε τη βιωματική μάθηση. Ενθαρρύνετε τους συμμετέχοντες να εφαρμόζουν τις πρακτικές της Θετικής Ψυχολογίας στην καθημερινότητά τους, ώστε να αποκτούν ενημερότητα για τα θετικά αποτελέσματά τους στον εαυτό τους, παρά απλώς να τις μαθαίνουν.


Διευρύνεται με αυτόν τον τρόπο η προσοχή και αυξάνεται η δημιουργικότητα. Αναπτύξτε την ομαδική συνοχή. Αναπτύξτε την συνεκτική δύναμη της συνοχής σε οποιαδήποτε ομάδα. Η αίσθηση της ενότητας και της συνοχής ενθαρρύνει τη συνεργασία και τη δέσμευση προς τους στόχους της ομάδας, την αποτελεσματική επικοινωνία, την αίσθηση της ένταξης και την έλξη τόσο προς την ομάδα «ως όλον» όσο και προς τα μεμονωμένα μέλη. Αναπτύξτε την προς δύο κατευθύνσεις: Αναπτύξτε την αντίληψη των μελών της ομάδας για την ικανότητα, την πραγματικότητα και τη ζεστασιά του αρχηγού της ομάδας.


Αναπτύξτε τις σχέσεις τους με τα άλλα μέλη της ομάδας και με την ομάδα στο σύνολό της. Αναπτύξτε την ποιότητα των ομαδικών σχέσεων.


Πώς αισθάνονται τα μέλη της ομάδας για τον ηγέτη και την ομάδα στο σύνολό τους; Πώς αισθάνονται για τα καθήκοντα και τους στόχους της ομάδας; Αν δεν έχετε χρόνο για να αναπτύξετε συνοχή, αναζητήστε άλλους τρόπους για να ενθαρρυνθεί η αίσθηση της ενότητας. Φροντίστε τα μέλη να είναι 5-9. Η έρευνα δείχνει ότι η υψηλότερη συνοχή απαντάται σε ομάδες από 5 έως 9 μέλη και είναι πιθανότερο να αναπτυχθεί σε περίπου 12 συνεδρίες. Αναπτύξτε εποικοδομητική επικοινωνία και ενθαρρύνετε την επίλυση των συγκρούσεων με θετικό τρόπο, προτού τεθούν εκτός ελέγχου. Δημιουργήστε μια θετική μαθησιακή εμπειρία.


Αναπτύξτε θετικές, σεβαστές και υποστηρικτικές σχέσεις με τα μέλη (θεραπευόμενοι/ες, εργαζόμενοι/ες, συνάδελφοι, κ.) αυξάνοντας έτσι τη συμμετοχή, την εμπλοκή και την ανθεκτικότητα.


Βοηθήστε τους να εντοπίσουν νέους τρόπους εφαρμογής των δυνατοτήτων τους, να αναπτύξουν τις δυνάμεις τους και να συμμετάσχουν πλήρως στη διαδικασία μάθησης. Βοηθήστε τους να επεξεργάζονται νέες πληροφορίες με ουσιαστικούς τρόπους και να συμμετέχουν ενεργά στη βιωματική μαθησιακή εμπειρία. Χτίστε έτσι μαζί τους ένα θετικό μαθησιακό περιβάλλον, ώστε να μοιραστούν τις εμπειρίες τους με τους άλλους, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση του «θετικού» από στόμα σε στόμα και μεγαλύτερη φήμη/επιρροή αυτού του τρόπου εργασίας. Χρησιμοποιήστε θετική γλώσσα. Μην εστιάζει η γλώσσα σας σε ελλείμματα και προβλήματα.


Ενσωματώστε in vivo μια μη κριτική, χωρίς αποκλεισμούς και προσανατολισμένη στο μέλλον γλώσσα.


Τους βοηθάτε έτσι στη βελτίωση της ικανότητάς τους, στο να αναγνωρίζουν τα δυνατά τους σημεία και το «καλό» στον εαυτό τους και στο περιβάλλον τους, στη δημιουργία ευκαιριών για αλλαγή και βελτίωση, στην προσπάθεια πέρα από αυτά που μπορούν, στην ενστάλαξη ελπίδας.


Πείτε τους, για παράδειγμα: «Μπορώ να δω πόση προσπάθεια καταβάλλετε στη θεραπεία σας» 20 «Μου αρέσει το πώς δοκιμάσατε αυτήν τη στρατηγική και το ότι ζητήσατε διευκρινίσεις, όταν το χρειαστήκατε» «Πώς το καταφέρατε αυτό αυτή τη φορά;» «Τι σας έκανε να προσπαθήσετε αυτό που ήταν ξένο για εσάς;» «Τι σας βοήθησε και το καταφέρατε αυτό;» Χρησιμοποιείστε κάθε σχετικό προσφερόμενο εργαλείο για να αναπτύξετε την ικανότητά σας να χρησιμοποιείτε θετική γλώσσα μαζί τους. Ανατροφοδοτήστε με σαφή σχόλια.


Με τον τρόπο αυτό ενισχύετε το κίνητρο και τις επιθυμητές συμπεριφορές, ενώ ταυτόχρονα μειώνεται ή παύει η αναποτελεσματική συμπεριφορά. Μπορείτε να ανατροφοδοτήστε ή μεμονωμένα μέλη της ομάδας ή μια υποομάδα ή την ομάδα ως σύνολο. Τα σαφή σχόλια είναι σημαντικά διότι: Ενθαρρύνουν τη ρύθμιση των δράσεων για την επίτευξη των στόχων της ομάδας. Βοηθούν τα μέλη της ομάδας στην αξιολόγηση και στις συνακόλουθες αντιδράσεις σε εξωτερικές επιρροές. Προωθούν την ανάπτυξη της ομάδας και την αλληλεξάρτηση των μελών. Βοηθούν στη διαμόρφωση μιας κοινής ταυτότητας ομάδας και σκοπού. Ανατροφοδοτήστε τους και με αρνητικά σχόλια, εάν χρειάζεται.


Φροντίστε να τα πλαισιώσετε εποικοδομητικά και θετικά. Την ίδια στιγμή γίνεστε και υπόδειγμα του πώς παρέχω αρνητικά σχόλια με τρόπο που να προάγει την ευημερία. Σεβαστείτε την ηθική σας ευθύνη.


Αναπτύξτε υψηλά πρότυπα συμπεριφοράς που προωθούν τη διαφάνεια και την υπευθυνότητα και σας επιτρέπουν επίσης να αξιολογήσετε και να βελτιώσετε τις υπηρεσίες σας. Ως εκ τούτου, όταν εργάζεστε με ομάδες, βοηθήστε τα μέλη να αναπτύξουν: Αυτονομία. Να αισθάνονται ότι έχουν το δικαίωμα να πάρουν τις δικές τους αποφάσεις. Ενισχύστε στα μέλη το ότι έχουν τη δύναμη να επιλέξουν την κατεύθυνση τους. Ευεργεσία. Συνεργαστείτε με τα μέλη της όποιας ομάδας προς την κατεύθυνση της βελτίωσης της ομάδας στο σύνολό της. Aποφυγή κακομεταχείρισης.


Διασφαλίστε ότι οι αλλαγές στους πελάτες θα είναι θετικές και όχι καταστροφικές, διαλυτικές, αποσταθεροποιητικές. Δικαιοσύνη. Αντιμετωπίστε κάθε μέλος της ομάδας δίκαια και ισότιμα. Οι ορατές διαφορές, όπως φύλο, φυλή, σεξουαλική επιλογή, κ., δεν πρέπει ποτέ να παρεμβαίνουν στη μεταχείριση των μελών. Αξιοπιστία.


Τηρήστε τις δεσμεύσεις σας προς τα μέλη. Να είστε σαφής σε τι θα επικεντρωθεί η ομάδα και τηρήστε το. Αλήθεια. Να είστε ανοιχτός/ή και ειλικρινής με τα μέλη. 21 Εάν είστε 65+… “Old age is like everything else.


To make a success of it, you have got to start young” Theodore Roosevelt Πώς νιώθεις που μεγαλώνεις; Τι θα έλεγες για «p o s i t i v e a g i n g»; Τι θα έλεγες να γιορτάσεις την ημέρα της γέννησής σου; Είναι η γεμάτη ευγνωμοσύνη ανάμνηση της ημέρας που κάποιος σου έδωσε ζωή, είναι η υπόμνηση ότι ζεις, πολύ πέραν της θλιβερής υπενθύμισης του «χρόνου που περνάει».


Τι θα έλεγες να «παρακάμψεις» τους Άλλους και να επικεντρωθείς σε σένα; Πώς βλέπεις τον εαυτό σου; Τι θέλεις να κάνεις; Πώς νιώθεις να ευχαριστιέσαι; Δώσε λιγότερη σημασία στο τι περιμένουν οι άλλοι από σένα («στην ηλικία σου…», «ο γιατρός είπε…») και περισσότερη στο τι περιμένεις εσύ για σένα. Τόλμησε!!! Φτιάξε το δικό σου πρωτόκολλο ζωής! Συνδέσου με τα «δυνατά» σου σημεία και τις αδυναμίες σου. Συμφιλιώσου μαζί τους! Όρισε την ευχαρίστησή σου και έτσι και τον στόχο σου!


Αξιοποίησε την τεχνολογία και βρες πηγές για να υλοποιήσεις και να ενισχύσεις τα σχέδιά σου. Ονειρέψου: Τι θέλεις να κάνεις; Πώς να περνάς τη μέρα σου; Σχεδίασέ την σύμφωνα με τον τρόπο που ζεις ή/και με άλλον τρόπο, καινούργιο.


Έχεις την εμπειρία, τις γνώσεις και την επιθυμία που γεννά η ίδια η ζωή όσο υπάρχεις και ζεις! Τι θα έλεγες να «βάλεις» ανθρώπους γύρω σου; Ξαναζωντάνεψε παλιές ή/και βρες νέες σχέσεις. Αυτό σημαίνει συνεχές «συνδέεσθαι», που αποτελεί ανανεώσιμη πηγή σωματικής και ψυχικής ενέργειας. Οι σχέσεις μας ακολουθούν την πορεία ανάπτυξής μας. Κάθε φορά καθρεφτίζουν και κινητοποιούν την φάση ανάπτυξης, ωρίμανσης στην οποία βρισκόμαστε.


Οι σχέσεις/φιλίες αποτελούν τον κοινωνικό μας περίγυρο, εντός του οποίου συνδεόμαστε, υποστηριζόμαστε, παρηγοριόμαστε, καθρεφτιζόμαστε, διασκεδάζουμε, ερωτευόμαστε. Απόλαυσε και αξιοποίησε τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης! Έχεις τόση εμπειρία ζωής, ώστε να μην κινδυνεύεις και να μπορείς να απολαμβάνεις τα οφέλη όλων των σύγχρονων μέσων δικτύωσης: Μάθε να χρησιμοποιείς την τεχνολογία, ζήτα βοήθεια από τα νέα παιδιά στον περίγυρό σου για να το καταφέρεις καλύτερα. Δικτυώσου!


Βρες ανθρώπους, ομάδες που σου ταιριάζουν και συνδέσου μαζί τους. Αξιοποίησε ικανότητες και γνώσεις εντός αυτών. Διασκέδασε! Με τους νέους φίλους, με τους παλιούς. Με όλους!!! Χόρεψε, γέλασε, αστειεύσου. Οργάνωσε parties ή συγκεντρώσεις. Πήγαινε σε parties ή συγκεντρώσεις. Είσαι περισσότερο συναισθηματικά σίγουρος πια και έχεις αποκρυσταλλώσει τα σημαντικά της ζωής. Συνδέσου! Ανάπτυξε κοινωνική δράση! Πρόσφερε την εμπειρία σου, την ικανότητά σου. Γίνε χρήσιμος/η.


Καθοδήγησε τους νεότερους και λιγότερους έμπειρους. Βοήθησέ τους. 22 Επιβεβαίωσε έτσι τις ικανότητές σου, ξανά και ξανά. Νιώσε ζωντανός. Κέρδισε ευχαρίστηση, ικανοποίηση και ευγνωμοσύνη. Ανάπτυξε πολιτική δράση! Επηρεάζεις πολλούς ανθρώπους γύρω σου ή/και μπορείς να επηρεάσεις. Ανάπτυξε τα επιχειρήματά σου. Αρθρογράφησε. Γίνει μέλος σε αντίστοιχες ομάδες. Διαθέτεις εμπειρία και σοφία. Γίνε ενεργός πολίτης στο κοινωνικό γίγνεσθαι.


Είσαι προνομιούχος: Είσαι απαλλαγμένος από τα βαρίδια της γνώμης των άλλων, καθώς και από τα βαρίδια μικρών και μεγάλων συμφερόντων. Πρόσφερε στον εαυτό σου σεξουαλική ικανοποίηση! Το sex, η εύρεση συντρόφου, η ικανοποίηση ερωτικών επιθυμιών, κ., εξαφανίζει τους μύθους της ηλικίας, των γηρατειών και της αρρώστιας. Μια πλούσια καθημερινότητα μπορεί να ενεργοποιήσει και τον σεξουαλικό σου εαυτό: Νιώθεις πλήρης, ικανός, ζωντανός, ενεργός, μέσα στη ζωή, όλο πάθος και ενδιαφέροντα. Νιώθεις επιθυμητός!


Είναι ένας λειτουργικός φαύλος κύκλος: Αυτοεκτίμηση–Επιτυχημένη γήρανση-Ποιότητα ζωής-Σεξουαλική ικανοποίηση… και πάλι από την αρχή!!! Νιώσε γοητευτικός άνθρωπος! Νιώσε τον εαυτό σου!


Εάν είστε εργαζόμενος ή προσπαθείτε να βρείτε εργασία «Οι δύο θεμέλιοι λίθοι της ευτυχίας: Αγάπη και δουλειά» Sigmund Freud Τι θα λέγατε για «p o s i t i v e a t t i t u d e»; Η τεχνική του χρόνου για νέες ιδέες. Πρόκειται για μια πολύ δημοφιλή τεχνική, όπου οι συμμετέχοντες από το τμήμα ή την ομάδα εργασίας ενθαρρύνονται να αφιερώσουν λίγο χρόνο στο brainstorming, στην αυτόματη και αυθόρμητη παραγωγή ιδεών γύρω από ένα έργο και να συνεχίσουν το έργο που της εμπνέει.


Το κίνητρο της παρέμβασης είναι να αφήσουμε τα άτομα να απολαύσουν αυτονομία και να επενδύσουν σε κάτι που τους ευχαριστεί να ασχοληθούν. Παρεμβάσεις ευγνωμοσύνης. Οι επεμβάσεις ευγνωμοσύνης αποτελούν ουσιαστικό μέρος των τεχνικών της Θετικής Ψυχολογίας για την εργασία.


Χρησιμοποιούνται μόνες της ή σε συνδυασμό με τις άλλες παρεμβάσεις, με σκοπό την ενίσχυση της ικανοποίησης και της χαράς μεταξύ των εργαζομένων. Μερικά παραδείγματα παρεμβάσεων ευγνωμοσύνης περιλαμβάνουν: Εφημερίδα ευγνωμοσύνης Ομαδικές συνεδρίες ανταλλαγής ευγνωμοσύνης Αποστολή σημειώσεων ευγνωμοσύνης Ασκήσεις της ευγνωμοσύνης Καθοδηγούμενος διαλογισμός ευγνωμοσύνης 23 Μηχανισμοί ανατροφοδότησης. Τα σχόλια είναι μια μεγάλη πηγή της βελτίωσης. Οι εργαζόμενοι που μπορούν να δεχτούν την εποικοδομητική κριτική και να την χρησιμοποιήσουν για να χτίσουν της επαγγελματικές της δεξιότητες είναι πιο ευτυχισμένοι και πιο ικανοποιημένοι με την εργασία τους.


Τρόποι ενσωμάτωσης ενεργών μηχανισμών ανατροφοδότησης στο χώρο εργασίας μπορεί να είναι: Καθημερινές παύσεις, όπου οι εργαζόμενοι και οι επόπτες συζητούν την πρόοδο και μοιράζονται τα σχέδιά τους. Συχνή ανατροφοδότηση των αξιολογήσεων και των ερευνών.


«Ένας προς έναν» συνεδρίες ανατροφοδότησης, όπου τόσο ο εργαζόμενος όσο και ο επόπτης έχουν την ελευθερία να παρουσιάσουν της απόψεις της και να επιλύουν συνεργατικά τα θέματα που προκύπτουν. Άγχος, Burn-out και η διαχείρισή τους. Το εργασιακό άγχος παρατηρείται στα περισσότερα επαγγέλματα. Κάποιες φορές οδηγεί σε επαγγελματική εξουθένωση, δηλαδή «στην απώλεια ενδιαφέροντος για τους ανθρώπους με τους οποίους κάποιος εργάζεται, συμπεριλαμβανομένης της σωματικής εξάντλησης και χαρακτηρίζεται από συναισθηματική εξάντληση, όπου ο επαγγελματίας δεν έχει πλέον καθόλου θετικά αισθήματα συμπάθειας ή σεβασμού για της πελάτες ή ασθενείς».


Η αξιολόγηση του εργασιακού άγχους και η συνακόλουθη μείωση του είναι ένας σίγουρος τρόπος για να προωθηθεί η συνολική σωματική και ψυχική ευημερία όλων των εργαζομένων σε μια επιχείρηση, ανεξαρτήτως θέσεως.


Είναι σημαντικό να αξιολογήσετε το άγχος, το οποίο μπορεί να εμφανίζεται σε τέσσερα διαφορετικά επίπεδα: με σωματικές ενδείξεις (πονοκέφαλος, πίεση, εξανθήματα, κούραση, αδυναμία χαλάρωσης, κ), με νοητικές ενδείξεις (αδυναμία συγκέντρωσης, ανησυχία, λάθη, μπερδεμένη σκέψη, διαρκείς αρνητικές σκέψεις, δυσκολία στη λήψη αποφάσεων, κ.), με ενδείξεις συμπεριφοράς (έλλειψη κοινωνικότητας, διαρκής ανησυχία, ψέματα, απρόσεκτη οδήγηση, μεγάλη κατανάλωση αλκοόλ και τσιγάρου, κλάμα, εριστικότητα, κ.)


και με συναισθηματικές ενδείξεις ( εκνευρισμός, ένταση, κυκλοθυμία, αποξένωση, αίσθηση ανικανοποίητου, κ.). Αναγνωρίστε τις ενδείξεις αυτές και μετά ασκηθείτε στην χαλάρωση του άγχους. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι, όπως για παράδειγμα: Φορέστε τα ακουστικά σας και ακούστε μουσική. Αρχίστε να ονειροπολείτε. Μπορείτε να το κάνετε οπουδήποτε και οποιαδήποτε στιγμή. Τα όνειρα και οι όμορφες σκέψεις μειώνουν το στρες και δημιουργούν αισιοδοξία.


Σκεφτείτε κάτι αστείο και γελάστε, χαμογελάτε, δοκιμάστε να πείτε ένα ανέκδοτο ή να διηγηθείτε μια αστεία ιστορία που της συνέβη ή που ακούσατε να λέει κάποιος, κ. Πηγαίνετε για μια γρήγορη βόλτα. Αν μπορείτε, εγκαταλείψτε το κτίριο στο οποίο εργάζεστε για λίγη ώρα. Βγείτε έξω. Αλλάξτε περιβάλλον. Αναπνεύστε καθαρό αέρα. Η μυρωδιά των δέντρων, της βροχής, των λουλουδιών, διεγείρει της αισθήσεις σας με νέες πληροφορίες.


24 Πηγαίνετε να γεμίσετε το ποτήρι σας με νερό ή αγοράστε ένα μεγάλο μπουκάλι νερό. Οι περισσότεροι από εμάς δεν πίνουμε αρκετό νερό (νερό, όχι τσάι, ούτε καφέ ή αναψυκτικά ή χυμούς φρούτων), παρότι όλα τα όργανά του σώματος, συμπεριλαμβανομένου του εγκεφάλου, χρειάζονται νερό για να λειτουργήσουν σωστά. Φτιάξτε ένα τσάι για τον εαυτό σας. Οποιοδήποτε τσάι έχει τα ίδια αποτελέσματα.


Λάβετε υπόψη σας ότι η προσθήκη αρωματικών προτιμάται για την αίσθηση χαλάρωσης που προσφέρουν στον οργανισμό ή/και άλλοτε για τις θεραπευτικές τους ιδιότητες, Πειραματιστείτε λοιπόν με διαφορετικές φυσικές γεύσεις που χρησιμοποιούν βότανα, μπαχαρικά και φρούτα και βότανα (δυόσμος, τσουκνίδα, ξύσμα πορτοκαλιού, ginger, κ.). Πάρτε έναν υπνάκο, αν είναι εφικτό. Κλάψτε. Το κλάμα φαίνεται ότι απομακρύνει την ένταση και το άγχος από πολλούς ανθρώπους.


Φυσικά το πώς (πλαίσιο, στιγμή, ένταση) και το πού θα επιλέξετε να κλάψετε είναι δική της επιλογή. Το να το κάνετε μπροστά σε συναδέλφους μάλλον δεν είναι μια καλή ιδέα. Υπάρχουν στιγμές στη δουλειά της που μπορείτε να μείνετε μόνοι σας και να το επιχειρήσετε προκειμένου να μειώσετε την ένταση από οτιδήποτε σας αγχώνει.


Εάν προσπαθείτε να βρείτε εργασία Αν έχετε απολυθεί ή αναζητάτε επί μακρό χρονικό διάστημα μία θέση εργασίας, καλείστε να διατηρήσετε την υπομονή και την επιμονή σας, σε επίπεδο σκέψης και συμπεριφοράς. Η προσέγγιση και οι μέθοδοι της Θετικής Ψυχολογίας μπορούν να σας διευκολύνουν να νιώσετε καλά και έμμεσα να μειώσουν το τραυματικό βίωμα της ανεργίας. Η επιτυχής διαχείριση των ψυχολογικών διαστάσεων της προσπάθειας, της ματαίωσης, της ελπίδας και των άλλων συναισθημάτων, που συνοδεύουν την απώλεια και την αναζήτηση μιας θέσης εργασίας, θα σας βοηθήσει να συνεχίσετε ενδυναμωμένοι και περισσότερο αισιόδοξοι την προσπάθεια.


Ως εκ τούτου: Προσπαθήστε να διατηρήσετε την αισιοδοξία. Τα χαρούμενα άτομα είναι ψυχικά περισσότερο «ανθεκτικά» και μπορούν να διαχειριστούν καλύτερα τα αρνητικά γεγονότα.


Θετικές σκέψεις όπως «Θα τα καταφέρω», «Είμαι δυνατός και δεν θα αφήσω να με πάρει από κάτω», κ., η καλή αντίληψη του εαυτού, «Είμαι σημαντικός ανεξάρτητα από τι πιστεύουν οι άλλοι για μένα», και μια αισιόδοξη στάση ζωής θα σας βοηθήσουν. Προσπαθήστε να αποφύγετε την καταστροφολογία. Οι σκέψεις και τα σενάρια καταστροφολογίας απομακρύνει από νέους στόχους και μειώνει την κινητοποίηση. Κάθε εμπειρία είναι ένα μάθημα, μία προσωρινή φάση που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να γίνουμε καλύτεροι και δυνατοί. Είναι φυσικό μερικές φορές τα πράγματα να μην πηγαίνουν όπως θα θέλαμε.


Παραμείνετε επιεικείς με τον εαυτό σας, θυμηθείτε δύσκολες καταστάσεις στο παρελθόν τις οποίες καταφέρατε να αντιμετωπίσετε επιτυχώς. Η καταγραφή επιτυχιών, καθώς και δυνατών σας σημείων θα σας ενθαρρύνει.


25 Προσεγγίστε την ανεργία ως μια ευκαιρία αναζήτησης νέων ενδιαφερόντων και εξέλιξης. Όσο περισσότερο το άτομο είναι ικανοποιημένο με τον χρόνο αναψυχής του, τόσο πιο ευχάριστα θα αισθανθεί με τον επιπλέον ελεύθερο χρόνο που διαθέτει. Επομένως, μπορείτε να βελτιώσετε το βιογραφικό σας, να αναπροσαρμόσετε τα επαγγελματικά σας σχέδια, να εκπαιδευτείτε σε κάτι καινούργιο. Επιδιώξτε την πραγμάτωση ευχάριστων δραστηριοτήτων. Το χιούμορ, η γυμναστική και τα χόμπι θα λειτουργήσουν αγχολυτικά. Μπορείτε να ασχοληθείτε με δραστηριότητες που δεν θα σας επιβαρύνουν οικονομικά, για παράδειγμα, περίπατος με έναν φίλο.


Αν είστε σχετικά ικανοποιημένος από την κοινωνική σας ζωή, η ανεργία θα σας επηρεάσει πιο ήπια. Μην παραλείπετε να εκφράζετε τα συναισθήματά σας και τις ανησυχίες σας.


Σημαντική για κάθε άτομο που βρίσκεται μακριά από την αγορά εργασίας είναι η συμβολή του οικογενειακού συστήματος σχέσεων, στενότερου ή/και ευρύτερου), αρκεί να παρέχει στήριξη και τονώνει την αυτοπεποίθηση. Υιοθετείστε ένα καθημερινό πλάνο δράσης. Ώστε η ζωή να αποκτήσει καινούρια οργάνωση, προσαρμοσμένη στις νέες συνθήκες. Ενδείκνυται να οριοθετήσετε ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα καθημερινά για αναζήτηση εργασίας. Η ενασχόληση σας με το συγκεκριμένο σκοπό, αναμένεται να σας δημιουργήσει την ικανοποίηση ότι είστε τουλάχιστον ενεργός στην αναζήτηση εργασίας. Εμπλακείτε για κάποιο διάστημα σε εθελοντική εργασία.


Συχνά το άτομο που αναζητά εργασία συμβιβάζεται με τον εθελοντισμό ή με απασχόληση σε αντικείμενα μη σχετικά με το πεδίο εκπαίδευσης του και τα προσόντα του, σε μία προσπάθεια του να μην απομακρυνθεί από την αγορά εργασίας.


Αν και αυτού του τύπου η απασχόληση δεν μειώνει το αίσθημα της ανασφάλειας και της έλλειψης σταθερότητας, σχετικά ερευνητικά ευρήματα υποδεικνύουν ότι το καθημερινό άγχος μετριάζεται, το άτομο αισθάνεται παραγωγικό και δεν απομονώνεται κοινωνικά. Επίσης, έτσι ενισχύει το βιογραφικό του και αποκτά εργασιακή πείρα που πιθανώς να βοηθήσει σε μελλοντική εξεύρεση εργασίας. Αναζητήστε βοήθεια από ειδικό. Σε ορισμένες περιπτώσεις, ενδείκνυται η συμβουλευτική στήριξη του ανέργου από ένα ειδικό ώστε να διαχειριστεί τις επιπτώσεις της ανεργίας στην ποιότητα ζωής του. Αφότου ξαναβρεί εργασία, θα συνειδητοποιήσει ότι όλα αυτά ήταν μία δύσκολη φάση που κατάφερε επιτυχώς να διαχειριστεί.


Η αισιοδοξία του και η αυτοπεποίθησή του θα ενισχυθούν, αφού εν τέλει οι καρποί της προσπάθειάς του θα έχουν αποδώσει.


26 Εάν είστε εκπαιδευτικός «Στον πατέρα μου χρωστάω το ζῆν, στον δάσκαλον μου το εὖ ζῆν» Αλέξανδρος ο Μέγας, Βασιλεύς των Μακεδόνων Τι θα λέγατε για «positive education»; Γίνετε μια «γερή βάση». Παρών. Ονειροπολών για λογαριασμό τους. Δεσμευμένος. Με θαυμασμό και εμπιστοσύνη στις δυνατότητές τους. Ένα σταθερό πρόσωπο αναφοράς που θα τα εμπνεύσει να εξερευνήσουν τον κόσμο της μάθησης. Καλλιεργήστε την κοινωνική και συναισθηματική μάθηση.


Συστηθείτε Γνωριστείτε με τα παιδιά: Μιλήστε για τις χαρές σας και τις λύπες σας. Μοιραστείτε τα όνειρά σας. Ενθαρρύνετέ τα να μιλήσουν για τα αντίστοιχα δικά τους. Συμφωνείστε τον στόχο κάθε φορά. Μάθετέ τους να επικοινωνούν: Τις σκέψεις τους, τις αντιρρήσεις τους, τα συναισθήματά τους, τις εκπλήξεις τους, τις απογοητεύσεις τους. Επαναξιολογήστε μαζί τους τον στόχο κάθε φορά.


Συζητείστε μαζί τους όταν κάτι δεν πάει καλά. Εκπαιδεύστε τα στην επίλυση προβλημάτων. Ζητήστε τη γνώμη τους. Ζητήστε βοήθεια από αυτά: Να προτείνουν αλλαγές και δράσεις. Υποδεχτείτε την κριτική τους. Σκεφτείτε την. Προσπαθήστε να την αξιοποιήστε. Καλλιεργήστε την εκτίμηση του εαυτού. Ποια είναι τα δυνατά τους σημεία; Ποιες οι αδυναμίες τους; Πού χρειάζεται να δουλέψουν και να επιμείνουν; Καλλιεργήστε την διαχείριση εαυτού. «Ποιος είμαι; Πού πάω; και Γιατί;» στο «εδώ και τώρα» κάθε φορά.


Βοηθήστε τα να ευθυγραμμίσουν τους στόχους με τις δυνάμεις και τις αδυναμίες τους, καθώς και με τις αξίες τους. Καλλιεργήστε πνεύμα ομάδας, ομαδικό κλίμα. Συνεργασία, αλληλοσυμπλήρωση, αλληλοστήριξη, αλληλοαποδοχή, αγάπη, εκτίμηση, νοιάξιμο για τους συμμαθητές τους και εσάς. Καλλιεργήστε τους την περιέργεια να μαθαίνουν. Να είστε αρκετά γενναίος ώστε να τους αφήσετε να αποτύχουν.


Η αποτυχία οδηγεί στην επόμενη στροφή σε επιτυχία. Μάθετέ τους να κάνουν ερωτήσεις, ερωτήσεις, ερωτήσεις...: 27 Τι έμαθα για μένα; Τι έμαθα για τους άλλους; Τι έμαθα σε σχέση με τον σκοπό μου; Τι στόχευα να συμβεί; Τι συνέβη πραγματικά; Ποια είναι τρία πράγματα που μπορούσαν να πάνε καλύτερα; Πώς; Ποια είναι τα τρία πράγματα που πήγαν καλά; Πώς; Καλλιεργήστε ελπίδα, εμπιστοσύνη και δύναμη. Ακόμη και μπροστά σε δυσκολίες και αποτυχίες, καλλιεργείστε τους την αίσθηση ότι μπορούν. Πώς;: Φροντίστε οι δοκιμασίες τους να είναι «+1 βαθμός δυσκολίας».


Δώστε εποικοδομητικό και προσωπικό feedback. Τους καθρεφτίζεται έτσι «δυνατά» τους σημεία και σημεία που χρειάζονται δουλειά ακόμη. Ασκείστε τα, επίσης, στο να δίνουν feedback. Μάθετέ τους την αξία του καθρεφτίσματος. Καλλιεργήστε τους την αγάπη και ευγνωμοσύνη.


Για τον εαυτό τους, τους γύρω τους, την οικογένειά τους, το σχολείο τους, την χώρα καταγωγής τους, την χώρα που ζουν. Εστιάστε σε χαρακτηριστικά που περνούν απαρατήρητα. Επισημάνετε συμπεριφορές που είναι βοηθητικές. Εκφράστε τον θαυμασμό σας και την ευγνωμοσύνη σας και για λογαριασμό τρίτων. Μάθετε τα να το λένε, να γράφουν σημειώματα, να κάνουν μικρά δώρα. Να το απολαμβάνουν.


Βοηθήστε τα να εμπνευστούν: Από ήρωες, από υπαρκτά πρόσωπα, από έννοιες στα μαθήματα, από ποιήματα, από κατορθώματα, από γεγονότα της καθημερινής ζωής, από εσάς και το παράδειγμά σας! Εκμεταλλευτείτε τα υψηλά επίπεδα ελπίδας και θετικής αντίληψης. Αξιοποιείστε τον θετικό τρόπο που φαντάζονται το μέλλον τους. Αξιοποιείστε τον μεγαλύτερο βαθμό αισιοδοξίας, ομαδικού πνεύματος και όρεξης που έχουν για ζωή.


Ενισχύστε αυτόν τον θετικό τρόπο που λέει «μπορώ» και χτίστε σε αυτό το κλίμα τα βήματα του «πώς;» μαζί τους. Βάλτε τα να ονειρευτούν: Πώς φαντάζονται τον εαυτό τους σε 10; σε 20; χρόνια από τώρα; Πού θα βρίσκονται; Τι θα έχουν καταφέρει; Πώς το κατάφεραν; Ποιος τους βοήθησε; Τι τους βοήθησε; Δημιουργία νοήματος. Διερευνήστε και ίσως να επιλέξετε να προβάλλετε το νόημα της δικής σας ζωής και να δώσετε έτσι ένα παράδειγμα στα παιδιά. Νοηματοδοτήστε ό,τι συμβαίνει στη σχολική τάξη, καθώς και στην ευρύτερη κοινότητα.


Ονειρευτείτε μαζί τους, μιλήστε για τα σχέδιά σας, για το νόημα της ζωής, για το νόημα των πραγμάτων γύρω σας!


28 Εάν είστε σε θέση ευθύνης, εάν ηγείστε μιας ομάδας «Ηγέτης είναι αυτός που μοιράζει ελπίδα» Napoleon Bonaparte Τι θα λέγατε για «positive leadership»; Να μπορείς να ενδυναμώνεις, να υποστηρίζεις και να εμπνέεις; Ως εκ τούτου: Αξιοποίησε τη διαφορετικότητα στη συνεργασία και σύνδεση. Επίτρεψε τον διαφορετικό τρόπο σύνδεσης των ανθρώπων. Η συν-περίληψη, το όλον του δυναμικού των εργαζομένων/συνεργατών, είναι ζωτικής σημασίας σε κάθε οργανισμό, με όρους ευημερίας αυτών.


Για παράδειγμα, πρότεινε έναν χρόνο που οι εργαζόμενοι/συνεργάτες να μπορούν να ανταλλάσσουν ιδέες μεταξύ τους και να αλληλοσυμπληρώνονται και τόνισε την σημασία αυτού. Παραχώρησε στους υπαλλήλους σου ελευθερία και δυνατότητα επιλογής. Επίτρεψε την πρωτοβουλία και την αυτόνομη θέση! Ενδυνάμωσε και καθοδήγησε τους συνεργάτες, συναδέλφους, εργαζόμενους, ώστε να αναπτύξουν τις δικές τους ιδέες και να δουλέψουν για αυτές.


Ενθάρρυνέ τους να τις εκφράζουν. Ενθάρρυνέ τους να τις υλοποιήσουν. Υποστήριξέ τους με καθοδήγηση και μέσα που απαιτούνται για να κάνουν «το καλύτερό τους». Ανάθεσέ τους έργα μικρής ή/και μεγάλης κλίμακας, και επίτρεψέ τους να επιλέξουν πώς θα τα υλοποιήσουν. Δείξε τους την εκτίμησή σου. Ενθάρρυνέ τους να καλλιεργήσουν τις δεξιότητές τους και άσε τους να επιλέξουν μόνοι τους ευκαιρίες κατάρτισης και ανάπτυξης. Δείξε ευγνωμοσύνη.


Η διάχυτη έκφραση ευγνωμοσύνης σε κάθε αλληλεπίδραση οδηγεί σε τεράστιες αλλαγές και «θρέφει» τους ανθρώπους. Για παράδειγμα, όταν συμβαίνει μια δύσκολη συνομιλία, το να ευχαριστούμε κάποιον για την λειτουργική του στάση και οπτική είναι κάτι πολύ βασικό. Να δείχνεις την εκτίμησή σου και την υποστήριξή σου. Με μικρές και μεγάλες χειρονομίες. Να το εκφράζεις και δημόσια. Να δίνεις έμφαση σε αυτό.


Ανάπτυξε «αέρα» ενότητας, συνοχής και ήθους. Η συμπεριφορά σου να διακρίνεται για τον σεβασμό των άλλων Όσο περισσότερο η προσέγγισή σου είναι εστιασμένη στους «άλλους», τόσο οι «άλλοι», δηλαδή οι συνεργάτες, συνάδελφοι, εργαζόμενοι αντιλαμβάνονται πιο υψηλά την συμμετοχή τους σε κάθε πτυχή της συνεργασίας σας. Αποφάσισε ποιοι είστε, ποιες οι προσφερόμενες υπηρεσίες και πώς αναμένετε να «βγαίνουν μπροστά» οι συνεργάτες σου. Συζήτησέ το μαζί τους και ζήτησέ το με ακεραιότητα, ειλικρίνεια και διαφάνεια. Εξήγησε τον σκοπό και τον στόχο πίσω από αυτό.


Τα λόγια σου να είναι σύμφωνα με τα έργα σου. Τήρησε τις δεσμεύσεις που ανέλαβες. Να θέτεις υψηλές προσδοκίες και να ανταποκρίνεσαι σε αυτές. 29 Αξιοποίησε την ενσυναίσθηση και την συμπόνια.


Στις συναλλαγές σου, τόσο με τους συνεργάτες όσο και τους ωφελούμενους, να διακρίνεσαι από ενσυναίσθηση και συμπόνια. Την μεγαλύτερη επίδραση και αντίκτυπο στους άλλους έχει το ηγείσθαι με πραγματικό ενδιαφέρον για τους άλλους. Μπες στη θέση του άλλου, ανάπτυξε την ικανότητά σου για ενεργητική ακρόαση, κατανόησε την θέση του συνομιλητή σου, άκουσε «πίσω από τις λέξεις» ή πίσω από τις μπερδεμένες συμπεριφορές. Καλλιέργησε το νόημα. Οι άνθρωποι που εμπνέονται από την εργασία που κάνουν συνδέονται πιο υψηλά, πιο «πνευματικά» με την εργασία τους.


Καλλιέργησε ευκαιρίες στους υπαλλήλους, συνεργάτες, συνάδελφούς σου να συνδεθούν με το υψηλότερο νόημα της εργασίας τους. «Κράτησε» χώρο για κάθε υπάλληλο για να βρει την αξία στην εργασία που κάνει και την επίδρασή της στον κόσμο γύρω του. Να έχεις «πρόσωπο» στην επικοινωνία.


Καλλιέργησε σχέσεις με συναδέλφους, συνεργάτες, εργαζόμενους. Γνώρισέ τους, συζήτα μαζί τους και για άλλα θέματα. Συνδέσου! Υποστήριξε τον/την συνεργάτη, συνάδελφο, εργαζόμενο/η στο ξαφνικό λάθος: Δείξε νοιάξιμο, ανησυχία, συμπόνοια. Ρώτησε τι συμβαίνει; Τι υπάρχει που τον απασχολεί και που δεν είναι άμεσα προφανές; Να είσαι πάντα εκεί, διαθέσιμος/η και πρόθυμος/η.


Να τους στηρίζεις, όταν το χρειάζονται περισσότερο, με όποιο τρόπο το χρειάζονται: ως ρυθμιστής στις μεταξύ τους σχέσεις και αναπόφευκτες συγκρούσεις, κάνοντας «μικρο-διαχείριση» ζητημάτων, ή «βγαίνοντας μπροστά» και στηρίζοντάς τους σε μια δύσκολη επαγγελματική συνάντηση. Να αναδεικνύεις τα καλά τους στοιχεία. Να τους βοηθάς να ανασύρουν και να αναπτύσσουν στοιχεία όπως αρετή, ηθική ακεραιότητα, κ. (Cameron, 2008). Υπογράμμισε τις αξίες πίσω από τις συμπεριφορές και όχι μόνο τις ίδιες τις συμπεριφορές.


Να ενθαρρύνεις θετικά συναισθήματα και θετικές συναλλαγές στο χώρο εργασίας. Να συνεργάζεσαι καλά με όλους και να προωθείς και να συμμετέχεις σε ομαδική εργασία και συνεργασία. Να βεβαιώνεσαι ότι δίνεις θετική ανατροφοδότηση. Τα παρακάτω βήματα θα σε βοηθήσουν να το πετύχεις: Ταυτίσου με αυτόν που μιλάς: Πώς θα αισθανόσουν εάν άκουγες αυτά που του λες; Εξήγησε τον στόχο του feedback. «Για να σε συγχαρώ. Για να σε βοηθήσω.


Για να δεις πού πρέπει να εστιάσεις στην προσπάθειά σου, για να σε ενθαρρύνω να αξιοποιήσεις τις υπάρχουσες δεξιότητές σου», κ. Επικεντρώσου στο μέλλον. Βοήθησε τον συνεργάτη, υφιστάμενο, συνάδελφο να σχεδιάσει το επόμενο βήμα του. Εκφράσου και εξωλεκτικά! Δείξε με την έκφραση του προσώπου σου ή με τον τρόπο που νεύεις, που κάθεσαι ότι «είσαι μαζί» με αυτόν που μιλάς!


Χαμογέλασε, γύρε ελαφρά το σώμα σου προς την κατεύθυνσή του, δείξε με τις κινήσεις του προσώπου ή του σώματος ότι παρακολουθείς τον ακροατή σου. Η εξωλεκτική επικοινωνία επηρεάζει την επικοινωνία με τους γύρω μας περισσότερο από το περιεχόμενο του ίδιου του λόγου μας. Επίλεξε φιλικό και εμψυχωτικό τόνο στη φωνή σου. Εστίασε και ανάδειξε στο θετικό και απόφυγε το αρνητικό και τις επικριτικές εκφράσεις. 30 Να θυμάσαι να ζητάς και εσύ ανατροφοδότηση! Να ζητάς να σου καθρεφτίσουν τη συμπεριφορά σου.


Να παρακολουθείς λεκτικά και εξωλεκτικά ό,τι λέγεται. Να φτιάχνεις συνθήκες για απρόσκοπτη, ειλικρινή, με επιχειρήματα και στόχους, ανατροφοδότηση.


Να αποτυπώνεται η ανατροφοδότηση στην εκ των υστέρων συμπεριφορά σου με κάθε τρόπο: Συμπεριφορικές αλλαγές, λεκτική υπογράμμιση των λαθών, παραλείψεων, αβλεψιών που σου «διέφευγαν» και του κόστους αυτών, λεκτική υπογράμμιση των κερδών από τις επισημάνσεις και διορθώσεις αυτών, έκφραση εκτίμησης προς τους συναδέλφους, συνεργάτες, εργαζόμενους, που σου έδωσαν αυτήν την ευκαιρία μέσω της ανατροφοδότησης.


Εάν έχετε μια σοβαρή σωματική ασθένεια “Αnyone who has a why to live for can bear almost any how” Friedrich Nietzche Οι σωματικές ασθένειες είναι ένα αναπόφευκτο κομμάτι της ζωής, σε πολλές περιπτώσεις απειλητικό για την ίδια την ύπαρξη. Μια δύσκολη διάγνωση ενέχει πιεστικές προκλήσεις και μακροχρόνιες συνέπειες για το ίδιο το άτομο που νοσεί, την οικογένειά του και τον ευρύτερο κοινωνικό περίγυρο.


Μπορεί να κλονίσει όλες τις πλευρές της ζωής του, ανατρέποντας την πορεία της και αποσταθεροποιώντας κάθε αίσθηση ασφάλειας, πρόβλεψης και υπάρχουσας τάξης. Και ενώ οι αρνητικές συνέπειες της ασθένειας χρειάζονται εντοπισμό και αντιμετώπιση, πάραυτα οι δυνάμεις και οι δυνατότητες του ατόμου δεν εξαντλούνται στην ασθένεια. Μέσα από το τραύμα της νόσου, από την αναγνώριση των περιορισμών της ανθρώπινης φύσης, αναδύεται συχνά μια μετασχηματιστική δύναμη που φέρνει τον ασθενή σε επαφή με τις κρυμμένες ικανότητές του και την αναζήτηση καινούργιου νοήματος στην ζωή.


Εάν ανήκετε και εσείς σε αυτή την ομάδα, εάν αντιμετωπίζετε κάποια χρόνια ή σοβαρή ασθένεια όπως μια μορφή καρκίνου, σακχαρώδη διαβήτη, ένα αυτοάνοσο νόσημα, τότε οι πληροφορίες που θα βρείτε σε αυτό τον Οδηγό μπορούν να συνδράμουν στην προσπάθεια να ανακτήσετε την ελπίδα σας, την θετική σας σκέψη, την αίσθηση ότι δεν είστε αβοήθητος, την ευγνωμοσύνη για το τώρα. Ακόμα και αν η αισιοδοξία σας και η ψυχική σας ευημερία βρίσκονται σε χαμηλά επίπεδα, ακόμα και αν έχετε περισσότερο άγχος ή καταθλιπτική διάθεση, οι παρεμβάσεις της Θετικής Ψυχολογίας μπορούν να σας βοηθήσουν.


Η ψυχική ευημερία σε άτομα που πάσχουν από σωματικές νόσους είναι ιδιαίτερα σημαντική. Έχει βρεθεί ότι σχετίζεται με μειωμένη θνησιμότητα, ακόμα και σε ασθενείς που εμφανίζουν καταθλιπτική συμπτωματολογία.


Η σημαντική αυτή επίδραση αποδίδεται στην υιοθέτηση ευεργετικών για την υγεία συμπεριφορών, όπως η σωματική άσκηση, η υγιεινή διατροφή, η αποχή από το κάπνισμα και η σωστή χρήση των φαρμάκων. Τα ευρήματα μελετών αποδεικνύουν ότι οι ασθενείς με πιο σοβαρή ιατρική συν 31 νοσηρότητα μπορούν να ωφεληθούν εξίσου με εκείνους με υψηλότερα επίπεδα υγείας, παρόλο που οι παρεμβάσεις της Θετικής Ψυχολογίας δεν στοχεύουν άμεσα παρά μόνο έμμεσα στην ανακούφιση από την ψυχολογική δυσφορία. Επομένως, ίσως να ξεκινήσετε να: Ενημερωθείτε για την ασθένεια σας από τον/ους γιατρούς σας. Η γνώση οπλίζει με λύσεις και δημιουργεί ελπίδα.


Μάθετε για την θεραπεία, για τα φάρμακα, για τις παρενέργειες. Η γνώση δημιουργεί ασφάλεια. Φροντίσετε τον εαυτό σας. Συνδεθείτε με τα πρόσωπα γύρω σας, να πάρετε υποστήριξη και υποστηρίξετε.


Διατηρήσετε την ελπίδα σας και την θετική σκέψη. Αναγνωρίσετε τα συναισθήματά σας, αποδεχτείτε τα και δείτε την ζωή με περισσότερη αισιοδοξία. Εκφράσετε ευγνωμοσύνη για κάθε θετικό που σας συμβαίνει. Εκφράσετε ευγνωμοσύνη σε κάθε συμπεριφορά των άλλων που σας κάνει να αισθάνεστε καλά. Αναζητήσετε το νόημα που έχει για εσάς η εμπειρία σας με την ασθένεια. Ίσως σας δώσει ένα νέο κίνητρο και μια νέα δύναμη για να συνεχίσετε. Αξιοποιείστε τις παρεμβάσεις διαλογισμού.


Έχει βρεθεί ότι βοηθούν στην επιβράδυνση του καρδιακού ρυθμού και της αναπνοής, στην αποκατάσταση της κανονικότητας της αρτηριακής πίεσης, στην αποτελεσματική διοχέτευση του οξυγόνου στο σώμα, στην μείωση της εφίδρωσης στην παραγωγή λιγότερης κορτιζόλης, γνωστής και ως ορμόνης του στρες, στα επινεφρίδια, και στην αύξηση της δημιουργικότητας.


Εάν έχετε μια σοβαρή ψυχική ασθένεια «Εάν θέλετε να σας χαμογελάσει η ζωή, πρώτα χαρίστε της την καλή σας διάθεση» Βento de Spinoza ή Benedictus de Spinoza Η αντιμετώπιση και η θεραπεία της ψυχικής ασθένειας είναι ο κύριος στόχος εάν πάσχετε από μια ψυχική ασθένεια. Ανάλογα με το πρόβλημα που αντιμετωπίζετε, η ψυχοθεραπεία ή/και η φαρμακευτική θεραπεία θα σας βοηθήσουν να απαλλαγείτε από τα συμπτώματα που σας ταλαιπωρούν και να συνεχίσετε την ζωή σας. Η έννοια της Θετικής Ψυχολογίας σχετίζεται με την αντίληψη πέρα από την ψυχική ασθένεια.


Όπως ίσως ήδη γνωρίζετε, η απουσία ψυχικής ασθένειας δεν σημαίνει εξ ορισμού ότι υπάρχει μια θετική ψυχολογική κατάσταση, μια κατάσταση ψυχικής ευημερίας.


Η Θετική Ψυχολογία 32 επιδιώκει να καταλάβει τι κάνει τη ζωή να αξίζει να την ζήσει κανείς και ενθαρρύνει την αξιοποίηση των ψυχικών δυνάμεων που βρίσκονται σε κάθε άνθρωπο για να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις και να δημιουργήσει ουσιαστικές εμπειρίες ζωής. Οι παρεμβάσεις της, έχουν βρεθεί να βοηθούν στην μείωση της κατάθλιψης και στην προαγωγή της ψυχικής ευημερίας, τόσο σε άτομα με ψυχικές νόσους όσο και με σωματικές. Εάν ένα άτομο δεν αναγνωρίζει τις ικανότητές του και την αξία του μέσα στο κοινωνικό περίγυρο, πέρα από την όποια ασθένειά του, είναι πιο ευάλωτο στα περιβαλλοντικά ερεθίσματα και δυσκολεύεται να διαχειριστεί το στρες και να προσαρμοστεί σε νέες καταστάσεις.


Χρειάζεται λοιπόν – πέρα από την ασθένεια- να ανακαλύψει ψυχικές πηγές και δυνατότητες και να ενθαρρυνθεί στην αξιοποίηση αυτών, για να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις της ζωής και της ασθένειας μέσα σε αυτήν, καθώς και για να δημιουργήσει ουσιαστικές εμπειρίες ζωής. Ως εκ τούτου: Aκολουθείστε πιστά τις οδηγίες του θεράποντος ιατρού σας για την φαρμακευτική θεραπεία. Τηρείστε όλα τα ραντεβού σας. Συνεργαστείτε μαζί του για το νόημα των φαρμάκων και της θεραπείας. Επικοινωνήστε του τις παρατηρήσεις σας για την επίδραση των φαρμάκων και ό,τι νιώθετε μέσα σε αυτό ως βοηθητικό στον εαυτό σας.


Τηρείστε τις οδηγίες. Συζητείστε μαζί του τις προτάσεις και κάθε του οδηγία. Θυμηθείτε ότι η πορεία προς την ανάρρωση κάθε ασθένειας είναι προσωπική και επηρεάζεται από μια σειρά ατομικών και περιβαλλοντικών παραγόντων.


Το κάθε άτομο, μέσα από μια δυναμική διαδικασία, επιτυγχάνει διαφορετικά αποτελέσματα και σε διαφορετικό χρόνο. Ακολουθείστε – αν προταθεί- από τους ειδικούς, ψυχοθεραπεία. Θυμηθείτε ότι αποτελεί μια δυναμική διαδικασία, που θα σας δώσει την ευκαιρία να βρείτε τα δυνατά σας σημεία, να αναγνωρίζετε πηγές δύναμης μέσα σας, να μάθετε να σχετίζεστε με έναν πιο λειτουργικό τρόπο με τους άλλους γύρω σας, να βελτιώσετε την αυτοεικόνα σας και συνακόλουθα να αυξήσετε το συναίσθημα του ανήκειν και της προσωπικής αξίας. Βρείτε τι, κατά τη γνώμη σας, αξίζει, ποια πράγματα στη ζωή έχουν για εσάς νόημα.


Συνδέστε το νόημα αυτό με συγκεκριμένες συμπεριφορές και αναπτύξτε τις. Αξιοποιείστε την τεχνολογία προς όλες τις κατευθύνσεις για να συνδεθείτε με πρόσωπα, ομάδες ή/και δραστηριότητες στις οποίες βρίσκετε νόημα και μπορείτε να συμμετέχετε.


Βρείτε ομάδες αθλητικών δραστηριοτήτων ή κοινών ενδιαφερόντων ή συγγραφής κειμένων ή θεατρικές ομάδες ή χορευτικές ή απλώς δικτύωσης και μοιράσματος σκέψεων, κειμένων ή ό,τι σας ταιριάζει- στις γνώσεις σας και στις δυνατότητές σας και σας «κάνει νόημα». Αξιοποιείστε ό,τι σας κάνει να νιώθετε πιο «Εγώ» και σας γεμίζει δύναμη και αισιοδοξία. Καλλιεργήστε την ελπίδα. Συνδέεται άμεσα με το αν κάποιος πιστεύει ότι η ανάρρωση είναι εφικτή. Το να έχετε ελπίδα θα αυξήσει το κίνητρο σας να την επιδιώξετε.


Για να ελπίσετε πρέπει να αρχίσετε να καταφέρνετε πράγματα: Οπότε, ένα βήμα τη φορά, με βάση το τι μπορείτε και να «χτίζετε» πάνω σε αυτό, με επιμονή και υπομονή, με αναμονή για το «λάθος» ώστε να δείτε τι μάθατε από αυτό, κ.


Χρησιμοποιείστε τις οδηγίες και τις ασκήσεις, όπως αυτές περιγράφονται στα αρχικά κεφάλαια αυτού του Οδηγού. Μην προσπαθήσετε να είστε με το ζόρι θετικοί. «Θετικός άνθρωπος» ή «θετική στάση» είναι οι έννοιες που συνδέονται ευθέως με κέφι και μεράκι 33 ζωής, με αίσθηση προσφοράς, ευγνωμοσύνης και συμπόνιας, και που θα σας βοηθήσουν να αναγνωρίζετε όσα καταφέρνετε και όσα θετικά σας συμβαίνουν (Park, 2016). Το να μην θέσετε ως αποκλειστικό στόχο τη θετικότητα μπορεί να επιτρέψει μεγαλύτερη συνολική ικανοποίηση.


Εάν σε αυτό το εγχειρίδιο αναζητάτε τρόπους για να βελτιώσετε τη σχέση με την/ον σύντροφό σας “The world of the happy is quite different from the world of the unhappy” Ludwig Wittgenstein Οι υγιείς διαπροσωπικές σχέσεις και η σωστή επικοινωνία αντιπροσωπεύουν ίσως τις πιο ζωτικές πτυχές της ανθρώπινης εμπειρίας και αναπόσπαστο κομμάτι της υγείας και της ευημερίας. Πολλές μελέτες αποδεικνύουν ότι υπάρχει σταθερά μια σημαντική σχέση μεταξύ ποιοτικών κοινωνικών σχέσεων και βελτιωμένης υγείας.


Η μοναχική ζωή, καθώς και η κοινωνική απομόνωση, συνδέονται με προβλήματα υγείας, όπως καρδιολογικές νόσους και μικρότερο προσδόκιμο ζωής, καθώς και με προβλήματα ψυχικής υγείας, όπως η κατάθλιψη. Όλα τα ερευνητικά δεδομένα υπογραμμίζουν τη σημαντικότητα του συνδέεσθαι και δη τη σημαντικότητα του να βρίσκεσαι σε μια σταθερή και υγιή, δηλαδή λειτουργική προσωπική σχέση.


Το να είσαι ευτυχισμένος σε μια σχέση απαιτεί δεσμευμένη προσπάθεια και είναι μια δια βίου διαδικασία. Ορισμένοι συγγραφείς θεωρούν την Θετική Ψυχολογία «κλειδί» για μια ευτυχισμένη σχέση ή/και τη βάση των συνηθειών και της οπτικής για τον άλλο, που συμβάλλει σε μια υγιή σχέση. Μια πληθώρα ασκήσεων επιδιώκουν να βοηθήσουν στη βελτίωση των σχέσεων των ζευγαριών. Με τον χρόνο και την εξάσκηση τα αποτελέσματά τους κάνουν όλο και πιο εύκολη την σχέση του ζευγαριού.


Ενδεικτικά παραθέτουμε τέσσερεις συγκεκριμένες στρατηγικές της Θετικής Ψυχολογίας που αποδεικνύονται σημαντικές για την ευημερία των σχέσεων των ζευγαριών: Την προώθηση ενός υγιούς και όχι εμμονικού πάθους. Η ένταση και η επικοινωνία των συναισθημάτων είναι απαραίτητο και πολύτιμο στοιχείο μιας σχέσης. Πάραυτα είναι σημαντικό να υπάρχει αυτοέλεγχος ώστε το πάθος να μην γίνεται καταστροφικό.


Για παράδειγμα, «Εγώ ζηλεύω» με οδηγεί να δω και να αποδεχτώ το «Πόσο σημαντικός/ή είσαι για μένα», ενώ το «Με προσβάλεις/Με υποτιμάς/Με παρατάς/Δεν σε νοιάζει, κ.» οδηγεί σε εμμονικές αντιπαραθέσεις ομοιοστατικού και ενίοτε καταστροφικού χαρακτήρα. Την καλλιέργεια θετικών συναισθημάτων. Πολλά ζευγάρια έχουν τη συνήθεια να σκέφτονται ότι ξέρουν όλα όσα χρειάζονται για τον σύντροφό τους και δεν αφιερώνουν χρόνο για να κάνουν ερωτήσεις ή για να «ακούνε» τον άλλο, όπως έκαναν στην αρχή της σχέσης.


Είναι 34 σημαντικό να παραμένετε πάντα γεμάτοι περιέργεια για το σύντροφό σας και να δείχνετε την επιθυμία να κατανοήσετε ο ένας τον άλλον, καθώς η σχέση σας μεγαλώνει και εξελίσσεται.


Στους γρήγορους σύγχρονους ρυθμούς της καθημερινότητας συχνά πορεύεται κανείς με «αυτόματα πιλότο», καταλήγοντας να μην παρατηρεί και να εκτιμά τον σύντροφό του και τις απλές χαρούμενες στιγμές της ζωής. Για να έχετε μια επιτυχημένη σχέση, είναι βασικό να αναζητάτε και να απολαμβάνετε τις μικρές, καθημερινές θετικές αλληλεπιδράσεις, αντί να περιμένετε τις σημαντικές περιστάσεις για να σχετιστείτε ουσιαστικά. Επιβραδύνετε και αφιερώστε χρόνο για να συμμετέχετε σωστά στα πράγματα που συμβαίνουν στον σύντροφό σας, αντί να αφήσετε την ευκαιρία να ξεγλιστρήσει.


Μελέτες της Θετικής Ψυχολογίας δείχνουν ότι όταν ακόμα και απλές συνήθειες, όπως η καλή ανταπόκριση στην/στον σύντροφο σας την ώρα που επιστρέφει στο σπίτι, ασκούνται επανειλημμένα, πραγματικά προσθέτουν στην σχέση και με την πάροδο του χρόνου οδηγούν και τους δύο συντρόφους σε αυξημένη ικανοποίηση.


Το να αφιερώνετε χρόνο για να απολαύσετε εμπειρίες μαζί. Ο καθένας διατηρεί την διαφορετικότητά του σε μια σχέση, χρειάζεται όμως κοινός χρόνος και δραστηριότητες που μοιράζονται οι σύντροφοι μαζί και ενώνουν το ζευγάρι. Σε κάποιες μπορεί οι επιθυμίες να ταυτίζονται, πόσα ζευγάρια, για παράδειγμα, βλέπετε μαζί σε ένα θερινό κινηματογράφο. Ορισμένες από αυτές μπορεί να είναι συμπληρωματικές, όπως εάν ενδιαφέρεται ο ένας για την ιστορία και ο άλλος για την θάλασσα, μία σύνθεση θα ήταν μια εκδρομή σε ένα ιστορικό τόπο, από όπου εύκολα θα μπορέσει κανείς να βρεθεί στην συνέχεια για κολύμπι.


Το να επικεντρωθείτε στην εύρεση του καλού στην σχέση σας. Αναζητήστε ο ένας τα «δυνατά» σημεία που συνεισφέρει στη σχέης ο άλλος. Προσπαθήστε να εστιάσετε στο τι πηγαίνει καλά στην σχέση παρά στις δυσκολίες.


Οι έρευνες δείχνουν ότι τα ζευγάρια που εργάζονται για την ανάπτυξη του καλού στις σχέσεις τους τείνουν να έχουν ισχυρότερους και πιο ικανοποιητικούς δεσμούς από εκείνα που επικεντρώνονται στα προβλήματα και στην επίλυση τους. Ένας τρόπος για να εστιάσετε στο καλό είναι να προσδιορίσετε τα μοναδικά πλεονεκτήματά σας και εκείνα της/του συντρόφου σας. Βασιστείτε στα 24 θετικά χαρακτηριστικά (βλ. σελ. 9) που χρησιμοποιεί η Θετική Ψυχολογία, και τα οποία, σύμφωνα με την θεωρητική αυτή προσέγγιση, τα έχουν όλοι σε διαφορετικό βαθμό.


Εσείς και η/ο σύντροφός σας μπορείτε να ανακαλύψετε, ο ένας στον άλλο, τα πιο δυνατά από αυτά και να εντοπίσετε το μοναδικό αυτό θετικό προφίλ. Στην συνέχεια, η άσκηση που μπορείτε να κάνετε, είναι να βλέπετε τον σύντροφό σας μέσα από τα «γυαλιά» του θετικού του προφίλ.


Η τεχνική αυτή θα σας βοηθήσει να συνειδητοποιήσετε ότι δεν υπάρχει σωστός ή λάθος τρόπος για να κάνετε τα πράγματα, αλλά πολλοί διαφορετικοί τρόποι για να πορευθεί κανείς στην ζωή και στον κόσμο. Με την οπτική αυτή θα μπορέσετε να διαχειριστείτε θετικά ειδικά τις δύσκολες ή δυσάρεστες στιγμές. Μια άλλη άσκηση είναι να επιλέγετε ένα θετικό χαρακτηριστικό στοιχείο του καθενός σας και να οργανώνετε μια «συνάντηση» με στόχο να εξασκήσετε αυτά τα χαρακτηριστικά μαζί. Είναι καθοριστικό να μην επικεντρώνεται κανείς στο να είναι ευτυχισμένος όλη την ώρα.


Εξαναγκάζοντας τον εαυτό μας να είμαστε ευτυχισμένοι συχνά υπονομεύουμε την προσπάθειά 35 μας και αυτό μας κάνει να νιώθουμε χειρότερα. Αντί για εμμονή για την ευτυχία, οι μελέτες διευκρινίζουν ότι είναι καλύτερα να δίνει κανείς προτεραιότητα στην θετικότητα.


Και τέλος, εάν σε αυτό το εγχειρίδιο ψάχνετε «απλά» τρόπους να βελτιώσετε τη ζωή σας “Happiness is the highest form of health” Dalai Lama Η Θετική Ψυχολογία δεν είναι το φάρμακο για κάθε πρόβλημα. Συνδέεται όμως ευθέως με την ανάπτυξη εσωτερικών, ψυχικών, πηγών με στόχο την ψυχική σταθερότητα και την ψυχική ικανοποίηση. Οι μελέτες δείχνουν ότι οι άνθρωποι νιώθουν ευτυχισμένοι, όταν αναπτύσσουν τις εσωτερικές τους δυνάμεις και ικανότητες. Τρεις διαφορετικές διαστάσεις περιλαμβάνονται στην προσπάθεια αυτή: Απολαύσεις. Αφορά όλα όσα απολαμβάνει ο άνθρωπος.


Επαφή με τους άλλους, κοινωνικότητα, σεξ, πολυτέλεια, ένα ωραίο αντικείμενο όπως αυτοκίνητο, κόσμημα, διακοπές σε ένα ονειρεμένο μέρος. Η ευτυχία είναι έντονη, αν και αφορά στιγμές και όχι συνεχές, και χρειάζεται να αναζητά κανείς συνεχώς καινούργια ερεθίσματα ζωής. Ενδιαφέροντα.


Επιλέξτε κάτι που σας αρέσει πολύ να κάνετε και αφοσιωθείτε σε αυτό. Αφοσιωθείτε, ασχοληθείτε με αυτό, συγκεντρωθείτε τόσο που να έχετε την αίσθηση ότι σταματά ο χρόνος, όταν ασχολείστε, ότι δεν υπάρχει τίποτα να σας αποσπάσει την προσοχή την ώρα εκείνη. Μπορεί να είναι οτιδήποτε, εσείς επιλέγετε. Για κάποιους η αφοσίωση αυτή αφορά στην εκμάθηση ενός μουσικού οργάνου, στο τρέξιμο αποστάσεων, στην συναρμολόγηση των puzzle, στον μοντελισμό, στο παίξιμο χαρτιών.


Για κάποιους μπορεί να αφορά στην αφοσίωση στην φροντίδα του κήπου τους ή αντίθετα σε κάποιο extreme sport βρεθεί σε μελέτες ότι η ψυχική ευδαιμονία που θα νιώσετε από την ενασχόλησή σας αυτή έχει μεγάλη διάρκεια στον χρόνο. To νόημα στην προσφορά. Πολλοί άνθρωποι αναζητούν ένα νόημα στην ζωή τους.


Όταν αντιμετωπίζουν μια σοβαρή ασθένεια, κάποιοι στρέφονται στον Θεό. Όταν ξεσπάσει πόλεμος, κάποιοι στρέφονται στους αρχηγούς του κράτους ή του στρατού και αλληλοβοηθούνται. Όταν υπάρχει μια τρομοκρατική επίθεση, κάποιοι στέκονται αλληλέγγυοι και ελπίζουν στην καλοσύνη της ανθρωπότητας. Στην εποχή της λοίμωξης Covid-19 που διανύουμε, αρκετά άτομα κινητοποιήθηκαν ακόμα περισσότερο προς σύνδεση με τους άλλους, προσφορά και αλληλεγγύη. Κάποιοι προσέφεραν, νοιάστηκαν, φρόντισαν έναν γείτονα, έναν ηλικιωμένο, έναν άστεγο. Κάποιοι συμμετείχαν σε ομάδες, πρωτοβουλίες και οργανώσεις, που βοηθούσαν ποικιλοτρόπως τους συνανθρώπους.


Η 36 αναζήτηση ενός νοήματος σε κάτι μεγαλύτερο από τον εαυτό μας, γεννά θετικά συναισθήματα. Είτε το νόημα εμπεριέχει τον διπλανό μας, είτε ένα κοινωνικό σύνολο, είτε τον πλανήτη, είτε το καλό της ανθρωπότητας, οι στιγμές προσφοράς διακατέχονται από άφατη ικανοποίηση, γαλήνη ακόμα και δέος.


Η ψυχική ανάταση που ακολούθως προκαλείται, διατηρείται μακροχρόνια. Επίλογος H κρίση, εντός μας και εκτός, η οποία προκλήθηκε από την απειλή της πανδημίας Covid-19, μπορεί να αποτελέσει μια ευκαιρία. Μια ευκαιρία να ξανασκεφτεί κανείς ποιος είναι και να αναζητήσει καινούργια νοήματα στην ζωή. Ελπίζουμε ότι η Θετική Ψυχολογία και οι παρεμβάσεις που βρήκατε στον Οδηγό αυτό να σας βοηθήσουν στην προσπάθεια αυτή!


Βιβλιογραφία Πηγή έμπνευσης για την δημιουργία αυτού του Οδηγού αποτέλεσαν οι ομιλίες του Μartin Seligman “Flourishing– a new understanding of wellbeing»: https://www/watch?v=e0LbwEVnfJA και https://ed/lessons/martin- seligman-on-positive-psychology, καθώς και το διαδικτυακό portal: www Πρόσθετες πηγές αποτέλεσαν οι εξής: Adams, N., & Grieder, D. (2005). Treatment planning for person-centered care: The road to mental health and addiction recovery.


Elsevier Academic Press Αnderson, C., M. (2001).


(2018) Η επίδραση των θετικών παρεμβάσεων ψυχολογίας στην ευεξία και την αγωνία σε κλινικά δείγματα με ψυχιατρικές ή σωματικές διαταραχές: Μια συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση BMC.Ψυχιατρική, 18(1):211-216. https://doi/10/s12888-018-1739- 2 Clark JL, Algoe SB, Green MC. (2017). Social Network Sites and Well-Being: The Role of Social Connection.


Τρέχουσες κατευθύνσεις στην Ψυχολογική Επιστήμη, 27(1):32-37. https://doi/10/0963721417730833 Dabbrun M. & Dubuy AL (2014). Θετική παρέμβαση ψυχολογίας μεταξύ των μακροχρόνια ανέργων και των αποτελεσμάτων της στην ψυχολογική αγωνία και την ευεξία. American Counseling Association. https://www/positive- sociology-interventions/#workplace Diener, E., & Seligman, M. E. (2002). Very Happy Peopy Science, 13:81-84.


Η προτίμηση για εμπειρίες πάνω από αποκτήματα: Μέτρηση και κατασκευή επικύρωσης της κλίμακας Experiential Buying Tendency. The Journal of Persitive Psychology, 7(1):57- 71. https://doi/10/17439760 Ivers, N., Johnson, D., Clarke, Ph., Berry, R. (2016). The Relation Between Mindfulness and Multicultural Conseiling Competition. Journal of Counseling & Development, 94(1).


https://doi/10/jcad John Hopkins Psych1atry Guide: Managing stress and Coping with Covid19, J. E., Burlingame, G. M., Olsen, J. A., Davies, D. R., & Glead_Stress_and_Coping_with_COVID_19 Wisholance.


Η επιρροή των αυθεντικών ηγετικών συμπεριφορών στην εμπιστοσύνη και τα αποτελέσματα της εργασίας του προσωπικού υγειονομικής περίθαλψης. Journal of Leadership studies. https://doi/10/jls Wood, A., Froh, J., & Geraghty, A. (2010). Ευγνωμοσύνη και ευεξία: Μια ανασκόπηση και θεωρητική ολοκλήρωση. Κλινική Ψυχολογία Ανασκόπηση, 30:890-905. https://doi: 10/j. 2010 Wooley, L., Caza, A., Levy, L. (2011).


Αυθεντική Ηγεσία και Ανάπτυξη Ακολουθών: Ψυχολογική Πρωτεύουσα, Θετικό Κλίμα Εργασίας και Φύλο. Journal of Leadership & Organizational Studies, 18(4):438-448 https://doi:10/1548051810382013


«ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ» (Το έργο χρηματοδοτείται από την ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ) Ο∆ΗΓΟΣ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΠΑΝ∆ΗΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΤΟΥ COVID-19 Επιµέλεια Μίνα Μαρούγκα, Φοίβος Κολοβός, Άννα Μπεχράκη, Μαρίνα Οικονόµου I. Το προσφυγικό και µεταναστευτικό ζήτηµα την εποχή του Covid-19 Στη νέα πραγματικότητα όπου κληθήκαμε βίαια να προσαρμοστούμε όλοι ανεξαιρέτως, επαναλαμβάνουμε καθημερινά ότι οι άνθρωποι πρέπει να κάνουν προσεκτικές επιλογές για να διασφαλίσουν την καλή τους υγεία.


Ξεχνάμε όμως να πούμε ότι για να κάνει κάποιος επιλογές πρέπει να έχει και τη δυνατότητα να τις κάνει. Η αποτελεσματική αντιμετώπιση του Covid-19 αποτελεί, στον παρόντα χρόνο, πορεία σε αχαρτογράφητα ύδατα, δεδομένης της απουσίας εμβολίου.


Κι αν σε μια πρώτη ανάγνωση η πανδημία δεν εξαιρεί κανέναν από το ταμπλό των πιθανοτήτων που ορίζει η επιδημιολογική της διάσταση, ωστόσο κουβαλά διαφορετικό αρνητικό φορτίο για τους πιο ευάλωτους πληθυσμούς είτε για λόγους υγείας, είτε για κοινωνικούς λόγους κι ακόμα περισσότερο για όσους βρίσκονται στο περιθώριο της κοινωνίας. Την ώρα που οι χώρες αγωνίζονται να βγουν από τη δίνη της εξάπλωσης του ιού και να διασφαλίσουν την οικονομία τους, η δραματική κατάσταση των ανθρώπων που έχουν τραπεί σε φυγή λόγω πολέμου, συγκρούσεων και διώξεων επιδεινώνεται ακόμα περισσότερο με θεμελιώδεις κανόνες του προσφυγικού δικαίου και του δικαίου ανθρωπίνων δικαιωμάτων να επαπειλούνται.


ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α΄ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Διευθυντής: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Χ. Χ. ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ Σε συνθήκες έντονου συγχρωτισμού, όπως αυτές των Προσφυγικών Δομών, η τήρηση των μέτρων ατομικής και συλλογικής υγιεινής αποτέλεσε και αποτελεί μια ιδιαίτερα δυσεπίλυτη εξίσωση.


Ο ωφελούμενος πληθυσμός, ήτοι οι πρόσφυγες και μετανάστες, βίωσε, όπως όλοι μας, τον φόβο της μόλυνσης από τον ιό, ταυτόχρονα όμως και τον φόβο της μη επαρκούς περίθαλψης σε περίπτωση νόσησης αλλά και τη στοχοποίησή του ως «υγειονομικής βόμβας», παρότι τα επίσημα στοιχεία δεν έχουν -μέχρι σήμερα- επιβεβαιώσει τη συγκεκριμένη αιτίαση. Την ίδια στιγμή, το γενικευμένο «lockdown» σηματοδότησε την αδυναμία πρόσβασης σε ζωτικής σημασίας για τους ίδιους υπηρεσίες –π.


Υπηρεσία Ασύλου- , εξέλιξη που ήρθε να ενισχύσει περαιτέρω το αίσθημα αβεβαιότητας που η in limbo παρούσα συνθήκη ζωής τους έχει δημιουργήσει. Η συσσώρευση όλων των παραπάνω λειτούργησε και λειτουργεί ιδιαίτερα ψυχοπιεστικά, με τον ήδη ευάλωτο ωφελούμενο πληθυσμό να βρίσκεται σε συνθήκη αυξημένης ανασφάλειας, με όλα τα ψυχικά επακόλουθα που αυτή ενέχει.


Μπροστά στην ανθρωπιστική κρίση που ούτως η άλλως αποτελεί το προσφυγικό ζήτημα στις μέρες μας, η κρίση των κορονοιού αναδεικνύει τη θλιβερή πραγματικότητα ότι οι ανάγκες που δημιουργούνται λόγω της έκτακτης κατάστασης για πρόσφυγες και μετανάστες, καθρεφτίζουν αυτές τις ώρες περισσότερο τις ήδη υπάρχουσες ανισότητες, παρά τις εξατομικευμένες ανάγκες των εν λόγω πληθυσμών καθαυτές.


Καθώς η επιστήμη συνεχίζει να προσπαθεί για την αντιμετώπιση και την καταπολέμηση της νόσου, οι επαγγελματίες που δραστηριοποιούμαστε στο πεδίο της ψυχικής υγείας βρισκόμαστε μπροστά σε μια ακόμα πρόκληση: να μη χάσουμε την ευκαιρία να απευθυνθούμε υποστηρικτικά στα μέλη των ευάλωτων πληθυσμών, όπως είναι οι πρόσφυγες, οι μετανάστες και οι αιτούντες άσυλο και στους φορείς που τους εκπροσωπούν κατά τη διάρκεια του Covid-19. Ταυτόχρονα να μη χάσουμε την ευκαιρία να φέρουμε με ένταση στην επιφάνεια την αναγκαιότητα συμπερίληψης του άλλου, του διαφορετικού, του ξένου. Την αναγκαιότητα να απαλλαγούμε από τη λογική του ρατσισμού και της στιγματιστικής λογικής, όποιον κι αν αφορά.


Η πανδημία μπορεί να γίνει ένα κάλεσμα για αναγνώριση και αποκατάσταση των ανισοτήτων και των κοινωνικών ρήξεων, οι οποίες δημιουργούν και διαιωνίζουν τις ευαλωτότητες ανάμεσα σε συγκεκριμένες κατηγορίες περιθωριοποιημένων πληθυσμιακών ομάδων. Σήμερα, που πρωταρχικό μέλημα όλων των χωρών του πλανήτη είναι η μείωση της καμπύλης του Covid-19, ας μην ξεχάσουμε τους εκπατρισμένους. Είναι χρέος μας, ώστε να εμποδίσουμε νοσηρότητα και θνησιμότητα σε πληθυσμούς που δεν είναι σε θέση να αμυνθούν αποτελεσματικά απέναντι στην πανδημία. Σε αντίθετη περίπτωση, ο πλανήτης θα πάρει την ευθύνη του να έχει αφήσει στο κενό τους πλέον περιθωριοποιημένους.


ΙΙ.


Ειδικοί προβληµατισµοί για δοµές φιλοξενίας προσφύγων και µεταναστών Το ξέσπασμα της πρωτοφανούς υγειονομικής κρίσης του Covid-19 καταδεικνύει τον αποκλεισμό ή/και τα εμπόδια πρόσβασης στη δυνατότητα τήρησης κανόνων υγιεινής αλλά και στα συστήματα υγείας για πρόσφυγες και μετανάστες, ανάμεσα στους οποίους οι απειλές που υψώνει ο ιός μπορεί να έχει καταστροφικές συνέπειες.


Κρίνεται σκόπιμο η προβληματική και ο δημόσιος διάλογος που αφορά στην προστασία τους, να συμπεριλαμβάνει τα ακόλουθα:  Η σε βάθος γνώση και ο εντοπισμός αναφορικά με τις εν λόγω ανισότητες θα πρέπει να κατέχει πρωταρχικό ρόλο στην αντιμετώπιση της πανδημίας, με την εφαρμογή εξειδικευμένων πρωτοκόλλων ώστε να εμποδίσουμε τις περαιτέρω ανισοκατανομές στην υγεία και να καταπολεμήσουμε το στίγμα και τις διακρίσεις.


Αν και οι υπάρχουσες μελέτες δείχνουν ότι οι συγκεκριμένοι ευάλωτοι πληθυσμοί δεν φαίνεται να φέρουν υψηλές πιθανότητες μετάδοσης μολυσματικών ασθενειών στον υπόλοιπο γενικό πληθυσμό των χωρών που τους φιλοξενούν, ωστόσο βρίσκονται δυνητικά σε επαυξημένο κίνδυνο νόσησης από κάποια μεταδοτική ασθένεια, συμπεριλαμβανομένου του Covid-19, καθώς ζουν κυρίως σε συνθήκες συνωστισμού χωρίς πρόσβαση σε βασικές συνθήκες υγιεινής.


Ελλείψει βασικών αγαθών, όπως το καθαρό τρεχούμενο νερό και το σαπούνι, η μειωμένη παρουσία ιατρικού προσωπικού, η φτωχή πρόσβαση σε επαρκή ενημέρωση υγείας αλλά και τα εμπόδια που προκύπτουν από τη γλώσσα και την αδυναμία πρόσβασης σε διοικητικούς, οικονομικούς και νομικούς πόρους, πρόσφυγες και μετανάστες έρχονται αντιμέτωποι με πλήρη «αδυναμία άμυνας» απέναντι στην απειλή του ιού.


Πολλοί από τους εν λόγω πληθυσμούς ζουν, ταξιδεύουν και εργάζονται σε συνθήκες όπου η κοινωνική απόσταση και οι συνιστώμενες οδηγίες προσωπικής υγιεινής καθίστανται αδύνατες, εξαιτίας των συνθηκών απόλυτης φτώχειας που περιγράφησαν και επικρατούν σε camps, δομές και άλλες αντίστοιχες εγκαταστάσεις. Έτσι, βασικά μέτρα δημόσιας υγείας όπως ο καλός και τακτικός καθαρισμός των χεριών, ή η καραντίνα είναι εξαιρετικά δύσκολο να εφαρμοστούν κάτω από αυτές τις συνθήκες.  Στην πολυπλοκότητα της εξίσωσης, προστίθεται η αδυναμία των εθελοντών που δραστηριοποιούνται στο πεδίο να συνεχίσουν να προσφέρουν, εξαιτίας των περιορισμών που προκύπτουν από τις συνθήκες έκτακτης ανάγκης και του lockdown.


Την ίδια ώρα, εκφράζονται σοβαρές ανησυχίες σε παγκόσμιο επίπεδο ότι οι χώρες-βασικοί χρηματοδότες της Ύπατης Αρμοστείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών- κύριου συντονιστή των δράσεων στα camps όλου του κόσμου, έχουν οι ίδιες πληγεί τόσο σοβαρά οικονομικά από την υγειονομική κρίση, που θα αναγκαστούν να μειώσουν τις δωρεές τους προς την Ύπατη Αρμοστεία, ώστε να ενισχύσουν τις δικές τους πληγείσες οικονομίες.


Άμεσες προτεραιότητες στο ζήτημα του μεταναστευτικού- προσφυγικού την εποχή του Covid-19 Επείγουσα παγκόσμια και ισότιμη πρόσβαση στα συστήματα υγείας με ετοιμότητα και ταχεία ανταπόκριση Η πρόσβαση θα πρέπει να είναι υπαρκτή για πρόσφυγες και μετανάστες, ανεξαρτήτως ηλικίας, φύλου, ή μεταναστευτικού status (π. ύπαρξη ή όχι σχετικών εγγράφων παραμονής), συμπεριλαμβανομένης της άμεσης άρσης περιορισμών που εμποδίζουν την πρόσβαση στα πρωτοβάθμια συστήματα υγείας.


Συμπερίληψη μεταναστών και προσφύγων στα μέτρα πρόληψης Οι άμεσες ενέργειες θα πρέπει να περιλαμβάνουν τη μεταφορά ανθρώπων που φιλοξενούνται σε υπερφορτωμένες δομές διαμετακόμισης και φιλοξενίας προς ασφαλέστερες συνθήκες εγκατάστασης. Επιπλέον, παύση απελάσεων και υποστήριξη της αρχής της μη-επαναπροώθησης. Προστασία του δικαιώματος στο άσυλο. Επείγουσα οικογενειακή επανένωση για τους ασυνόδευτους ανήλικους.


Υπεύθυνες, διαφανείς και «συμπεριληπτικές» στρατηγικές ενημέρωσης μεταναστών Οι στρατηγικές για την ενημέρωση των συγκεκριμένων πληθυσμών θα πρέπει να περιλαμβάνουν ανθρωποκεντρική χρήση της γλώσσας, γλώσσα απεύθυνσης ακριβή, βατή και γλωσσολογικά και πολιτισμικά προσαρμοσμένη. Η καταπολέμηση του ρατσισμού και των προκαταλήψεων οφείλουν να έχουν προσέγγιση μηδενικής ανοχής και να βρίσκονται στο επίκεντρο των δράσεων των κυβερνήσεων και της κοινωνίας. Πηγή: Lancet Migration’s immediate actions urged in response to COVID-19 April 10th, 2020 ΙΙΙ.


Ψυχοκοινωνικές Παρεµβάσεις εν µέσω ανθρωπιστικής κρίσης Κατευθυντήριες Οδηγίες 1. Παράµετροι Προστασίας Διασφάλιση ότι οι πρόσφυγες, οι αιτούντες άσυλο, και οι μετανάστες που βρίσκονται σε πολυπληθείς δομές, συμπεριλαμβανομένων όσων βρίσκονται στην ενδοχώρα και τα νησιά:  Έχουν εξασφαλισμένη πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας, στην πρόληψη, στους ελέγχους και στη θεραπεία.  Δεν στιγματίζονται ή περιθωριοποιούνται με συγκεκριμένα μεροληπτικά μέτρα. Οι ανησυχίες για την εξάπλωση του ιού δεν δικαιολογούν τη συστηματική ή αυθαίρετη χρήση της διοικητικής κράτησης.


Έχουν πρόσβαση σε έγκαιρη και ακριβή ενημέρωση και εύκολη πρόσβαση στην πληροφορία στις αντίστοιχες γλώσσες που γνωρίζουν.  Συμμετέχουν στο σχεδιασμό ετοιμότητας και πρακτικών ανταπόκρισης σε συνθήκης ξεσπάσματος του ιού στην εκάστοτε δομή που βρίσκονται.


Οι ταξιδιωτικοί περιορισμοί που τίθενται σε ισχύ από το εκάστοτε κράτος θα πρέπει να ισχύουν ισότιμα και για πρόσφυγες, αιτούντες άσυλο και μετανάστες. Προσεκτική επιτήρηση θα πρέπει να διασφαλίζει ότι αυτοί οι περιορισμοί δεν επηρεάζουν αδίκως το δικαίωμα προσέγγισης ασφαλούς περιοχής διαβίωσης ή αναζήτησης ασύλου, ότι δεν πραγματοποιείται επαναπροώθηση πληθυσμών που βασίζεται είτε σε αντικειμενικούς είτε σε υποκειμενικούς φόβους μετάδοσης του Covid-19.  Οι περιορισμοί στην ελευθερία μετακίνησης εφαρμόζονται στους εν λόγω πληθυσμούς χωρίς διακρίσεις, με τρόπο που προφυλάσσει την υγεία τους, συμπεριλαμβανομένης της ψυχικής τους υγείας. 2.


Παράµετροι συντονισµού και σχεδιασµού  Ο συντονισμός και το πλάνο ετοιμότητας για πιθανό ξέσπασμα του Covid-19 σε συλλογικές δομές διαμονής θα πρέπει να συμπλέει με τα ήδη υπάρχοντα ανθρωπιστικά και ψυχοκοινωνικά δίκτυα που δραστηριοποιούνται σε διεθνές, εθνικό και τοπικό επίπεδο.  Σε κάθε δομή είναι σκόπιμο να δημιουργείται μια ομάδα ανταπόκρισης σε πιθανή κρίση, έτοιμη να εφαρμόσει ένα πλάνο διαχείρισης σε περίπτωση που απαιτηθεί, με ξεκάθαρη κατανομή ρόλων και καθηκόντων και κανάλια επικοινωνίας και αναφοράς.


Σε περίπτωση που ένα κρούσμα επιβεβαιωθεί και παραμένει σε απομόνωση, θα πρέπει να διασφαλίζεται ότι εξακολουθεί να έχει πρόσβαση στα απαραίτητα δίκτυα υποστήριξης που δραστηριοποιούνται στη δομή. 3.


Παράµετροι Επικοινωνίας και Ψυχοκοινωνικές Προεκτάσεις Η στιγματιστική συμπεριφορά απέναντι σε κάποιον που νοσεί, απέναντι σε κάποιον που πιθανώς νοσεί ή απέναντι σε άτομα διαφορετικών πολιτισμικών ομάδων που διαβιούν σε συνθήκες φτώχειας, ή αδυνατούν λόγω φύσης εργασίας ή και λόγω άλλων στοιχείων κουλτούρας να τηρήσουν απόλυτα τα μέτρα κοινωνικής απόστασης, μπορεί να αποδειχθεί ανεπανόρθωτη τόσο για τη σωματική όσο και για την ψυχική υγεία του ατόμου.


Με βάση τη θεωρία του στίγματος, οι στερεοτυπικές αντιλήψεις που πηγάζουν από την ανεπαρκή γνώση σχετικά με τους στοχοποιημένους πληθυσμούς διαιωνίζουν τις διακρίσεις και οδηγούν σε υπεραπλουστευμένες, στρεβλές και παραπλανητικές αποδοχές που γίνονται αποδεκτές συλλογικά και οδηγούν σε άκριτες γενικεύσεις για άτομα και ομάδες.


Πυξίδα των ψυχοκοινωνικών παρεμβάσεων στην εποχή του Covid-19 αποτελούν οι θεμελιώδεις αρχές της ψυχοεκπαίδευσης, σύμφωνα με τις οποίες η υπεύθυνη και επιστημονική ενημέρωση ενισχύει τόσο τους ωφελούμενους όσο και το γενικό πληθυσμό στην αποδόμηση μύθων και προκαταλήψεων, ενώ ταυτόχρονα ενισχύουν το αίσθημα της συνοχής και της συμπερίληψης του Άλλου.


Δεδομένων όλων των παραπάνω οι δράσεις που σχετίζονται με την επικοινωνία και την απεύθυνση τόσο προς στους ευάλωτους πληθυσμούς όσο και προς το γενικό κοινό θα πρέπει να βάζουν στον άξονά τους τα ακόλουθα:  Η αίσθηση περιθωρίου που προκύπτει από τις στιγματιστικές συμπεριφορές αποτρέπει τα εν δυνάμει στιγματιζόμενα άτομα, θύματα ρατσιστικών και στιγματιστικών στάσεων από το να αναζητήσουν την απαραίτητη ιατρική φροντίδα και μπορεί τελικά να ματαιώσει τις προσπάθειες όλων μας να περιορίσουμε την εξάπλωση του ιού.


Το ίδιο το άτομο που γίνεται στόχος ρατσιστικής αντιμετώπισης από τον περίγυρο του ενδέχεται να τραυματιστεί μακροχρόνια ψυχικά από μια τέτοια αντιμετώπιση, ενώ και συνολικά τέτοιου είδους στάσεις βλάπτουν σημαντικά το αίσθημα κοινωνικής συνοχής και ενότητας στην κοινότητα.  Λαμβάνοντας υπόψιν τα παραπάνω, όλοι οι όσοι εμπλέκονται άμεσα ή έμμεσα στην ενημέρωση του κοινού, έχουν υποχρέωση να παρέχουν σαφή και ξεκάθαρα μηνύματα, με εστίαση στο τι μπορεί ο καθένας από εμάς να κάνει προκειμένου να βοηθήσει στον περιορισμό της πανδημίας, αποφεύγοντας την ενστάλαξη φόβου και καχυποψίας στο γενικό πληθυσμό.  Εκφράσεις με στιγματιστικό χαρακτήρα (π.


«ύποπτα κρούσματα») μπορούν να αντικατασταθούν από πιο ουδέτερες και «εμπεριεκτικές» διατυπώσεις (π. «άνθρωποι που πιθανώς νοσούν»).


Αντιλήψεις και φήμες που πηγάζουν από διαμένοντες σε δομές φιλοξενίας και κοινότητες υποδοχής θα πρέπει να ελέγχονται ως προς την αληθοφάνειά τους και να αναφέρονται διαμέσου έμπιστων διάυλων επικοινωνίας, με κύριο σκοπό να αντιμετωπιστούν οι αρνητικές στάσεις και το κοινωνικό στίγμα που σχετίζεται με την εξάπλωση της νόσου.  Υφιστάμενες ή/και προγραμματισμένες δράσεις που στοχεύουν στην ενημέρωση του κοινού αποτελούν μια καλή ευκαιρία ώστε να αναπροσαρμοστεί το περιεχόμενό τους, περικλείοντας την πρόκληση της πανδημίας στο δημόσιο διάλογο με εξειδικευμένες παρεμβάσεις για τη συμπερίληψη των πλέον ευάλωτων πληθυσμών.


Την ανακούφιση του στρες που επιφέρει η πολυπλοκότητα της συνθήκης στο γενικό πληθυσμό και που γιγαντώνεται από την καλλιέργεια μύθων και στερεοτύπων απέναντι σε μειονοτικές κοινότητες. ΙV.


Αντί Επιλόγου Είναι σαφές ότι τα μέτρα για να εμπεριέξουμε το ξέσπασμα του Covid-19, θα είναι επιτυχημένα και θα έχουν νόημα, εφόσον όλοι οι πληθυσμοί ανεξαιρέτως συμπεριληφθούν στις εθνικές και τις διεθνείς προσπάθειες. Πρόσφυγες και μετανάστες θα πρέπει να έχουν πρόσβαση στα εθνικά και τα διεθνή συστήματα υγείας, χωρίς την απειλή οικονομικών ή νομικών επιπτώσεων για τους ίδιους. Η προσέγγιση αυτή είναι πρωτεύουσας σημασίας, καθώς δε μπορεί να νοηθεί δημόσια υγεία εν μέσω πανδημίας, χωρίς την υγεία μεταναστών και προσφύγων.


Εκτός από ένα πολύ σοβαρό παγκόσμιο υγειονομικό πρόβλημα, η πανδημία του Covid-19 είναι ταυτόχρονα φύσει αλληλένδετο με εξίσου σημαντικές ψυχικές, κοινωνικές και οικονομικές πληγές, τόσο σε ατομικό όσο και σε συλλογικό επίπεδο.


Υπ’ αυτό το πρίσμα, η περίοδος που διανύουμε ανοίγει νέα παράθυρα κατανόησης και αντιμετώπισης ζητημάτων δημόσιας υγείας αλλά και οικονομικών και κοινωνικών επιπλοκών, που ξεκίνησαν στη διάρκεια της καραντίνας και θα πολλαπλασιαστούν τους επόμενους μήνες. Σήμερα είμαστε όλοι τρωτοί απέναντι στην ίδια νόσο, ξένοι και εγχώριοι, πρόσφυγες και μη. Και μπορεί να πλέουμε σε διαφορετικές λέμβους, είμαστε όλοι όμως μέσα στην ίδια τρικυμία. Κι αν κάποιον πρέπει να αφήσουμε να «βουλιάξει» είναι οι πρακτικές αποκλεισμού των πλέον ευάλωτων, που εμποδίζουν τη συνύπαρξη και το προχώρημα της κοινωνίας συνολικά.


Η προστασία των θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων μας αφορά όλους. Βιβλιογραφία Iacobucci, G. (2020). Covid-19: Doctors warn of humanitarian catastrophe at Europe’s largest refugee camp. Kabir, M., Afzal, M. S., Khan, A., & Ahmed, H. (2020).


COVID-19 οικονομικό κόστος; επιπτώσεις σε βίαια εκτοπισμένους ανθρώπους. Ταξιδιωτική ιατρική και μολυσματικές ασθένειες. Kluge, H. H. P., Jakab, Z., Bartovic, J., D'Anna, V., & Severoni, S. (2020). Προσφυγικοί και μετανάστριες στην COVID-19 απάντηση. The Lancet, 395(10232), 1237-1239.


Orcutt, M., Patel, P., Burns, R., Hiam, L., Aldridge, R., Devakumar, D., Kumar, B., Spiegel, P., & Abubakar, I. (202020). Παγκόσμια πρόσκληση για δράση για την ένταξη μεταναστών και προσφύγων στην απάντηση COVID-19. The Lancet, 395(10235), 1482-1483. UNHR. (2013). Επιχειρησιακή καθοδήγηση Προγραμματισμός Υγείας και Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης για τους Πρόσφυγες Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας. (2020).


Οδηγίες για παιδιά και οικογένειες για την αντιμετώπιση των περιοριστικών μέτρων λόγω του κορονοϊού (COVID- 19) Διαμόρφωση των οδηγιών : Νάντια Μαγκλάρα, Ελένη Λαζαράτου Κατά τα τελευταία εικοσιτετράωρα οι κοινωνίες έχουν έρθει αντιμέτωπες με μια πρωτόγνωρη κρίση, που πλήττει καταρχάς την υγεία, αλλά διαχέεται ταχύτατα σε όλα τα επίπεδα του κοινωνικού ιστού, στην εκπαίδευση, την εργασία, τον ελεύθερο χρόνο, τις ατομικές ελευθερίες και τις προσωπικές επιλογές. Οι οργανώσεις προάσπισης και προαγωγής της υγείας, με πρώτο τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, έχουν ήδη προβεί στην έκδοση οδηγιών προστασίας της ψυχικής υγείας για τον γενικό πληθυσμό.


Ειδικά για τον πληθυσμό των παιδιών και των εφήβων υιοθετούμε απόλυτα τις οδηγίες που αφορούν στον γενικό πληθυσμό και επιδιώκουμε την εστίασή τους στις ιδιαίτερες ανάγκες και αναπτυξιακές προκλήσεις του παιδιατρικού πληθυσμού.


Συγκεκριμένα:  Προστατεύουμε τα παιδιά και τους εφήβους από την υπερβολική έκθεση σε ειδήσεις, εικόνες και πληροφορίες σχετικά με την πανδημία COVID-19. Συμβουλεύουμε κατάλληλα τους εφήβους μεγαλύτερης ηλικίας σχετικά με μια ελεγχόμενη έκθεση σε ένα ή δύο μέσα, την αξιοπιστία και ασφάλεια των οποίων θα έχουμε προηγουμένως συζητήσει μαζί. Αποφεύγουμε την απευθείας έκθεση στη ροή των ειδήσεων των παιδιών μικρότερης ηλικίας  Ωστόσο, ενημερώνουμε τα παιδιά και τους εφήβους με σύντονο για την ηλικία τους τρόπο σχετικά με τα πραγματικά γεγονότα.


Η απόκρυψη της κρίσης και η προσπάθεια διατήρησής της ως «μυστικό» μεταξύ των ενηλίκων μπορεί να έχει σύνθετες επιπλοκές.


Τα παιδιά αντιλαμβάνονται από την πρώτη στιγμή τις μεγάλες αλλαγές που επισυμβαίνουν στην καθημερινότητά τους και οι ενήλικες χρειάζεται να ερμηνεύσουν τα γεγονότα, ώστε να μην αφεθεί το έργο της ερμηνείας αποκλειστικά στον χώρο της φαντασίας των παιδιών. Χρειάζεται λοιπόν να εξηγηθούν σε απλή και κατανοητή γλώσσα σύνθετες έννοιες, αλλά κυρίως η αλληλουχία που οδηγεί στην αναγκαιότητα επιβολής μέτρων περιοριστικών της ελευθερίας τους.  Μεριμνούμε για την παροχή κατάλληλων και επαρκών ερεθισμάτων και ιδιαίτερα ενθαρρύνουμε συνεχώς και ενεργητικά το παιχνίδι. Διευκολύνουμε τα παιδιά να αναπτύξουν την δημιουργικότητά τους και να διαχειριστούν τον ελεύθερο χρόνο τους.


Είναι σημαντική η αναζήτηση κάποιων δραστηριοτήτων με εκπαιδευτικό χαρακτήρα για τα παιδιά χωρίς όμως να προσπαθούμε να υποκαταστήσουμε το σχολικό πρόγραμμα.


Βοηθούμε τα παιδιά να Τα παιδιά αισθάνονται ανακουφισμένα, όταν εκφράζουν και μοιράζονται τα συναισθήματά τους σε ένα ασφαλές και προστατευμένο περιβάλλον. Προσφέρουμε στα παιδιά μια προοπτική για το μέλλον, εξηγώντας τους ότι οι επιδημίες έχουν μια αρχή, μια μέση και ένα τέλος.  Επιδιώκουμε τη διαμόρφωση μιας νέας καθημερινής ρουτίνας για τα παιδιά, ιδιαίτερα για όσο διάστημα διαρκεί η αποχή από την οργανωμένη εκπαιδευτική διαδικασία του σχολείου. Για παράδειγμα η διατήρηση μιας σταθερής ώρας πρωινής έγερσης, μεσημεριανού γεύματος, ξεκούρασης, εκπαιδευτικής δραστηριότητας και νυχτερινής κατάκλισης βοηθά τα παιδιά να προσαρμοστούν στις νέες συνθήκες, που διαμορφώνονται.


Εξασφαλίζουμε για τα παιδιά μια ισορροπημένη διατροφή, καλή υγιεινή ύπνου και τουλάχιστον την ελάχιστη απαραίτητη φυσική δραστηριότητα, ανάλογα με την ηλικία τους. Συνιστάται η αποφυγή κατανάλωσης μεγάλων ποσοτήτων ζάχαρης και έτοιμου φαγητού από τα παιδιά, η εξασφάλιση απευθείας έκθεσής τους για κάποια ώρα στον ήλιο και η μέτρια έως έντονη φυσική άσκηση επί 60 λεπτά τρεις φορές την εβδομάδα, σύμφωνα με τις οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.


Προσπαθούμε να διατηρήσουμε το δίκτυο των κοινωνικών σχέσεων του παιδιού μέσω εναλλακτικών τρόπων επικοινωνίας που θα υποκαταστήσουν σε αυτή την φάση την διά ζώσης επαφή, για παράδειγμα μέσω τηλεφώνου, μέσων κοινωνικής δικτύωσης, τηλεδιασκέψεων κ.  Αναζητούμε ευκαιρίες να διηγηθούμε στα παιδιά θετικές και αισιόδοξες εικόνες από την κοινότητα, για παράδειγμα ατόμων που ανάρρωσαν ή βοήθησαν κάποιον που νόσησε.


Εμφυσούμε στα παιδιά αισθήματα σεβασμού, ευγνωμοσύνης και εμπιστοσύνης στους επαγγελματίες υγείας, που φροντίζουν τους ασθενείς με COVID-19.  Εξασφαλίζουμε την παραμονή των παιδιών κοντά στην οικογένεια και τους γονείς τους, εφόσον αυτό κρίνεται ασφαλές. Αποφεύγουμε τον αποχωρισμό των παιδιών από τα πρωταρχικά πρόσωπα φροντίδας τους με κάθε τρόπο. Εάν με τον γονέα δύο φορές ημερησίως κτλ.  Κατά την διάρκεια στρεσσογόνων περιόδων τα παιδιά συχνά προσκολλώνται εντονότερα στους γονείς και μπορεί να γίνονται περισσότερο απαιτητικά. Εάν τα παιδιά σας έχουν ανησυχίες, συζητώντας μαζί τους θα μετριαστεί το άγχος τους.


Τα παιδιά παρατηρούν τις συμπεριφορές και τα συναισθήματα των ενηλίκων, ώστε να εξάγουν συμπεράσματα σχετικά με τρόπους διαχείρισης των δικών τους συναισθημάτων σε κρίσιμες περιόδους.


Σε περίπτωση που παρατηρήσουμε έντονες συναισθηματικές αντιδράσεις ή δυσκολίες συμπεριφοράς απευθυνόμαστε καταρχάς τηλεφωνικά σε ειδικό ψυχικής υγείας παιδιών και εφήβων και εκθέτουμε τις ανησυχίες μας.  Για τα παιδιά με αναπτυξιακού τύπου δυσκολίες, που παρακολουθούν πρόγραμμα παρέμβασης, συστήνεται η επικοινωνία με τους θεραπευτές του παιδιού, ώστε να αναζητηθούν λύσεις συνέχισης της υποστήριξης των δυσκολιών του παιδιού είτε μέσω τηλεδιασκέψεων, είτε μέσω αποστολής κατάλληλου υλικού στους γονείς.  Προστατεύουμε την υγεία μας. Τα παιδιά χρειάζονται έναν κατά τον δυνατόν υγιή ενήλικα δίπλα τους.


Ταυτόχρονα η φροντίδα του γονέα για την ατομική του υγεία θα λειτουργήσει και ως πρότυπο μίμησης για τα παιδιά για την προάσπιση της δικής τους υγείας.


Τι είναι η νόσος COVID-19; H COVID-19 είναι η αναπνευστική νόσος που προκαλείται από τον ιό SARS-CoV-2. Από πού προέρχονται οι κορωνοϊοί; Οι κορωνοϊοί μπορούν να μολύνουν διάφορα είδη ζώων, όπως χοίρους, γάτες ή σκύλους. Ορισμένες ομάδες κορωνοϊών, μολύνουν επίσης τους ανθρώπους προκαλώντας εποχικές επιδημίες, κυρίως κατά τους χειμερινούς μήνες. Οι κορωνοϊοί που κυκλοφορούν μεταξύ των ανθρώπων πιστεύεται ότι προέρχονται από τα ζώα. Ο ακριβής τρόπος μετάδοσης του SARS-CoV-2 από τα ζώα στον άνθρωπο είναι επί του παρόντος άγνωστος.


Πώς εξαπλώνεται ο SARS-CoV-2; Ο SARS-CoV-2 μεταδίδεται κυρίως μέσω σταγονιδίων, που περιέχουν ιούς και προέρχονται από ένα μολυσμένο άτομο που φτερνίζεται, βήχει, μιλάει, τραγουδά ή αναπνέει πολύ κοντά σε άλλους ανθρώπους. Τα σταγονίδια αυτά μπορούν να εισπνέονται ή να εναποτίθενται στη μύτη, το στόμα ή τα μάτια.


Σπανιότερα, η μόλυνση μπορεί να οφείλεται σε επαφή με μολυσμένες επιφάνειες όταν ένα άτομο αγγίζει τη μύτη, το στόμα ή τα μάτια του με μολυσμένα από αυτές χέρια. Πότε ένα άτομο είναι μεταδοτικό; Οι άνθρωποι γίνονται μεταδοτικοί περίπου 48 ώρες πριν από την έναρξη των συμπτωμάτων αλλά είναι πολύ πιο μεταδοτικοί όταν έχουν συμπτώματα ακόμη κι αν αυτά είναι ήπια ή μη ειδικά. Τα διαθέσιμα δεδομένα δείχνουν ότι οι ενήλικες με ήπια έως μέτρια νόσο COVID-19 παραμένουν μεταδοτικοί το πολύ 10 ημέρες μετά την έναρξη των συμπτωμάτων.


Ασθενείς με βαριά νόσο ή ανοσοκαταστολή, μπορεί να παραμείνουν μεταδοτικοί για έως και 20 ημέρες μετά την έναρξη των συμπτωμάτων.


Πόσο σοβαρή είναι η λοίμωξη από τη νόσο COVID-19; Οι περισσότεροι ασθενείς εμφανίζουν ήπια έως μέτρια συμπτωματολογία και αναρρώνουν χωρίς ειδική θεραπεία. Ωστόσο κάποιοι νοσούν βαριά και μπορεί να οδηγηθούν στο Νοσοκομείο, τη ΜΕΘ ή το θάνατο. Οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με υποκείμενα νοσήματα είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν σοβαρή νόσο. Τα εμβολιασμένα άτομα είναι λιγότερο πιθανό να νοσήσουν σοβαρά ή να νοσηλευτούν.


Ποια είναι τα συμπτώματα της νόσου COVID-19; Τα συμπτώματα της νόσου COVID-19 ποικίλλουν από καθόλου έως: πυρετός βήχας πονόλαιμος γενική αδυναμία, κόπωση και μυϊκός πόνος απώλεια οσμής και γεύσης δύσπνοια, θωρακικό άλγος Τι είναι το Long COVID-19 Σύνδρομο; Ο όρος “Σύνδρομο Long COVID” περιλαμβάνει τα συμπτώματα και σημεία αλλά και τις επιπλοκές (όψιμες ή μακροχρόνιες) που εμμένουν ή εμφανίζονται 4 εβδομάδες μετά τη λοίμωξη με SARS-COV-2 και συνεχίζουν για περισσότερο από 12 εβδομάδες, χωρίς να μπορούν να αποδοθούν σε εναλλακτική διάγνωση.


Αυτά τα επίμονα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν: βήχα, δύσπνοια θωρακικό άλγος, αίσθημα παλμών, αρρυθμίες κόπωση, μυαλγίες, κεφαλαλγία γνωσιακές διαταραχές, διαταραχές μνήμης Ορισμένοι άνθρωποι διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο από τη νόσο COVID-19 σε σύγκριση με άλλους; Η ηλικία αντιπροσωπεύει τον μεγαλύτερο παράγοντα κινδύνου για σοβαρή νόσο COVID-19.


Τα άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω, καθώς και τα άτομα με υποκείμενα νοσήματα, διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης επιπλοκών της νόσου. Τα υποκείμενα νοσήματα που αυξάνουν τον κίνδυνο σοβαρής νόσου περιλαμβάνουν: αρτηριακή υπέρταση σακχαρώδη διαβήτη καρδιαγγειακή νόσο χρόνια αναπνευστική νόσο εγκυμοσύνη ανοσοκαταστολή Οι άνδρες σε αυτές τις ομάδες φαίνεται να διατρέχουν ελαφρώς υψηλότερο κίνδυνο από ότι οι γυναίκες. Τα μη εμβολιασμένα άτομα διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο για σοβαρή νόσο και θάνατο σε σύγκριση με τα εμβολιασμένα, καθώς το εμβόλιο παρέχει αποτελεσματική προστασία έναντι της σοβαρής νόσου και του θανάτου.


Ποιους κινδύνους ενέχει η λοίμωξη από τον ιό SARS-CoV-2 για τα παιδιά και ποιος είναι ο πιθανός ρόλος των παιδιών στη μετάδοση; Τα παιδιά όλων των ηλικιών μπορεί να μολυνθούν και να μεταδώσουν τον ιό SARS-CoV-2.


Αποτελούν την ηλικιακή ομάδα με το χαμηλότερο κίνδυνο σοβαρής νόσησης και επιπλοκών νόσου COVID-19. Τα περισσότερα παιδιά που προσβάλλονται παραμένουν ασυμπτωματικά ή εμφανίζουν ήπιες κλινικές εκδηλώσεις και αναρρώνουν γρήγορα. Ωστόσο μπορεί να αναπτύξουν POST COVID SYNDROME (ή LONG COVID). Σε σπάνιες περιπτώσεις μπορεί επίσης να αναπτύξουν πολυσυστηματικό φλεγμονώδες σύνδρομο στα παιδιά (MIS-C). Τι είναι το πολυσυστηματικό φλεγμονώδες σύνδρομο στα παιδιά (MIS-C); Το πολυσυστηματικό φλεγμονώδες σύνδρομο στα παιδιά (MIS-C) είναι μια σοβαρή επιπλοκή της νόσου.


Χαρακτηρίζεται από πολυοργανική συμμετοχή, με εκδηλώσεις από το αναπνευστικό, το γαστρεντερικό ή το καρδιαγγειακό σύστημα, αιματολογικές ή βλεννογονοδερματικές αλλοιώσεις. Το σύνδρομο αποτελεί όψιμη εκδήλωση της νόσησης από Covid-19, καθώς εκδηλώνεται 2-6 εβδομάδες μετά την οξεία λοίμωξη.